II OZ 154/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Towarzystwa P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 1570/11 odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Towarzystwa P. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek Towarzystwa P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi tego Stowarzyszenia na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2011 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W uzasadnieniu wskazano, że Stowarzyszenie powinno liczyć się z obowiązkiem ponoszenia kosztów sądowych i zabezpieczyć odpowiednie środki na ich pokrycie. Przerzucenie ciężaru funkcjonowania stowarzyszenia na Państwo, chociażby w ten sposób, aby uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych rodzi ten skutek, że w istocie działalność stowarzyszenia staje się finansowana ze środków publicznych co stanowi zaprzeczenie zasady, samodzielnego finansowania statutowych celów stowarzyszenia. Zażalenie na to postanowienie wniosło Towarzystwo P., podnosząc, że wysokość należnego wpisu przekracza jego możliwości finansowe. Skarżące Stowarzyszenie ma ponadto straty, których nie są w stanie pokryć składki członkowskie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może nastąpić w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Towarzystwo P. nie wykazało, że jego sytuacja majątkowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność, iż działalność Stowarzyszenia finansowana jest wyłącznie ze składek członkowskich nie jest przesłanką do zwolnienia Stowarzyszenia od kosztów postępowania sądowego. Stowarzyszenia nie są zwolnione od obowiązku zapewnienia środków na prowadzenie działalności statutowej, w zakres której wchodzą również spory sądowe. Stowarzyszenie jako strona skarżąca inicjując, a następnie uczestnicząc w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powinno zatem przewidzieć obowiązek ponoszenia związanych z tym kosztów. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.