II SA/Rz 1137/11
WyrokWSA w Rzeszowie2012-02-29
Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Magdalena Józefczyk, Krystyna Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samowolnie wybudowana wiata, usytuowana częściowo w pasie drogowym, może zostać zalegalizowana, jeśli narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisy o drogach publicznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że samowolnie wybudowana wiata, usytuowana w przeważającej części na działce położonej w pasie drogowym zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, narusza przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisy o drogach publicznych. W związku z tym nie spełnia ona warunków do legalizacji, co uzasadnia nakaz rozbiórki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę wiaty handlowej wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia na działkach nr 52 i 591. Skarżąca spółka twierdziła, że wiata nie istnieje lub została wybudowana zgodnie z prawem. Organy administracji ustaliły, że wiata o wymiarach 5,46m x 3,30m została wybudowana w czerwcu 2009 r. bez wymaganego zgłoszenia, a jej usytuowanie narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz przepisy o drogach publicznych, ponieważ znajduje się w pasie drogowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Krystyna Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego -skargę oddala-
II SA/Rz 1137/11
U Z A S A D N I E N I E
Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., Nr [...] nakazującą A Sp. z o.o. w P. rozbiórkę wiaty służącej do celów handlowych wykonanej w konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 5,46m x 3,30m wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia na budowę na działce nr 52 i 591 w miejscowości P.
W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że w wyniku czynności kontrolnych na działce nr 52 i 591 w miejscowości P., przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2009r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że na ww. działkach zlokalizowana jest wiata o konstrukcji drewnianej o wymiarach 5,46m x 3,30m, służąca do celów handlowych. Wybudowana bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z oświadczeniem A. K. – dyrektora A – wiata została wybudowana w czerwcu 2009r.
Decyzją z dnia [...] października 2009r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę ww. wiaty. Decyzja ta została uchylona przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r., nr [...], który jednocześnie nakazał A Sp. z o.o. w P. rozbiórkę wiaty służącej do celów handlowych wykonanej w konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 5,46m x 3,30m wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia na budowę, na działce nr 52 i 591 w miejscowości P.
W dalszej kolejności pismem z dnia [...] czerwca 2010r. A Sp. z o.o. w P. złożyło wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z dnia [...] kwietnia 2010r.
Po jego rozpoznaniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2010 r., nr [...] stwierdził nieważność decyzji WINB z dnia [...] kwietnia 2010 r. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2011r., nr [...] uchylił decyzję PINB z dnia [...] października 2009r., a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., Nr [...] nakazał A Sp. z o.o. w P. rozbiórkę wiaty służącej do celów handlowych wykonanej w konstrukcji drewnianej i wymiarach zewnętrznych 5,46m x 3,30m, wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia na budowę na działce nr 52 i 591 w miejscowości P. W uzasadnieniu organ powołując się na art. 28 ust. 1, art. 29 i art. 30 oraz art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), wskazał, że budowa przedmiotowej wiaty, której powierzchnia zabudowy wynosi 18,02 m², wymagała dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Jej usytuowanie narusza przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustalenia obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "[...]", zatwierdzonego Uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...].07.2008r. /Dz.Urz. Woj. Podkarp. Nr 70 poz. 1706 z dnia 5.09.2008r./. Narusza również art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych, który zabrania w pasie drogowym lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Powyższe wyklucza podjęcie kroków mających na celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i zalegalizowania samowoli budowlanej, co uzasadnia nakazanie rozbiórki obiektu.
W odwołaniu od powyższej decyzji A Sp. z o.o. w P. wniosło o jej uchylenie. Twierdzi, że decyzja wydana została na podstawie ustaleń z nieprawidłowo przeprowadzonej kontroli w dniu [...] lipca 2009r. Wymieniona w decyzji wiata, wykonana na działce nr 52 i 591, nie istnieje. O podobnych wymiarach jest wybudowana wiata, ale na działce nr 52 położonej w P. Została ona wybudowana na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i odtworzona w miejscu wiaty, wybudowanej przez poprzedniego dzierżawcę terenu. Nie narusza ona ani ustawy o ruchu drogowym, ani przepisów o planowaniu przestrzennym.
Wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2011r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazał, że przedmiotem postępowania jest obiekt budowlany, który stanowi wiatę. Jej konstrukcję stanowi dach jednospadowy drewniany (krokwie, łaty), pokryty płatami onduline, wsparty na słupach drewnianych o wymiarach 14 x 14 cm, które ustawione są na stopach fundamentowych betonowych osadzonych w gruncie. Od strony działki nr 52 wykonana jest ściana z desek, wymiary zewnętrzne wiaty to 5,46m x 3,30m. Obiekt usytuowany jest w odległości 0,50m od krawędzi chodnika
i w odległości 6,90m od krawędzi jezdni ul. [...].
Z ustalonego przez organ I instancji stanu faktycznego wynika, że przedmiotowa wiata usytuowana jest na dwóch działkach tj. nr 52 (własności A Sp. z o.o. w P.) oraz nr 591 (własności Gminy [...]). W trakcie kontroli A. K. (dyrektor ww. spółki) oświadczył, że jest inwestorem przedmiotowej wiaty, wybudowanej w czerwcu 2009r. i służy ona do celów handlowych. Nie posiada zgłoszenia, ani pozwolenia na budowę tego obiektu. Oświadczył, że w latach 1993-1994 przy kiosku ruchu ustawiona została wiata (zadaszenie), która w czerwcu 2009r. została rozebrana przez poprzedniego dzierżawcę, on natomiast w tym samym miejscu odtworzył wiatę.
WINB powołując się na art. 28 ust. 1, art. 29 i art. 30 oraz 3 pkt 6 Prawa budowlanego uznał, że przedmiotowa wiata, której powierzchnia zabudowy wynosi 18,02m², wymagała dokonania zgłoszenia właściwemu organowi, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, którego inwestor nie posiada. Warunki umożliwiające zalegalizowanie samowolnej budowy obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesionego sprzeciwu przez organ, uregulowane zostały w art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego. Jeżeli zatem budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności z ustaleniami miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego, albo w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, istnieje możliwość jej legalizacji.
Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy organ wskazał, że działka nr 591 w P., położona jest na terenie, na którym od 6 października 2008r. obowiązuje Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego "[...]", zatwierdzony Uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008r. /Dz.Urz. Woj. Podkarp. Nr 70 poz. 1706 z dnia 5 września 2008r. /. Z wypisu i wyrysu tego planu wynika, że działka nr 591 leży w terenie oznaczonym symbolem KDI – tereny komunikacji – droga publiczna klasy lokalnej. Jest to teren przeznaczony dla lokalizacji drogi publicznej klasy lokalnej o zmiennej szerokości 6m, chodniki, obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z funkcjonowaniem drogi i obsługą ruchu. Dopuszcza się realizację zieleni urządzonej w liniach rozgraniczających. Organ wskazał, że na podstawie mapy sytuacyjno-wysokościowej Gminy [...] obręb [...], na którą naniesiono przedmiotowa wiatę, stwierdzić można, że wiata ta usytuowana jest w przeważającej części na działce nr 591 w miejscowości [...], a więc w liniach rozgraniczających drogę publiczną według MPZP "[...]". W ocenie organu wybudowanie wiaty w terenie nie przeznaczonym dla tego typu zabudowy stanowi naruszenie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleń ww. obowiązującego MPZP. Nadto wiata, z uwagi na usytuowania w znacznej część na działce nr 591 tj. w pasie drogowym, narusza art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. Przedmiotowa wiata nie spełnia wymogów art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, zatem jej rozbiórka jest w pełni zasadna.
Skargę na tą decyzję złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie A Sp. z o.o. w P., wnosząc o jej uchylenie. Powtarzając argumentację zawartą w odwołaniu, raz jeszcze zakwestionowało wydanie decyzji na podstawie wadliwie przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2009r. kontroli. Według twierdzeń skargi organ nie wziął pod uwagę znaków granicznych, które istnieją w granicy działek 52 i 591 od 1994r., które zostały zastabilizowane przy podziale działki przez uprawnionego geodetę. Wiata istnieje na działce nr 52. Powołując się na art. 31 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne podniesiono, że linie rozgraniczające MPZP nie są granicą. Ponadto MPZP "[...]" dopuszcza usytuowanie na działce nr 52 altan ogrodowych, wiat do 25m² powierzchni. Sporna wiata spełnia wymogi z art. 29 pkt 2 oraz art. 49b pkt 2 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zaskarżonego aktu (tu decyzja) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że został on wydany z naruszeniem przepisu prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 litera a – c P.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych ustawach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Stosownie natomiast do przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednocześnie bierze pod uwagę wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu (wydania decyzji), jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa w omówionym wyżej zakresie, w konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu.
Przede wszystkim nie jest trafny zarzut skargi, jakoby kwestionowana w niej decyzja została wydana na podstawie wadliwie przeprowadzonej kontroli w dniu [...] lipca 2009 r. Tak sformułowany zarzut nie wskazuje wprawdzie "naruszenia przepisów", bez wątpienia jednak kwalifikowany być musi jako odnoszący się do naruszenia obowiązków proceduralnych ciążących na organach orzekających w sprawie.
Trzeba w związku z tym wyjaśnić skarżącemu, że naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo też błędnej wykładni tych przepisów. Sąd uchyla decyzję, jak wyżej podniesiono, tylko wówczas, gdy stwierdzone naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 litera c P.p.s.a.). Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji (postanowienia), a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego (vide T. Woś, H. Knysiak – Molczyk "Postępowanie sądowo-administracyjne" Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W – wa 2004, str. 305). Postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w powołanym wyżej art. 145 § 1 pkt 1 litera c P.p.s.a. Skarżący zawiadomiony został o kontroli w dniu [...] lipca 2009 r., której przedmiotem było sprawdzenie legalności budowy wiaty (zawiadomienie doręczono w dniu [...].07.2009 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia jego odbioru), również w sposób prawidłowy zawiadomiony został o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy wiaty, jak również o możliwości – przed wydaniem decyzji – zapoznania się z całym materiałem zebranym w sprawie oraz złożenia wniosków i zastrzeżeń w ciągu 7 dni od otrzymania zawiadomienia. Z akt sprawy nie wynika więc, aby prawo skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu było naruszane, względnie naruszone w takim stopniu, iżby mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy wreszcie podkreślić, że skarżący uczestniczył w przeprowadzonym w dniu [...] lipca 2009 r. sprawdzaniu legalności budowy wiaty i sporządzony wówczas protokół podpisał bez jakichkolwiek uwag i zastrzeżeń. Stąd też kwalifikowanie przez skarżącego tej kontroli jako wadliwej, nie mogło odnieść spodziewanego przez niego skutku i to również z tego względu, że argumentacja skarżącego została już oceniona przez organ orzekający w drugiej instancji, jak też nie znajduje potwierdzenia w materiale zebranym w sprawie.
Niesporne jest, w świetle materiału zebranego w sprawie, że na działce nr 52 i 591 w P., własności – odpowiednio skarżącego i Gminy [...], znajduje się wiata, której konstrukcję stanowi dach jednospadowy drewniany pokryty płytami onduline, wsparty na słupach drewnianych o wymiarach 14 x 14 cm, ustawionych na słupach fundamentowych betonowych. Wymiary zewnętrzne wiaty wynoszą 5,46 x 3,30 m, a usytuowana jest ona w odległości 0,50 m od krawędzi chodnika i 6,90 m od krawędzi jezdni ul. Zdrojowej. Nie jest też kwestionowane, że skarżący inwestor zrealizował wiatę w czerwcu 2009 r. bez wymaganego zgłoszenia. Obowiązek dopełnienia zgłoszenia takiego obiektu (wiaty o pow. zabudowy 18,02 m2, czyli do 25 m2) właściwemu organowi wynika z przepisów art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), a które to przepisy zwalniają z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Nie można natomiast zgodzić się z poglądem skarżącego, że przedmiotowa wiata spełnia wymagania art. 29 pkt 2 oraz art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego. Powoływanie się na art. 29 pkt 2 Prawa budowlanego jest błędne, gdyż taki przepis nie istnieje (zapewne chodzi o art. 29 ust. 1 pkt 2). Z kolei twierdzenia o zgodności z wymaganiami określonymi w art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego nie są trafne. Przepis ten umożliwia w istocie wszczęcie postępowania naprawczego, jeżeli budowa obiektu bez wymaganego zgłoszenia zgodna jest z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z ustaleń dokonanych zaskarżoną decyzją, znajdujących potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w sprawie wynika, że sporna wiata usytuowana jest "w przeważającej części na działce nr 591", czyli w liniach rozgraniczających drogę publiczną klasy lokalnej. Stosownie bowiem do wypisu i wyrysu Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "[...]", zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lipca 2008 r. (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2008 r. Nr 70, poz. 1706) w/w działka położona jest w terenie o symbolu KDI – tereny komunikacji – droga publiczna klasy lokalnej, na którym obowiązują następujące zasady zagospodarowania terenów:
1) teren przeznaczony dla lokalizacji drogi publicznej klasy lokalnej o zmiennej szerokości w liniach rozgraniczających jednak nie mniejszej niż 20 m i jej elementów, takich jak: jezdnia o szerokości 6 m, chodniki, obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z funkcjonowaniem drogi i obsługą ruchu;
2) w przypadku realizacji nowych obiektów infrastruktury technicznej, obowiązek ich realizacji poza terenem jezdni;
3) dopuszcza się realizację zieleni urządzonej w liniach rozgraniczających drogi.
Trafny zatem jest pogląd organów o niespełnieniu wymagań określonych w art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego, skoro sporna wiata znajduje się w terenie, który w obowiązującym planie miejscowym nie został przeznaczony pod taką zabudowę. Trafnie też przy tym wyakcentowano naruszenie również art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.). Z treści tego przepisu wynika zakaz lokalizacji w pasie drogowym obiektów drogowych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego.
Powoływanie się w skardze na normę prawną art. 31 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) nie jest trafne i tym samym nie mogło mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji, ani tym bardziej – prowadzić do wzruszenia tej decyzji. Wspomniany przepis znajduje zastosowanie w postępowaniu rozgraniczeniowym, stanowiąc podstawę wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości przez właściwy w tym zakresie organ administracji (jest nim wójt, burmistrz, prezydent miasta) i nie był, co oczywiste, stosowany przez organy orzekające w sprawie niniejszej.
Dlatego na podstawie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło