I FZ 565/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-01-10
Skład orzekający: Maria Dożynkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy jest dopuszczalne do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy jest niedopuszczalne do rozpoznania przez NSA, ponieważ zgodnie z art. 259 § 1 p.p.s.a. przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, a dopiero od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego przysługuje zażalenie do NSA.Stan faktyczny
P. Z. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. Referendarz sądowy WSA w Kielcach odmówił przyznania mu prawa pomocy i oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Pełnomocnik P. Z. wniósł zażalenie do NSA na to postanowienie, pomijając właściwy środek odwoławczy, którym jest sprzeciw do WSA.Rozstrzygnięcie
Odrzucił zażalenie P. Z. na postanowienie referendarza sądowego WSA w Kielcach z dnia 8 listopada 2012 r. w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Maria Dożynkiewicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. Z. na postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 8 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Ke 61/12 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 listopada 2011 r. nr ... w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. postanawia odrzucić zażalenie.
Postanowieniem z 8 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Ke 61/12 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach oddalił wniosek P. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 30 listopada 2011 r. nr ... w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r.
Postanowienie referendarza zostało doręczone stronie 13 listopada 2012 r. Skarżący za pośrednictwem swojego pełnomocnika adwokata A. G. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na postanowienie referendarza, bowiem w jego ocenie spełnia on przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Na postanowienie referendarza sądowego nie przysługuje bowiem zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a sprzeciw do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W świetle art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270; dalej: p.p.s.a.) czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Do czynności tych należy m.in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy (art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 259 § 1 p.p.s.a. od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga uzasadnienia. W myśl art. 260 p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
W niniejszej sprawie pełnomocnik strony z niewiadomych przyczyn pominął środek odwoławczy, jakim jest sprzeciw od postanowienia referendarza. Sporządzając środek odwoławczy, jego autor wyraźnie powołał się na art. 259 § 1 p.p.s.a., nie baczył jednak na treść tej podstawy prawnej, która znajdowała zastosowanie na obecnym etapie postępowania i zamiast sprzeciwu do wojewódzkiego sądu administracyjnego wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że złożony środek był niedopuszczalny, a strona bądź jej pełnomocnik mogliby wnieść zażalenie w ciągu 7 dni liczonych dopiero od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w art. 260 p.p.s.a. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie na postanowienia referendarza sądowego. W tej zaś sprawie nie doszło jeszcze do wydania przez wojewódzki sąd administracyjny postanowienia w przedmiocie prawa pomocy.
Na marginesie podkreślić należy, że od wykwalifikowanego pełnomocnika, występującego w imieniu skarżącego wymaga się szczególnej dbałości o interesy swojego mandanta. W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik nie dochował należytej staranności. Niefrasobliwość w doborze środka odwoławczego - bez baczenia na etap czy charakter postępowania - trudno uznać za oczywistą omyłkę. Adwokat reprezentujący swojego mocodawcę powinien podjąć wszelkie niezbędne czynności w celu prawidłowego prowadzenia powierzonej sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 oraz w zw. z art. 259 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło