I FZ 371/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Stanik, , , po rozpoznaniu w dniu 9 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Ke 47/12 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi P. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 listopada 2011 r. nr ... w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2006 r. postanawia oddalić zażalenie. Sygn. I FZ 371/12 UZASADNIENIE Pismem z dnia 26.03.2012r. P. Z., działający za pośrednictwem pełnomocnika – adwokata, złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. We wniosku podał, że termin do uiszczenia wpisu upływał 19.03.2012r. Z racji złożenia wielu skarg, od których wpis sądowy był znaczny, przed tym dniem rozpoczął starania o pozyskanie niezbędnych środków finansowych. W dniu 14.03.2012r. niespodziewanie zachorował. Jako dowód przedstawił historię choroby podpisaną 03.06.2011r. oraz zaświadczenie lekarskie z dnia 14.03.2012r., z którego wynikało zalecenie lekarza, by z uwagi na rwę kulszową, leżeć minimum do dnia 23.03.12r. Wpis strona uiściła w dniu złożenia wniosku. Jako termin ustania przyczyny uchybienia terminu podała 23.03.2012r. Postanowieniem z dnia 10.04.2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wniosku skarżącego nie uwzględnił. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie, że pełnomocnik strony nie dochował należytej dbałości o to, by wpis od skargi został uiszczony w terminie. W wyniku złożonego zażalenia tut. Sąd, postanowieniem z dnia 14.06.2012r. uchylił orzeczenie Sądu I instancji. W pisemnych motywach Sąd kasacyjny podał, że nie została zbadana przesłanka braku winy po stronie skarżącego. Sąd zauważył, że wobec braku środków po stronie skarżącego, których gromadzenie przerwała niespodziewana choroba, nie można było winą za ten stan rzeczy obarczać pełnomocnika. Pełnomocnik nie miał obowiązku samodzielnie sfinansować postępowań sądowych swojego mocodawcy. Rozpoznając wniosek ponownie, Sąd I instancji postanowieniem z dnia 28.06.2012r. ponownie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skoro skarżący nie był w stanie zebrać stosownych środków, koniecznych do uiszczenia wpisów od skarg, to jego obowiązkiem było skontaktowanie się z pełnomocnikiem i poinformowanie go o chorobie. Powinien tym samym uświadomić swojego pełnomocnika, że nie jest w stanie uiścić wpisów oraz ewentualnie wspólnie ustalić dalszego postępowania w sprawie. Sąd podkreślił, że pełnomocnik informację o chorobie mocodawcy powziął dopiero w dniu 24.03.2012r. W złożonym zażaleniu strona podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podnosząc okoliczności przedstawione we wniosku wskazała na naruszenie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – "Ppsa". Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Stosownie do powołanego przez stronę art. 86 § 1 Ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W ocenie NSA przepis ten został w sprawie właściwie zastosowany, albowiem Sąd I instancji w sposób prawidłowy ocenił argumentację strony w kontekście braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Jak wynika z akt postępowania strona dokonała wszelkich działań zmierzających do uiszczenia wpisu od skargi. Nie dochowała jednak terminu zakreślonego dla tej czynności procesowej, mimo że mogła podjąć pewne kroki by takiemu stanowi rzeczy skutecznie przeciwdziałać. Podkreślić należy, że nie jest bez znaczenia dla Sądu kasacyjnego fakt, iż wpis w rozpoznawanej sprawie stanowił jeden z wielu, który strona miała uiścić, a zatem jej wyjaśnienia o konieczności gromadzenia na ten cel środków wydają się ze wszech miar wiarygodne. Potwierdza to zresztą znajdujące się w aktach sprawy orzeczenie Sądu I instancji, zwalniające stronę od obowiązku uiszczenia wpisu od złożonego zażalenia. W świetle powyższych ustaleń choroba skarżącego, która jak wynika ze złożonej dokumentacji medycznej, ograniczała w sposób znaczny możliwość załatwienia niektórych spraw, mogła w sposób zasadniczy utrudnić mu zebranie funduszy na pokrycie kosztów sądowych. W tym zakresie Sąd kasacyjny uznał zaniedbanie strony za usprawiedliwione. Nie można jednak zrozumieć powodów, dla których skarżący w okresie choroby nie skontaktował się np. telefonicznie z pełnomocnikiem, na co w zaskarżonym postanowieniu zwrócił uwagę Sąd I instancji. Informacja, że jest chory i w związku z tym nie będzie w stanie na czas zebrać środków na pokrycie kosztów sądowych, mogła by skutkować podjęciem środków prawnych ze strony pełnomocnika, takich jak chociażby złożenie wniosku w trybie art. 84 Ppsa o przedłużenie terminu do uiszczenia wpisu. W związku z powyższym, wobec oświadczenia pełnomocnika, który podniósł, że informację o chorobie mocodawcy powziął dopiero 24.06.2012r.należało stwierdzić, iż skarżący nie wykazał się należytą dbałością w omawianym zakresie. W ocenie NSA, doświadczenie życiowe nakazuje sądzić, że strona postępowania w sytuacji zaistniałej w sprawie zwraca się o poradę do pełnomocnika procesowego. Wydaje się to tym bardziej oczywiste, że to od pełnomocnika skarżący dowiedział się o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Dziwi zatem tut. Sąd, że nawet w ostatnim dniu zakreślonego terminu, podatnik nie informuje tegoż pełnomocnika, iż nie będzie w stanie na czas zebrać środków na pokrycie wpisu, z którego nieuiszczeniem wiążą się poważne skutki procesowe. W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa orzekł jak w sentencji.