VI SA/Wa 2379/11
WyrokWSA w Warszawie2012-03-26
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Magdalena Maliszewska, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zespół pojazdów składający się z samochodu osobowego i przyczepy, których łączna dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony, podlega obowiązkowi uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd drogą krajową, nawet jeśli masa samego samochodu nie przekracza 3,5 tony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej dotyczy zespołu pojazdów, którego łączna dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony. Przy określaniu tej masy sumuje się masę pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy. Brak zainstalowania urządzenia do poboru opłat (viaBOX) lub nieuiszczenie opłaty skutkuje nałożeniem kary pieniężnej, niezależnie od celu przejazdu czy sytuacji finansowej kierującego.Stan faktyczny
Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli zespół pojazdów (samochód i przyczepa), którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony. Pojazd nie był wyposażony w urządzenie do poboru opłat elektronicznych (viaBOX) i nie uiszczono należnej opłaty za przejazd odcinkiem drogi krajowej objętym tym obowiązkiem. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na kierującego karę pieniężną, którą następnie utrzymał w mocy Główny Inspektor Transportu Drogowego. Skarżący kwestionował obowiązek uiszczenia opłaty, argumentując, że masa samego pojazdu nie przekraczała 3,5 tony, a także zarzucał naruszenia proceduralne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2012 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2011 r. nr [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.; Dz. U. z 2008 r., Nr 218, poz. 1391 zwanej dalej też u.d.p.) oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 80, poz. 433), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2011 r., o nałożeniu na W. P. (skarżący) kary pieniężnej w wysokości 3 000 złotych.
Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] lipca 2011 r., na autostradzie [...], na 420 kilometrze, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej zespół pojazdów: samochód marki [...] nr rej. [...]wraz z przyczepą marki [...] nr rej. [...]. Pojazdem samochodowym kierował skarżący. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 t. Skarżący poruszał się po odcinku drodze krajowej wyszczególnionej w załączniku nr 1 pkt 3 lit. d Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. Kontrola pojazdu potwierdziła, iż zatrzymany pojazd nie był wyposażony w urządzenie służące do poboru opłat elektronicznych (jednostkę pokładową viaBOX), zaś za przejazd na kontrolowanym odcinku drogi krajowej nie uiszczono opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych. Konsekwencją tego było nałożenie kary pieniężnej na kierującego pojazdem stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.
W powyższym stanie faktycznym decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 3000 złotych za wykonywanie przejazdu po drodze krajowej wymienionej w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 80, poz. 433), bez uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Skarżący zarzucił też :
- naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 13 ha ust 3 u.d.p. drogach publicznych w zw. z art. 13 ust 1 pkt 3 u.d.p. poprzez błędną interpretację polegającą na przyjęciu, iż pojazd kierowany przez skarżącego był obowiązany do uiszczenia opłaty za przejazd drogą publiczną, jak pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, w przypadku gdy dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosiła 2810 kg,
- naruszenie art. 13 ust. 1 pkt. 3 zd. 2 u.d.p. poprzez błędną jego interpretację polegającą na ustaleniu wysokości i sposobu uiszczenia opłaty za przejazd drogą publiczną, które uzależnione są od dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu poprzez zsumowanie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz przyczepy wchodzącej w skład zespołu pojazdów, w przypadku gdy zgodnie z dyspozycją wskazanego przepisu w przypadku zespołów pojazdów wysokość i sposób uiszczenia opłaty, uzależniony jest od ustalenia wysokości dopuszczalnej masy całkowitej zobowiązany jest do uiszczania opłaty od przejazdu drogą publiczną jak pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t,
Rozpoznając odwołanie, Główny Inspektor Transportu Drogowego powołał przepisy regulujące elektroniczny system opłat, który wszedł w życie w dniu 1 lipca 2011 r. Odnosząc się do zarzutów stawianych w odwołaniu organ wskazał że są one bezpodstawne.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych zobowiązani są do uiszczenia opłat elektronicznych, jeżeli poruszają się po nich m.in. zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.
Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu, że obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd drogą krajową nie dotyczy pojazdu i przyczepy, które to łącznie przekraczają 3,5 tony organ wskazał, że z przepisu art. 13 ust. 1 pkt 3 udp jasno wynika, iż obowiązek uiszczania opłaty elektronicznej dotyczy pojazdów samochodowych w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc) powyżej 3,5 tony. Przy określaniu dmc zespołu pojazdów sumuje się dmc pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy bezspornie wynika, iż dmc kontrolowanego pojazdu samochodowego wynosi 2810 kg (rubryka [...], dowodu rejestracyjnego seria [...]), zaś dmc przyczepy wynosi 1600 kg (rubryka [...], dowodu rejestracyjnego seria [...]). Wobec powyższego dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony. Dopuszczalna masa całkowita to zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 54 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawa o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.) dopuszczaIna największa określona właściwymi warunkami technicznymi masa pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze. Należy podkreślić również, iż wysokość kary pieniężnej za nie uiszczenie opłaty elektronicznej nie jest zależna od wielkości przekroczenia dmc.
Zdaniem organu, zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że kontrolowany pojazd samochodowy poruszał się po drodze wymienionej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej i za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Organ stwierdził, iż okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13 k ust. 1 i 2 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Z tych względów przyczyny, z powodu których opłata nie została uiszczona nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy administracyjnej. Kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń. Organ, rozstrzygając sprawę, nie ma możliwości wydania decyzji o innej treści niż ta, którą przewidują przepisy prawa, o ile zaistniał określony w tych przepisach stan faktyczny.
Obowiązujący system pozwala na naliczanie i pobieranie opłaty elektronicznej wyłącznie za pośrednictwem zainstalowanego w pojeździe urządzenia, tzw. viaBOX. Brak zainstalowania w pojeździe ww. urządzenia, w toku wykonywania przejazdu po drogach wskazanych w załączniku nr 1 i 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r., skutkuje tym, iż opłata elektroniczna nie zostaje uiszczona, zaś organ administracji publicznej obowiązany jest do wymierzenia kierującemu pojazdem samochodowym kary administracyjnej, zgodnie z dyspozycją wyrażoną w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Mając na uwadze powyższe, kierujący pojazdem, niezaopatrzony w urządzenie viaBOX nie powinien poruszać się po odcinkach dróg krajowych, o których mowa w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej.
Organ odnosząc się do stanowiska skarżącego, iż nie wykonuje on działalności gospodarczej związanej z transportem, a kontrolowany przejazd był wykonywany w celach prywatnych, wyjaśnił, iż cel dokonywanego przejazdu nie ma wpływu na ustalenie odpowiedzialności skarżącego. Za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, za który pobiera się opłatę elektroniczną: bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. Ustawodawca nie uzależnił zatem obowiązku pobierania opłaty elektronicznej od celu wykonywanego przejazdu, nadto nie ma znaczenia w jakim celu był wykonywany kontrolowany przejazd, w szczególności czy przejazd był wykonywany w celu prywatnym, czy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Ponadto trudna sytuacja finansowa, zaciągnięty kredyt nie mają wpływu na rozstrzygniecie sprawy, bowiem ustawodawca nie uzależnił nakładania kar pieniężnych od możliwości finansowych, czy sytuacji osobistej strony.
Reasumując, organ odwoławczy podkreślił, że kierujący pojazdem samochodowym, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), za który uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej, jest obowiązany do uiszczenia opłaty elektronicznej w przypadku przejazdu po drodze krajowej, objętej tymże obowiązkiem.
Na decyzję z dnia [...] września 2011 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy lub o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego:
- art. 13 ha ust. 3 u.d.p. w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. poprzez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, iż skarżący był obowiązany do uiszczenia opłaty za przejazd drogą publiczną, jak w przypadku pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, w przypadku gdy masa całkowita pojazdu wynosiła 2810 kg,
- art. 13 ust. 1 pkt 3 zd. 2 u.d.p. poprzez jego błędną interpretację polegającą na ustaleniu wysokości i sposobu uiszczania opłaty za przejazd drogą publiczną, które uzależnione są od dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, poprzez zsumowanie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz przyczepy wchodzącej w skład zespołu pojazdów, w przypadku gdy zgodnie z dyspozycją wskazanego przepisu w przypadku zespołu pojazdów wysokość i sposób uiszczenia opłaty, uzależniony jest od ustalenia wysokości dopuszczalnej masy całkowitej przyczepy lub naczepy, bez względu na dopuszczalną masę całkowitą pojazdu, co doprowadziło do błędnego wniosku, iż kierujący zespołem pojazdów zobowiązany jest do uiszczania opłaty od przejazdu drogą publiczną jak pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t,
Nadto naruszenie prawa procesowego:
- art. 11 kpa poprzez jego niezastosowanie, polegające na zaniechaniu przez organ odwoławczy dokonania analizy przepisów w oparciu o które zostało wydane rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji oraz zaniechaniu analizy kwestii podniesionych przez skarżącego w treści odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, ponadto poprzez skupienie się przez organ odwoławczy na analizie okoliczności faktycznych i prawnych, które były bezsporne w toku postępowania i zdawkowe potraktowanie kwestii spornych.
Ponadto w treści skargi skarżący zarzucił sprzeczność ustaleń organu odwoławczego z treścią materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie polegającą na przyjęciu, iż skarżący podpisał protokół kontroli drogowej bez zastrzeżeń, a przez to zgodził się z ustaleniami organu pierwszej instancji, w przypadku gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika jednoznacznie, iż skarżący odmówił podpisania protokołu, kwestionując prawidłowość ustaleń dokonanych przez ten organ w trakcie kontroli drogowej oraz zasadność nałożenia na niego kary.
Uzasadniając swoją skargę, skarżący w pełni powtórzył argumenty przedstawione we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, ponownie podkreślając, iż dopuszczalna masa całkowita przyczepy wchodzącej w skład zespołu pojazdów kierowanych przez niego wynosiła 1600 kg, a zatem zarówno przy określaniu wysokości opłaty jak również sposobu jej uiszczenia (tj. czy kierujący jest obowiązany do uiszczenia opłaty w formie elektronicznej) winny znaleźć zastosowanie przepisy dotyczące pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5 t, a w konsekwencji nakładanie na skarżącego obowiązku zainstalowania sytemu do opłat elektronicznych uznał za bezpodstawne i nie znajdujące żadnego uzasadnienia prawnego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną- zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.
Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga W. P. nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] Iipca2011 r. nie naruszają prawa.
Na wstępie należy podnieść, że w myśl art. 6 k.p.a. "organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa". Ta sformułowana w powyższym przepisie zasada praworządności jest powtórzeniem zasady praworządności przyjętej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Działanie na podstawie prawa w postępowaniu administracyjnym obejmuje dwa zasadnicze elementy, a mianowicie ustalenie przez organ administracji publicznej zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowanie przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy.
W niniejszej sprawie, według oceny Sądu, spełnione zostały wszystkie wymienione wyżej elementy tj. w sprawie orzekał organ właściwy oraz działał on na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Należy poza tym podkreślić, że odpowiedzialność administracyjna w przeciwieństwie do odpowiedzialności karnej jest odpowiedzialnością obiektywną tzn. powstaje ona za samo naruszenie danego przepisu prawa niezależnie od winy i świadomości sprawcy danego wykroczenia administracyjnego.
W niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego co do zasady w niespornym stanie faktycznym zastosował właściwe przepisy prawa materialnego. Z protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2011 r. wynika, że skarżący w momencie zatrzymania poruszał się zespołem pojazdów, składających się z samochodu osobowego i przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i po odcinku drogi krajowej [...] (autostrady) bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej. Niniejszy odcinek drogi krajowej został wskazany w załączniku nr 1 pkt 3 lit. d do rozporządzenia Rady Ministrów z 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokość stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. nr 80, poz. 433). Poza tym przeprowadzona kontrola wykazała, że skarżący nie posiadał w samochodzie zainstalowanego urządzenia służącego do elektronicznego poboru opłat za przejazd odcinkiem płatnym (via BOX).
W powyżej ustalonym stanie faktycznym sprawy, który Sąd podziela, organ prawidłowo uznał, iż istnieje podstawa do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3000 złotych. W myśl bowiem obowiązującego w dacie kontroli art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych korzystający z dróg publicznych zobowiązani są do uiszczenia opłat elektronicznych, jeżeli poruszają się po nich min. zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Niezbędnym warunkiem do uiszczenia opłaty jest posiadanie w samochodzie urządzenia viaBOX, które służy do poboru tej opłaty. Obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej następuje w przypadku korzystania z drogi krajowej bądź jej odcinka, wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 22 marca 2011 r. Z ustaleń poczynionych przez organ wynika, że skarżący wykonujący przejazd w warunkach wyżej opisanych nie uiścił za ten przejazd opłaty elektronicznej. W tym stanie rzeczy nałożenie na niego kary pieniężnej w wysokości 3000 złotych było zgodne z przepisami prawa tj. z art. 13k ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. Odpowiedzialność przewidziana w tym przepisie obciąża "kierującego pojazdem samochodowym" a więc nie tylko przedsiębiorców ale także osoby prywatne, wykonujące przejazd na użytek własny. Obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej powstaje z cytowanych wyżej uregulowań ustawy o drogach publicznych w przypadku poruszania się do drogach krajowych lub ich odcinkach określonych w rozporządzeniu wykonawczym.
Ustosunkowując się natomiast do zastrzeżeń skarżącego, że skarżący był obowiązany do uiszczenia opłaty za przejazd drogą publiczną, jak w przypadku pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, w przypadku gdy masa całkowita pojazdu wynosiła 2810 kg, należy wskazać, że przy określaniu dmc zespołu pojazdów a takim zespołem poruszał się skarżący sumuje się dmc pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy. Jak słusznie wskazał organ z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy bezspornie wynika, iż dmc kontrolowanego pojazdu samochodowego wynosi 2810 kg (rubryka [...], dowodu rejestracyjnego seria [...]), zaś dmc przyczepy wynosi 1600 kg (rubryka [...], dowodu rejestracyjnego seria [...]). Wobec powyższego dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony.
Protokół kontroli drogowej nie został podpisany przez skarżącego. Jak wynika z adnotacji na protokole, skarżący był zdenerwowany i dlatego odmówił podpisu. Przedmiotowy protokół kontroli został zaliczony przez organ do materiału dowodowego w sprawie.
W ocenie Sądu, skarżący dokonując analizy art. 13 ust. 1 pkt 3 zd. 2 u.d.p. w zw. z art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 z późn. zm.), który to przepis zawiera definicję pojazdu samochodowego, błędnie przyjmuje, iż ustawodawca definiując zespół pojazdów i wskazując jego masę całkowitą, położył nacisk na ocenę masy całkowitej naczepy lub przyczepy wchodzącej w skład zespołu pojazdów, nie zaś oceny masy całego zespołu pojazdów.
W ocenie składu orzekającego art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. w zw. z art. 2 pkt 33 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest jasny, jednoznaczny i wynika z niego wprost, że sformułowanie "masa całkowita powyżej 3,5 t odnosi się do całego zespołu pojazdów, gdyż zespół pojazdów składa się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej całego zespołu powyżej 3,5 t.
Ustawodawca formułując art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. uznał za pojazd samochodowy również zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy tak więc nie jest uprawnione rozdzielenie masy całkowitej zespołu na 2 pojazdy.
Inna interpretacja tego przepisu doprowadziłaby do sytuacji, gdzie za przejazd pojazdem samochodowym o masie np. 3,55 t należałaby się opłata, natomiast zespół pojazdów o masach jednostkowych 3,49 t i 3,49 t poruszałby się po drogach krajowych bez uiszczenia takiej opłaty.
W tym miejscu warto jeszcze raz podkreślić, że korzystający z dróg publicznych (art. 13 ust. 1 pkt 3 udp) są obowiązani do ponoszenia opłat. Opłaty te nie są uzależnione od celu w jakim był wykonywany kontrolowany przejazd, a więc nie ma tu znaczenia czy przejazd miał charakter prywatny, czy też był związany z wykonywaną działalnością gospodarczą.
Należy również zauważyć, że organ błędnie w swojej decyzji przyjął, że skarżący podpisał protokół kontroli, jednak uchybienie to nie miało wpływu na wynik rozstrzygnięcia, gdyż stan faktyczny sprawy jest bezsporny.
Art. 13 ha ust. 3 pkt 1 u.d.p. wskazuje na kategoryzacje pojazdów służącą określeniu stawek opłaty drogowej. W pkt 1 tego przepisu znalazły się zespoły pojazdów, których największa określona właściwymi warunkami technicznymi masa pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem zawiera się w granicach powyżej 3,5 t, ale jest mniejsza niż 12 ton i do tej kategorii pojazdów organ słusznie zaliczył skarżącego.
Zgodnie natomiast z art. 13 k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drogach krajowych kierującemu pojazdem, który nie uiścił opłaty wymierza się karę w wysokości 3 000 zł.
Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło