III SA/Wa 1467/11

WyrokWSA w Warszawie2012-01-11

Skład orzekający: Dariusz Kurkiewicz, Katarzyna Golat, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o zwrot podatku od towarów i usług, wydane z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w postaci ważnego zaświadczenia o statusie podatnika VAT, jest zgodne z prawem, gdy podatnik twierdzi, że uzyskanie takiego zaświadczenia było niemożliwe w wyznaczonym terminie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak ważnego zaświadczenia o statusie podatnika VAT stanowi brak formalny wniosku, który powinien być uzupełniony w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Ponieważ skarżąca nie uzupełniła tego braku w wyznaczonym terminie, organ zasadnie pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Sąd odrzucił argumentację o niemożności uzyskania zaświadczenia, wskazując na przepisy unijne i krajowe dotyczące zwrotu VAT oraz na fakt, że skarżąca nie złożyła skutecznego wniosku o przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o zwrot podatku od towarów i usług za 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, ponieważ spółka nie załączyła ważnego zaświadczenia o statusie podatnika VAT. Mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, spółka nie przedłożyła wymaganego zaświadczenia w terminie. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i niemożność uzyskania wymaganego zaświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi D. mbH z siedzibą w Niemczech na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 r. oddala skargę Postanowieniem z [...] października 2010 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. pozostawił bez rozpatrzenia wniosek D. z siedzibą w N. (dalej powoływanej jako "Skarżąca" lub "Spółka") o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 r. w kwocie [...] zł. Z przedstawionego w uzasadnieniu postanowienia stanu faktycznego wynikało, że 6 lipca 2009 r. Spółka wystąpiła do organu I instancji z przedmiotowym wnioskiem, załączając do niego oryginały faktur, z których wynikały kwoty wnioskowanego zwrotu podatku. Podała również informację, iż zaświadczenie wskazujące, że Spółka jest podatnikiem podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze zarejestrowanym w kraju siedziby lub miejsca zamieszkania albo stałego miejsca prowadzenia działalności, wystawione przez niemieckie władze podatkowe 22 stycznia 2008 r. (wraz z tłumaczeniem jego treści na jeżyk polski) znajduje się w posiadaniu Naczelnika Urzędu Skarbowego, jako że zostało złożone wraz z wnioskiem o zwrot podatku za inny okres. Stwierdziwszy, że wskazane przez Spółkę zaświadczenie z 18 stycznia 2008 r. utraciło ważność z dniem 18 stycznia 2009 r., organ uznał, że do wniosku o zwrot podatku nie załączono w ogóle zaświadczenia, o którym mowa w § 5 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz.U. Nr 89 poz. 851 dalej "rozporządzenie"). W związku z powyższym wezwał Spółkę, stosownie do treści art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej "O.p."), do uzupełnienia wniosku o oryginał ważnego zaświadczenia, wystawionego przez właściwy terytorialnie urząd podatkowy, potwierdzający status wnioskodawcy jako podatnika podatku od wartości dodanej zarejestrowanego w kraju siedziby. W piśmie tym poinformowano Spółkę, że bezskuteczny upływ wyznaczonego terminu skutkował będzie pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. Przedmiotowe wezwanie doręczono Skarżącej 20 stycznia 2010 r. Następnie pismem z 21 stycznia 2010 r. Spółka zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przedłużenie wyznaczonego ww. wezwaniem terminu do 15 lutego 2010 r., wyjaśniając, iż w wyznaczonym czasie nie jest w stanie zgromadzić wymaganych dokumentów. W dniu 9 lutego 2010 r. do organu I instancji wpłynęło pismo Spółki wraz z oryginałem zaświadczenia z 21 stycznia 2010 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym jego treści na język polski. Z treści przedstawionych dokumentów wynikało, że Spółka jako przedsiębiorca zarejestrowana jest pod wskazanym w dokumencie numerem identyfikacji podatkowej dla podatku dochodowego. W dalszej kolejności, pismem z 1 kwietnia 2010 r. Spółka wyjaśniła, w piśmie z 26 stycznia 2010r. mylnie użyła sformułowania "przedłużenie terminu", zamiast "przywrócenie terminu". Naczelnik Urzędu Skarbowego powołując się na treść art. 162 O.p. stwierdził, że Spółka uzupełniła braki formalne wniosku o zwrot VAT 9 lutego 2010r. z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego uzupełnienia, również z uchybieniem siedmiodniowego terminu - 6 kwietnia 2010r. wystąpiła o przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. wniosku, a więc od ustania przyczyny uchybienia, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p. W następstwie powyższych ustaleń organ I instancji pozostawił bez rozpatrzenia wniosek Spółki, motywując to nieuzupełnieniem przez Skarżącą braków formalnych tego wniosku. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła, że organ I instancji nie uwzględnił istniejących przesłanek co do okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, czym naruszył art. 121, art. 125 oraz art. 187 O.p. Spółka argumentowała, że wynikający z wezwania z 4 stycznia 2010 r., siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych jest zbyt krótki i niemożliwy dla podatnika zagranicznego, bowiem od 1 stycznia 2010 r. niemieckie urzędy przestały wydawać zaświadczenia dla celów ubiegania się o zwrot podatku w innym kraju członkowskim. Nadto wskazała, że przedmiotowe wezwanie zostało wydane dopiero na 2 dni przed upływem terminu zwrotu podatku, wynikającego z § 6 ust. 2 rozporządzenia. Tym samym takie działanie organu nosi znamiona naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz zasady szybkości postępowania. Postanowieniem z [...] marca 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy stwierdził, że skoro wyznaczony jest sześciomiesięczny okres na podjęcie decyzji w przedmiocie zwrotu VAT, to do zakończenia tego okresu organ może podejmować czynności niezbędne do wydania decyzji, w tym może skierować do strony wniosek o uzupełnienie braków. Zdaniem Organu odwoławczego nie zasługuje na uwzględnienie główny zarzut zażalenia, dotyczący nałożenia na Skarżącą obowiązku niemożliwego do spełnienia. Organ wyjaśnił, że z dniem 1 stycznia 2010 r. zmianie uległy zasady dokonywania zwrotu podatku od wartości dodanej na rzecz podatników mających siedzibę w krajach członkowskich Wspólnoty Europejskiej. Z tą datą weszły bowiem w życie przepisy Dyrektywy 2008/9/WE. Zgodnie zaś z art. 28 ust. 1 tej Dyrektywy ma ona zastosowanie do wniosków o zwrot złożonych po dniu 31 grudnia 2009 r. Wskazany przepis w ust. 2 stanowi również, że Dyrektywę 79/1072/EWG z 6 grudnia 1979 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich, odnoszących się do podatków obrotowych – warunki zwrotu podatku od wartości dodanej podatnikom mniemającym siedziby na terytorium kraju (Dz.Urz. UE L 331/11) uchyla się ze skutkiem od 1 stycznia 2010 r. Jej przepisy maja jednak w dalszym ciągu zastosowanie do wniosków o zwrot złożonych przed 1 stycznia 2010 r. Na gruncie polskiego systemu prawnego powyższy obowiązek został zrealizowany przez wprowadzenie do tego systemu rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz.U. Nr 224, poz. 1801 ze zm.). Zdaniem organu, również treść powołanego przez Skarżącą pisma Federalnego Ministerstwa Finansów nie wyklucza możliwości uzyskania w dalszym ciągu zaświadczenia wymaganego prawem. Dyrektor Izby Skarbowej wywodził, że kwestią o podstawowym znaczeniu nie jest bowiem okoliczność, że Spółka wystąpiłaby do właściwego organu podatkowego o wydanie zaświadczenia po 1 stycznia 2010 r., lecz to, że przedmiotowe zaświadczenie było niezbędne dla rozpatrzenia wniosku Spółki o zwrot podatku, złożonego przed dniem 1 stycznia 2010 r., co powinna zaznaczyć w prośbie o wydanie zaświadczenia. W skardze do tutejszego Sądu Spółka zarzuciła naruszenie art. 121 O.p., art. 125 O.p. oraz art. 187 § 1 O.p. przez nieuwzględnienie w sprawie istniejących przesłanek co do okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy. Ponadto zarzuciła nieprawidłowe prowadzenie postępowania w trybie art. 169 zamiast art. 155 O.p. Rozwijając tak sformułowane zarzuty powtórzyła dotychczasowa argumentację. W odpowiedzi na skargę Organ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296 ze zm.) oraz na mocy art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim bądź do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) – c) p.p.s.a.). Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia takiego naruszenia prawa. Skarga nie mogła być zatem uwzględniona. Stosownie do art. 169 § 1 O.p. jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wymogiem formalnym wniosku Skarżącej o zwrot podatku od towarów i usług było określone w § 5 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia dołączenie oryginału zaświadczenia, według wzoru stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia, wskazującego, że podmiot uprawniony jest podatnikiem podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze zarejestrowanym w kraju siedziby lub miejsca zamieszkania albo stałego miejsca prowadzenia działalności. Bezspornym w sprawie jest, iż Skarżąca żądając zwrotu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. nie dołączyła wymaganego powołanym przepisem zaświadczenia. Powołane bowiem we wniosku zaświadczenie, które było w posiadaniu organu nie spełniało wymogów określonych w § 5 ust. 7 rozporządzenia. Tym samym zasadne było wezwanie przez organ na podstawie art. 169 O.p. Skarżącej o uzupełnienie braków formalnych wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpatrzenia. Organ wbrew stanowisku Skarżącej nie mógł jej wezwać w trybie art.. 155 § 1 O.p., albowiem w sprawie nie występowała określona tym przepisem niezbędność wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Brak zaświadczenia, o którym wyżej mowa jest zdaniem Sądu z całą pewnością brakiem formalnym uzupełnianym w trybie art. 169 § 1 O.p. W sprawie bezsporne jest również, że Skarżąca nie uzupełniła wymienionego braku formalnego w określonym w art. 169 § 1 O.p. terminie. Wezwanie organu I instancji o uzupełnienie braku formalnego doręczono bowiem Skarżącej 20 stycznia 2010 r., a zatem termin o którym wyżej mowa upłynął 27 stycznia 2010 r. W tym okresie Spółka nie przedłożyła organowi podatkowemu wymaganego prawem zaświadczenia. Skarżąca nie złożyła również skutecznego wniosku o przywrócenie terminu na uzupełnienie braku formalnego. Wobec tego organ podatkowy I instancji zgodnie z art. 169 § 4 O.p. wydał postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. Nieuzasadnione w przedmiotowej sprawie są w ocenie Sądu podnoszone przez Spółkę zarzuty dotyczące opieszałości organów podatkowych. Organ podatkowy I instancji mimo, iż termin na uzupełnienie przez Skarżącą braków formalnych upłynął 27 stycznia 2010 r., postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia wydał dopiero 11 października 2010 r. Spowodowane to jednak było koniecznością rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku od towarów i usług za 2008 r., co zostało ostatecznie dokonane postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] września 2010 r. Nadto zauważyć należy, iż w przedmiocie niezałatwienia przez organy podatkowe spraw w stosownym terminie Spółce przysługiwał środek w postaci ponaglenia, o którym stanowi art. 141 § 1 O.p., co nie jest jednak przedmiotem rozpatrywanej sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd rozpatrując sprawę nie dopatrzył się w działaniach organów podatkowych podnoszonych skardze naruszeń art. 121 § 1, art. 125 § 1, art. 187 § 1 jak również art. 155 O.p. Sąd z wyżej opisanych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło