V SA/Wa 2427/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz Z. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia z [...] czerwca 2011 r. [...] Przedsiębiorstwo Ogrodnicze Sp. z o.o. zwróciło się do Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w P. o udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC. Producent wnioskował o udzielenie wsparcia z uwagi na zrealizowanie działania dotyczącego zielonych zbiorów na powierzchni 4 ha oraz niezbierania z pow. 1 ha. Wniosek dotyczył warzyw w postaci ogórków długich i pomidorów. Wniosek podpisany przez z-cę Dyrektora A.W., został przesłany faksem a oryginał drogą pocztową. Wniosek zawierał również żądanie nadania wnioskodawcy numeru rejestracyjnego w Centralnym Rejestrze Przedsiębiorców. W dniu 5 lipca wnioskodawca dosłał faksem m.in. dwa pełnomocnictwa udzielone w dniu [...] maja 2008 r. przez Prokurenta Spółki z-cy Dyrektora A.W. do reprezentowania Spółki przed Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz z [...] października 2006 r. udzielone A. W. przez Prezesa i Członka Zarządu do reprezentowania Spółki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, oraz do podpisywania dokumentów występujących w obrocie gospodarczym. Oryginał wniosku wpłynął do Agencji w dniu [...] lipca 2011 r. Jak wynika z notatki służbowej sporządzonej w dniu [...] lipca 2011 r. przez specjalistę Oddziału w związku z faktem, że wniosek zawierał braki, w rozmowie telefonicznej wskazał on wnioskodawcy na konieczność dokonania uzupełnienia wniosku zwracając uwagę że: wniosek nie został podpisany przez osobę upoważnioną zgodnie z wpisem do KRS lub dysponującą stosownym pełnomocnictwem, nie ma kopii protokołu strat potwierdzonego za zgodność z oryginałem przez osobę upoważnioną do reprezentowania wnioskodawcy, w części B zaznaczono działania dotyczące zielonych zbiorów/niezbierania w okresie od [...] czerwca do [...] czerwca 2011r. lecz nie wpłynęły powiadomienia dotyczące tych działań, w załączniku nr 3 wskazano nieprawidłowe daty działań podjętych w związku z kryzysem spowodowanym wystąpieniem bakterii EHEC. Termin w jakim braki powinny zostać usunięte został określony do [...] lipca 2011r. W dniu [...] lipca 2011 r. wnioskodawca faksem przesłał dokumenty stanowiące uzupełnienia wniosku przy czym ich oryginały w postaci oryginału pełnomocnictwa z [...] czerwca 2011 r. dla A. W., protokoły strat i oświadczeń o zielonych zbiorach/ niezbieraniu stanowiących załącznik nr 3 do Warunków uczestnictwa w mechanizmie, zostały tego samego dnia przesłane pocztą i wpłynęły do organu 26 lipca 2011 r. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., o numerze [...] Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w P., odmówił udzielenia wsparcia. Organ podniósł, że zgodnie z art. 8 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 585/11 z 17 czerwca 2011 r. ustanawiającego nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw, producenci nie będący członkami uznanej organizacji producentów zgłaszają wnioski o wypłatę wsparcia Unii do dnia 11 lipca 2011 r., zaś zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia, państwa członkowskie zobowiązane były przekazać Komisji informacje o łącznych ilościach wycofanych z rynku, łącznej powierzchni, której dotyczyło niezbieranie lub zielone zbiory oraz wnioski o ogólną kwotę wsparcia Unii do dnia 18 lipca 2011 r., w związku z czym skoro uzupełnienie braków wniosku nastąpiło po tej dacie, brak było możliwości przyznania pomocy. Od decyzji tej wnioskodawca złożył odwołanie. W odwołaniu podkreślono trudności organizacyjne i gospodarcze jakie były wynikiem problemów związanych z działaniami związanymi z problemem szczepu bakterii EHEC, prawidłowym podaniem danych dotyczących poniesionych strat a koniecznych ze względu na treść wniosku oraz podkreślono, że ani w mailu dotyczącym braków wniosku wysłanym przez Agencję, ani w rozmowie telefonicznej nie wskazano żadnej daty, do której braki powinny być uzupełnione. Jako dowód dołączono mail wysłany przez pracownika Agencji w dniu [...] lipca 2011 r. do wnioskodawcy, w którym odnosząc się do przesłania oryginału wniosku wskazano na konieczność przesłania zaświadczenia o numerze rachunku bankowego i pełnomocnictwa wskazując, że powinny to być oryginały lub kopie potwierdzone za zgodność. Strona podkreśliła ponadto, że mimo kwestii związanych z pełnomocnictwem, nie było to przeszkodą dla nadania jej przez Agencję numeru w Rejestrze Producentów. Decyzją z [...] września 2011 r. nr [...] Prezes Agencji Rynku Rolnego powołując m.in. § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz.U. nr 130 poz. 750) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Prezes ponownie wyjaśnił znaczenie dla sprawy treści art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 585/11 z 17 czerwca 2011 r. oraz art. 8 ust. 3 rozporządzenia. Podkreślił, że wnioskodawca składając wniosek złożył jednocześnie oświadczenie, w którym zobowiązał się do przestrzegania mechanizmów dotyczących udzielania wsparcia, w związku z czym powinien zapoznać się z aktami prawnymi regulującymi udzielanie pomocy, z których wynikają krótkie terminy w jakich możliwe są działania we wspomnianym mechanizmie. Następnie organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika chyba, że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, a pełnomocnictwo zgodnie z art. 33 § 2 k.p.a. musi być udzielone na piśmie lub do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa – art. 33 § 3 k.p.a. Mając powyższe okoliczności na względzie Prezes wskazał, że w aktach znajdowało się jedynie pełnomocnictwo, które nie spełniało wymagań co do formy jak również nie uprawniało do reprezentowania producenta przed Agencją, w związku z czym skoro, mimo wezwania przez Agencję do dnia sporządzenia informacji dla Komisji (WE), brak było właściwego pełnomocnictwa należało uznać, że wniosek nie został wniesiony przez osobę uprawnioną. Złożenie oryginału pełnomocnictwa dopiero 22 lipca 2011 r., nie mogło odnieść skutku. Odnosząc się do twierdzeń producenta związanych z treścią maila Prezes wskazał, że dotyczył on rejestracji wniosku, do której to czynności, mają zastosowanie odrębne przepisy a nie przepisy k.p.a, w związku z czym argumenty strony w tym zakresie, nie są trafne. Jednocześnie organ stwierdził, że zgodnie z § 4 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw, wsparcie jest udzielane jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) Nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającego tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw (Dz.U.UE L 160 z dnia 18.06.2011 r., str. 71). Jednym z takich warunków określonych w art. 5 ust. 5 rozporządzenia Komisji w przypadku realizacji działania dotyczącego zielonych zbiorów i niezbierania, było złożenie powiadomienia do właściwego organu danego państwa członkowskiego zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 21 czerwca 2011 r. Powiadomienie takie, które powinno zostać złożone w odniesieniu do okresu od [...] czerwca do [...] czerwca 2011 r , nie zostało przez Stronę złożone. Organ wyjaśnił ponadto sposób procedowania przez Agencję biorąc pod rozwagę treść art. 7 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Wraszawie [...] Przedsiębiorstwo Ogrodnicze Spółka z o.o. zarzuciło: naruszenie art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art.54 § 1 pkt 5 i 55 § 1 w zw. z art. 7 ust. 1 i w zw. z art. 22 ust. 5a ustawy z 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych przez przyjęcie, że wniosek zawierał braki w zakresie wykazania pełnomocnictwa osoby podpisanej pod wnioskiem i nieprawidłowe uznanie, że złożony w dniu [...] czerwca 2011 r. wniosek dotknięty był brakami formalnymi, jak również bezzasadne przyjęcie, że Przedsiębiorstwo nie uzupełniło braków w terminie, art. 107 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o ARR na jakich dowodach oparte zostało twierdzenie o poinformowaniu Strony o terminie uzupełnienia braków do dnia 13 lipca 2011 r., art. 8 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 22 i nast. ustawy o ARR poprzez pominięcie przy weryfikacji umocowania osoby podpisanej pod wnioskiem do działania w imieniu Spółki danych zawartych w Centralnym Rejestrze Przedsiębiorców prowadzonym przez Agencję. W tym stanie rzeczy Strona wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Strona wskazała, ze wniosek został złożony w terminie przez upoważnioną osobę, której Prokurent udzielił pełnomocnictwa do działania przed Agencją Rynku Rolnego. W dniu [...] lipca 2011 r. Przedsiębiorstwo zostało przez Agencję wpisane do Centralnego Rejestru Przedsiębiorców dysponując m.in. aktualnym wypisem z KRS i dysponując złożonym pełnomocnictwem udzielonym A.W. Tym samym brak było podstaw do ponownego żądania złożenia pełnomocnictwa ponieważ dokumenty wskazywały na prawidłowość w zakresie reprezentacji Spółki a dokonany wpis umożliwiał udział w postępowaniu przed Agencją w zakresie mechanizmów pomocowych w sektorze owoców i warzyw. Niezależnie od tego wezwanie Strony do uzupełnienia rzekomych braków wniosku dokonane zostało w sposób nieformalny, z naruszeniem treści art. 54 § 1 i 55 k.p.a, bez powiadomienia strony o terminie do uzupełnienia braków. Agencja mogła skorzystać z poczty elektronicznej czego zaniechała. Agencja w wezwaniu nie żądała także złożenia powiadomienia dotyczącego zielonych zbiorów/niezbierania zatem nie może formułować takiego zarzutu. W tych okolicznościach brak było podstaw do odmowy udzielenia wsparcia, o które wnioskowała Spółka. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2012 r. pełnomocnik Strony wniósł o zaliczenie w poczet materiału dowodowego 4 pism pochodzących od ARiMR, Starostwa Powiatowego w Z. Izby Rolniczej, W. Ośrodka Doradztwa Rolniczego na okoliczność niepoinformowania beneficjentów o zasadach udzielania wsparcia w sektorze warzyw i owoców w związku w wystąpieniem szczepu bakterii EHEC i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest to, czy skarżący spełnił warunki niezbędne do udzielenia wsparcia, a konkretnie czy złożony wniosek mógł być uznany za skutecznie złożony a co za tym idzie skierowany do dalszego rozpoznawania. Wsparcie o jakie ubiegał się wnioskodawca przewidziane zostało w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającym tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw (Dz.U.UE L 2011.169.71), zwanego dalej: rozporządzeniem nr 585/2011. Nałożone powyższym rozporządzeniem zadania i obowiązki związane z udzielaniem wsparcia realizuje, na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz.U. nr 130, poz. 750), zwanego dalej: rozporządzeniem z dnia 21 czerwca 2011 r., Agencja Rynku Rolnego. Zasady działania Agencji Rynku Rolnego w ramach udzielonych jej kompetencji reguluje ustawa z 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych(Dz. U.2007.231.1702 ze zm.). Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o ARR jeżeli przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji przez dyrektorów oddziałów terenowych oraz Prezesa Agencji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. W myśl art. 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych środków wspierania rynków owoców i warzyw wsparcie jest udzielane na wniosek uznanej organizacji producentów owoców i warzyw albo producenta owoców i warzyw niebędącego członkiem tej organizacji, w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez dyrektora oddziału terenowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę wnioskodawcy. Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o ARR w mechanizmach administrowanych przez Agencję, w tym dotyczących Wspólnej Polityki Rolnej, w ramach których Agencja realizuje swoje zadania, mogą uczestniczyć: osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, producent rolny w rozumieniu ustawy z 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, wpłacający na fundusze promocji produktów rolno-spożywczych, o których mowa w ustawie z dnia 22 maja 2009 r. o funduszach promocji produktów rolno-spożywczych, lub korzystający ze środków tych funduszy. W myśl zapisu art. 22 ust. 3, 4, tegoż art. wpisu dokonuje się na wniosek przedsiębiorcy, wniosek składa się na formularzu rejestracyjnym opracowanym i udostępnianym przez Agencję, zaś formularz zawiera w szczególności dane określone w ust. 5 pkt 1-6 w/w artykułu. Ponadto zgodnie z treścią art. 23 wymienionej ustawy jednocześnie z wpisem do rejestru przedsiębiorcy nadaje się numer rejestracyjny. Jak wynika z przytoczonych przepisów wniosek o dokonanie wpisu składa przedsiębiorca co znaczy, że jeśli jest to osoba prawna dokonuje tego w jej imieniu osoba upoważniona do składania oświadczeń woli lub osoba dysponująca pełnomocnictwem osoby uprawnionej, sam zaś wpis w związku z brakiem wymogu wydania decyzji stanowi czynność materialno techniczną. W tym stanie rzeczy do postępowania w zakresie jego dokonania, nie stosuje się art. 7 ust. 1 ustawy z 11 marca 2011 r. o ARR. Przenosząc to na grunt przedmiotowej sprawy należy przypomnieć, że wniosek złożony przez Spółkę w dniu [...] czerwca 2011 r. zawierał w istocie dwa wnioski t.j. o dokonanie wpisu do Centralnego Rejestru Przedsiębiorców i wniosek o wsparcie w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC, przy czym rozstrzygnięcie w zakresie wniosku o wsparcie kończy się wydaniem decyzji. Jest bezsporne, że do wspomnianych wniosków dołączone zostały w dniu [...] lipca 2011 r. dwa pełnomocnictwa dla A.W., z dnia [...] maja 2008 r. udzielone przez Prokurenta Spółki z-cy Dyrektora A.W. do reprezentowania Spółki przed Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz z [...] października 2006 r. udzielone A.W. przez Prezesa i Członka Zarządu do reprezentowania Spółki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, oraz do podpisywania dokumentów występujących w obrocie gospodarczym. Uznanie przez osobę dokonującą wpisu do Centralnego Rejestru Przedsiębiorców, że wniosek o wpis spełnia warunki do jego uwzględnienia a więc uznanie, że wniosek złożył uprawniony podmiot ( właściwie reprezentowany), nie przesądza o tym, że wniosek o wsparcie również spełnia warunki formalne. Jest to bowiem oddzielny wniosek i powinien on spełniać wymogi, które pozwolą na rozważanie możliwości przyznania wsparcia. Musi zatem być skutecznie złożony przez uprawniony podmiot. Zdaniem Sądu organ trafnie uznał, że złożone do wniosku w dniu [...] lipca 2011 r. pełnomocnictwa nie tylko nie spełniały wymogu formalnego określonego w art. 33 § 3 k.p.a. ale również nie upoważniały pełnomocnika do działania przed Agencją Rynku Rolnego, w tym w zakresie złożonego wniosku. Brak jest wobec tego możliwości uznania, że doszło do naruszenia treści art. 7 ust. 1 i art. 22 ust 5a ustawy z 11 marca 2011 r. o ARR, tym bardziej, że ust. 5a został uchylony z dniem 1 lipca 2011 r. Bezzasadne jest więc twierdzenie strony, że wraz z wnioskiem złożone zostało prawidłowe pełnomocnictwo co spowodowało wezwanie strony do usunięcia rzekomych braków wniosku. Organ miał prawo żądać uzupełnienia wniosku w ramach treści art. 64 § 2 k.p.a. przy zastosowaniu treści przepisów k.p.a. dotyczących wezwań. Wobec faktu, że przy procedowaniu w zakresie wsparcia w sektorze owoców i warzyw w związku z kryzysem spowodowanym szczepem EHEC obowiązywały krótkie terminy zachodziła sytuacja, w której możliwe było zastosowanie treści art. 55 § 1 k.p.a. t.j. wezwania przy pomocy telefonu albo przy użyciu innych środków łączności, z tym zastrzeżeniem, że zgodnie z § 2 tego artykułu wezwanie dokonane w sposób w nim określony powoduje skutki prawne tylko wtedy, gdy nie ma wątpliwości, że dotarło do adresata we właściwej treści i w odpowiednim terminie. W przedmiotowej sprawie jest niesporne, że miała miejsce rozmowa telefoniczna dotycząca uzupełnienia braków jednak Strona nie przyznaje ażeby była powiadomiona o terminie ich uzupełnienia, co mimo treści notatki służbowej powoduje, że nie można uznać, że powiadomienie w tym zakresie jest niewątpliwe. Rozbieżność stanowisk w tym zakresie może wynikać z niezrozumienia lub niedosłyszenia przekazu, co prowadzi do uznania nieskuteczności wezwania dokonanego w trybie art. 55 § 1 k.p.a. Powoduje to tym samym, że uzupełnienie wniosku, w tym w zakresie pełnomocnictwa dokonane po wyznaczonym terminie, nie może być uznane za spóźnione. W tym stanie rzeczy zarzut dotyczący naruszenia treści art. 54 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 55 § 2 k.p.a. jest zasadny. Należy uznać w związku z tym, że wniosek został złożony przez uprawniony podmiot ze skutkiem od dnia jego złożenia. Przyjęcie, że wniosek został złożony w terminie, nie pozbawia jednak Organu prawa zbadania czy pozostałe braki wniosku zostały uzupełnione prawidłowo a następnie rozpoznania go merytorycznie zgodnie z obowiązującymi przepisami wspólnotowymi i krajowymi w zakresie żądania zgłoszonego przez Stronę. Należy zwrócić przy tym uwagę na to, że kwestia złożenia przez Stronę powiadomienia w zakresie żądania wsparcia za działanie podjęte w okresie od [...] do [...] czerwca 2011 r. podlega ocenie merytorycznej. Nie jest natomiast zasadny zarzut dotyczący naruszenia treści art. 107 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zakresie braku wskazania w uzasadnieniu na jakiej podstawie organy uznały, że Spółka została poinformowana o wyznaczeniu terminu do uzupełnienia braków wniosku, ponieważ z uzasadnienia jasno wynika, ze podstawą tego stanowiska organów była treść notatki służbowej z dnia [...] lipca 2011 r., czym innym natomiast jest to, czy stanowisko to mogło być uznane za trafne. Z tych względów uznając, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ustawy p.p.s.a.