II SA/Gl 57/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną przez nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych. Decyzją dnia [...] roku nr [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 138 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym z dnia 20 czerwca 1997 roku ( t.j. z 2005 r., Dz. U. nr 108, poz. 908 ze zm., dalej powoływana jako "ustawa") orzekł o zatrzymaniu A. L. prawa jazdy kategorii [...], nr [...], nr druku [...]. W uzasadnieniu organ orzekający podał, że w dniu [...] roku wpłynął do niego druk prawa jazdy zatrzymany przez organ kontroli ruchu drogowego w J., którego zatrzymanie nastąpiło na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, w związku z przekroczeniem przez kierującego pojazdem A. L. 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Odwołanie od powyższej decyzji złożył A. L. wnosząc o jej uchylenie w całości. Odwołujący się stwierdził, że niesłusznie przy wydawaniu decyzji nie uwzględniono okoliczności uczestniczenia przez niego w szkoleniu, które skutkuje zmniejszeniem liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zdaniem odwołującego się w dacie wydania decyzji liczba punktów karnych w jego przypadku była niższa niż 24, a tym samym brak było podstaw do zatrzymania prawa jazdy. Strona podała, że o fakcie odbycia szkolenia poinformowała Policję oraz Starostę [...] wskazując na orzecznictwo sądowoadministracyjne podkreśliła, że § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( dalej rozporządzenie ) jest niekonstytucyjny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, decyzje organu I instancji. Kolegium podkreśliło, że organ I instancji był zobowiązany do ustalenia stanu faktycznego sprawy, którym było przekroczenie przez kierującego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Ustalenia takiego dokonuje się na podstawie dokumentu urzędowego, a mianowicie wniosku komendanta wojewódzkiego Policji. Ten dokument urzędowy został sporządzony w przepisanej formie, przez powołany do tego organ państwowy, w zakresie jego działalności. Z akt sprawy nie wynika by odwołujący się skutecznie podważył treść wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. przez przedstawienie dowodów na okoliczność jego wadliwości. Wręcz przeciwnie w odwołaniu przyznał on fakt przekroczenia 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Kolegium odnosząc się do zarzutu niekonstytucyjności § 8 ust. 6 rozporządzenia wskazało, na pozostawanie tej regulacji w obrocie prawnym oraz związanie organu orzekającego przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a więc i przepisami rozporządzenia z 20 grudnia 2002 r. W skardze na decyzję ostateczną A. L. domagał się jej uchylenia z powołaniem na okoliczności wskazane wcześniej w odwołaniu. Dołączył do skargi zaświadczenie z [...] roku wydane przez Komendę Powiatową Policji w W. na okoliczność, że faktycznie odbył szkolenie ( o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy ). Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej. Organ wyjaśnił, że fakt odbycia przez skarżącego szkolenia po przekroczeniu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego nie został przez organ uznany za nieudowodniony, ale nieistotny dla rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie nie zostały przez żadną ze stron zakwestionowane następujące okoliczności: - wnioskiem, który wpłynął do organu w dniu [...] roku Komendant Wojewódzki Policji w K. zwrócił się o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień A. L., wskazując, że otrzymał on w okresie od [...] roku do [...] roku 28 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, - w dniu [...] roku do organu I instancji wpłynął druk prawa jazdy zatrzymanego przez organ kontroli ruchu drogowego w J. na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym, - w dniu [...] roku A. L. odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym ( zaświad. Komendanta Powiatowego w W. z dnia [...] r. a także przyznanie odbycia szkolenia w odpowiedzi na skargę). Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 138 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten stanowi, że Starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy m. innymi w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego ( art. 135 ust. 1 pkt 1 litera g ustawy Prawo o ruchu drogowym). Stosownie zatem do art. 138 ust. 1 ustawy zatrzymanie prawa jazdy dotyczy kierującego pojazdem któremu na skutek przekroczenia 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego zostało zatrzymane prawo jazdy przez policjanta. Zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. W świetle § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( Dz. U. 2002. 236. 1998 ze zm.) ewidencję prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Zgodnie z art. 130 ust. 3 ustawy kierowca wpisany do ewidencji o której mowa w art. 130 ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Z treści art. 138 § 1 ustawy wynika, że starosta wydaje decyzję z urzędu w sytuacji gdy policjant zatrzyma prawo jazdy za przekroczenie przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Decyzja ta w szczególności nie jest więc wydawana na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji. Wniosek taki wprawdzie znajduje się w aktach sprawy ( wpływ do organu [...] rok ), ale dotyczy ona sprawdzenia kwalifikacji A. L. do kierowania pojazdami w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Wniosek ten został sporządzony na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy, a więc w jego następstwie mogła zostać wydana decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Natomiast w przedmiotowej sprawie decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy była konsekwencją okoliczności o której mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1 litera g ustawy. Nie może budzić wątpliwości, że organ zarówno I, jak i II instancji przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest zobowiązany ustalić stan faktyczny, jakim jest przekroczenie przez kierującego 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W tym miejscu należy wyraźnie stwierdzić, że to ustalenie nie oznacza weryfikacji poprawności naliczonych punktów, ani terminów w których te punkty zostały wpisane do ewidencji lecz jedynie tego, czy kierowca przed wydaniem decyzji przekroczył 24 punkty. W sprawie jest niesporne, że skarżący kilkakrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, otrzymując za ich naruszenie w okresie od [...] roku do [...] roku 28 punktów. Uszło jednak uwadze organów, że w istocie zostało uznane za nieistotne dla sprawy, odbycie przez skarżącego w dniu [...] roku szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy a które skutkuje zmniejszeniem o 6 liczby posiadanych punktów ( § 8 ust. 4 rozporządzenia ). Zdaniem Sądu takie stanowisko organu, nawet w sytuacji odbycia szkolenia już po zgromadzeniu przez kierującego ponad 24 punktów, jest niezasadne. Istotnie § 8 ust. 6 rozporządzenia stanowi, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty. Zdaniem Sądu powołany wyżej przepis został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego ( art. 130 ust. 4 i 140 ust. 5 ) co przesądza o niezgodności rozporządzenia w tym zakresie z ustawą. Jak wynika z upoważnienia ustawowego rozporządzenie miało określać m.innymi liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia ( art. 130 ust. 4 pkt 4 ). Natomiast regulacja § 8 art. 6 wykracza poza to upoważnienie bowiem określa dodatkowe ograniczenia w zakresie odejmowania punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zestawienie treści art. 130 ust. 3 ustawy z treścią § 8 art. 6 rozporządzenia wskazuje na to, że norma zawarta w § 8 art. 6 rozporządzenia poszerza zakres wyłączenia określony w art. 130 ust. 3 zdanie drugie ustawy ( por. wyrok NSA z 15 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 885/09). Należy więc w postępowaniu ponownym ustalić czy odbycie przez skarżącego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy w dniu 3 marca 2007 roku uzasadniało odliczenie 6 punktów, a w związku z tym czy w dacie orzekania przez organ odwoławczy istniały podstawy do zastosowania w sprawie art. 138 ust. 1 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy. Kierując się powyższą argumentacją na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a i c w związku z art. 135 i 152 ppsa orzeczono, jak w sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 205 § 1 ppsa ( wpis od skargi 200 zł ).