II SA/Sz 1387/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Służby Więziennej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę Funkcjonariusz Służby Więziennej G. K. złożył w dniu [...] r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego – zakup domu jednorodzinnego. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Zakładu na podstawie art. 187 pkt 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2010 r., Nr 79, poz. 523) odmówił funkcjonariuszowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. G. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 104, art. 127 § 2, art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 170 ust. 1, art. 171, art. 173 ust. 1, art. 184 ust. 1, art. 187 pkt 2, 3, 4 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2010 r., Nr 79, poz. 523) - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. G. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej wnosząc o jej uchylenie. Skarżący oświadczył w skardze, że w momencie składania wniosku był właścicielem domu, był to jednak dom, o dofinansowanie kupna, którego się ubiegał. Przepisy ustawy o Służbie Więziennej oraz przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie przyznawania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi Służby Więziennej nie mówią nic o tym w jakim terminie powinien być złożony wniosek o pomoc finansową. Skarżący podał, że w dniu zakupu domu spełniał wszystkie warunki do uzyskania pomocy finansowej. Nie posiadał żadnego innego lokalu mieszkalnego. Przedmiotowy wniosek złożył z przekonaniem, że wraz z nim powinien złożyć wszystkie dokumenty świadczące o nabyciu prawa własności lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny, przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy, w pierwszej kolejności zobowiązany jest do zbadania swojej właściwości w sprawie. Wskazać należy, że odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego następuje w szczególności w wypadku, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych - art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) lub gdy dotyczy sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 ustawy). Odrzucenie skargi z wymienionego powodu nastąpi także wówczas, gdy skarga została wniesiona w sprawie objętej właściwością sądów powszechnych. Z dniem 13 sierpnia 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz.U. Nr 79, poz. 523 ze. zm.), która, między innymi, w odmienny sposób, niż w poprzednio obowiązujących przepisach, uregulowała tryb przyznawania niektórych świadczeń pieniężnych należnych funkcjonariuszom Służby Więziennej, a także wprowadziła, w rozdziale 20 zatytułowanym "Rozpatrywanie sporów o roszczenia funkcjonariuszy ze stosunku służbowego", nowe zasady postępowania w tych kwestiach. W rozdziale poświęconym kwestiom mieszkaniowym zatytułowanym "Mieszkania funkcjonariuszy" ustawodawca wskazał rodzaje spraw, które załatwiane będą w formie decyzji administracyjnej. Sprawy te dotyczą wyłącznie: przydziału lokalu mieszkalnego (art. 172 ), zwrotu równoważnika z tytułu braku mieszkania (art. 181 ust. 1), zwrotu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego (art. 182 ust. 6), opróżnienia lokalu mieszkalnego (art. 188 ust. 1) i opróżnienia kwatery tymczasowej (art. 190). Regulując natomiast inne uprawnienia funkcjonariuszy Służby Więziennej, w tym prawo do uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 184 ust. 1), ustawodawca nie wskazał jednocześnie wprost, w jaki sposób sprawy te winny być załatwiane, to znaczy nie określił, tak jak w przypadku art. 172, 181 ust. 1, art. 182 ust. 6, art. 188 ust. 1 i art. 190 omawianej ustawy, że w tego rodzaju sprawach organ wydaje decyzję administracyjną. Natomiast stosownie do art. 217 tej ustawy, sprawy ze stosunku służbowego rozstrzyga przełożony w formie pisemnej, a przez sprawy ze stosunku służbowego należy rozumieć: nawiązanie stosunku służbowego, powoływanie oraz mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska służbowe, przenoszenie, odwoływanie i zwalnianie ze stanowisk służbowych, nadawanie stopni Służby Więziennej, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, stwierdzanie wygaśnięcia stosunku służbowego, ustalanie uposażenia, przyznawanie świadczeń pieniężnych oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, ustaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. Z kolei z mocy art. 218 ustawy o Służbie Więziennej, sprawy dotyczące: 1) zwolnienia ze służby, 2) przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, 3) przeniesienia na niższe stanowisko służbowe, 4) zawieszenia w czynnościach służbowych - rozstrzyga się w formie decyzji, od których funkcjonariusz może, w terminie 14 dni, wnieść odwołanie do wyższego przełożonego. Do postępowań w tych sprawach, stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), a od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze. zm.). Sprawy wynikające z podległości służbowej, wymienione w art. 219 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, dotyczące: 1) powoływania oraz mianowania na stanowiska służbowe, 2) odwoływania oraz zwalniania ze stanowisk służbowych i przenoszenia do dyspozycji, 3) nadawania stopni Służby Więziennej, 4) delegowania do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, 5) oddelegowania do wykonywania zadań służbowych poza Służbą Więzienną w kraju lub poza granicami państwa, 6) powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym - rozstrzyga się w formie rozkazu personalnego. Formę rozkazu personalnego stosuje się również do stwierdzania wygaśnięcia stosunku służbowego ( art.219 ust.2 ww. ustawy ). W powyższych przepisach art. 218 i 219 nie zostały wymienione sprawy dotyczące przyznania funkcjonariuszowi jakiegokolwiek świadczenia pieniężnego. Podkreślenia także wymaga, że wszystkie sprawy ze stosunku służbowego, dla których rozstrzygnięcia nie przewidziano wprost formy decyzji administracyjnej lub rozkazu personalnego załatwiane mają być obecnie w formie pisemnej, jednoinstancyjnej a spory wynikające z takich rozstrzygnięć rozpatrywać będą sądy właściwe w sprawach z zakresu prawa pracy. Przepisem ustalającym generalną właściwość sądów w sprawach roszczeń funkcjonariuszy Służby Więziennej jest art. 220 ustawy o Służbie Więziennej, zgodnie z którym, spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Podkreślić należy, że spór objęty niniejszą skargą dotyczy przyznania funkcjonariuszowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Z przepisów aktualnie obowiązującej ustawy o Służbie Więziennej wynika, że o przyznawaniu tego rodzaju świadczenia rozstrzyga przełożony funkcjonariusza w formie pisemnej. Spór, dotyczący tego rodzaju roszczenia, nie należy do spraw wymienionych w art. 218 ust. 1 ustawy, a więc nie podlega kognicji sądów administracyjnych, lecz kognicji sądów właściwych w sprawach z zakresu prawa pracy. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że przedmiotowa skarga podlega odrzuceniu, o czym orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.