II SA/Łd 1252/11
WyrokWSA w Łodzi2012-02-23
Skład orzekający: Joanna Sekunda – Lenczewska, Renata Kubot – Szustowska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma prawo zobowiązać wspólnotę mieszkaniową do przedłożenia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości odprowadzania wód opadowych z utwardzonego terenu, jeśli istnieje uzasadniona wątpliwość co do zgodności wykonanych prac z przepisami prawa budowlanego i warunkami technicznymi?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo zobowiązać do przedłożenia oceny technicznej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, a zebrany materiał dowodowy nie pozwala na zajęcie merytorycznego stanowiska. Obowiązek ten ma charakter dowodowy i służy zgromadzeniu materiału niezbędnego do merytorycznego zakończenia postępowania, a koszty ponosi zobowiązany podmiot. W przypadku zalewania sąsiedniego budynku przez wody opadowe z utwardzonego terenu, organ ma prawo żądać oceny technicznej sposobu odprowadzenia tych wód.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. A w S. skarżyła postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. zobowiązujące Wspólnotę do przedłożenia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości odprowadzania wód opadowych z utwardzonego placu. W toku postępowania ustalono, że wody opadowe spływają z utwardzonego terenu Wspólnoty na teren sąsiedniego budynku przy ul. B, powodując jego podtapianie. Wspólnota kwestionowała zasadność nałożonego obowiązku, wskazując na naturalne ukształtowanie terenu i potencjalną niesprawność istniejącej kanalizacji burzowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wspólnoty Mieszkaniowej.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA: Joanna Sekunda – Lenczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA: Renata Kubot – Szustowska Sędzia WSA: Barbara Rymaszewska Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 roku przy udziale --- sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ulicy A w S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości odprowadzania wód opadowych - oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; w skrócie K.p.a.), utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] zobowiązujące Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. A [...], [...] w S., do przedłożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości odprowadzenia wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej z utwardzonego placu, zlokalizowanego w S. przy ul. A [...], [...] (działka nr ewid. [...]), z wyszczegółowieniem ewentualnego zakresu robót niezbędnych do doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.
W toku postępowania ustalono, że w wyniku przeprowadzonych w dniu 16 maja 2011r. oględzin, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. stwierdził, że Wspólnota Mieszkaniowa ul. A [...],[...] dokonała zgłoszenia w dniu [...] w organie administracji architektoniczno-budowlanej utwardzenie terenu i ogrodzenia działki. Zgodnie ze zgłoszeniem, teren przedmiotowej nieruchomości miał zostać podwyższony o 2 - 3 cm oraz utwardzony kostką brukową o grubości 6-8 cm, obramowany krawężnikami chodnikowymi oraz otoczony ogrodzeniem o wysokości 1,20m. Stwierdzono, iż utwardzony teren będącym przedmiotem kontroli posiada naturalny spadek w kierunku bloku przy ul. B [...] i jest na nim zlokalizowanych siedem kratek odpływowych.
Następnie w dniu 8 czerwca 2011 r., w związku z intensywnymi opadami organ I instancji z urzędu przeprowadził kontrolę przedmiotowej nieruchomości, podczas której stwierdził, iż wody opadowe spływają w kierunku bloku przy ul. B [...].
W dniu 21 czerwca 2011 r. organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego przeprowadził ponowne oględziny, na skutek których ustalono, iż na utwardzonym placu znajduje się sześć studzienek - kratek odpływowych z czego pięć podłączonych jest do instalacji burzowej, szósta odprowadza wody opadowe do gruntu. Plac jest wykorzystywany jako parking. Obecny podczas oględzin zarządca nieruchomości oświadczył, iż utwardzony teren jest wykorzystywany w sposób dowolny przez właścicieli. W dniu kontroli zaparkowanych było około 30 samochodów. Nadto w opinii zarządcy zalewanie wynika z niedrożności instalacji burzowej i spływaniem wód z ulic okolicznych. Organ I instancji przeprowadził również kontrolę utrzymania budynku mieszkalnego wielorodzinnego usytuowanego przy ul. B [...]. Ustalono, iż budynek ten jest podtapiany przez wody opadowe spływające z utwardzonego placu.
W związku z zebranym materiałem dowodowym organ I instancji, postanowieniem nr [...] z dnia [...], wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1997r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm., powoływana także jako ustawa), nakazał inwestorom dostarczenie oceny technicznej dotyczącej prawidłowości odprowadzania wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej z utwardzonego placu.
Na powyższe postanowienie zobowiązana Wspólnota wniosła zażalenie podnosząc, że przelewanie wód opadowych ma miejsce jedynie w przypadku gwałtownych opadów atmosferycznych. W ocenie skarżącej organ I instancji nie dokonał sprawdzenia instalacji burzowej znajdującej się w okolicach budynku przy ul. B [...], a także nie uwzględnił faktu, że ukształtowanie terenu powoduje spływanie wód opadowych w jego kierunku. Zdaniem skarżącej instalacja burzowa znajdująca się w okolicach budynku przy ul. B [...] jest niesprawna, co potwierdza dokumentacja zdjęciowa znajdująca się aktach sprawy. Zdaniem Wspólnoty w toku postępowania nie sprawdzono również, czy parking wykonany na terenie dzierżawionym przez Zakład Gospodarki Mieszkaniowej jest wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami i jaki ma wpływ na podtapianie ww. budynku.
Po rozpatrzeniu zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji i stwierdził, iż niewątpliwie w przedmiotowej sprawie inwestor dopełnił ciążących na nim obowiązków i dokonał zgłoszenia robót budowlanych polegających na utwardzeniu placu zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Jednakże w ocenie organu odwoławczego dla prawidłowego zakwalifikowania stanu faktycznego sprawy pod względem prawnym koniecznym było skorzystanie przez organ z uprawnienia wynikającego z art. 81c ust. 2 ustawy poprzez zobowiązanie właścicieli obiektu budowlanego do przedstawienia stosownej oceny technicznej.
Następnie organ odwoławczy podniósł, iż z uwagi na to, że do podstawowych obowiązków organu nadzoru budowlanego, należy między innymi nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, powzięcie uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości wykonanych robót budowlanych, obligowało Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do ingerencji. Organ II instancji wyjaśnił, iż obowiązek przedłożenia opinii o stanie technicznym terenu posesji zmierza do ustalenia, czy roboty budowlane polegające na utwardzeniu terenu działki zrealizowane w oparciu o zgłoszenie z dnia [...] wykonane zostały zgodnie ze sztuką budowlaną oraz obowiązującymi przepisami. Przepis art. 84 ust. 1 pkt 1 ustawy nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek kontroli przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego, do których należy zaliczyć również przepisy określające warunki techniczne, w tym regulujące sposoby odprowadzania wód opadowych z terenu własnej działki. Obowiązek nałożony zaskarżonym postanowieniem miał na celu w szczególności ustalenie, czy wykonane utwardzenie terenu działki pozostaje w zgodzie z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002r., Nr 75, poz. 690 ze zm.), który wprowadza zakaz dokonywania zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu ich kierowania na teren sąsiedniej nieruchomości.
Na ostateczne postanowienie organu II instancji skargę do sądu administracyjnego wniosła Wspólnota Mieszkaniowa przy ulicy A [...],[...] w S. podtrzymując argumenty podniesione w zażaleniu. W ocenie skarżącej zaskarżone postanowienie jest sprzeczne z wcześniejszym stanowiskiem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wyraźnie stwierdził, że należący do Wspólnoty teren ma naturalny spadek w kierunku budynku B [...] i nie widział wówczas podstaw do wszczęcia postępowania. Ponadto żadna z instancji nie wzięła pod uwagę, że na terenie dzierżawionym przez zakład Gospodarki Mieszkaniowej, leżącym pomiędzy terenem utwardzonym należącym do Wspólnoty, a budynkiem przy ul. B [...] znajdują się dwie kratki kanalizacji burzowej ogólnospławnej i zgodnie z ukształtowaniem terenu spływająca woda powinna być odebrana przez te kratki.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi w niniejszej sprawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z powołanym przepisem organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.
Stosownie do brzmienia art. 81c ust. 2 ustawy przyznane organom uprawnienie do nałożenia obowiązku przedłożenia ocen i ekspertyz odnosi się do sytuacji, w której organ nie jest w stanie samodzielnie dokonać wyczerpujących ustaleń co do zaistniałych wątpliwości co do jakości wyrobów lub robót budowlanych jak też stanu technicznego obiektu, a przedłożona dokumentacja i przeprowadzone przez organ czynności kontrolne nie pozwalają na zajęcie merytorycznego stanowiska w sprawie. Postanowienie wydane w trybie art. 81c ust. 2 ustawy ma zatem jedynie charakter dowodowy i dopiero realizacja obowiązków nałożonych w trybie powołanego przepisu pozwoli na zgromadzenie materiału dowodowego, stanowiącego podstawę merytorycznego zakończenia postępowania. W tym wypadku nie jest istotna kwestia zawinienia ani związek przyczynowy pomiędzy działaniami podmiotów, na które ten obowiązek jest nakładany a wystąpieniem stanów faktycznych stanowiących przesłankę jego wydania. Takie stany mogą wystąpić z przyczyn leżących po stronie osób trzecich lub z powodu siły wyższej, co nie zwalnia od powinności podporządkowania się zaleceniom organu.
Odnosząc zatem powyższe rozważania do stanu faktycznego w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż bez wątpienia budynek przy ulicy B [...] w S. jest zalewany przez wody opadowe spływające z terenu będącego własnością Wspólnoty Mieszkaniowej przy ulicy A [...],[...]. Bezspornym jest również to, że teren, o którym mowa został utwardzony na podstawie zgłoszenia z dnia [...] i obecnie wykorzystywany jest jako parking dla mieszkańców Wspólnoty. Kwestią sporną jest natomiast ustalenie, czy sposób odprowadzenia wód opadowych z tego terenu został wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną i odpowiada wymogom przewidzianym prawem.
W ocenie Sądu niewątpliwym jest, iż w niniejszej sprawie zaistniały uzasadnione wątpliwości, co do prawidłowości odprowadzenia z przedmiotowego terenu wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. W tych okolicznościach organ nie mógł poprzestać jedynie na twierdzeniach którejkolwiek ze stron postępowania co do przyczyn występujących nieprawidłowości. Organ nadzoru uprawniony był zatem do żądania oceny technicznej w powyższym zakresie, gdyż dopiero taka ocena, będąca elementem postępowania dowodowego umożliwi organowi wyjaśnienie niezbędnych okoliczności, poprzedzających podjęcie merytorycznych rozstrzygnięć w sprawie.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
n.k.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło