II SA/Wa 2464/11
WyrokWSA w Warszawie2012-03-08
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Andrzej Kołodziej, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udostępnienie danych osobowych pracownika przez byłego pracodawcę innemu podmiotowi, w celu wykorzystania ich jako dowodu w postępowaniu sądowym zainicjowanym przez pracownika, stanowi naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych?Ratio decidendi
Udostępnienie danych osobowych pracownika przez byłego pracodawcę innemu podmiotowi, w celu wykorzystania ich jako dowodu w postępowaniu sądowym zainicjowanym przez pracownika, jest zgodne z prawem, jeśli jest niezbędne do wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez odbiorcę danych (np. obrona jego stanowiska w procesie) i nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą. Ciężar dowodu w postępowaniu cywilnym spoczywa na stronach, a prawo do obrony swojego stanowiska i przedstawienia dowodów jest prawnie usprawiedliwionym celem.Stan faktyczny
Skarżący Z. R. wniósł skargę na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO), który odmówił uwzględnienia wniosku w sprawie udostępnienia informacji o jego zatrudnieniu przez P. S.A. na rzecz T. S.A. T. S.A. zwróciła się o te dane w związku z toczącym się postępowaniem sądowym o przywrócenie do pracy, w którym skarżący kwestionował zasadność zwolnienia grupowego. GIODO uznał, że udostępnienie danych było uzasadnione art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych, ponieważ było niezbędne do obrony interesów T. S.A. w postępowaniu sądowym. Skarżący zarzucił naruszenie tego przepisu, twierdząc, że sąd pracy nie zobowiązywał do przedłożenia dokumentów, a udostępnione informacje były sprzeczne z posiadanymi przez spółkę dokumentami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej Janusz Walawski (spr.) Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2012 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie przetwarzania danych osobowych oddala skargę
Pismem z dnia [...] września 2010 r. Z. R. wniósł do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych skargę na udostępnienie informacji o przebiegu jego zatrudnienia przez P. S.A. na rzecz T. S.A.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], na podstawie art. 104 § 1 kpa oraz art. 12 pkt 2, art. 22 w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie skargi Z. R. – odmówił uwzględnienia wniosku.
W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ ustalił, że skarżący był zatrudniony w R. (obecnie P. S.A.) od [...] października 1968 r. do [...] maja 1985 r. Następnie, od [...] czerwca 1985 r., w wyniku porozumienia między zakładami, rozpoczął pracę w Zakładzie T. (obecnie T. S.A.). W związku z realizowanymi w T. S.A. zwolnieniami grupowymi ze skarżącym została rozwiązana umowa o pracę. Z. R. zakwestionował prawo pracodawcy do umieszczenia go na liście do zwolnienia z powodu niespełnienia wymogu 15 lat pracy w warunkach szczególnych i wniósł do sądu pracy o przywrócenie do pracy. Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. T. Oddział [...], wskazując na toczące się postępowanie w sprawie o przywrócenie Z. R. do pracy, zwrócił się do P. o wyjaśnienie, czy w okresie zatrudnienia w R., tj. od [...] października 1968 r. do [...] maja 1985 r., Z. R. – zatrudniony na stanowisku [...], pracował w warunkach szczególnych, uprawniających do przejścia na wcześniejszą emeryturę. Załącznik do powyższego pisma stanowiła kserokopia świadectwa pracy skarżącego z dnia [...] maja 1985 r. wystawionego przez Komitet [...]. W treści powyższego świadectwa pracy utrwalone były informacje m.in. o okresie zatrudnienia w R. oraz o zajmowanych stanowiskach. Pismem z dnia [...] września 2010 r. Spółka poinformowała, iż skarżący był pracownikiem R. w okresie od [...] października 1968 r. do [...] maja 1985 r., wskazała okresy zatrudnienia na poszczególnych zajmowanych przez niego stanowiskach oraz poinformowała, że zatrudnienie Z. R. na stanowisku [...] oraz [...] w okresie od [...] października 1969 r. do [...] maja 1985 r. należy zakwalifikować jako pracę w szczególnych warunkach w oparciu o Zarządzenie [...].
T. S.A. w złożonych w sprawie wyjaśnieniach wskazała, iż uzyskanie informacji o okresach zatrudnienia w warunkach szczególnych miało na celu jedynie potwierdzenie prawidłowości działania T. S.A. i zostało przedstawione jako dowód w sprawie przed sądem pracy z powództwa skarżącego. T. S.A. podała, iż dokument wydany przez R. S.A. nie był i nie będzie przetwarzany do innych celów.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wskazał, iż przepisy ustawy o ochronie danych osobowych nie uzależniają dopuszczalności przetwarzania danych osobowych wyłącznie od zgody osoby, której dane dotyczą. W ocenie organu udostępnienie danych osobowych skarżącego przez Spółkę na rzecz T. S.A. znajduje uzasadnienie w art. 23 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy. Zasadnicze znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia mają dwie okoliczności: po pierwsze fakt, że dane osobowe skarżącego zostały udostępnione przez Spółkę w odpowiedzi na złożony przez odbiorcę danych (T. S.A.) wniosek, który wystosowany został ze względu na potrzebę zgromadzenia materiału niezbędnego do udowodnienia w postępowaniu sądowym z powództwa skarżącego zasadności stanowiska T. S.A., iż okres zatrudnienia skarżącego w warunkach szczególnych jest wystarczający do nabycia przez niego prawa do renty lub emerytury (a tym samym spełniony został jeden z wymogów zwolnienia grupowego); po drugie fakt, iż udostępnione dane zostały przedstawione przez T. S.A. jako dowód w postępowaniu sądowym z powództwa skarżącego i nie były przetwarzane w innych celach.
Zdaniem Generalnego Inspektora zgromadzenie materiału dowodowego, niezbędnego do obrony przez stronę własnych interesów przed sądem, niewątpliwie jest prawnie usprawiedliwionym celem, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych. Cel ten usprawiedliwiają bowiem przepisy regulujące postępowanie sądowe. Organ zauważył, iż art. 3 Kodeksu postępowania cywilnego stanowi, iż strony i uczestnicy postępowania obowiązani są dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody. Kwestię dostarczania sądowi dowodów reguluje również art. 232 zd. 1 kpc, w myśl którego strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne oraz art. 6 ustawy Kodeks cywilny, stanowiący, iż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
W ocenie Generalnego Inspektora z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że do obowiązków stron i uczestników postępowania należy przedstawianie dowodów na potwierdzenie ich stanowiska w sprawie. Jednocześnie wskazał, iż udostępnienie informacji dotyczącej zatrudnienia pracownika mimo, iż może być sprzeczne z jego interesem, nie świadczy jednak o naruszeniu jego konstytucyjnych praw i wolności.
Zdaniem organu, z uwagi na fakt, iż udostępnienie danych osobowych skarżącego przez Spółkę na rzecz T. S.A. znajduje uzasadnienie w przesłance wskazanej w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy, brak jest podstaw do uznania, że to działanie naruszyło przepisy o ochronie danych osobowych. Ponadto organ wskazał, iż nie jest właściwy do dokonania oceny, czy opinia Spółki odnośnie zakwalifikowania zatrudnienia skarżącego w R. jako pracy w warunkach szczególnych jest prawidłowa.
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2011 r.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy oraz dotychczasowy przebieg postępowania. Podał, iż udostępnienie danych osobowych skarżącego przez Spółkę na rzecz T. S.A. znajduje uzasadnienie w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy.
Generalny Inspektor wskazał, iż udostępnienie informacji dotyczącej zatrudnienia skarżącego mimo, iż może być sprzeczne z jego interesem, nie świadczy jednak o naruszeniu jego konstytucyjnych praw i wolności, bowiem prawom i wolnościom jednostki odpowiadają prawa i wolności drugiej osoby, a do tych praw należy również dochodzenie roszczeń przed sądem oraz możliwość obrony przed zarzutami. W ocenie organu wyważenie interesów skarżącego i interesów T. S.A., przy uwzględnieniu celu ustawy o ochronie danych osobowych, jakim jest ochrona prywatności w rozumieniu art. 47 Konstytucji RP, nie wskazuje aby w niniejszej sprawie przeważał interes skarżącego. Niewątpliwie skarżący ma prawo do ochrony swojej prywatności, jednakże zakres udostępnionych T. S.A. informacji (fakt, że do pisma T. S.A. z dnia [...] sierpnia 2010 r. dołączono kopię świadectwa pracy skarżącego, wskazuje że posiadała ona już wcześniej wiedzę o fakcie zatrudnienia skarżącego w R., okresie zatrudnienia oraz zajmowanych przez niego stanowiskach, co oznacza, że w zasadzie informacją, którą udostępniła Spółka była jej opinia odnośnie zakwalifikowania zatrudnienia skarżącego jako pracy w szczególnych warunkach) i cel ich zebrania przez T. S.A., zdaniem organu, nie daje podstaw do przyjęcia, iż ingerencja w prywatność skarżącego przekroczyła dopuszczalne granice.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2011 r. Z. R., wnosząc o jej uchylenie, zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych, poprzez błędne pojmowanie oraz niewłaściwe zastosowanie treści tej normy prawnej i wniósł o jej uchylenie. Podniósł, iż w toku postępowania o przywrócenie do pracy Sąd nie wydał żadnego zarządzenia zobowiązującego T. S.A. czy też R. S.A. do przedłożenia jakiegokolwiek dokumentu. Nadto, udostępnione informacje są sprzeczne z posiadanymi przez Spółkę dokumentami. Zarzucił, iż Generalny Inspektor uzasadnienie legalności udostępnienia jego danych, w przeważającym stopniu, oparł na dokonaniu oceny procedury cywilnej, jednakże wyłącznie w kontekście prawa do obrony T. S.A.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Analizując niniejszą sprawę pod tym kątem, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych odpowiadają bowiem prawu.
Z treści art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., Nr 101. poz. 926 ze zm.) wynika, iż przysługujące każdemu prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych nie ma charakteru absolutnego, bowiem przetwarzanie danych może mieć miejsce ze względu na dobro publiczne, dobro osoby, której dane dotyczą lub dobro osób trzecich w zakresie i trybie określonym ustawą.
Przepis art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy dopuszcza przetwarzanie danych osobowych, gdy jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dotyczy.
Zastosowanie tego przepisu będzie możliwe jeżeli zostaną spełnione kumulatywnie dwie przesłanki – po pierwsze – przetwarzanie danych jest niezbędne do wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratora danych albo odbiorców danych i po drugie – przetwarzanie to nie narusza praw i wolności osoby, której dotyczą.
W rozpatrywanej sprawie wniosek do P. S.A. o udostępnienie danych osobowych skarżącego, został złożony przez T. S.A. w związku z toczącym się postępowaniem sądowym z powództwa Z. R. o przywrócenie do pracy i sprostowanie świadectwa pracy. We wniosku tym T. S. A. wyraźnie określiła, iż jest stroną tego postępowania, uzasadniając tym samym potrzebę pozyskania danych dotyczących zatrudnienia skarżącego w R. Jednocześnie ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby pozyskane od P. informacje były wykorzystane przez T. S.A. w innym celu niż wskazany we wniosku. Z informacji udzielonych przez Sąd Rejonowy [...] Wydział Pracy wynika, iż pismo P. z dnia [...] września 2010 r. zostało włączone do akt prowadzonego postępowania jako dowód w sprawie.
W ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił, iż udostępnienie danych osobowych skarżącego przez Spółkę na rzecz T. S. A. znajduje uzasadnienie w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych.
Przetworzenie powyższych danych nastąpiło niewątpliwie w ramach realizacji uprawnień T. S.A. jako strony pozwanej w procesie cywilnym. W świetle uregulowań zawartych w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 496 ze zm.) obowiązek (ciężar procesowy) przedstawiania okoliczności faktycznych i dowodów (art. 3 i 232 kpc w związku z art. 6 kc) spoczywa na stronach. Po zmianach ustrojowych i związanych z tym nowelizacjach procedury cywilnej, m.in. skreśleniu § 2 w art. 3 kpc, przyjęty został kontradyktoryjny model postępowania, w którym materiał procesowy dostarczają strony i uczestnicy. Tak więc ciężar wskazania niezbędnych dowodów spoczywa przede wszystkim na stronach postępowania.
Zdaniem Sądu, prawa T. S.A., jako strony pozwanej w procesie cywilnym, do obrony swojego stanowiska i przedstawienia dowodów na jego uzasadnienie odpowiadały przesłance przetwarzania danych określonej w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych. Powyższe uprawnienia winny być bowiem rozpatrywane w kategorii prawnie usprawiedliwionych celów, zaś zgromadzenie odpowiednich dokumentów na potrzeby dowodzenia w postępowaniu cywilnym za niezbędne dla obrony interesów pracodawcy przed Sądem.
Jakkolwiek pozyskane informacje na temat zatrudnienia skarżącego mogły wpłynąć na ocenę twierdzeń czy zarzutów podnoszonych przez skarżącego i być przez niego odebrane za sprzeczne z jego interesem, nie świadczy to jednak, jak słusznie zauważył Generalny Inspektor - o naruszeniu jego praw i wolności.
W ocenie Sądu organ prawidłowo rozpatrzył wniosek skarżącego, uwzględniając odpowiednio zasady proporcjonalności, z jednej strony w sferze prawa strony do prywatności, a z drugiej – wymogów procesu sądowego.
Jednocześnie należy wskazać, iż sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny wartości dowodowej informacji udostępnionych przez Spółkę. Ocena ta należy bowiem każdorazowo do sądu powszechnego, przed którym toczy się postępowanie.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.:Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło