II GZ 215/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Hanna Kamińska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1550/11 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 21 października 2011 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 1550/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. odmówił T. B. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2011., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał, że w skardze do sądu administracyjnego skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a wniosek ten nie zawierał uzasadnienia. W tej sytuacji Sąd I instancji uznał, że należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał w swoim wniosku, na czym miałaby polegać znaczna szkoda lub nieodwracalne skutki wykonania zaskarżonej decyzji. Natomiast sama potencjalna możliwość uchylenia zaskarżonego aktu nie stanowi przesłanki wstrzymania jej wykonania, gdyż niezbędne jest spełnienie przesłanek przewidzianych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). T. B. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy. Swój wniosek uzasadnił tym, że w bieżącym roku drastyczny wzrost cen paliwa oraz wprowadzenie poboru opłat elektronicznych systemu viaTOLL drastycznie dokonały załamania cen w wykonywaniu transportu drogowego i zwiększenia kosztów w związku z wykonywanym transportem drogowym, a także złą kondycją finansową przedsiębiorstwa w bieżącym roku. Jego zdaniem wysokość kary doprowadzić może do zamknięcia firmy. Ponadto zwrócił uwagę, że ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 244, poz. 1454), od dnia 1 stycznia 2012 r. kara jest płatna dopiero po orzeczeniu sądowym. Termin na zapłacenie kary wynosi 30 dni od momentu doręczenia decyzji ostatecznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji słusznie odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, który nie poparł swojego wniosku jakimikolwiek dowodami wskazującymi na zasadność zastosowania takiej ochrony tymczasowej, a samo stwierdzenie skarżącego, że fakt natychmiastowej wykonalności decyzji może przyczynić się do zamknięcia firmy nie jest wystarczające. Do zażalenia na powyższe postanowienie Sądu I instancji skarżący nie załączył jakichkolwiek dokumentów wskazujących złą kondycję finansową przedsiębiorstwa i potwierdzających jego pogląd, że wykonanie decyzji spowoduje ryzyko utraty płynności finansowej. Wobec tych ustaleń trudno uznać, aby zapłata przez skarżącego nałożonej kary miałaby spowodować zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza więc, że okoliczności podniesione przez skarżącego nie prowadzą do konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Rodzaj obowiązku, tj. uiszczenie opłaty za zajęcie pasa drogowego, nie wywołuje stanu nieodwracalnego, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi, istnieje możliwość zwrotu uiszczonej kwoty. Na marginesie należy wskazać, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to zatem sytuacja, która sama przez się uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd ma ponadto możliwość dokonania zmiany, w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, pod warunkiem wykazania zmiany okoliczności, które powodowały jego podjęcie. Podkreślić należy też, że, tak jak zauważył skarżący, od 1 stycznia 2012 r. zmieniona została formuła wykonalności nałożonej kary pieniężnej, i obecnie, zgodnie z art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U z 2007 r., nr 125, poz. 874 j.t.) decyzja ostateczna o nałożeniu kary pieniężnej staje się wykonalna po upływie 30 dni od jej doręczenia, jeżeli strona nie wniosła skargi na decyzję do właściwego sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi decyzja staje się wykonalna z chwilą: odrzucenia lub cofnięcia skargi, albo wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. Przepis ten nie odnosi się jednak do sytuacji skarżącego, ponieważ zmiana ta została wprowadzona ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw, i zgodnie z art. 10 ustawy zmieniającej, art. 93 w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1012 r., stosuje się w sprawach o nałożenie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, wszczętych i nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem jej wejścia w życie. Natomiast przez decyzje ostateczne rozumie się decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sprawa skarżącego o nałożenie kary pieniężnej zakończona została decyzją ostateczną z dnia 21 października 2011 r., zatem znowelizowany art. 93 ustawy o transporcie drogowym nie może mieć w sprawie zastosowania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.