IV SA/Wa 1822/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-16

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając zażalenie na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego, wydane po dacie wejścia w życie nowelizacji art. 101 § 3 K.p.a. (wprowadzającej ograniczenie zaskarżalności postanowień w przedmiocie zawieszenia postępowania), powinno umorzyć postępowanie zażaleniowe z uwagi na brak podstawy prawnej do jego rozpoznania?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając zażalenie na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego po dacie wejścia w życie nowelizacji art. 101 § 3 K.p.a., powinno umorzyć postępowanie zażaleniowe. Zmiana ta zawęziła możliwość wnoszenia zażaleń wyłącznie do postanowień o zawieszeniu postępowania lub o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania, co oznacza, że zażalenie na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania stało się niedopuszczalne. Rozpoznanie takiego zażalenia skutkuje stwierdzeniem nieważności postanowienia organu odwoławczego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta m. W. o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Postępowanie zostało pierwotnie zawieszone z uwagi na brak uzgodnień, a następnie podjęte po ich uzyskaniu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących postępowania wyjaśniającego. Sąd stwierdził nieważność postanowienia SKO, uznając, że organ odwoławczy rozpoznał zażalenie w sytuacji, gdy po zmianie przepisów K.p.a. nie przysługiwało już na takie postanowienie zażalenie.
Rozstrzygnięcie
1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej P. S.A. z siedzibą w G. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w W. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej P. S.A. z siedzibą w G. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].08.2011 r., nr [....] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta m. W. z dnia [...].09.2010 r. o podjęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wszczętej z wniosku A. Spółka z o. o. z siedzibą w P. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie galerii handlowo- usługowych "M. w rejonie ulic [...] i [...], na terenie szeregu położonych w tym obszarze działek ewidencyjnych, zawieszone postanowieniem nr [...] z dnia [...].05.2008 r. Prezydent m. W. w swym postanowieniu podkreślił, iż w rozpatrywanej sprawie, z uwagi na to, że wniosek złożony został [...].07.2003 r., zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Jednocześnie wskazał, że dla terenu tego uchwalony już został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenów P. Inwestor nie chce jednak wystąpić o pozwolenie na budowę dla zamierzonej inwestycji i popiera swój wniosek o warunki zabudowy. Przesłanką zawieszenia przedmiotowego postępowania inwestycyjnego w 2008 r. był brak ostatecznego uzgodnienia tej inwestycji przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz nierozpoznanie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego zażalenia wnioskodawcy na odmowę uzgodnienia konserwatorskiego dla tej inwestycji. Mając jednakże na względzie, iż Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy odmowę uzgodnienia, a Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny inwestycje tę uzgodnił - ustała przyczyna zawieszenia tego postępowania, jak podkreślił Prezydent W.. Zażalenie na to postanowienie wniosła dopuszczona do udziału w tym postępowaniu na prawach strony organizacja społeczna - Stowarzyszenie Z. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego utrzymało w mocy postanowienie podejmujące to postępowanie, podzielając argumentację w nim zawartą. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. S.A. zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu wydanie z naruszeniem art. 8, art. 11, art. 97 § 2 w zw. z art. 7 i art. 77 Kpa oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 126 Kpa. Zarzucono brak przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie, czy rzeczywiście brak już jest przyczyn uzasadniających dalsze zawieszenie tego postępowania inwestycyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swą dotychczasową argumentację. Obecny na rozprawie prokurator Prokuratury Okręgowej w W. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. W wyniku przeprowadzenia kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdza, że zachodzą podstawy do stwierdzenia jego nieważności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie dostrzegło bowiem, iż w dacie rozstrzygania przez nie w tej sprawie, zamknięta była droga do rozpoznania zażalenia od postanowienia podejmującego zawieszone postępowanie administracyjne, co winno skutkować umorzeniem postępowania administracyjnego zainicjowanego wniesionym zażaleniem. Należy odnotować, że dotychczas zgodnie z treścią art. 101 § 3 Kpa, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służyło stronie zażalenie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony był pogląd, że sformułowanie "w sprawie zawieszenia postępowania" oznacza, brak ograniczeń, co do zaskarżalności postanowień w sprawie zawieszenia postępowania. Stronom przysługiwało więc zażalenie na każde z postanowień, które mogły być wydane w sprawie zawieszenia postępowania. W uchwale z dnia 22 maja 2000 roku, sygn. akt OPS 4/00 (ONSA 2000/4/137) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził nawet pogląd, że: "Na postanowienie organu I instancji o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego stronie przysługuje zażalenie na podstawie art. 101 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego." Jednakże treść art. 101 § 3 Kpa uległa zmianie na mocy art. 1 pkt 17 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 11, poz. 18 ze zm.). Obecne brzmienie tego przepisu jest następujące: "Na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie." Wskazana zmiana weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011 roku, a więc już po wniesieniu zażalenia w niniejszej sprawie. Celem ustawodawcy dokonującego tej zmiany było nadanie innego niż dotychczas przyjmowano znaczenia sformułowaniu "w sprawie zawieszenia postępowania". Aktualnie nie może być on rozumiany w taki sposób, jak to wynikało z orzecznictwa sądowoadministracyjnego utrwalonego przed zmianą art. 101 § 3 Kpa, dokonaną ustawą z dnia 3 grudnia 2010 roku. Obecnie więc pojęcie to należy interpretować zawężająco. Aktualne brzmienie art. 101 § 3 Kpa pozwala na wnoszenie zażaleń wyłącznie na postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego oraz na postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. Nie służy natomiast zażalenie na inne postanowienia związane z kwestią zawieszenia postępowania np. na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania lub postanowienie o podjęciu zawierzonego postępowania. Skoro więc art. 101 § 3 Kpa w pierwotnym brzmieniu pozwalał na wniesienie zażalenia na każde postanowienie związane z zawieszeniem postępowania, to za nieracjonalne należałoby uznać postępowanie ustawodawcy polegające na zmianie treści tego przepisu i wyróżnieniu postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania możliwością złożenia na nie zażalenia, przy jednoczesnym pozostawieniu pierwotnego znaczenia sformułowania "w sprawie zawieszenia postępowania". Przytoczona nowelizacja art. 101 § 3 Kpa przemawia zatem za nadaniem innego niż dotychczas znaczenia zwrotowi "w sprawie zawieszenia postępowania", a co za tym idzie stwierdzeniem niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania. Założenie racjonalności ustawodawcy jest podstawową zasadą wykładni prawa i niedopuszczalne jest jej kwestionowanie. Należy więc uznać, że celem ustawodawcy było zawężenie możliwości wnoszenia środków zaskarżenia od postanowień wydawanych w przedmiocie zawieszenia postępowania - do postanowień o zawieszeniu postępowania i postanowień o odmowie zawieszenia postępowania. Jak uprzednio zostało wskazane, w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia stronom przysługiwał środek odwoławczy w postaci zażalenia od postanowienia organu I instancji o podjęciu zawieszenia postępowania. Z tej możliwości w dniu [...].10.2010 r. skorzystało Stowarzyszenie Z. dopuszczone do udziału w tym postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Organ odwoławczy był zobowiązany stosować przepisy obowiązujące w dniu rozstrzygania sprawy, a nie wniesienia środka zaskarżenia, a że zwlekał z rozpoznaniem sprawy - zmienił się stan prawny. SKO zobowiązane było zatem zastosować art. 101 § 3 Kpa w jego aktualnym brzmieniu, co winno prowadzić do umorzenia postępowania zażaleniowego. Przepisy ustawy z dnia 3 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawierają przepisu przejściowego, który nakazywałby organom administracji stosować art. 101 § 3 Kpa w jego dotychczasowym brzmieniu do spraw, w których wniesione zostały zażalenia przed datą zmiany tego artykułu. Omówiona zmiana treści art. 101 § 1 Kpa oznacza, że od dnia 11.04.2011 r. rozpatrywanie przedmiotowego zażalenia stało się bezprzedmiotowe, co winno skutkować umorzeniem przez organ odwoławczy postępowania zażaleniowego. Zachodzą zatem podstawy do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa), jako w sposób nieuprawniony dokonującego merytorycznej kontroli zasadności podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, bez istnienia ku temu podstawy prawnej, co Wojewódzki Sąd Administracyjny w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi był zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt. 1 sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w pkt. 2 sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku należy zastosować się do oceny prawnej w nim zawartej, uznając brak podstaw do prowadzenia postępowania zażaleniowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło