II SA/Gl 41/12

WyrokWSA w Gliwicach2012-03-15

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca wykonujący transport drogowy ponosi odpowiedzialność za brak okazania przez kierowcę wykresówek za okres poprzedzający zatrudnienie u tego przedsiębiorcy, jeśli kierowca nie posiadał takich dokumentów z przyczyn usprawiedliwionych?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za brak okazania przez kierowcę wykresówek za okres poprzedzający zatrudnienie, jeśli kierowca nie przedstawił wymaganych zaświadczeń potwierdzających przyczyny nieposiadania tych dokumentów. Obowiązek ten wynika z przepisów prawa krajowego i unijnego, które nakładają na kierowcę bezwzględny obowiązek posiadania dokumentów lub przedstawienia usprawiedliwienia ich braku w postaci zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę.
Stan faktyczny
W wyniku kontroli drogowej stwierdzono brak okazania przez kierowcę wykresówek za okres poprzedzający zatrudnienie u skarżącego przedsiębiorcy. Organy administracji nałożyły na przedsiębiorcę karę pieniężną, uznając, że nie wyposażył on kierowcy w wymagane dokumenty. Przedsiębiorca odwołał się, twierdząc, że umowa o pracę spełnia wymóg dokumentu, a pracodawca nie ma obowiązku pozyskiwania dokumentów sprzed okresu zatrudnienia. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Przedsiębiorca złożył skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.),, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant referent Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2012 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę. W wyniku kontroli samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...] w dniu [...] r. w miejscowości S. (droga krajowa nr [...]) kierowanego przez kierowcę J. J., stwierdzono brak okazania przez kierowcę wykresówek za okres od [...] r. do [...] r. Pismem z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w R. zawiadomił o wszczęciu postępowania wobec przedsiębiorcy "A" Sp. z o.o. w C., informując jednocześnie o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów oraz zgłoszonych żądań, a decyzją z dnia [...]r. Nr [...], działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tjedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) nałożył na "A" Sp. z o.o. w C. karę pieniężną w wysokości [...] zł, za wykonywanie przewozu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 oraz art. 87 ust. 1b, ust. 2 , ust. 3 i ust. 5 wymienionej powyżej ustawy oraz Ip1.7 załącznika do ustawy, a w uzasadnieniu organ podniósł, że w trakcie przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że kierujący pojazdem "A" Sp. z o.o. kierowca J. J. nie okazał wykresówek za dni od [...] r. do [...] r., oświadczając, że w tym czasie nie prowadził pojazdów powyżej 3,5 t. lecz nie okazał żadnego dokumentu, który potwierdzałby ten fakt. Oświadczył także, iż przedsiębiorca nie wyposażył go w taki dokument. Organ wyjaśnił, że w myśl art. 26 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98 jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 – jeśli kierowca prowadzi samochód wyposażony w urządzenie rejestrujące, to musi być w stanie, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych okazać wykresówki z bieżącego tygodnia oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 28 dni, kartę kierowcy oraz wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia raz poprzednich 28 dni. W przypadku naruszenia polegającego na nieokazaniu dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu z okres od dnia [...] r. do [...] r. należy przywołać art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z nim podczas przejazdu po drogach krajowych kierowca pojazdu obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz dokumenty poświadczające nie prowadzenie pojazdów – z okresu obejmującego dzień bieżący oraz 28 dni poprzednich. Umowa o pracę zawarta w tym przypadku z kierowcą w dniu [...] r. nie zwalnia przedsiębiorcy z tego obowiązku, ani nie zmniejsza okresu, z jakiego kontrolowany jest kierowca podczas kontroli drogowej. Przedsiębiorca na podstawie oświadczenia kierowcy, iż nie prowadził we wskazanym okresie pojazdów powyżej 3,5 t., powinien wystawić mu dokument potwierdzający nie prowadzenie wymienionych pojazdów w wymaganym okresie- tj. od dnia [...] r. do dnia [...] r. Brak wymienionego dokumentu stanowi naruszenie określone Ip 1.7 załącznika do ustawy. Przewidziano w nim karę pieniężną wysokości [...] zł za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne z naruszeniem wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Nie godząc się z powyższą decyzją, "A" Sp. z o.o. w C. złożyła odwołanie, wnosząc o uchylenie wymienionej powyżej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu skarżąca Spółka podniosła, iż organ pierwszej instancji stwierdził, iż pracownik zatrudniony u przedsiębiorcy od dnia [...] r. winien być wyposażony w dokumentację dotyczącą okresu przed podjęciem zatrudnienia i ukarał przedsiębiorcę z tego tytułu karą administracyjną w wysokości [...] zł. W ocenie odwołującego się przedsiębiorcy kierowca wyposażony był w umowę o pracę, która spełniała wymóg art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym jako dokument o szerszym znaczeniu prawnym. Dodał, że żądanie od pracodawcy zaświadczenia potwierdzającego co robił pracownik – kierowca przed podjęciem zatrudnienia, jest nadinterpretacją prawa. Po rozpoznaniu odwołania, Główny Inspektor transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji, organ stwierdził, iż zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców. Z kolei zgodnie z przepisami wspólnotowymi (rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85, czy rozporządzenie Rady (EW) nr 561/2006) kierowca musi być w stanie, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych okazać wykresówki z bieżącego tygodnia oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 28 dni, kartę kierowcy oraz wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia oraz poprzednich 28 dni. Wreszcie stosownie do przywołanego powyżej art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, kierowca, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania wymienione powyżej przepisy wspólnotowe, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzania kontroli przedstawia zaświadczenie, które powinno zawierać określone dane. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu pracodawca wystawia i wręcza kierowcy zaświadczenie o podanej w przepisie treści przed rozpoczęciem przez kierowcę transportu drogowego. W myśl ust. 2a tego przepisu w przypadku, kiedy kierowca przebywał na zwolnieniu lekarskim od pracy z powodu choroby, na urlopie wypoczynkowym lub prowadził inny pojazd wyłączony z zakresu stosowania rozporządzeń unijnych, podmiot wykonujący przewóz drogowy wystawia zaświadczenie (z ust. 1) na elektronicznym przeznaczonym do druku formularzu. W rezultacie w myśl art. 92 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 ustawy kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z ustawy lub przepisów odrębnych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15.000 zł. Konsekwencją naruszenia stwierdzonego w niniejszej sprawie – zgodnie z załącznikiem - była kara w wysokości [...] zł Odnosząc się do argumentów odwołania organ stwierdził, iż nie mogą one stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Podczas kontroli kierowca J. J., pomimo obowiązku, nie udokumentował swojej aktywności w dniu kontroli i poprzednich 28 dniach w postaci wykresówek, wszelkich odręcznych zapisów, wydruków lub zaświadczeń potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu. Do kontroli kierowca okazał jedynie wykresówkę z dnia [...] r. oraz dwa zaświadczenia (od [...] do [...] r. i od [...] od [...] r. ) potwierdzające, iż miał on czas wolny od pracy, odpoczywał. W ocenie organu odwoławczego należy potwierdzić ustalenia organu pierwszej instancji, iż przedsiębiorca nie wyposażył kierowcy w odpowiednie, wymagane dokumenty, a kierowca nie okazał wymaganych dokumentów w czasie przedmiotowej kontroli. Obowiązek ten wynika bowiem z cytowanych powyżej przepisów art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców. Organ odwoławczy potwierdził za organem pierwszej instancji, że strona powinna ustalić fakt nieprowadzenia pojazdu albo prowadzenia pojazdu, do którego nie mają zastosowania przepisy wymienionych rozporządzeń chociażby w postaci odebrania od nowo zatrudnionego kierowcy oświadczenia, a następnie wystawić zaświadczenie i dopiero pozwolić na wyjazd w trasę, celem wykonania przewozu. Za chybione organ uznał twierdzenie, że wyposażenie kontrolowanego kierowcy w umowę o pracę spełniało wymóg określony w art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, gdyż artykuł ten wymienia potrzebne dokumenty, wśród których nie ma umowy o pracę. Organ odwoławczy uznał zatem, że organ pierwszej instancji prawidłowo dokonał oceny materiału dowodowego, a karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu wykonywania transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenie kierowcy w odpowiednie dokumenty, nałożył zgodnie z prawem. W powyższym stanie nie znalazł zastosowania art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7, gdyż okoliczności sprawy i zgormadzone w niej dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a strona postępowania – przedsiębiorca nie przedstawił dowodów potwierdzających inny przebieg sprawy. Niezadowolona z powyższego rozstrzygnięcia "A" Sp. z o.o. w C. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że organy prowadzące sprawę uchybiły podstawowym zasadom prawa, a mianowicie naruszyły art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 79 § 1 i art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewłaściwe zastosowanie procedury i prawa materialnego. W ocenie strony skarżącej, organy prowadzące postępowanie mają obowiązek wyjaśniania stronom wszelkich przesłanek, jakimi się kierują przy załatwianiu sprawy, a nadto czuwają, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im wszelkich wskazówek i niezbędnych wyjaśnień. Umożliwiają także stronie czynny udział w sprawie, a przed wydaniem decyzji zobligowane są do umożliwienia wypowiedzenia się strony, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań. W przedmiotowej sprawie uchybiono art. 10 § 1 Kodeksu – tj. zasadzie czynnego udziału strony w postępowaniu, gwarantującej stronie udział w każdym stadium postępowania. Zaniechanie powyższego musi skutkować zawsze uchyleniem decyzji do ponownego rozpatrzenia – w tym zakresie strona odwołała się do wskazanych wyroków sądów administracyjnych, podkreślając, że obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu obejmuje fazę wszczęcia postępowania, fazę postępowania wyjaśniającego, fazę miedzy zakończeniem postępowania, a wydaniem decyzji oraz fazę wydania decyzji. W każdym stadium strona winna być informowana, m.in. w fazie wszczęcia postępowania powinno być jej doręczone zawiadomienie o wszczęciu postępowania, a po zakończeniu postępowania organ ma obowiązek umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organ nie umożliwił Spółce zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tym zakresie. Ponadto Spółka stwierdziła, że nie ma i nie miała możliwości prawnych zaopatrzenia kierowcy w dokumenty za okres sprzed zatrudnienia u siebie kierowcy, gdyż takie dokumenty nie były w jej posiadaniu. Spółka zaopatrzyła kierowcę we wszystkie niezbędne dokumenty i dlatego niezrozumiałe jest dla skarżącej stanowisko w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł, zwłaszcza, że kierowca jako nowy pracownik wyposażony był w umowę o pracę, która w tej sytuacji spełniała wymóg art. 87 ust. 1 ustawy, jako dokument o szerszym znaczeniu prawnym. W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje twierdzenia i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji popierając je odwołaniem się do orzecznictwa sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w sposób umożliwiający ich uchylenie. Zgodnie zaś z zapisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Zatem kontrolują czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.). Materialnoprawną podstawę obowiązków, których dotyczy rozpatrywana sprawa stanowił przepis art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.). Stanowi on, iż podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879 ze zm). Przywołany art. 31 ustawy z kolei stwierdza, iż kierowca wykonujący przewóz drogowy, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia (WE) nr 561/2006 lub Umowy AETR, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie zawierające wskazane w przepisie dane. Zaświadczenie to pracodawca wystawia i wręcza kierowcy przed rozpoczęciem przewodu drogowego (ust.2). Poza sporem pozostaje fakt, iż w wyniku kontroli drogowej przeprowadzonej przez upoważniony organ w dniu [...] r. w miejscowości S. na drodze krajowej nr [...] stwierdzono, iż kierujący pojazdem marki [...] wraz z przyczepą J. J. nie okazał wykresówek za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. Kierowca wprawdzie oświadczył, że w wymienionym okresie nie prowadził pojazdów powyżej 3,5 t., lecz nie okazał żadnego dokumentu potwierdzającego ten fakt, czyli wymaganego zaświadczenia, o którym mowa w powyżej zacytowanych przepisach. Istotą zarzutów w sprawie pozostaje błędna i nieuzasadniona, w ocenie skarżącej Spółki, wykładnia i zastosowanie powyżej przedstawionej regulacji do analizowanej sprawy. Zdaniem Spółki organy nie podały podstawy prawnej zobowiązującej pracodawcę do zaopatrzenia kierowcy w dokumenty sprzed okresu zatrudnienia. Spółka zakwestionowała twierdzenie organów, że była uprawniona i zobowiązana do wydania zaświadczenia o braku aktywności w charakterze kierowcy w okresie 28 dni poprzedzających dzień kontroli (czyli od [...] r.), podczas gdy kierowca został zatrudniony w Spółce dopiero w dniu [...] r. ( na podstawie wymienionych przez organy rozporządzeń unijnych, a zwłaszcza art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85, art. 31 ust. 1 i ust., 2 ustawy o czasie pracy kierowców oraz art. 20 pkt 3 rozporządzenia nr 561/2006). W ocenie Sądu, sformułowania zawarte w przytoczonych powyżej przepisach pozwalają na zastosowanie ich w analizowanym stanie faktycznym, nawet przy przyjęciu że kierowca został zatrudniony przez skarżącą Spółkę w trakcie okresu 28- dniowego poprzedzającego kontrolę. Także w takim przypadku pracodawca winien wystawić i przedstawić kierowcy przed rozpoczęciem przez niego przewozu zaświadczenia, o którym nowa w art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców. W tym celu powinien pozyskać od samego kierowcy stosowne informacje, dotyczące okresu, za jaki posiadanie wykresówek jest obowiązkowe. Pozwala na to treść przepisu art. 20 pkt 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Zauważyć trzeba, że na podstawie art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85 jeżeli kierowca prowadzi samochód wyposażony w urządzenia rejestrujące, to musi być w stanie okazać na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych: - wykresówki z bieżącego tygodnia oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 28 dni; - kartę kierowcy, jeśli ją posiada oraz - wszelkie zapisy odręczne i wydruku sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia oraz poprzednich 28 dni zgodnie wymaganiami rozporządzenia nr 561/2006. Z powyższego przepisu wspólnotowego jednoznacznie wynika, iż co do zasady każdy kierowca prowadzący pojazd niezwolniony z obowiązku posiadania urządzenia rejestrującego, zobowiązany jest na każde żądanie funkcjonariusza służ kontrolnych okazać wykresówki za bieżący dzień i za poprzednie 28 dni. Niemniej ustawodawca wspólnotowy, przewidując praktyczną możliwość zajścia takich sytuacji, w których kierowca wykonujący przewozy nie posiada wykresówek z przyczyn usprawiedliwionych, pozostawił ustawodawstwu poszczególnych krajów członkowskich kwestię szczegółowego uregulowania sposobów wykazywania i usprawiedliwiania takich okoliczności w toku kontroli. W prawie polskim wprowadzono związku z powyższym wymieniany już przepis art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców. Zgodnie z tym przepisem kierowca wykonujący przewóz drogowy, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd nie podlegający regulacji wskazanej w rozporządzeniu nr 562/2006, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie o wskazanej treści, tzn. powinno w szczególności zawierać: imię i nazwisko kierowcy, okres, którego dotyczy, wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek (o których mowa w art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85), miejsce i datę wystawienia, podpis pracodawcy lub pomiotu, na rzecz którego kierowca wykonywał przewóz. Tym samym przewidziano możliwość wykazania się przez kierowcę dokumentem potwierdzającym fakt nieprowadzenia pojazdu, czyli usprawiedliwienia faktu nieposiadania wykresówki podczas kontroli. W świetle powyższych uregulowań wynika, że na kierowcę nałożony został bezwzględny obowiązek okazania wykresówek za wszystkie dni zatrudnienia, jedynym zaś odstępstwem od wskazanego obowiązku może być przedstawienie odpowiednich zaświadczeń (art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców.) Z treści art. 31 ust. 1 wymienionej ustawy wynika, że zaświadczenie powinno m.in. zawierać wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek, nieużytkowania karty kierowcy lub niesporządzenia wydruków za okres 28 dni poprzedzających dzień kontroli. Zatem poprzez "wskazanie przyczyny" należy rozumieć podanie czy też wyjaśnienie przyczyny nieposiadania przez kontrolowanego kierowcę wymaganych wykresówek za konkretne dni. Tak więc zaświadczenie wydane w trybie art. 31 ust. 1 ma uzupełnić niepełną informację wynikającą z wykresówek, które zostaną okazane przez kierowcę podczas kontroli. Z kolei z ust. 2 tego przepisu wynika obowiązek przedsiębiorcy jako pracodawcy do wystawienia i wręczenia kierowcy tego zaświadczenia przed rozpoczęciem przez niego przewozu drogowego. Zaświadczenie to ma na celu wyjaśnić przyczynę i usprawiedliwić fakt nieposiadania przez kontrolowanego kierowcę wykresówek. Tylko bowiem w taki sposób możliwe jest sprawdzenie przez funkcjonariuszy kontroli drogowej, czy przestrzegane są przepisy o czasie pracy. Przyczyny nieposiadania wykresówek za okres wskazany w art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85 mogą być różnorakie. Między innymi przyczyną tego stanu rzeczy może być okoliczność, że kontrolowany kierowca w okresie objętym kontrolą nie pracował jako kierowca u tego pracodawcy. Może być tak, że w tym okresie kierowca pracował w tym charakterze u innego pracodawcy, a może też być, że w ogóle nie wykonywał żadnej pracy. Dlatego też wykazanie przyczyn nieposiadania wykresówek w okresie 28 dni poprzedzających dzień kontroli drogowej jest istotne z punktu widzenia przestrzegania norm czasu pracy kierowcy, w tym odpowiednio przerw i odpoczynków. Takie rozumienie przepisu ust. 1 art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców uzasadnia treść ust. 2a tego artykułu. Przepis ten przewiduje, aby zaświadczenie, o którym nowa w ust. 1, było wystawione na elektronicznym oraz przeznaczonym do druku formularzu w trzech przypadkach: kiedy kierowca przebywał na zwolnieniu lekarskim od pracy z powodu choroby, na urlopie wypoczynkowym lub gdy prowadził inny pojazd wyłączony z zakresu stosowania wymienionego już rozporządzenia nr 561/2006. To zaświadczenie musi też być przez kierowcę podpisane, bo w ten sposób potwierdza to, co wynika z dokumentacji pracodawcy. Skoro więc ustawodawca tylko w wyraźnie określonych sytuacjach przewidział konieczność wydania tego rodzaju zaświadczenia na specjalnych formularzach, to prowadzi to do logicznego wniosku, że w innych przypadkach, które mogą być spowodowane wszelkimi nieprzewidzianymi przyczynami, zaświadczenie wskazujące przyczynę nieposiadania wykresówki także musi być przez pracodawcę wystawione, choć bez powyższego formalizmu. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjnego w z dnia 14 lipca 201 r., sygn. akt II GSK 679/98). Za takim rozumieniem art. 31 ust. 1 tej ustawy przemawia także pośrednio treść jej art. 24 pkt 2. Stanowi on, że pracodawca jest obowiązany uzyskać od kierowcy oświadczenie na piśmie o wymiarze zatrudnienia albo o niepozostawaniu w zatrudnieniu u innego pracodawcy. Jak podkreśla się w doktrynie, pracodawca może żądać takiego oświadczenia przed nawiązaniem umowy o pracę, pomimo że w ustawie nie sprecyzowano kiedy może to uczynić i czy może żądać tego od kandydata na pracownika. Podkreśla się także, że oświadczenie to powinno zawierać informację o dodatkowym zatrudnieniu nie tylko na stanowisku kierowcy, ale także na każdym innym (zob: M.B. Rycak, Ustawa o czasie pracy kierowców. Komentarz, Oficyna 2009, komentarz do art. 24 ustawy). W świetle powyższego uzasadnione jest stwierdzenie, iż pracodawca przed zawarciem umowy o pracę z pracownikiem - kierowcą powinien odebrać od niego oświadczenie co do formy i charakteru zatrudnienia w okresie poprzedzającym. Zatem zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców może być wystawione w oparciu o to oświadczenie - informację kierowcy, stanowiąc wyjaśnienie przyczyny nieposiadania wykresówek za okres 28 dni poprzedzających dzień kontroli drogowej. Brak jest podstaw do przyjęcia, że dane zawarte w zaświadczeniu z art. 31 ust. 1 cytowanej ustawy nie może opierać się m.in. na oświadczeniu kierowcy. W cytowanym przepisie mowa o "wskazaniu przyczyny", co oznacza, że może to być każda sytuacja wyjaśniająca brak posiadania wykresówek za wymagany okres. Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi naruszenia przez organy podstawowych zasad postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8 czy art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego skład orzekający uznał go za chybiony. Zdaniem Sądu organy administracyjne w sposób prawidłowy zgromadziły materiał dowodowy, dokonały jego analizy, przeprowadziły logiczne rozumowanie prowadzące do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. W trakcie procedury zostały zagwarantowane prawa skarżącej Spółki jako strony postępowania, a mianowicie została ona powiadomiona o wszczęciu postępowania, brała udział w postępowaniu czego dowodem jest zgłaszanie własnych ocen i zastrzeżeń. Skarżąca Spółka zarzuciła wprawdzie, iż naruszony został w sposób oczywisty przepis art. 10 § Kodeksu, gdyż od wyrażenia swego stanowiska w sprawie do wydania decyzji kończącej postępowania nie miała ona możliwości zaprezentowania własnego stanowiska, ale w ocenie Sądu nie jest to zarzut trafny. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem zarzut naruszenia art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niezawiadomienie strony o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym i zgłoszeniu własnych wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że uchybienie to uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2006r., sygn. akt II OSK 831/05 czy z dnia 16 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1192/06, lex 427561). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu pierwszego z wymienionych wyroków, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2005 r., sygn. akt FPS 6/04) podkreślił, że warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony należy przy tym wykazanie związku przyczynowo- skutkowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Trzeba w tym miejscu zauważyć, że w skardze skierowanej do Sądu skarżąca Spółka stawiając zarzut naruszenia art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie wykazała w żaden sposób, by została pozbawiona możliwości przedstawienia swoich racji czy wyjaśnień i by uchybienie wymienionemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik tej sprawy. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, w zgodzie z prawem wymierzając "A" Spółka z o.o. w C. przedmiotową karę. Jej wysokość odpowiada obowiązującym normom, zgodna jest bowiem z karą wymienioną w Ip 1.7 załącznika do ustawy. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło