I SA/Gd 1301/11

WyrokWSA w Gdańsku2012-02-15

Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego staje się bezprzedmiotowe w przypadku uchylenia przez sąd administracyjny postanowienia organu odwoławczego, które przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że uchylenie przez sąd postanowienia organu odwoławczego, które przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, powoduje bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji na podstawie tego postanowienia. W takiej sytuacji organ odwoławczy ma prawo uchylić postanowienie organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie egzekucyjne.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne wobec pana H. W. na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego zaległości podatkowej. Pan H. W. zgłosił zarzuty dotyczące przedawnienia i innych kwestii proceduralnych. Organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd administracyjny uchylił to postanowienie organu odwoławczego, co spowodowało, że postępowanie organu pierwszej instancji stało się bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy uchylił więc postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę pana H. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 października 2011 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 lutego 2012r. sprawy ze skargi H.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 28 października 2011 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego (będący jednocześnie wierzycielem) wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego pana H. W. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 26 lutego 2010 r. - obejmującego należność z tytułu odsetek naliczonych na podstawie art. 28 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 stycznia 2007 r.) od zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych - w wysokości 1.551 zł. Podstawę prawną wystawienia ww. tytułu wykonawczego stanowiła decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 grudnia 2009 r., którą określono panu H. W. wysokość zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodu uzyskanego ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...], stanowiącego odrębną nieruchomość, położonego w G. przy ul. [...], dokonanej w dniu 18 lutego 2004 r. w kwocie 4.000 zł. W dniu 8 listopada 2010 r. organ egzekucyjny wystawił – m. in. na podstawie w/w tytułu wykonawczego zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego w Wojskowym Biurze Emerytalnym. Powyższe zajęcie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 12 listopada 2010 r. Pan H. W. otrzymał odpis wskazanego zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych w dniu 24 listopada 2010 r. Pismem z dnia 29 listopada 2010 r. zobowiązany zgłosił zarzuty w sprawie prowadzenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego postępowania egzekucyjnego na podstawie w/w tytułu wykonawczego podnosząc zarzut: - przedawnienia obowiązku objętego skarżonym tytułem wykonawczym (art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), - brak wymagalności obowiązku objętego skarżonym tytułem wykonawczym (art. 33 pkt 2 u.p.e.a.), - określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 grudnia 2009 r. (art. 33 pkt 3 u.p.e.a.), - niedopuszczalność egzekucji administracyjnej na podstawie skarżonego tytułu wykonawczego (art. 33 pkt 6 u.p.e.a.), - niedopuszczalność zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie rentowe wypłacane przez Wojskowe Biuro Emerytalne na podstawie zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 8 listopada 2010 r. (art. 33 pkt 6 u.p.e.a.), - niespełnienie przez wyżej wymieniony tytuł wykonawczy wymogów wynikających z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 33 pkt 10 u.p.e.a.). Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2011 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione. Na powyższe postanowienie pan H. W. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie w całości przedmiotowego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o wstrzymanie czynności egzekucyjnych przez organ nadzoru do czasu rozpatrzenia zażalenia. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 11 lutego 2011 r. uchylił zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W ocenie organu odwoławczego, w kwestii rozpatrzenia zarzutu przedawnienia obowiązku (zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodu uzyskanego ze sprzedaży lokalu mieszkalnego) oraz zarzutu braku wymagalności egzekwowanego obowiązku, "gdyż wygasł na skutek przedawnienia przed wystawieniem tytułu wykonawczego", winien mieć zastosowanie przepis art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ pokrywający się z nim zarzut przedawnienia ww. zaległości podatkowej podlegał rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu podatkowym i sądowym. Na powyższe postanowienie pan H. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który w dniu 3 sierpnia 2011 r., wyrokiem (sygn. akt I SA/Gd 292/11) uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 7 lipca 2011 r. nr [...] - po ponownym rozpatrzeniu zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1,2, 3, 6 i 10 w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 26 lutego 2010 r. - uznał zarzuty wniesione na podstawie art. 33 pkt 1 i 2 za niedopuszczalne, a pozostałe zarzuty za nieuzasadnione. W zażaleniu na powyższe postanowienie pan H. W. wniósł o uchylenie w całości przedmiotowego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz wstrzymanie czynności egzekucyjnych przez organ nadzoru do czasu rozpatrzenia zażalenia. Wniósł nadto o zawieszenie postępowania zażaleniowego do czasu rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 lutego 2011 r. W dodatkowym piśmie z dnia 26 września 2011 r. pan H. W. wskazał, że w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku sygn. akt I SA/Gd 292/11, w chwili obecnej w obrocie prawnym funkcjonują dwa postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 12 stycznia 2011 r. oraz z dnia 7 lipca 2011 r., w związku z czym postanowienie wydane na podstawie uchylonego rozstrzygnięcia organu II instancji powinno być niezwłocznie uchylone. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 28 października 2011 r. uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 7 lipca 2011 r. w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytaczając treść art. 33 i art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie z dnia 7 lipca 2011 r. w przedmiocie zarzutów, wykonując ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 lutego 2011 r., które uchylało postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 12 stycznia 2011 r. i przekazywało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Tymczasem w dniu 3 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem o sygn. akt I SA/Gd 292/11 uchylił postanowienie z dnia 11 lutego 2011 r. W związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego powyższego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej uznał za bezprzedmiotowe postępowanie organu egzekucyjnego i tym samym, działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji i umorzył postępowanie. Końcowo Dyrektor poinformował stronę, że w odniesieniu do postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 12 stycznia 2011 r. toczy się odrębne postępowanie zażaleniowe. Dodatkowo wskazał, że wniosek o zawieszenie postępowania zażaleniowego zawarty w piśmie z dnia 26 lipca 2011 r., załatwiono w odrębnym trybie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan H. W. wniósł o uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 października 2011 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 i art. 105 § 1 k.p.a., art. 34 § 1, § 4, § 5 w związku z art. 33 pkt 1, 2, 3, 6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 124 § l i § 2 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewłaściwe zastosowanie. W ocenie strony skarżącej przyczyną uchylenia postanowienia organu I instancji (powinno być występowanie w obrocie prawnym dwóch postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczących tej samej sprawy, tj.: nr [...] z dnia 7 lipca 2011 r. i nr [...] z dnia 12 stycznia 2011 r., oraz błędna ocena zarzutów dokonana przez organ I instancji w postanowieniu dnia 7 lipca 2011 r., a nie rzekoma bezprzedmiotowość postępowania organu I instancji. W ocenie skarżącego Dyrektor nie dokonał oceny w postanowieniu z dnia 28 listopada 2011 r. poszczególnych zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] i bezzasadnie ograniczył się do stwierdzenia, iż postępowanie organu I instancji stało się bezprzedmiotowe w związku z wyeliminowaniem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 lutego 2011 r. Zdaniem skarżącego zawieszenie postępowania z urzędu przez organ I instancji na wcześniejszym etapie sprawy, tj. po wydaniu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 lutego 2011 r. pozwoliłoby uniknąć zaistniałej sytuacji procesowej, to jest występowania w obrocie prawnym dwóch postanowień organu I instancji dotyczących tej samej sprawy. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje i stanowisko jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych orzeczeń z prawem. Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 października 2011 r. zostało wydane po rozpoznaniu zażalenia pana H. W. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 7 lipca 2011 r. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 października 2011 r. organ II instancji uchylił postanowienie organu pierwszej instancji z 7 lipca 2011 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że w sytuacji uchylenia wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w sprawie I SA/Gd 292/11 postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 lutego 2011 r., rozpoznaniu podlega zażalenie strony na postanowienie organu egzekucyjnego z 12 stycznia 2011 r. Wobec powyższego nie może pozostać w obrocie prawnym postanowienie tego samego organu egzekucyjnego dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tego samego tytułu wykonawczego [...]. Skoro postanowienie organu I instancji z 7 lipca 2011 r. zostało wydane w wykonaniu postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, uchylonej wydanym wyrokiem Sądu, zasadnie uznano, że postępowanie organu I instancji w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe i na mocy art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ II instancji uchylił postanowienie z 7 lipca 2011 r. i umorzył postępowanie. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej zawartym w skardze nie jest trafny zarzut występowania aktualnie w obrocie prawnym dwóch postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczących tej samej sprawy: postanowień z 7 lipca 2011 r. i 12 stycznia 2011 r. Z treści zaskarżonego postanowienia wyraźnie wynika zakres rozstrzygnięcia: uchylenie postanowienia z 7 lipca 2011 r. i umorzenie postępowania pierwszej instancji, które doprowadziło do wydania wadliwego postanowienia. Zgłoszony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 i 105 § 1 k.p.a. nie jest uzasadniony. Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 sierpnia 2011 r. ukształtował stan sprawy, w rezultacie organ II instancji prawidłowo ustalił bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w wyniku wydania uchylonej wskazanym wyrokiem decyzji kasacyjnej organu II instancji. W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie jest trafny zarzut naruszenia art. 34 § 1, § 4, § 5 w zw. z art. 33 pkt 1,2,3,6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sytuacji prawidłowego ustalenia, że postępowanie pierwszoinstancyjne było bezprzedmiotowe, organ II instancji nie był uprawniony do merytorycznej oceny postanowień organu egzekucyjnego z 7 lipca 2011 r. Z tej samej przyczyny za nieuzasadniony w niniejszej sprawie należy uznać zarzut naruszenia art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaskarżone postanowienie zawiera oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, pouczenie oraz podpis – jest zgodne z wymogami art. 124 § 1 k.p.a. Z tych względów, uznając skargę za bezzasadną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło