I GSK 692/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-07-12
Skład orzekający: Andrzej Kuba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożenie pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed organami administracji celnej, które obejmuje również umocowanie do reprezentacji przed sądami administracyjnymi, jest wystarczające do uznania, że braki formalne skargi zostały usunięte, jeśli pełnomocnictwo to nie zostało dołączone do akt sprawy sądowej?Ratio decidendi
Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik nie usunął braków formalnych w wyznaczonym terminie. Złożenie pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed organami administracji celnej, nawet jeśli obejmuje umocowanie do reprezentacji przed sądami administracyjnymi, nie zwalnia z obowiązku dołączenia tego pełnomocnictwa do akt sprawy sądowej przy pierwszej czynności procesowej. Postępowanie sądowe jest odrębnym postępowaniem od postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe [...] Sp. z o.o. wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał pełnomocnika strony do usunięcia braków formalnych skargi, w tym do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania przed sądem administracyjnym lub aktualnego odpisu z KRS. Pełnomocnik nadesłał odpis z KRS oraz odpis pełnomocnictwa do reprezentowania przed organami celnymi, podatkowymi, skarbowymi i egzekucyjnymi. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, uznając, że braki nie zostały usunięte. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego [...] Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 14 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Go 39/12 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług postanawia: oddalić skargę kasacyjną
Postanowieniem z dnia 14 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. odrzucił skargę Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 20 stycznia 2012 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez: - złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, - złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej, tj. aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (oryginału bądź prawidłowo uwierzytelnionej kopii tego dokumentu). W odpowiedzi na powyższe wezwania, pełnomocnik strony skarżącej, nadesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. poświadczoną za zgodność z oryginałem kserokopię odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego oraz odpis pełnomocnictwa z dnia 4 stycznia 2012 r., z którego wynika, iż jest on upoważniony do reprezentowania Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w W. przed organami celnymi, podatkowymi skarbowymi i egzekucyjnymi wszelkich instancji. W ocenie Sądu pierwszej instancji pełnomocnik skarżącej Spółki nie usunął w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, bowiem nadesłany przez niego dokument pełnomocnictwa nie obejmuje umocowania J. Ch. do reprezentowania strony skarżącej przed sądem administracyjnym, zatem Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012, poz. 270), zwanej p.p.s.a. skargę odrzucił.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła Spółka "[...]" zaskarżając to orzeczenie w całości. Postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu orzeczenia podniosła, że wezwanie Sądu dotyczące nadesłania uwierzytelnionej kopii pełnomocnictwa, zostało w rzeczywistości wykonane, gdyż wymagane przez Sąd pełnomocnictwo zostało do akt złożone jeszcze przed organami celnymi. Zgodnie z jego treścią pełnomocnik był upoważniony do reprezentowania Spółki m.in. przed organami celnymi, podatkowymi oraz sądami administracyjnymi, a zatem złożone przed organem celnym pełnomocnictwo, obejmujące również zakres postępowania sądowego winno być przez organ celny przesłane do Sądu wraz z aktami sprawy. W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną pełnomocnik od samego początku postępowania administracyjnego był zatem w pełni umocowany do występowania w imieniu strony również przed sądami administracyjnymi. Powyższe znajduje potwierdzenie w przesłanej Sądowi uwierzytelnionej kopii pełnomocnictwa wystawionego w dniu 3 stycznia 2011 r., gdzie z jego treści wynika możliwość reprezentacji strony przed sądami. Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że jedynie przez nieuwagę nie przesłano ponownie do akt sprawy pełnomocnictwa obejmującego reprezentację strony również przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przystępując do rozpoznania skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że zarzuty skargi kasacyjnej, sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika, winny być sformułowane w taki sposób, by dokonujący kontroli sąd mógł w sposób jednoznaczny ustalić, których konkretnie przepisów zarzuty dotyczą. Nieprecyzyjne przytoczenie podstaw kasacyjnych uniemożliwia określenie granic skargi kasacyjnej i tym samym pozbawia sąd kasacyjny możliwości zbadania merytorycznej zasadności postawionych zarzutów. Sąd ten nie może domyślać się, jaka była rzeczywista intencja autora skargi kasacyjnej, ani też w jakimkolwiek zakresie skargi kasacyjnej uzupełniać. Jednakże, mając na uwadze wskazania zawarte w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. (I OPS 10/09, ONSAwsa z 2010 r. Nr 1, poz. 1), w której przyjęto, że podstawy kasacyjne mogą być również wydedukowane z uzasadnienia skargi kasacyjnej, Sąd rozpoznający skargę kasacyjną w niniejszej sprawie przyjął, że autorowi skargi kasacyjnej w istocie chodziło o naruszenie przepisu art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., który obliguje Sąd do odrzucenia skargi w sytuacji, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wobec tego do skargi znajduje zastosowanie art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a. Ustawodawca w ramach objętych tymi przepisami regulacji ustanawia dla stron wnoszących pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym wymogi podpisania skargi przez jeden z uprawnionych podmiotów, to jest stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, a jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa, także dołączenia pełnomocnictwa. Mając na względzie zakres regulacji omawianej ustawy procesowej obowiązek określony w art. 46 § 3 p.p.s.a. odnosić należy do konieczności przedłożenia pełnomocnictwa do zastępowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Odczytywane łącznie regulacje zawarte w art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a. mają na celu usunięcie wątpliwości, czy pismo zostało wniesione przez uprawnioną osobę. Na etapie wstępnego badania pisma procesowego brak pełnomocnictwa jest kwalifikowany jako brak formalny przy przyjęciu założenia, że udzielono pełnomocnictwa, a do pisma nie dołączono dokumentu potwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (por. H. Knysiak-Molczyk, Glosa do postanowienia NSA z dnia 23 czerwca 2005 r., sygn. akt II OZ 519/ 05, OSP 2006/5/63). W konsekwencji znajduje zastosowanie art. 49 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod odpowiednim rygorem. W przypadku skargi rodzaj rygoru ustawodawca określił w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. z dnia 16 stycznia 2012 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik w zakreślonym terminie nadesłał do Sądu odpis pełnomocnictwa z dnia 6 stycznia 2012 r., z którego wynikało, iż nie jest on upoważniony do reprezentowania Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w W. przed sądami administracyjnymi. Powyższy fakt potwierdził sam pełnomocnik skarżącego podając w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, iż zapewne przez nieuwagę nie przesłał wymaganego pełnomocnictwa.
W tym stanie rzeczy nie można zgodzić się ze stwierdzeniem strony skarżącej, jakoby braki formalne zostały uzupełnione i pełnomocnictwo zostało do akt złożone. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wnoszący skargę kasacyjną mylnie wywodzi, iż skoro w postępowaniu administracyjnym zostało złożone pełnomocnictwo, z którego wynikało, iż pełnomocnik był upoważniony do reprezentowania Spółki m.in. przed organami celnymi, podatkowymi oraz sądami administracyjnymi, to tym samym obejmuje ono również zakres postępowania sądowego i winno być przez organ celny przesłane do Sądu administracyjnego wraz z aktami sprawy. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa. Jeżeli tego nie uczynił, pełnomocnictwo powinien dołączyć do pierwszego pisma przez siebie wnoszonego. Należy zwrócić uwagę, iż w przypadku postępowania sądowoadministracyjnego mamy do czynienia z nową sprawą i nowym postępowaniem, po zakończeniu którego akta administracyjne są zwracane stronom. Wbrew twierdzeniom skarżących kasacyjnie, zgodnie z praktyką orzeczniczą od obowiązku określonego w art. 46 § 3 .p.s.a. nie zwalnia fakt, że pełnomocnictwo zostało złożone w postępowaniu administracyjnym. Nie można bowiem utożsamiać wskazanej w art. 37 § 1 p.p.s.a. pierwszej czynności procesowej z czynnością dokonaną przed organami administracji. Oba powyższe podpisy odnoszą się do postępowania przed sądami administracyjnymi i oba dotyczą akt sądowych konkretnej sprawy. Gdyby bowiem intencją ustawodawcy było zwolnienie pełnomocnika skarżących z przedkładania pełnomocnictwa w sytuacji, gdy znajduje się ono w aktach administracyjnych, to wówczas taka regulacja nie zostałaby niewątpliwie zawarta w ustawie Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło