VII SA/Wa 1942/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-28

Skład orzekający: Paweł Groński, Daria Gawlak – Nowakowska, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana w 1999 roku, obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, może zostać uznana za nieważną w postępowaniu nadzwyczajnym wszczętym w 2011 roku, mimo że w międzyczasie usunięto wadę w postaci braku dostępu do drogi publicznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że choć decyzja Starosty Powiatu K. z 1999 r. mogła być wadliwa w zakresie dostępu do drogi publicznej, to naruszenie to nie miało charakteru rażącego, ponieważ wada ta została usunięta przed wszczęciem postępowania o stwierdzenie nieważności. Ocena rażącego naruszenia prawa powinna uwzględniać również skutki społeczno-gospodarcze, a brak dostępu do drogi publicznej, który został naprawiony, nie stanowił przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z 1999 r., zarzucając m.in. rażące naruszenie prawa związane z brakiem dostępu do drogi publicznej oraz usytuowaniem budynku garażowo-gospodarczego w granicy działki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności, uznając, że wady nie miały charakteru rażącego, a dostęp do drogi publicznej został w międzyczasie uregulowany. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędzia WSA Daria Gawlak – Nowakowska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant spec. Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. C. i E. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...]Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej GINB lub organ), działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej: kpa) po rozpatrzeniu odwołania A. i E. C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. znak: [...] odmawiającej stwierdzenia na wniosek A. i E. C. nieważności decyzji Starosty Powiatu K. z dnia [...] lipca 1999 r. Nr [...]stwierdzającej projekt budowlany i udzielającej R. K. pozwolenia na budowę budynku garażowo - gospodarczego w U. na działce nr [...], położonej przy ul. [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał na nadzwyczajny charakter postępowania administracyjnego prowadzonego w oparciu o art. 156 kpa i zwrócił uwagę na treść art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane -t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. (dalej: Prawo budowlane), zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z: a) miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu c) przepisami, w tym techniczno- budowlanymi, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Organ zauważył, że w niniejszej sprawie inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością nr [...]na cele budowlane. Dla spornej inwestycji została wydana decyzja Wójta Gminy M. z dnia [...] czerwca 1999 r., znak: [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod budynku garażowo - gospodarczego oraz budynku mieszkalno - socjalnego w U. przy ul. [...], działka nr [...]. GINB stwierdził, że przedmiotowy budynek garażowo - gospodarczy jest zgodny z jej ustaleniami, w szczególności nie przekracza 1,5 kondygnacji i posiada wysoki dach. Ponadto GINB wskazał, że na załączniku graficznym do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przewidziano lokalizację budynku garażowo - gospodarczego w niewielkiej odległości od granicy z działką nr [...], choć na załączniku nie zwymiarowano tej odległości. Odnosząc się do tej kwestii GINB zgodził się z organem wojewódzkim, że część graficzna ma na celu jedynie przedstawić miejsce lokalizacji planowanego obiektu, które zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winno spełniać warunku rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r. Nr 15 poz. 140 ze zm.). W ocenie GINB zaprojektowanie spornego budynku w granicy z działką [...] będącą działką drogową nie narusza § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który nakazuje sytuować budynki w odległości co najmniej 4 m od granicy z sąsiednimi działkami dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi i 3 m dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów. Wskazane odległości mają bowiem zastosowanie, jedynie w sytuacji jeżeli sąsiednia nieruchomość jest działką budowlaną. GINB zwrócił także uwagę, że stosownie do § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia, do działki budowlanej oraz do budynku i urządzeń z nim związanych należy zapewnić dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych, a szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m. Nawiązując do tej kwestii organ wskazał, że z opisu technicznego do projektu budowlanego wynika, iż dojazd do posesji przewidziano od drogi M. – L., od strony pensjonatu "[...]". Na projekcie zagospodarowania terenu zaznaczono, że droga dojazdowa do nieruchomości inwestycyjnej biegnie przez działkę [...], będącą drogą. W aktach sprawy brak jest zgody udzielonej inwestorowi przez właściciela tej nieruchomości na przejazd. Jednakże z ustaleń organu odwoławczego wynika, że w chwili obecnej działka nr [...]posiada dostęp do drogi publicznej (działka nr [...]) poprzez działki nr [...] oraz [...] oznaczone w ewidencji jako użytek lub klasa (dr) będące własnością Gminy M. (pismo Starostwa Powiatowego z dnia 2 czerwca 2011 r., znak: [...]). Z uwagi zatem na okoliczność, że nieruchomość objęta inwestycją w chwili obecnej posiada prawnie uregulowany dostęp do drogi publicznej GINB stwierdził, że ewentualne naruszenie § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Nie wywołuje ono bowiem skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania, gdyż nie prowadzi do naruszenia do interesów osób trzecich tj. właściciela działki nr [...]. W konkluzji organ uznał, że decyzja Starosty Powiatu K. z dnia [...] lipca 1999r. Nr [...]nie jest ona obarczona żadną z wad wymienionych z art. 156 § 1 Kpa. Decyzja ta wydana została w oparciu o właściwą podstawę prawną, nie narusza przepisów o właściwości, nie została i kierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, nie zawiera wady powodującej nieważność z mocy prawa, w razie wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą, nie była i nie jest trwale niewykonalna oraz nie wypełnia przesłanki rażącego naruszenia prawa. GINB odniósł się do zarzutu naruszenia art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego poprzez wybudowanie budynku garażowo - gospodarczego w sposób zakłócający korzystanie z nieruchomości skarżących ponad przeciętną miarę i powodujący immisję bezpośrednią w stosunku do tej nieruchomości, stwierdzając, że roszczenia wynikające z naruszenia prawa własności pozostają bez wpływu na postępowanie administracyjne. Powyższe naruszenie może być - w ocenie GINB - przedmiotem postępowania prowadzonego przed sądem powszechnym, z uwagi na cywilny charakter sprawy. Odnosząc się do argumentu dotyczącego konieczności uzyskania przez inwestora zgody właściciela działki sąsiedniej, o której mowa w § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie organ zwrócił uwagę, że przepis ten ma zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy działka sąsiednia ma charakter budowlany. Ponadto w części dotyczącej obowiązku uzyskania zgody stanowisko zajął Trybunał Konstytucyjny, który wyrokiem z dnia 5 marca 2001 r. sygn. akt P 11/00 uznał § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia za niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. GINB zauważył dodatkowo, że nie można domagać się stwierdzenia nieważności decyzji w oparciu o przepis prawa materialnego, który został na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wyeliminowany z obrotu prawnego jako niezgodny z prawem (niekonstytucyjny). Ponadto, w ocenie GINB w zgromadzonym materiale dowodowym nie znajduje potwierdzenia podniesiony w odwołaniu zarzut, że sporny budynek garażowo - gospodarczy "wychodzi poza granice działki [...]". Z dokumentacji technicznej wynika, że obiekt został zaprojektowany w taki sposób, że nie przekracza granicy działki inwestycyjnej, zaś ewentualne odstępstwa od rozwiązań przewidzianych w projekcie budowlanym może być przedmiotem innego postępowania. Powyższa decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...] została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. i E. C. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego; 2. § 10, § 12 ust. 6, § 14 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; 3. art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego; Skarżący zarzucili także decyzji naruszenie przepisów postępowania, w postaci: 1. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 roku, mimo iż decyzja Starosty Powiatu K. nr [...]z dnia [...] lipca 1999 roku jest obarczona wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa; 2. art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 poprzez jego niezastosowanie i nieuchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 roku oraz niestwierdzenie nieważności decyzji Starosty Powiatu K. nr [...]z dnia [...] lipca 1999 roku, mimo iż decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa; 3. art. 7, art. 8, art. 77 kpa - poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem ogólnych zasad procedury administracyjnej, w szczególności podejmowania przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, jak również wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego; 4. art. 107 § 3 kpa — poprzez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W uzasadnieniu Skarżący podnieśli, że przeznaczenie budynku oraz sposób zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej powinny być zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami obrony cywilnej. W związku z tym, skoro na załączniku graficznym do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, który stanowi jej integralną całość, lokalizację budynku garażowo — gospodarczego ustalono w pewnej odległości od granicy działki (niezależnie czy została ona zwymiarowana czy też nie), to zaprojektowanie budynku na granicy działki przesądza o niezgodności projektu budowlanego ze sposobem zagospodarowania terenu, co przesądza o wydaniu kwestionowanej decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Warunek pozostawienia odległości (choćby nawet bliżej nieokreślonej), pomiędzy projektowanym budynkiem od granicy działki nie jest bowiem spełniony przy wybudowaniu budynku na samej granicy działki. Ponadto Skarżący zauważyli, że zgodnie z treścią 12 ust. 6 ww. rozporządzenia, usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy bądź w odległości mniejszej niż 3 metry lecz nie mniejszej niż 1,5 metra od jej granicy jest dopuszczalne, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości miedzy projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej. Zdaniem Skarżących, organ w ogóle nie badał możliwości zachowania określonych w rozporządzeniu odległości, co oznacza, że przesłanka ta nie została spełniona. Skarżący wskazali, że szerokość działki nr [...]w miejscu, gdzie posadowiono kwestionowany budynek garażowo-gospodarczy wynosi ok. 10 m, a wg. mapy stanowiącej projekt zagospodarowania terenu, budynek garażowo-gospodarczy stoi: od strony południowej na granicy działki stanowiącej naszą własność, natomiast od strony północnej w odległości ok. 1.5 metra od granicy działki. Niezależnie od powyższych okoliczności Starosta Powiatu K. wyraził jednak zgodę na budowę budynku garażowo— gospodarczego na tak wąskim fragmencie działki, mimo że nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący, czy istnieje możliwość posadowienia garażu w innym miejscu niż w granicy działki nr ewid. [...]. Zdaniem Skarżących oznacza, to że Starosta przyjął niejako z góry, że dopuszczalne jest umieszczenie projektowanej zabudowy w sposób opisany powyżej, naruszając interes prawny właściciela działki sąsiedniej Podnieśli, że rozmiary działki w żaden sposób nie przeszkadzały na umiejscowienie budynku garażowego w innym miejscu działki nr [...]. W związku z tym w toku postępowania, organ powinien był w szczególności rozważyć, czy możliwe jest takie posadowienie budynku, aby nie wkraczało ono w sferę uprawnień sąsiada. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. W ocenie Skarżących projektant powinien zaprojektować budynek, aby umiejscowić go w odpowiedniej odległości od granicy działki i jednocześnie umożliwić samemu właścicielowi swobodny dostęp do działki. Tymczasem budynek umiejscowiono w najwęższym miejscu działki w sposób, który uniemożliwił samemu właścicielowi swobodny wjazd na posesję, w szczególności, że nie uzyskał on również ze strony sąsiadów żadnej zgody na dojazd do swojej nieruchomości. Skarżący nie zgodzili się ze stanowiskiem GINB, który dostrzegł wprawdzie wadę decyzji Starosty Powiatu K. polegającą na wydaniu decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i pozwoleniu na budowę, mimo braku dostępu tej działki do drogi publicznej, jednak uznał, że wskazane naruszenie nie nosi znamion rażącego, gdyż w chwili obecnej działka nr ewid. [...] posiada już taki dostęp. Podkreślili, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ocena wystąpienia przesłanek nieważnościowych powinna być dokonywana na dzień wydania kontrolowanej decyzji, zarówno w odniesieniu do stanu prawnego, jak i faktycznego sprawy. Skarżący podnieśli, że zmiana okoliczności faktycznych sprawy w żaden sposób nie wpływa na ocenę, czy naruszenie prawa w chwili wydania orzeczenia miało charakter rażący czy tez nie. Wady orzeczeń administracyjnych określone w art. 156 kpa nie mogą być bowiem konwalidowane przez późniejszą zmianę stanu taktycznego. Skarżący zwrócili także uwagę na treść art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlane, zgodnie z którym obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając odpowiednie jego usytuowanie na działce budowlanej oraz poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Zaakcentowali, że organ prowadząc postępowanie zmierzające do udzielenia pozwolenia na budowę jest zobowiązany zbadać, czy uzasadniony interes osób trzecich nie zostanie naruszony. Podkreślili przy tym, że szeroki zakres ochrony interesów osób trzecich z art. 5 Prawa budowlanego znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym ochrona może obejmować również niektóre zakazy immisji z art. 144 Kodeksu cywilnego. Skarżący przytoczyli kilka orzeczeń sądowych podnosząc, że brak wyczerpującego rozważenia przez organ istniejącej zabudowy, możliwości zabudowy działek oraz okoliczności związanych z dalszym korzystaniem z nich w sposób niezakłócony w kontekście ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich przesądza o wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Na wstępie należy stwierdzić, że stwierdzenie nieważności decyzji jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnej będącym wyjątkiem od zasady trwałości decyzji. Służy on wzruszeniu i wyeliminowaniu z obrotu prawnego aktu dotkniętego wadami prawnymi wymienionymi enumeratywnie w art. 156 § 1 kpa. Jedną z tych przesłanek jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W rezultacie stwierdzenie nieważności pozostającej w obrocie decyzji i tym samym naruszenie pewności obrotu prawnego powinno być uzasadnione przede wszystkim wagą naruszenia prawa, tzn. jego rażącym charakterem. Należy jednak w tym miejscu podkreślić, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w sytuacji, gdy interpretacja obowiązującego przepisu prawa nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości i którego treść bez żadnych sporów może zostać ustalona, zaś organ narusza go w sposób oczywisty i nie dający się w żadnej mierze pogodzić z zasadą praworządności. Innymi słowy pod pojęciem rażącego naruszenia prawa należy rozumieć sytuację, gdy decyzja administracyjna ze względu na naruszenia prawa materialnego lub procesowego nie jest możliwa do pogodzenia z porządkiem prawnym. Dodatkowo decyzja powinna zostać oceniona jako rażąco naruszająca porządek prawny w sytuacji, gdy to naruszenie powoduje społeczno-gospodarcze skutki nie do pogodzenia z zasadą praworządności. Aby zatem uznać zasadność skargi, nie wystarczy ustalenie naruszenia prawa w toku postępowania prowadzonego przez Starostę Powiatu K., lecz należy jednoznacznie stwierdzić, iż wspomniane naruszenia mają charakter kwalifikowanych wad prawnych wskazanych w art. 156 kpa. W ocenie Sądu ustalone okoliczności sprawy dają podstawę do uznania, że kwestionowana decyzja decyzji Starosty Powiatu K. z dnia [...] lipca 1999 r. Nr [...]stwierdzającej projekt budowlany i udzielającej R. K. pozwolenia na budowę budynku garażowo - gospodarczego w U. na działce nr [...], położonej przy ul. [...], nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad prawnych wskazanych w art. 156 § 1 kpa. Decyzja ta nie jest dotknięta żadną kwalifikowaną wadą prawną określona w ww. art. 156 § 1 kpa, w szczególności nie została wydana bez podstawy prawnej, nie narusza przepisów o właściwości, nie została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, nie zawiera wady powodującej nieważność z mocy prawa, a w razie wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą, a także nie była i nie jest trwale niewykonalna. Należy również podzielić stanowisko organu, że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością nr [...]na cele budowlane, co znajduje odzwierciedlenie w aktach sprawy. Ponadto należy uznać, że sporna inwestycja jest zgodna z decyzją Wójta Gminy M. z dnia [...] czerwca 1999 r., znak: [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod budynku garażowo - gospodarczego oraz budynku mieszkalno - socjalnego w U. przy ul. [...], działka nr [...]. Sporny budynek garażowo - gospodarczy nie przekracza 1,5 kondygnacji i posiada wysoki dach. Ponadto trudno jednoznacznie stwierdzić w kontekście rażącego naruszenia prawa, że budynek został posadowiony niezgodnie z załącznikiem graficznym do ww. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, skoro w załączniku tym przewidziano wprawdzie lokalizację budynku garażowo - gospodarczego w niewielkiej odległości od granicy z działką nr [...], ale na załączniku nie zwymiarowano tej odległości. W tym zakresie należy zatem podzielić stanowisko GINB, że część graficzna ma na celu jedynie przedstawić miejsce lokalizacji planowanego obiektu, które zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winno spełniać warunku rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r. Nr 15 poz. 140 ze zm.). W związku z powyższym, odnosząc się do podstawowego zarzutu skarżących dotyczącego naruszenia § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zgodnie z którym budynki można sytuować w odległości co najmniej 4 m od granicy z sąsiednimi działkami dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi i 3 m dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów, należy stwierdzić, że wymóg ten ma zastosowanie jedynie w odniesieniu do działek o charakterze budowlanym. Tymczasem działka o nr ewid. [...] ma charakter drogowy i służy m. in. komunikacji pomiędzy działkami budowlanymi. Dlatego zarzut ten nie może zostać oceniony jako uzasadniony, gdyż zrealizowana inwestycja w żadnym stopniu nie wpływa na ograniczenie zagospodarowania działki Skarżących w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutu Skarżących dotyczącego naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego nakazującego poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich należy podnieść, że naruszenie interesów o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego nie może być hipotetyczne i teoretyczne, ale realne i z zastosowaniem odpowiednich konkretnych przepisów prawa materialnego, z których wynika właśnie naruszenie uzasadnionych interesów osób trzecich. Skoro z akt niniejszej sprawy wynika, że działka granicząca z nieruchomością, na której posadowiony jest sporny budynek jest w istocie drogą i nie ma charakteru budowlanego, to trudno twierdzić o naruszeniu uzasadnionych interesów skarżących w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Jednocześnie zgromadzony przez organy materiał dowodowy nie potwierdza, że usytuowanie tego budynku wykracza poza granice działki i wpływa negatywnie na nieruchomość skarżących. Nie sposób też uzasadnić naruszenia interesów Skarżących oraz trudne do zaakceptowania skutki społeczno-gospodarcze decyzji wyłącznie z powodu zmiany dostępu do drogi publicznej spornej nieruchomości. W związku z powyższym Sąd nie podzielił zarzutów Skarżących naruszenia w postępowaniu art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego oraz § 10, § 12 ust. 6, § 14 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego. Nawiązując do kwestii dostępu do drogi publicznej działki, na której posadowiony jest sporny budynek należy zgodzić się z argumentem podniesionym przez Skarżących, że decyzja będąca przedmiotem postępowania nieważnościowego musi być weryfikowana na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania. Nie ulega także wątpliwości, że Wady orzeczeń administracyjnych określone w art. 156 kpa nie mogą być bowiem konwalidowane przez późniejszą zmianę stanu taktycznego. Czym innym jednak jest wadliwość orzeczenia, a czym innym rażący charakter tej wadliwości, który z kolei oceniany jest na podstawie m. in. wystąpienia trudnych do zaakceptowania negatywnych skutków społeczno-gospodarczych, które wywołuje wydana decyzja. Dlatego Sąd podzielił stanowisko GINB, że wprawdzie decyzja Starosty Powiatu K. z dnia [...] lipca 1999 r. Nr [...]była wadliwa, jednakże naruszenie to nie nosi znamion rażącego, skoro działka nr ewid. [...] ma zapewniony dostęp do drogi publicznej. Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo i wyczerpująco rozpatrzył i ocenił cały materiał dowodowy zgodnie z treścią art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz nie uchybił zasadom postępowania administracyjnego, natomiast uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 kpa. Należy przy tym dodatkowo podkreślić, że w nadzwyczajnym postępowaniu prowadzonym w oparciu o art. 156 § 1 kpa organ ma wprawdzie obowiązek zastosować wszystkie zasady postępowania administracyjnego, tym niemniej jego postępowanie wyjaśniające sprowadza się przede wszystkim do wszechstronnej analizy stanu faktycznego i prawnego istniejących w dacie wydania weryfikowanej decyzji pod katem wystąpienia przesłanek kwalifikowanego naruszenia prawa i nie może prowadzić do nowego postępowania dowodowego analogicznego do postępowania zwykłego. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ppsa, należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło