I OW 152/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-01-11
Skład orzekający: Janina Antosiewicz, Jerzy Bujko, Jolanta Rudnicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Który organ administracji publicznej jest właściwy do rozpoznania wniosku o zwrot kosztów związanych z dozorem pojazdów usuniętych z drogi, w sytuacji gdy spór kompetencyjny powstał między Prezydentem Miasta a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego?Ratio decidendi
Prezydent Miasta Sopotu, działający jako starosta, jest organem właściwym do rozpoznania wniosku o zwrot kosztów związanych z dozorem pojazdów usuniętych z drogi. Wynika to z przepisów Prawa o ruchu drogowym, które po nowelizacji z 2010 r. wskazują starostę jako organ właściwy do wydania decyzji o zapłacie tych kosztów, a wniosek został złożony po wejściu w życie tych zmian.Stan faktyczny
Prezydent Miasta Sopotu wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Sopocie w sprawie wniosku J.B. o zwrot kosztów dozoru pojazdów usuniętych z drogi. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał się za niewłaściwego, przekazując sprawę Prezydentowi Miasta. Po uchyleniu postanowienia przez Dyrektora Izby Skarbowej, Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie uznał się za niewłaściwego, wskazując na zmiany w przepisach Prawa o ruchu drogowym. Prezydent Miasta Sopotu również nie uważał się za organ właściwy do zwrotu całości kosztów.Rozstrzygnięcie
Wskazano Prezydenta Miasta Sopotu jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) Sędzia del. WSA Jolanta Rudnicka Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Sopotu o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Sopotu a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Sopocie w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku J.B. o wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych z drogi na parking strzeżony postanawia wskazać Prezydenta Miasta Sopotu jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.
Pismem z dnia 21 września 2011 r. (data stempla pocztowego) Prezydent Miasta Sopotu wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Sopotu a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Sopocie, poprzez wskazanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sopocie jako organu właściwego do rozpoznania wniosku w sprawie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdów usuniętych z drogi na parking strzeżony.
Pismem z dnia 19 października 2010 r. J.B. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sopocie o wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych z drogi na parking strzeżony za okres od dnia 21 grudnia 2009 r. do dnia 30 września 2010 r., za okres od dnia 1 sierpnia 2009 r. do dnia 30 września 2010 r. oraz za okres od dnia 9 grudnia 2009 r. do dnia 30 września 2010 r.
Postanowieniem z dnia 26 października 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie uznał, iż nie jest organem właściwym w przedmiotowej sprawie i przekazał powyższy wniosek Prezydentowi Miasta Sopotu.
Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Gdańsku, w związku z zażaleniem wnioskodawcy, uchylił powyższe postanowienie.
Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie ponownie przekazał przedmiotowy wniosek Prezydentowi Miasta Sopotu. W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotowe pojazdy usunięte zostały przed wejściem w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 152, poz. 1018). Zgodnie z art. 13 ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. do dnia 4 września 2010 r. W niniejszej sprawie sześciomiesięczny termin do odbioru pojazdów upłynął w dniu 21 grudnia 2009 r., w dniu 1 sierpnia 2009 r. oraz w dniu 9 grudnia 2009 r. Ponadto przedmiotowe pojazdy nigdy nie stały się własnością Gminy Miasta Sopotu, gdyż Prezydent Miasta Sopotu nie wystąpił z wnioskiem do sądu o orzeczenie przepadku samochodów na rzecz powiatu. W związku z powyższym nie można zastosować w sprawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), ani przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449). Ponadto organ stwierdził, że zgodnie z art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 Nr 108, poz. 908 ze zm.) organy skarbowe utraciły prawo do orzekania w kwestii odjęcia własności pojazdu oraz wszelkie uprawnienia w postępowaniach związanych z usunięciem pojazdu z drogi. W nowym stanie faktycznym inicjowanie postępowań w tym zakresie oraz wykonywanie orzeczeń sądów przepisane zostało staroście.
We wniosku o rozstrzygnięcie przedmiotowego sporu kompetencyjnego Prezydent Miasta Sopotu stwierdził, że nie podziela poglądu Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sopocie, że jest on organem właściwym do zwrotu całości koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór usuniętych pojazdów.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie wskazał, iż zgodnie z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) właściwym do rozstrzygnięcia wniosku w przedmiocie zwrotu dozorcy koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór jest organ egzekucyjny. Z kolei zgodnie z mającym zastosowanie w niniejszej sprawie § 3 pkt 1 c/ rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449) przepisy działu II rozdziału 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży ruchomości stosuje się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie darowizny, zrzeczenia się, dziedziczenia ustawowego oraz objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej. Ponadto zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 3 cytowanego rozporządzenia przepisy działu II rozdziału 6 ustawy dotyczące organu egzekucyjnego stosuje się odpowiednio do naczelników urzędów skarbowych – w odniesieniu do przechowywania ruchomości innych niż określone w pkt 1 i 2 oraz likwidacji ruchomości innych niż określone w pkt 1. Organ wskazał, że z uwagi na fakt, iż w sprawie nie została wydana decyzja o przejściu pojazdów na rzecz Skarbu Państwa, a właściwy Starosta nie wystąpił z wnioskiem o orzeczenie przepadku, zatem nie sposób przyjąć, iż ruchomości, o których mowa powyżej, stały się własnością Skarbu Państwa. Powyższe okoliczności, zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sopocie, poddają w wątpliwość możliwość zastosowania w przedmiotowej sprawie § 3 pkt 1 c/ cytowanego rozporządzenia. W konsekwencji również zastosowania postanowień zawartych w § 4 tego aktu, wskazujących jako organ właściwy naczelnika urzędu skarbowego. Ponadto organ podkreślił, że w przypadku uznania, iż w sprawie organem właściwym jest naczelnik urzędu skarbowego, to za względu na właściwość miejscową nie będzie to Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie, a naczelnik urzędu skarbowego właściwy zgodnie z miejscem położenia samochodów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: P.p.s.a. – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z zastrzeżeniem art. 22 § 1 k.p.a., sądy administracyjne rozpoznając spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i miedzy samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. W sprawie zaistniał negatywny spór kompetencyjny, gdyż każdy z dwóch występujących w nim organów administracji publicznej uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia. Przedmiotem sporu jest to, który z organów – Prezydent Sopotu czy Naczelnik Urzędu Skarbowego w Sopocie – jest właściwy do rozpoznania wniosku J.B. o zwrot poniesionych przez niego kosztów i wynagrodzenia za sprawowanie dozoru nad samochodami usuniętymi z dróg publicznych i przekazanych pod dozór wnioskodawcy prowadzącemu parking. Od rozpoznania wniosku o rozstrzygnięcie, który z wymienionych organów właściwy jest do rozpoznania sprawy należy odróżnić problem, kto i z jakich środków finansowych poniesie żądane koszty.
Zgodnie z art. 130a ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2008 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Przepis ten został dodany przez art. 1 pkt 10 lit. k/ ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2010 r. Nr 152, poz. 1018) zmieniającej z dniem 4 września 2010 ustawę – Prawo o ruchu drogowym. W tej ostatnio powołanej ustawie zmieniającej zamieszczone zostały również regulacje międzyczasowe. Nowela ta w art. 13 rozstrzygnęła o kosztach przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym. Podkreślić przy tym należy, że rozstrzygając o kosztach, ustawodawca wskazał ogólnie na Skarb Państwa, bez wskazania statio fisci; jednoczenie jednak nie rozstrzygnięto w sposób odmienny, niż wskazany w znowelizowanym przepisie art. 130a ust. 10h – Prawo o ruchu drogowym, o organie orzekającym w tego rodzaju przypadkach.
Uwzględniając powyższe regulacje należy stwierdzić, że organem właściwym w rozpoznawanej sprawie jest Prezydent Miasta Sopotu spełniający funkcję Starosty.
Wniosek o zwrot wydatków został złożony w dniu 18 października 2010 r. Oznacza to, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte po nowelizacji art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym i dodaniu do niego ust. "h" w obowiązującym obecnie brzmieniu. Ten zaś przepis wskazuje starostę jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 P.p.s.a orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło