V SA/Wa 1878/11
WyrokWSA w Warszawie2012-02-16
Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Krystyna Madalińska-Urbaniak, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdy rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego należy do tego samego organu, który prowadzi postępowanie główne?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., jeśli rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego należy do tego samego organu, który prowadzi postępowanie główne. Przepis ten wymaga, aby zagadnienie wstępne było rozstrzygane przez inny organ lub sąd, co oznacza, że tożsamość organu prowadzącego oba postępowania wyklucza możliwość zawieszenia postępowania na tej podstawie.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o przyznanie pomocy na zalesienie gruntów rolnych. Następnie organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie anulowania numeru producenta rolnego nadanego spółce, uznając, że rozpatrzenie wniosku o pomoc zależy od prawidłowości nadania tego numeru. Postanowieniem z urzędu zawieszono postępowanie w sprawie przyznania pomocy na zalesienie. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. Spółka zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego, zarzucając błędną wykładnię przepisów rozporządzenia oraz niewłaściwe zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Zasądzono od Dyrektora [...] Oddziału ARiMR na rzecz P. Sp. jawnej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant starszy specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi P. Sp. jawna w W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie przyznania pomocy na zalesienie gruntów rolnych; 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji z dnia [...] marca 2011 r. 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału ARiMR w [...] na rzecz P. Sp. jawnej w W. kwotę 440 złotych (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie pomocy na zalesienie gruntów rolnych na rok 2010 złożonego przez P. spółka jawna z/s w W.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, że reprezentujący spółkę A. G. złożył w dniu 2 lipca 2010 r. wniosek o przyznanie pomocy na zalesienie gruntów rolnych na rok 2010. Po rozpatrzeniu tego wniosku wydane zostało postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania pomocy. Z kolei w dniu [...] marca 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie anulowania numeru producento-rolnego nadanego ww. spółce. Powodem wszczęcia tegoż postępowania było przyznanie numeru identyfikacyjnego spółce P., która jest współwłaścicielką gospodarstwa z innymi podmiotami (F. Sp. jawna oraz W. Sp. jawna), które także wpisane zostały do ewidencji producentów.
Zdaniem organu I instancji rozpatrzenie sprawy o przyznanie pomocy na zalesienie zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia związanego z wyjaśnieniem prawidłowości nadania numeru producenta rolnego (EP).
W przedmiotowej sprawie znajduje więc zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Uznając słuszność powyższego rozstrzygnięcia Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] utrzymał je w mocy. Podkreślił jednocześnie, że w jego ocenie "innym organem" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa może być ten sam organ administracji publicznej w sytuacji gdy prowadzi lub jest właściwy do prowadzenia innego odrębnego przedmiotowo postępowania, w którym podejmowane jest rozstrzygnięcie. Takim odrębnym postępowaniem jest właśnie postępowanie dotyczące nadania numeru EP.
Postanowienie organu odwoławczego zaskarżyła Spółka jawna P. zarzucając błędną wykładnię § 4 pkt 1 oraz § 10 ust. 4 Rozporządzenia ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 48 z 2009 r., poz. 390 ze zm.), a nadto niewłaściwe zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez uznanie, że zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania w sprawie wniosku o przyznanie pomocy na zalesienie gruntów rolnych na rok 2010 złożonego przez skarżącą.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, a nadto o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył następuje:
Wniesienie skargi skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia jak i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji albowiem zasadny jest podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wskazuje on więc w istocie na cztery elementy składające się na istotę zagadnienia wstępnego:
1) zagadnienie to musi wyłonić się w toku postępowania administracyjnego,
2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu,
3) to rozstrzygnięcie musi być uprzednie, tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji,
4) musi istnieć zależność między uprzednim rozstrzygnięciem sprawy i wydaniem decyzji.
Powyższe oznacza, że zawiesić można tylko toczące się postępowanie a zatem zagadnienie wstępne może powstać tylko w toku takiego postępowania.
Drugi z elementów składających się na treść art. 97 § 1 pkt 4 kpa traktuje o tzw. właściwości rzeczowej organu lub sądu czyli właściwości umożliwiającej podjęcie rozstrzygnięcia mającego wpływ na inne rozstrzygnięcie. Z kolei uprzedniość rozstrzygnięcia w rozumieniu ww. przepisu dotyczy relacji czasowej między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Uprzednie to mówiąc inaczej takie, które miało miejsce wcześniej. Nie chodzi tu jednak o jakiekolwiek rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego lecz o takie, które na gruncie przepisów prawnych regulujących określone postępowanie wykazuje charakter trwały, czyli jest prawomocne.
Czwarty element konstrukcji zagadnienia wstępnego stanowi o istnieniu zależności między uprzednim rozstrzygnięciem tegoż zagadnienia a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zależność ta określana jest jako istnienie związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy a zagadnieniem wstępnym.
Przechodząc na grunt sprawy niniejszej zauważyć należy, iż postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie o przyznanie pomocy na zalesienie gruntu wydane zostało przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] w związku ze wznowieniem postępowania w sprawie nadania skarżącej numeru wpisu do ewidencji producentów. Co nie mniej istotne to odrębne postępowanie dotyczące nadania numeru prowadzone jest przez ten sam organ, tj. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]. W związku z tym w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z tożsamością organu, który rozstrzyga zarówno sprawę jak i zagadnienie wstępne. To zaś oznacza, że przytoczona przez organy obu instancji podstawa zawieszenia postępowania (z art. 97 § 1 pkt 4 kpa) była wadliwa. Sąd stoi poza tym na stanowisku, że pogląd wyrażony przez NSA w przywołanym przez organ odwoławczy wyroku z dnia 25 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA 1725/99 – Lex nr 46132 jest nie tylko odosobniony ale i contra legem. Przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa ma bowiem treść jednoznaczną. Wynika z niej, że zawieszenie postępowania w sytuacji gdy rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego należy do tego samego organu nie jest dopuszczalne (argumentum a contrario). Niezależnie od powyższego podkreślić trzeba, że zawieszenie postępowania jest orzeczeniem o charakterze formalnym. Z tego też względu na obecnym etapie postępowania (wobec uchylenia postanowień organów obu instancji) nie ma podstaw, które uzasadniałyby konieczność zajęcia przez sąd stanowiska co do pozostałych zarzutów skargi.
Podstawą wyroku jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło