I OZ 227/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-04-12

Skład orzekający: Sędzia NSA Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy miejscowo do rozpoznania skargi na bezczynność organu, jeśli skarżący wskazał jako organ Dyrektora oddziału, który według strony skarżącej nie istnieje, a organ prowadzący postępowanie (spółka z o.o.) uważa się za niewłaściwy i przekazuje sprawę do innego sądu?
Ratio decidendi
Właściwość miejscowa sądu administracyjnego do rozpoznania skargi na bezczynność organu jest uzależniona od siedziby organu, którego bezczynność jest przedmiotem skargi. Sąd jest zobowiązany rozpoznać sprawę w granicach zakreślonych przez stronę skarżącą, a ustalenia dotyczące istnienia podmiotu czy jego statusu jako organu administracji publicznej następują na etapie badania skargi pod względem formalnym lub merytorycznym, a nie podczas badania właściwości sądu.
Stan faktyczny
Fundacja B. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora C. Oddział w W. w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, mając wątpliwości co do oznaczenia organu, przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, uznając się za niewłaściwy miejscowo, gdyż na obszarze właściwości WSA we Wrocławiu miała siedzibę spółka C. sp. z o.o., która udzieliła odpowiedzi na skargę. C. sp. z o.o. wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów o właściwości, twierdząc, że Dyrektor C. Oddział w W. nie istnieje, a tym samym nie może być adresatem wniosku o informację publiczną, a właściwy do rozpoznania sprawy jest WSA w Łodzi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie C. sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lutego 2012 r. o przekazaniu sprawy według właściwości.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lutego 2012 r., sygn. akt II SAB/Łd 89/11 o przekazaniu według właściwości sprawy ze skargi Fundacji B. w W. na bezczynność Dyrektora C. Oddział w W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. Fundacja B. w W. pismem z dnia [...] października 2011 r. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora C. w sprawie udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem strony skarżącej z dnia [...] września 2011 r. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik C. Spółki z o.o. w Ł. wniósł o jej odrzucenie i zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania. Z uwagi na wątpliwości, co do oznaczenia organu, na którego bezczynność wniesiono skargę, Sąd zobowiązał skarżącą do sprecyzowania organu do którego skierowany został w/w wniosek. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wyjaśniła, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do Dyrektora C. Oddział w W. jako organu. Na mocy postanowienia z dnia 14 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uznał się niewłaściwym do rozpoznania przedmiotowej sprawy i przekazał ją – na podstawie art. 59 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a." – Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, że do rozpoznania niniejszej sprawy właściwy jest w/w sąd gdyż na jego obszarze właściwości ma siedzibę organ, którego działalność została zaskarżona. Sąd Wojewódzki stwierdził, iż okoliczność ta wynika przede wszystkim z treści pisma z dnia 25 stycznia 2012 r., w którym wskazano, iż wniesiona skarga dotyczy udzielenia informacji publicznej przez Dyrektora C. Oddziału w W. a nie C. Spółki z o.o. w Ł., które udzieliło odpowiedzi na skargę w niniejszej sprawie. Sąd wskazał przy tym, że to strona, jako dysponent skargi, decyduje czyj akt, czynność, bezczynność czy przewlekłe działanie będzie stanowić przedmiot zaskarżenia. Skoro zatem w niniejszej sprawie strona skarżąca, wyraźnie stwierdziła, że przedmiotem skargi jest bezczynność Dyrektora C. Oddział w W., a adresatem skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, Sąd Wojewódzki w Łodzi był zobowiązany przekazać ją adresatowi, zgodnie z wolą strony skarżącej. C. sp. z o.o. w złożonym przez siebie zażaleniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzuciło Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie art. 59 § 1 P.p.s.a. W ocenie skarżącego wniosek o udzielenie informacji publicznej został złożony do niewłaściwego podmiotu tj. do Dyrektora C. w W. Tymczasem podmiot do którego została skierowana skarga nie istnieje, a tym samym zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2001 r., Nr 112, poz. 1198) nie można żądać od niego udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z uwagi na brak podstaw prawnych warunkujących przeprowadzenie takiego postępowania. W ocenie skarżącego ratio legis przywołanej powyżej regulacji leży w ustaleniu kręgu adresatów zobowiązania do udostępnienia informacji publicznej, do których nie może zostać zakwalifikowany podmiot nieistniejący. W niniejszym przypadku właściwy do rozpoznania sprawy jest – zdaniem skarżącego – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Wprawdzie bowiem skarga Fundacji B. została skierowana do Dyrektora C. Oddział w W., jednak podmiot ten nie istnieje, w związku z czym nie może być adresatem wniosku o udzielenie informacji publicznej, warunkującym ustalenie właściwości miejscowej sądu. Z tego też względu, organ wskazał, iż przedmiotowa skarga została wysłana przez C. sp. z o.o. w Ł., jako organ prowadzący szkoły na terenie miasta W., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W odpowiedzi na zażalenie Fundacja B. w W. wniosła o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. W ocenie Fundacji nie budzi wątpliwości fakt istnienia podmiotu wskazanego we wniesionej przez nią skardze na bezczynność, czego dowodem jest pismo dyrektora placówki oświatowej z dnia [...] maja 2011 r. W ocenie Fundacji również dyrektor oddziału jest podmiotem właściwym do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Wojewódzki zasadnie bowiem uznał, iż to na wnoszącej w niniejszej sprawie skargę na bezczynność Fundacji ciążył obowiązek zakreślenia ram przedmiotowego postępowania w tym wskazania podmiotu, który w jej ocenie dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2011 r. o udzielenie informacji publicznej. Sąd Wojewódzki, będąc obowiązanym rozpoznać niniejszą sprawę w określonych w skardze granicach, ma zatem obowiązek - zgodnie z żądaniem strony -ustalić, czy konkretnie wskazany przez skarżącego podmiot dopuścił się w tym zakresie bezczynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Właściwość miejscowa Sądu do rozpoznania wniesionej w tym przedmiocie skargi jest uzależniona jednak od siedziby organu, którego bezczynność, jest przedmiotem wniesionej przez stronę skargi. Jeżeli zatem Fundacja B. w W. w złożonej przez siebie skardze sprecyzowała, iż organem, który – jej zdaniem – w niniejszym przypadku dopuścił się bezczynności jest Dyrektor C. Oddział w W., Sądem właściwym, zgodnie z art. 13 § 2 P.p.s.a. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Bez znaczenia w tym przypadku pozostają podnoszone przez wnoszącego zażalenie okoliczności dotyczące istnienia podmiotu, którego stwierdzenia bezczynności Fundacja się domaga, jak również ustalenia czy jest on organem administracji publicznej zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w świetle przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustalenia w tym zakresie następują bowiem dopiero na etapie badania skargi pod względem formalnym oraz podczas jej ewentualnego merytorycznego rozpoznania, nie zaś podczas badania przez sąd swojej właściwości miejscowej i rzeczowej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł, ponieważ zgodnie z art. 209 P.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Zgodnie z powyższą zasadą Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest rozstrzygać o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu wydanym w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku, natomiast w niniejszej sprawie zostało rozpoznane zażalenie na postanowienie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło