II SA/Wa 2346/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Protokolant ref. staż. Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na odbywanie pozaetatowej aplikacji prokuratorskiej oddala skargę Prokurator Apelacyjny [...], działając na podstawie art. 104 § 1 i 2 i art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) i art. 94b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 21, poz. 206 z późn. zm.) w zw. z art. 70 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. Nr 26, poz. 157 z późn. zm.), w dniu [...] grudnia 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą cofnął A. Z., w związku z rażącym naruszeniem obowiązków aplikanta zezwolenie na odbywanie pozaetatowej aplikacji prokuratorskiej na podstawie art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o prokuraturze ze skutkiem na dzień [...] sierpnia 2003 r. z rygorem nadania natychmiastowej wykonalności. W dniu [...] grudnia 2009 r. ww. złożył do Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego odwołanie, w którym zarzucił, że organ pierwszej instancji wydając decyzję dokonał błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, błędnie ustalił stan faktyczny sprawy i błędnie zastosował przepisy prawa procesowego. Organ odwoławczy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w dniu [...] lutego 2010 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał m.in., że cofnięcie zezwolenia na odbywanie przedmiotowej aplikacji było w pełni zasadne w sytuacji, gdy aplikantowi przedstawiono zarzuty popełnienia przestępstw umyślnych. Takim zachowaniem aplikant rażąco naruszył obowiązki i rotę ślubowania. Przyczyna cofnięcia aplikantowi zezwolenia na odbywanie aplikacji pozaetatowej jest nadal aktualna niezależnie od etapu, na jakim znajduje się lub znajdować będzie prowadzone przeciwko niemu postępowanie karne. Decyzja Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił, ze została wydana z naruszeniem prawa materialnego, tj.: 1) art. 94b ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 90 ustawy o Prokuraturze, poprzez ich błędną wykładnię polegającą m.in. na mylnym przyjęciu, że swoim zachowaniem w chwili wydawania zaskarżonej decyzji nadal narusza obowiązki pozaetatowego aplikanta prokuratorskiego, 2) art. 94c w zw. art. 92 powołanej ustawy, poprzez ich błędną wykładnię literalną, polegającą m.in. na mylnym przyjęciu, iż ujawnione w 2003 r. jego zachowanie wyczerpuje znamię " teraźniejszego naruszenia obowiązków " w sposób rażący, 3) art. 94c w zw. z art. 96 powołanej ustawy, poprzez ich błędną wykładnię systemową, polegającą m.in. na mylnym przyjęciu, że istnieje podstawa prawna w dniu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji do zastosowania procedury dyscyplinarnej, podczas gdy organ nie zastosował art. 96 ustawy. Ponadto skarżący zarzucił, że organ błędnie ustalił stan faktyczny sprawy, jak również naruszył art. 10 Kpa, poprzez uniemożliwienie mu czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o: 1) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym i stwierdzenie nieważności decyzji wydanych w I i II instancji, 2) uchylenie w całości decyzji organu I i II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, 3) wstrzymanie w całości wykonania decyzji ze względu na możliwość utraty prawa do ukończenia aplikacji, 4) zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 674/10 oddalił skargę A. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na odbywanie pozaetatowej aplikacji prokuratorskiej. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej ww., w dniu 17 sierpnia 2011 r. wydał wyrok sygn. akt I OSK 1692/10, którym uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podał m.in., że pominięcie w postępowaniu sądowym pełnomocnika skarżącego pozbawia go możliwości obrony swoich praw i skutkuje nieważnością postępowania w rozumieniu art. 183 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Możliwość ustanowienia przez stronę pełnomocnika, który ma reprezentować jego interesy ma charakter gwarancyjny, gdyż zmierza do realizacji prawa do Sądu. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny podał, że efektem zmian wprowadzonych ustawą z dnia 9 października 2009 r. o zmianie ustawy o prokuraturze oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 178, poz. 1375 z późn. zm.) było rozdzielenie funkcji Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego. Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 marca 2010 r. Nr 1131 – 7 – 10 (M.P. Nr 13, poz. 131) został powołany Prokurator Generalny, a zatem od tej daty Prokuratorowi Generalnemu przysługiwały prawa związane z tą sprawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie doręczył Prokuratorowi Generalnemu odpisu skargi, pism procesowych skarżącego, nie zawiadomił go o terminie rozprawy, na której rozpoznawał skargę i wydał wyrok. Skoro Prokurator Generalny w postępowaniu sądowym został bez swojej winy pozbawiony prawa do wzięcia udziału w sprawie i przedstawienia swoich racji, to jest ono dotknięte wadą nieważności z przyczyn określonych w art. 153 § 2 P.p.s.a. W odpowiedzi na skargę Prokurator Generalny wniósł o jej oddalenie. Organ w uzasadnieniu skargi podał, ze podtrzymuje stanowisko prezentowane przez Ministra Sprawiedliwości, Podniósł również, że nie ma wątpliwości iż organem, który wydał skarżoną decyzję jest Minister Sprawiedliwości. Organ ten nie został zlikwidowany lecz nadal działa, co więcej organ ten nadal sprawuje nadzór nad aplikacjami prawniczymi, w tym nad aplikacją prokuratorską. Prokurator Generalny nie posiada w tym zakresie kompetencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd, któremu sprawa zostanie przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przytoczony przepis ma zastosowanie, gdy doszło do orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 powyżej określonej ustawy, a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. Zgodnie natomiast z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 94b ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 21, poz. 206 z późn. zm.), prokurator apelacyjny, na wniosek prokuratora okręgowego, cofa aplikantowi zezwolenie na odbywanie aplikacji pozaetatowej, jeżeli rażąco narusza obowiązki aplikanta. W sprawie nie ulega wątpliwości, że właściwy w sprawie Prokurator Okręgowy [...] wymagany wniosek złożył do Prokuratora Apelacyjnego [...]. Z wniosku tego wynikało, że w dniu 14 lipca 2003 r. przeciwko skarżącemu zostało wszczęte postępowanie przygotowawcze w związku z przedstawieniem zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 228 § 1 kk. Postępowanie karne przeciwko aplikantowi stanowi jego stygmatyzację i utrudnia, a wręcz wyklucza jego funkcjonowanie w wymiarze sprawiedliwości. W ocenie Sądu, organ prawidłowo uznał, iż zaistniała przesłanka rażącego naruszenia obowiązków aplikanta, gdyż skarżący utracił przymiot nieskazitelnego charakteru, o którym mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy o prokuraturze. Wynikający z roty ślubowania nakaz postępowania prokuratora (aplikanta) w sposób, który nie uchybia godności urzędu, mieści w sobie także obowiązek utrzymywania nieskazitelnego charakteru warunkującego powołanie na stanowisko prokuratora. W sprawie bezsporne jest, iż skarżący ślubowanie takie złożył. Popełnienie zatem przez aplikanta umyślnego przestępstwa stanowiącego rażące naruszenie porządku prawnego, skutkuje utratą kwalifikacji do objęcia urzędu prokuratora. Odnosząc się do zrzutów podniesionych w skardze, w ocenie Sądu są one niezasadne, albowiem organ wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył wskazanych w skardze przepisów. Ustalony przez organ stan faktyczny sprawy nie może budzić żadnych wątpliwości. Organ dokonał prawidłowej interpretacji przepisów mających zastosowanie w sprawie. Mając na względzie powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.