II SA/Kr 1235/23

Dnia 28 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. H. i A. H. na postanowienie nr 567/2023 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 21 lipca 2023 roku znak: WOB.7722.339.2021.NOGI w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala Postanowieniem nr 567/2023 z dnia 21 lipca 2023r. Znak: WOB.7722.339.2021.NOGI Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 z późn. zm., dalej: "pr. bud") po rozpoznaniu zażalenia B. H. oraz A. H. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia 29 października 2021 r., nr [...], znak: [...] którym na podstawie art. 148 § 2, art. 149 § 3 oraz art. 150 § 1 kpa odmówiono wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. nr [...] z dnia 24 września 2012 r. znak: [...] nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego o funkcji mieszkalnej o wymiarach 7,47 x 4,90 m na dz. ewid. [...] położonej w W. - [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Powodem rozstrzygnięcia było niezachowanie przez B. H. oraz A. H. miesięcznego terminu z art. 148 kpa. W swoim wniosku z dnia 14 kwietnia 2021 r. powołali się oni na przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, wskazując, że wnioskodawca podczas wizyty w PINB w Z. dopiero w dniu 25 stycznia 2013 r. dowiedział się o istnieniu jakiejkolwiek decyzji dotyczącej nieruchomości wnioskodawców. Powyższe implikuje, zdaniem organu, że wniosek skarżących został złożony po upływie jednomiesięcznego terminu określonego w art. 148 kpa. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, decyzja nr [...] skierowana została do B. H. oraz A. H. w myśl art. 39 kpa. Niemniej jednak, z uwagi na niepodjęcie przesyłek w przewidzianym ustawowo terminie, przesyłki zostały zwrócone do PINB. Nadto, w aktach sprawy organu I instancji znajduje się wniosek B. i A. H. z dnia 30 stycznia 2013 r. zatytułowany "Wniosek o wyznaczenie (przywrócenie) terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dn. 24.09.2012 znak: [...]". W jego treści wskazano następująco: "Na podstawie art. 58 i 59 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wnosimy o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] z dn. 24.09.2012 znak [...] nakazującej rozbiórkę budynku na działce nr ew. [...] w m. W. gm. K.. O wydanej decyzji poinformowano nas ustnie w dn. 25.01.2013 podczas pobytu w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Z. ". W ocenie organu, wniosek ten z uwagi na zawarcie w nim przepisów art. 58 i 59 § 2 Kpa jako podstawę prawną stanowiło jednoznaczne oświadczenie woli wnioskodawców, w którym zostało dokładnie sprecyzowane żądanie, jakiego wymaga się od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, przez co nie pozostawiało ono żadnych wątpliwości co do charakteru pisma jako wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ostatecznej decyzji PINB z dnia 24 września 2012 r. Również pismo z dnia 30 stycznia 2013r. zatytułowane było jako "Odwołanie od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dn. 24.09.2012 znak [...] Co więcej, przedmiotowe podanie zostało już rozpatrzone, o czym świadczą postanowienia MWINB z dnia 21 września 2015 r., nr [...] i [...], znak: [...] Ponadto A. H. zapoznawał się z aktami sprawy znak: [...], nie wnosząc uwag do prowadzonego postępowania. Również skarga do WSA na wydane rozstrzygnięcia nie zawierała wskazań jakoby pisma - wniosek o przywrócenie terminu oraz odwołanie - zostały zakwalifikowane przez organy błędnie, inaczej niż żądali wówczas tego skarżący. Z tego też względu nie sposób uznać, aby pisma wnioskodawców z dnia 30 stycznia 2013 r. stanowiły wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją PINB, a pismo z dnia 14 kwietnia 2021 r. stanowiło jedynie jego uzupełnienie. W ocenie MWINB jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną należy uznać tylko i wyłącznie pismo B. i A. H. z dnia 14 kwietnia 2021 r. w którym to wskazano jednoznacznie, że wnioskodawca podczas wizyty w PINB w Z. dopiero w dniu 25 stycznia 2013 r. dowiedział się o istnieniu jakiejkolwiek decyzji dotyczącej nieruchomości Wnioskodawców. Powyższe z kolei implikuje, że wniosek został złożony po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, przy czym wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa godzące w zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożyli wnioskodawcy zarzucając naruszenie: - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz nieustalenie, że: Skarżący w dacie doręczenia zamieszkiwali pod adresem ul. J. , K. (dalej jako: adres przy ul. S. ), w tym Skarżąca nigdy nie zamieszkiwała pod adresem Os. [...]; Skarżący już w zgłoszeniu robót budowlanych z dnia 3 lipca 2007 r. wskazali adres zamieszkania przy ul. J. ; dlaczego i kiedy PINB w Z. rozpoczął adresowanie pism na adres przy ul. Os. [...], K. (dalej jako: adres Os. [...]); czy Skarżący zamieszkują lub zamieszkiwali pod ww. adresem; nieustalenie, że Starostwo Powiatowe w Z. pismem z dnia z dnia 29.07.2011 r. poinformowało PINB w Z. o adresie zamieszkania Skarżących przy ul. S. (karta 40); jaki adres zamieszkania Skarżący wskazali w pismach: warunki przyłączenia z dnia 29.08.2008 r, zgłoszenie robót budowlanych z dnia 3.07.2007 r.; nieustalenie, że PINB w Z. pomimo treści pisma z dnia 29 lipca 2011 r. w zawiadomieniu z dnia 15.09.2011 r. samodzielnie zmienił adres do doręczeń na adres Os. [...]; nieustalenie w jaki sposób Organ I instancji ustalił adres Os. [...]; nieustalenie kto i kiedy wpisał adres Os. [...] w K. do protokołu z dnia 30.11.2011 r. oraz czy Skarżący potwierdzili lub parafowali ten adres; nierozpatrzenie zarzutu Skarżących, że nie podpisali protokołu z adresem Os. [...] ani nie wskazali tego adresu do protokołu; nieustalenie, że Organ I instancji prowadził korespondencją z Urzędem Miasta K. (m.in. pismo z dnia 12.12.2012 r.) celem weryfikacji adresu zamieszkania Skarżących, w tym jakich Organ I instancji dokonał ustaleń i z czyjej winy nie dokończono procedury poszukiwania właściwego miejsca zamieszkania; - art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez niedokonanie pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, w tym nierozpoznanie i nieuzasadnienia zarzutów Skarżących w przedmiocie adresu zamieszkania wynikającego z akt sprawy i wskazujących na konkretne dokumenty oraz nieuzasadnionego dokonania zmiany adresu doręczeń przez Organ II instancji co prowadziło do nierozpoznanie istoty sprawy w postępowaniu odwoławczym oraz wadliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego. - art. 148 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie, że Skarżący nie złożyli w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedzieli się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, tj. w okolicznościach sprawy od dowiedzenia się o wydaniu przez PINB w Z. decyzji z dnia 24 września 2012 nr [...] w dniu 25 stycznia 2013 r. pomimo, że Skarżący złożyli stosowny wniosek już 28 stycznia 2013 r. (data wpływu 29 stycznia 2013 r.) oraz 30 stycznia 2013 r. - art. 150 § 2 k.p.a. poprzez brak stwierdzenia, że rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania przez organ - PINB Z., którego działalność (niedoręczenie decyzji stronie) stanowi przyczynę wznowienia postępowania, stanowi naruszenie przepisów o właściwości i prowadzi do nieważności postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego na zasadzie art. 126 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 1) k.p.a. w sytuacji gdy o wznowieniu postępowania winien był rozstrzygać organ wyższego stopnia. - art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., 80 k.p.a. oraz 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym nieprawidłowe ustalenie, że w pismach z dnia 28 stycznia 2013 r. oraz 30 stycznia 2013 r. Skarżący wnieśli podanie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pomimo, że Skarżący wyraźnie wskazali na wystąpienie przesłane wznowienia postępowania zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. i które to podanie dalej nie zostało rozpoznane. MWINB w K. nieprawidłowo stwierdził, że ww. pisma nie stanowiły podania o wznowienie postępowania wniesione w ustawowym terminie jednego miesiąca od dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania pomimo, że wobec niedoręczenia Skarżącym decyzji I instancji nigdy nie otworzył nam się termin do wniesienia odwołania wobec czego nie było możliwe jego przywrócenie. - art. 222 k.p.a. poprzez nieustalenie, że pisma z dni 28 stycznia 2013 r. oraz 30 stycznia 2013 r. stanowiły wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pomimo, że termin ten, w związku z niedoręczeniem decyzji, nigdy się nie otworzył, a zgodnie z ich treścią stanowiły one właśnie podanie o wznowienie postępowania administracyjnego. Skarżący wprost opisali przesłankę wznowienia postępowania, tj., że Skarżący bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu ponieważ: pismo z dnia 28 stycznia 2013 r. "Nie jesteśmy w posiadaniu decyzji z dn. 24.09,2012 nr [...] gdyż nie została nam ona doręczona" oraz w piśmie z dnia 30 stycznia 2013 r, tj.: "O wydanej decyzji poinformowano nas ustnie w dn. 25.012013 (J. Nie otrzymaliśmy jednak decyzji w formie dokumentu. Z tego też względu nie mieliśmy możliwości odwołania się od tej decyzji", tj. organ II instancji dokonując prawidłowej wykładni treści pism Skarżących winien był uznać je za podanie o wznowienie postępowania. - art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez jego nieprawidłową wykładnię i przyjęcie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego pomimo, że decyzja nigdy nie została Skarżącym doręczona a złożyli oni w terminie wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W myśl natomiast § 2 w/w przepisu, termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W przedmiotowym wypadku skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania od ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. nr [...] z dnia 24 września 2012 r. znak: [...] w dniu 14 kwietnia 2021 roku. W okolicznościach niniejszej sprawy organ trafnie uznał, że powyższy wniosek został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu i prawidłowo odmówił wznowienia postępowania. Z akt administracyjnych jednoznacznie wynika, że strony postępowania od wielu już lat wiedziały o decyzji, od której złożono wniosek o wznowienie postępowania, w tym o jej treści, jej rozstrzygnięciu i jej oznaczeniu. Związane jest to z szeregiem postępowań szczegółowo wskazanych przez organ w uzasadnieniach postanowień – zarówno administracyjnych, jak i sądowoadministracyjnych - zainicjowanych przez skarżących odnośnie kwestionowanej decyzji z 24 września 2013 roku. W tym stanie rzeczy wniosek o wznowienie postępowania z dnia 14 kwietnia 2021 roku należy ocenić jako złożony z oczywistym uchybieniem miesięcznego terminu o jakim stanowi art. 148 § 2 kpa. Trafnie też organ uznał, że brak jakichkolwiek podstaw aby pismo z dnia 14 kwietnia 2021 roku uznać za uzupełnienie jakoby złożonego już wniosku o wznowienie postępowania z dnia 28 i 30 stycznia 2013 roku. Odnosząc się bowiem do zarzutów, że wnioskiem o wznowienie postępowania od ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. nr [...] z dnia 24 września 2012 r. znak: [...] były pisma skarżących z 28 i 30 stycznia 2013 roku, nazwane błędnie odwołaniem od decyzji z 24 września 2013 roku i wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to zarzut ten również nie zasługuje na uwzględnienie. Jak trafnie wskazał organ, z treści w/w pism z 28 i 30 stycznia 2013 roku (k. 36-38 akt organu II instancji) w sposób jednoznaczny wynika, że nie było podstaw aby kwalifikować któregokolwiek z nich jako wniosek o wznowienie postępowania i że ich charakter prawny był taki jak w nich wskazano. Było to zatem odwołanie od decyzji z dnia 24 września 2012 r. i wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podkreślenia przy tym wymaga, że organ rozpoznał oba pisma zgodnie z ich nazwą, czyli jako odwołanie od decyzji z 24 września 2013 roku i wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Skarżący od obu postanowień wnieśli przy tym skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, a z treści skarg również nie wynikało, aby zamiarem skarżących było rozpatrzenie któregokolwiek z ich pism z 28 i 30 stycznia 2013 roku jako wniosku o wznowienie postępowania (k. 43 akt organu II instancji). W tym stanie rzeczy skoro w/w pisma skarżących zostały rozpoznane zgodnie z ich treścią i czego skarżący nigdy nie kwestionowali, niedopuszczalnym jest aby po kilku latach, bez żadnej uzasadnionej przesłanki, uznać te pisma za pisma o całkiem innym charakterze prawnym. Odnosząc się natomiast do zarzutu nieważności zaskarżonego postanowienia z uwagi na wydanie go przez niewłaściwy organ wskazać należy, że w myśl utrwalonych w doktrynie i orzecznictwie poglądów, przy wznowieniu postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dewolucję kompetencji na organ wyższego stopnia uzasadniałaby taka działalność organu I instancji w toku rozpoznawania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, która nosiłaby znamiona stronniczości i godziła w zasadę obiektywizmu. W przedmiotowym wypadku taka okoliczność nie zachodzi, stąd również ten zarzut należy ocenić za bezzasadny. Co się natomiast tyczy zarzutów podnoszących błędne adresowanie do skarżących decyzji z 24 września 2013 roku, to na płaszczyźnie kontrolowanego postępowania są one bezprzedmiotowe. W niniejszym postępowaniu istotne są bowiem daty, kiedy skarżący wnieśli o wznowienie postępowania oraz kiedy dowiedzieli się o kwestionowanej decyzji, czyli innymi słowy czy dochowali terminu z art. 148 § 2 kpa. Z jednoznacznych i prawidłowych ustaleń organu wynika, że termin ten nie został zachowany. Mając zatem na uwadze powyższe skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.