VII SA/Wa 2382/11
WyrokWSA w Warszawie2012-02-07
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się na wyjaśnieniach poczty dotyczących błędnego datownika, bez przeprowadzenia szerszego postępowania wyjaśniającego i bez uwzględnienia wątpliwości na korzyść strony?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w tym art. 7 i 77 kpa, poprzez dowolne przyjęcie wniosków opartych na niejednoznacznych wyjaśnieniach poczty dotyczących błędnego datownika, bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego i bez uwzględnienia wątpliwości na korzyść strony. W przypadku wątpliwości co do terminu wniesienia odwołania, należy je rozstrzygnąć na korzyść strony odwołującej się.Stan faktyczny
Skarżący Z. Z. wniósł odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Odwołanie wpłynęło do organu odwoławczego 8 czerwca 2011 r., jednak na kopercie widniała data nadania 4 maja 2011 r. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w tym uzyskaniu informacji z Poczty Polskiej, organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że odwołanie zostało nadane 23 maja 2011 r. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowienia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Z. Z. na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) sierpnia 2011 r. nr (...) w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Z. Z. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr (...)wydanym (...) sierpnia 2011 r. na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 kpa stwierdził uchybienie przez Z. Z. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia (...) kwietnia 2011 r.
W uzasadnieniu wydanego postanowienia organ podał, że decyzja powiatowego organu nadzoru budowlanego została Z. Z. doręczona 20 kwietnia 2011 r. Stosownie więc do treści przepisu art. 129 § 2 kpa termin do wniesienia odwołania od tej decyzji dla Z. Z. upływał z dniem 4 maja 2011 r.
Odwołanie wniesione przez ww. wpłynęło do organu odwoławczego 8 czerwca 2011 r., przy czym z pieczęci Urzędu Pocztowego w M. na kopercie, w której nadano odwołanie wskazana została jako data nadania data 4 maja 2011 r.
W dniu 29 czerwca 2011 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W. wpłynęło pismo PINB w M. z dnia 22 czerwca 2011 r. wyjaśniające, iż przedmiotowe odwołanie zostało jednak wniesione po terminie. Mając na uwadze, iż ze stempla pocztowego na przesyłce poleconej z odwołaniem wynikało, iż nadano ją w dniu 4 maja 2011 r. w Urzędzie Pocztowym w M. wątpliwości organu I instancji wzbudził fakt, iż do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego, który znajduje się w tej samej miejscowości przesyłkę tę doręczono dopiero w dniu 23 maja 2011 r. Z uwagi na te wątpliwości PINB w M. przeprowadził postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie kiedy rzeczywiście Z. Z. nadał przesyłkę poleconą z odwołaniem.
W tym celu organ I instancji zwrócił się do Centrum Poczty Oddział Rejonowy w O. o udzielenie stosownych informacji. Pismem z dnia 20 czerwca 2011 r. Centrum Poczty Oddział Rejonowy w O. udzieliło odpowiedzi, iż wskazana przesyłka została nadana w Urzędzie Pocztowym w M. w dniu 23 maja 2011 r.
Organ odwoławczy mając sprzeczne informacje dotyczące daty nadania odwołania, pismem z dnia 20 lipca 2011 r. wystąpił do Dyrektora Centrum Poczty Oddziału Rejonowego w O. z prośbą o wyjaśnienie powyższych rozbieżności, ich przyczyn oraz o potwierdzenie, która z podanych dat jest zgodna z rzeczywistą datą nadania.
W dniu 11 sierpnia 2011 r. organ otrzymał informację od Dyrektora Oddziału Rejonowego Centrum Poczty w O., iż przedmiotowa przesyłka została nadana w dniu 23 maja 2011 r. Jednocześnie poinformowano organ, iż pracownik Urzędu Pocztowego M. przyjmujący przesyłkę w swoich pisemnych wyjaśnieniach potwierdził fakt jej nadania w dniu 23 maja 2011 r. , wskazując iż przyczyną mylnego ostemplowania spornej przesyłki było błędne ustawienie czcionek w datowniku.
Wobec poczynionych ustaleń organ odwoławczy uznał, że wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji nastąpiło z uchybieniem terminu a wobec tego wydal postanowienie na podstawie art. 134 kpa.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Z. Z. wnosząc o jego uchylenie.
W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu postanowienia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która przeprowadzona jest pod względem zgodności z prawem ( tak też art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269).
W świetle brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne wyłącznie badają czy kwestionowana decyzja lub postanowienie nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania. Nadto badają czy organ administracyjny nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji. Przy czym, jak głosi art. 134 § 1 tej ustawy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu.
Przeprowadzając zatem, po myśli powyższych wskazań ocenę zaskarżonego postanowienia co do jego zgodności z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż postanowienie narusza przepisy prawa.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 134 kpa organ odwoławczy przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania odwołania jest zobowiązany do zbadania terminowości oraz dopuszczalności wniesienia odwołania.
Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zachowanie ustawowego terminu do wniesienia odwołania jest warunkiem skuteczności tej czynności procesowej.
Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej,, która korzysta z ochrony trwałości na podstawie art. 16 § 1 kpa. W przypadku gdy w postępowaniu wstępnym okaże się, że odwołanie zostało wniesione po terminie organ administracji wydaje postanowienie na podstawie art. 134 kpa o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Zatem, żeby przyjąć, że odwołanie zostało złożone w terminie należy ustalić w jakiej dacie nastąpiło doręczenie decyzji stronie, której dotyczy odwołanie i czy doręczenie to spełnia warunki pozwalające uznać je za doręczone ze skutkiem prawnym. Jeżeli bowiem doręczenie nie może być uznane za doręczenie ze skutkiem prawnym to nie to nie rozpoczyna się dla strony bieg terminu do złożenia odwołania. Termin do złożenia odwołania rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia skutecznego doręczenia decyzji stronie.
W rozpoznawane sprawie organ odwoławczy uznał, iż odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia (...) kwietnia 2011 r. zostało wniesione w dniu 23 maja 2011 r. , a więc z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 kpa. Ustalenia te oparto na wyjaśnieniach Dyrektora Oddziału Regionalnego Poczty Polskiej, iż przyczyną mylnego ostemplowania dowodu nadania odwołania było błędne ustawienie czcionek w datowniku przez pracownika Poczty.
Wyjaśnienia te – w ocenie Sądu nie są jednoznaczne i wymagają dla ich przyjęcia za prawdziwe – przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w szerszym zakresie.
Z poświadczonego przez Pocztę dowodu nadania ( na kopercie) wynika, że skarżący Z. Z. nadał odwołanie o godz. 16:00. Koniecznym jest zatem wyjaśnienie czy wszystkie przesyłki przyjmowane tego dnia – do godz. 16:00 były datowane nieprawidłową datą tj. 4 maja 2011 r. a nie właściwą tj. 23 maja 2011 r.
Poza tym należy wskazać, że organ nie wyjaśnił z jakiego powodu wzbudził jego wątpliwości fakt, iż odwołanie nadane dnia 4 maja 2011 r. dotarło do organu w dniu 23 maja 2011 r. a nie spowodowało takich wątpliwości ustalenie, że odwołanie nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 23 maja 2011 r. o godz. 16:00 ( a więc niewątpliwie o godzinie, w której kończy się dzień pracy w PINBie ) zostało doręczone organowi jeszcze tego samego dnia.
Wszystkie te wątpliwości pozwalają na ocenę, iż postępowanie organu zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 7 i art. 77 kpa a wnioski organu są dowolne.
Przy czym należy podkreślić, że w sytuacji gdy organ odwoławczy bada termin wniesienia przez stronę odwołania i ma wątpliwość co do faktu jego złożenia w terminie winien w ramach swych uprawnień i obowiązków wynikających przede wszystkim z art. 7 kpa i art. 77 kpa również zwrócić się do strony odwołującej się o wskazanie np. tego w jakiej dacie zostało doręczone stronie kwestionowane rozstrzygnięcie oraz o wskazanie i udokumentowanie sposobu wniesienia przez stronę odwołania – przy czym ma to istotne znaczenie gdyż odwołanie ( jak wynika ze znajdującego się w aktach dowodu nadania) zostało przesłane organowi listem poleconym.
Poza powyższym należy wskazać, że w przypadku braku możliwości dokładnego i jednoznacznego stwierdzenia uchybienia przez stronę terminu do wniesienia odwołania wątpliwości należy przyjąć na korzyść odwołującego się.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu należy uznać, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania naruszył przepisy postępowania w tym art. 7, 77 § 1 i 129 § 2 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło