V SA/Wa 2393/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-23

Skład orzekający: Andrzej Kania, Michał Sowiński, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że istnieje podstawa prawna do umorzenia należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych na przedsiębiorcę, mimo że przepis art. 64 ust. 2 ustawy o finansach publicznych ogranicza możliwość udzielania ulg w spłacie do należności wymienionych w art. 60 pkt 1-6 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji. Kara pieniężna za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, nałożona na podstawie ustawy o drogach publicznych i przekazana do budżetu miasta, stanowi należność publiczno-prawną, o której mowa w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z art. 64 ust. 2 tej ustawy, właściwy organ może udzielać ulg w spłacie zobowiązań jedynie w odniesieniu do należności wymienionych w art. 60 pkt 1-6. Brak jest zatem podstawy prawnej do umorzenia wnioskowanej należności przez przedsiębiorcę. W związku z tym, organ pierwszej instancji słusznie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a decyzja organu odwoławczego była wadliwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku B. G. o umorzenie należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach. Organ pierwszej instancji (Prezydent m. st. W.) umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, wskazując na brak podstaw prawnych do udzielenia ulgi zgodnie z ustawą o finansach publicznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, uznając, że sprawa nie jest bezprzedmiotowa i przekazało ją do ponownego rozpoznania. Prokurator Rejonowy W. S. P. zaskarżył decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant ref. staż. - Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 r. sprawy ze skargi P. R. W. S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu kary pieniężnej; uchyla zaskarżoną decyzję; Decyzjami z [...] i [...] stycznia 2011 r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na B. G. dwie kary w kwocie 720 i 3900 zł za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach. W dniu [...] lutego 2011 r. B.G. wystąpiła o umorzenie spornej należności z uwagi na trudną sytuację finansową. Decyzją z [...] marca 2011 r. Prezydent m. st. W. umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240, z późn. zm.) właściwy organ na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać ulg w spłacie jedynie tych należności, o których mowa w art. 60 pkt 1-6 ustawy o finansach publicznych. Przepis ten nie przewiduje więc możliwości przyznawania przedsiębiorcom pomocy w spłacie należności z tytułu kar za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy, będących środkami publicznymi, stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym, których dotyczy art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych. Ze względu na brak podstaw prawnych do udzielenia wnioskowanej ulgi postępowanie w powyższej sprawie jest, w ocenie organu I instancji, bezprzedmiotowe. Rozpoznając sprawę w następstwie odwołania B. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] czerwca 2011 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu SKO wyjaśniło, iż "przedmiotowość" postępowania nie zostaje zniesiona przez zakres dopuszczalności zastosowania umorzenia postępowania w art. 64 ust. 2 ustawy o finansach publicznych. Nie wolno bowiem zapominać, że przepis art. 67 ustawy o finansach publicznych wyraźnie zastrzega, że do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.). Wyraźnie więc możliwość stosowania ulg do dochodu m.st. Warszawy okreśłonego w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych nie została w tej ustawie uregulowana i ta dyspozycja art. 67 określa co w tym zakresie należy zrobić. W takim stanie faktycznym i prawnym należało, w ocenie organu odwoławczego, uchylić kwestionowaną decyzję w całości i przekazać do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w celu dokonania ustalenia faktycznego sprawy i ustalenia przesłanek do możliwości zastosowania umorzenia należnych kwot. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie Prokurator Rejonowy W. S. P. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 64 ust. 1 i 2 ustawy o finansach publicznych polegające na błędnym uznaniu, iż organ na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać określonych w art. 55 cyt. ustawy ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności pieniężnych w postaci kary za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogi. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Kontrola sądu administracyjnego polega na zbadaniu, czy organ administracji nie naruszył przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 64 ust. 2 ustawy o finansach publicznych właściwy organ, na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60 pkt 1-6. Skarżący zasadnie wywiódł zatem, iż ograniczenia wprowadzone w art. 64 § 2 cyt. ustawy dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą dotyczą należności wymienionych w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych tj. dochodów pobranych przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw. Brak jest w konsekwencji podstawy prawnej do przyznawania skarżącej pomocy w spłacie należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych na podstawie ustawy o drogach publicznych, które zostały przekazane do budżetu miasta stołecznego Warszawy. Organ I instancji słusznie ocenił, iż postępowanie z wniosku skarżącej, jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą, jest bezprzedmiotowe i umorzył postępowanie. Decyzja organu odwoławczego, nakazująca wydanie przez organ I instancji rozstrzygnięcia merytorycznego jest zatem rozstrzygnięciem wadliwym. W związku z powyższym, uznając, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło