II SA/Wa 2822/11

WyrokWSA w Warszawie2012-03-29

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Eugeniusz Wasilewski, Jacek Fronczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił udostępnienia informacji publicznej, powołując się na tajemnicę skarbową, w sytuacji gdy część żądanych dokumentów została wcześniej udostępniona stronie do wglądu, a uzasadnienie decyzji jest niepełne?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję w części dotyczącej odmowy udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę skarbową, uznając, że organy nie wykazały w sposób wystarczający istnienia tej tajemnicy. Brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji i niekompletny materiał dowodowy uniemożliwiły weryfikację legalności rozstrzygnięcia w tej części. Sąd odrzucił skargę w pozostałym zakresie, uznając się za niewłaściwy do rozpoznania sprawy w części dotyczącej innych tajemnic ustawowo chronionych, zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania sądowego.
Stan faktyczny
D. J. zwrócił się do Najwyższej Izby Kontroli o udostępnienie dokumentacji z kontroli przeprowadzonych w T. Sp. z o.o. w S. oraz dokumentów dotyczących wniosku o nagrodę dla J. R. Organ pierwszej instancji odmówił udostępnienia części dokumentów, powołując się na tajemnicę skarbową, bankową, ochronę danych osobowych i tajemnicę przedsiębiorcy. Prezes NIK utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o dostępie do informacji publicznej, kwestionując zasadność odmowy, zwłaszcza w kontekście wcześniejszego udostępnienia części dokumentów do wglądu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa NIK oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Delegatury NIK w części, w jakiej odmówiono dostępu do informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę skarbową. W pozostałym zakresie skargę odrzucił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant ref. staż. Eliza Kusy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2012 r. sprawy ze skargi D. J. na decyzję Prezesa Najwyższej Izby Kontroli z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w części, w jakiej odmówiono dostępu do informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę skarbową; 2. zaskarżona decyzja w części określonej w pkt 1 nie podlega wykonaniu; 3. odrzuca skargę w pozostałym zakresie. Wnioskiem z dnia [...] września 2011 r. D. J., reprezentowany przez radcę prawnego M. M., powołując się na art. 10 ust. 1 w związku z art. 1, art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a", art. 7 ust. 1 pkt 3, art. 12, art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwrócił się do Delegatury Najwyższej Izby Kontroli [...] o udostępnienie mu dokumentacji dotyczącej przeprowadzonych przez Delegaturę Najwyższej Izby Kontroli [...] kontroli w T. Sp. z o.o. w S., tj.: 1) dokumentów zamieszczonych w aktach kontroli [...] "Realizacja umowy prywatyzacyjnej, gospodarowanie majątkiem oraz zarządzanie finansami w T. Sp. z o.o. w S. w latach [...]" – tom [...] (strony: od [...] do [...], od [...] do [...] i od [...] do [...]), tom [...] (strony: od [...] do [...] i od [...] do [...]); 2) dokumentów zamieszczonych w aktach kontroli [...] "Przebieg procesu prywatyzacji T. Sp. z o.o. w S. oraz reprezentowanie interesów Skarbu Państwa wobec tego podmiotu" – tom [...] (strony: od [...] do [...]), tom [...] (strony: od [...] do [...], od [...] do [...] i od [...] do [...]), tom [...] (strony: od [...] do [...]). Pełnomocnik D. J. wniósł także o udostępnienie dokumentów dotyczących wniosku J. R. o przyznanie mu nagrody z tytułu doprowadzenia do wyegzekwowania wierzytelności Skarbu Państwa – kary umownej, naliczonej na podstawie umowy nabycia T. w S. oraz wszelkiej korespondencji w tej sprawie. Jednocześnie pełnomocnik zainteresowanego oświadczył, że dokumenty, o które się zwraca, zostały mu udostępnione podczas przeglądania akt w dniu [...] maja 2011 r. na wniosek złożony w imieniu D. J., na podstawie udzielonego przez niego pełnomocnictwa oraz oświadczenia, że zgadza się na pozyskanie i przetwarzanie przez pełnomocnika jego danych osobowych. Realizując powyższy wniosek, Dyrektor Delegatury Najwyższej Izby Kontroli [...], działając z upoważnienia Prezesa Najwyższej Izby Kontroli, decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 5 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z § 5 pkt 3 i 4, § 7 ust. 1 i § 12 ust. 1 pkt 1 zarządzenia Prezesa Najwyższej Izby Kontroli z dnia 28 sierpnia 2006 r. nr 13/2006 w sprawie udostępniania informacji publicznych przez jednostki organizacyjne Najwyższej Izby Kontroli, odmówił D. J. udostępnienia informacji publicznej, objętej punktem 1 i 2 wniosku z dnia [...] września 2011 r. W motywach rozstrzygnięcia wyjaśniono, że odmowa podyktowana jest ochroną treści zawartych w dokumentach akt kontroli, a będących przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy, w szczególności ochroną w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji i tajemnic ustawowo chronionych innych, niż informacje niejawne, do których dostęp podlega wyłączeniu stosownie do treści powołanego w podstawie decyzji art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a także z uwagi na treść powszechnie obowiązujących regulacji ustawowych, chroniących poszczególne rodzaje tajemnic, w tym: art. 293 § 1, art. 294 § 1, 4 i 5 oraz art. 297 § 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z art. 34 i art. 34a–c ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (t. j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 41, poz. 214 ze zm.) w odniesieniu do dokumentów zgromadzonych w aktach kontroli: [...], opatrzonych klauzulą "tajemnica skarbowa", tom [...], strony od [...] do [...] oraz [...] i [...], a także strony [...] i [...], chronione również jako "tajemnica bankowa", a ponadto w aktach kontroli: [...], tom [...], strony od [...] do [...] – "tajemnica skarbowa"; art. 104 i art. 105 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.) – w zakresie ochrony informacji stanowiących "tajemnicę bankową", zgromadzonych w aktach kontroli: [...], tom [...], strony od [...] do [...] i od [...] do [...], oraz w aktach kontroli: [...], tom [...], strony od [...] do [...]; art. 1, art. 6 i art. 23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.) – stosownie do zasady, iż każdy ma prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych, których ujawnienie może nastąpić wyłącznie na podstawie ustawy ze względu na dobro publiczne, dobro osoby, której dane dotyczą, lub dobro osób trzecich w zakresie i trybie określonym ustawą, a w tym przypadku odmową objęte zostały dokumenty zawierające dane osobowe zamieszczone w aktach kontroli [...], tom [...], strony od [...] do [...] oraz od [...] do [...]; art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, będący postawą odmowy udostępnienia informacji publicznej, zamieszczonej w dokumentach zgromadzonych w aktach kontroli: [...], tom [...], strony od [...] do [...] i od [...] do [...], z uwagi na prawo przedsiębiorcy – Z. w Z. – do ochrony tajemnic przedsiębiorstwa, będące jego prawem podmiotowym bezwzględnie obowiązującym, skutecznym wobec wszystkich, realizowanym na podstawie art. 11 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.); akta kontroli [...], tom [...], strony od [...] do [...], do których odmowa dostępu wynika z uznania, iż dokumentacja oznaczona przez przedsiębiorcę klauzulą "Prywatne i Poufne" objęta jest ochroną jako "tajemnica przedsiębiorcy". Dyrektor Delegatury Najwyższej Izby Kontroli [...], wskazując na powyższe, zaznaczył przy tym, że ustawa o dostępie do informacji publicznej ustanawia w art. 1 ust. 2 generalną zasadę, iż jej przepisy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji, będących informacjami publicznymi. Prawo dostępu do informacji publicznej – stosownie do treści art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej – podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, w tym ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Decyzja podjęta została w celu ochrony: tajemnicy handlowej przedsiębiorcy T. Sp. z o.o. w S. w zakresie czynności prawnych podejmowanych z kontrahentami Spółki, które obejmują m.in. wycenę przedsiębiorstwa Spółki, składane oferty i inne formy zaangażowania w procesie sprzedaży udziałów z firmą [...].; tajemnicy handlowej przedsiębiorcy występującego w imieniu firm [...], a także ochrony danych osobowych oraz prywatności osoby fizycznej – H. J., urodzonej w dniu [...] w W., woj. [...]. Dlatego też, organ zdecydował o odmowie udostępnienia żądanych w punkcie 1 i 2 wniosku z dnia [...] września 2011 r. informacji publicznych. Jednocześnie w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Dyrektor Delegatury Najwyższej Izby Kontroli [...] poinformował stronę, że wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących J. R. o przyznanie mu nagrody z tytułu doprowadzenia do wyegzekwowania wierzytelności Skarbu Państwa – kary umownej naliczonej na podstawie umowy nabycia T. Sp. z o.o., oraz wszelkiej korespondencji w tej sprawie nie może zostać zrealizowany ze względu na to, że Delegatura NIK [...] nie dysponuje dokumentami w tym zakresie, o czym strona została szczegółowo poinformowana pismem z dnia [...] września 2001 r. znak: [...]. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik D. J. wniósł o uchylenie powyższej decyzji i o udostępnienie żądanej informacji publicznej. Postawił zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, w tym art. 5 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 i 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, a także art. 293 § 1, art. 294 § 1, 4 i 5 oraz art. 297 § 1 i 4 ww. ustawy – Ordynacja podatkowa w związku z art. 34 i art. 34a–c ww. ustawy o kontroli skarbowej w związku z art. 104 i art. 105 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ww. ustawy – Prawo bankowe w związku z art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 107 kpa, wskazując, że ich niewłaściwe zastosowanie doprowadziło do wydania w sprawie nieprawidłowej decyzji, której uzasadnienie nie pozwala na jej weryfikację pod kątem przedstawionych powodów odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej. Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Prezes Najwyższej Izby Kontroli, stosując art. 16 ust. 1 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku i podzielając zaprezentowaną w niej argumentację. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję pełnomocnik D. J. zarzucił naruszenie art. 8, art. 11 w związku z art. 107 § 1 kpa, polegające na wydaniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w sytuacji, gdy wcześniej ta sama informacja publiczna, objęta wnioskiem z dnia [...] maja 2011 r., została mu udostępniona do wglądu, co świadczy o uchybieniu treści art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 11 ww. ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Skarżący postawił także zarzut naruszenia art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, kwestionując, że w decyzji nie wskazano funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji. Pełnomocnik wniósł o uchylnie zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o stwierdzenie jej nieważności. Udzielając odpowiedzi na skargę, Prezes Najwyższej Izby Kontroli wniósł o jej odrzucenie, względnie – z ostrożności procesowej – o oddalenie skargi. Motywując swoje stanowisko procesowe, organ podniósł, że skargę należy uznać za niedopuszczalną, gdyż podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną, niż informacja niejawna, tajemnica skarbowa lub tajemnica statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji, co wynika z art. 22 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W sprawie niniejszej odmowa dostępu do informacji publicznej została podyktowana tajemnicą bankową, tajemnicą przedsiębiorcy, ochroną danych osobowych, tajemnicą skarbową i tajemnicą kontrolerską, o której mowa w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli (t. j.: Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1701 ze zm.), toteż właściwym do orzekania w tej sprawie jest sąd powszechny, a nie sąd administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. W rozpoznawanej sprawie istotnie został spełniony zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy, co zresztą sporne nie jest. Sporna natomiast jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej, na którą składają się powody determinujące decyzję podjętą w trybie art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ma to zasadnicze znaczenie w sprawie, gdyż – jak trafnie podnosi Prezes Najwyższej Izby Kontroli – powody decyzji odmawiającej dostępu do informacji publicznej mają wpływ na dopuszczalność skargi, a tym samym – na właściwość sądu (powszechnego lub administracyjnego), zważywszy na treść art. 22 ust. 1 przedmiotowej ustawy, zgodnie z którym podmiotowi, któremu odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną, niż informacja niejawna, tajemnica skarbowa lub tajemnica statystyczna, przysługuje prawo wniesienia powództwa do sądu powszechnego o udostępnienie takiej informacji. Wprawdzie nowelizacja ustawy o dostępie do informacji publicznej, dokonana ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 204, poz. 1195), uchyliła w całości art. 22 (art. 1 pkt 9 ustawy zmieniającej), przekazując mocą znowelizowanego art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej wszystkie sprawy z tego przedmiotu sądom administracyjnym, wyłączając tym samym dotychczasową kognicję sądów powszechnych w zastrzeżonych dla nich sprawach, niemniej jednak zmiany te nie obejmują niniejszej sprawy, jako wszczętej przed nowelizacją. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 1 przywołanej ustawy zmieniającej, do postępowań sądowych, o których mowa w art. 22 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w brzmieniu obowiązującym do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia jej w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe. W myśl art. 12 ustawy zmieniającej, ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 5-7 i 10 w zakresie dotyczącym centralnego repozytorium informacji publicznej, które wchodzą w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia. Ustawa o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw została ogłoszona w Dzienniku Ustaw w dniu 28 września 2011 r., a zatem uwzględniając trzymiesięczny okres od dnia jej ogłoszenia, uchylenie art. 22 ustawy o dostępie do informacji publicznej nastąpiło z dniem 29 grudnia 2011 r. Oznacza to – w świetle powołanych przepisów – że gdyby w rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowe zostało wszczęte po dniu 29 grudnia 2011 r., to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie byłby właściwy do przeprowadzenia kontroli legalności zaskarżonej decyzji pod względem wszystkich podanych w niej powodów odmowy udostępnienia informacji publicznej. Tymczasem postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 9 grudnia 2011 r., o czym świadczy data stempla pocztowego na kopercie, w której nadano skargę za pośrednictwem organu (k. 6 akt sądowych), a więc przed uchyleniem art. 22 ustawy o dostępie do informacji publicznej i przed nowelizacją art. 21 tej ustawy. Toteż postępowanie sądowe, jako wszczęte i niezakończone przed dniem 29 grudnia 2011 r., musi być prowadzone przy uwzględnieniu brzmienia art. 22 ust. 1 ww. ustawy (do którego odwołuje się art. 21 tej ustawy w brzmieniu sprzed nowelizacji), ten zaś wyklucza właściwość tego Sądu, gdy odmówiono prawa dostępu do informacji publicznej ze względu na wyłączenie jej jawności z powołaniem się na ochronę danych osobowych, prawo do prywatności oraz tajemnicę inną, niż informacja niejawna, tajemnica skarbowa lub tajemnica statystyczna. Wobec tego, biorąc pod uwagę powody odmowy, jakie legły u podstaw wydanych w sprawie decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając swoją kognicję jedynie w zakresie tajemnicy skarbowej, przyjął w tej części skargę do merytorycznego rozpoznania, natomiast w pozostałej części skargę odrzucił, stosując w tym względzie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Oceniając zatem legalność decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę skarbową, Sąd stwierdził, że obie wydane w sprawie decyzje winny zostać uchylone w tym zakresie, gdyż naruszają one prawo w stopniu uzasadniającym konieczność ich uchylenia. Stosownie do treści art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych. Podmiot zobowiązany może również odmówić udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Stanowisko podmiotu zobowiązanego, które sprowadza się do odmowy udzielenia informacji, przybiera procesową formę decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 ustawy), co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Tak więc podmiot zobowiązany, podejmując decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej, związany jest regułami postępowania administracyjnego, określającymi jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. W szczególności winien on uwzględnić interes strony, gdy nie sprzeciwia się temu interes społeczny (art. 7 kpa), winien odpowiednio informować stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania (art. 9 kpa), musi wreszcie w sposób wyczerpujący uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 kpa. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie organ nie wyjaśnił, na czym właściwie opiera swoje twierdzenia o istnieniu tajemnicy skarbowej. Oprócz powołania przepisów art. 293 § 1, art. 294 § 1, 4 i 5 oraz art. 297 § 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z art. 34 i art. 34a–c ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (t. j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 41, poz. 214 ze zm.) w odniesieniu do dokumentów zgromadzonych w aktach kontroli [...], nie wskazano nawet, jakiego rodzaju są to dokumenty, których treść miałaby uzasadniać odmowę udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę skarbową. Ogólnikowe twierdzenia w tym względzie nie mogą zastąpić merytorycznego uzasadnienia decyzji. Niewystarczającym jest bowiem powołanie jedynie podstaw prawnych. Brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji nie pozwala uznać prawidłowości samego rozstrzygnięcia. Na uwagę zasługuje przy tym skąpy materiał dowodowy, jaki przedstawiono Sądowi. Wynikający z art. 54 § 2 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązek przekazania Sądowi akt sprawy oznacza, że organ administracji publicznej, którego akt lub czynność uczyniono przedmiotem skargi, jest zobligowany do przedłożenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy, jakie zostały zgromadzone w prowadzonym przez niego postępowaniu. Sąd, kontrolując legalność zaskarżonego aktu lub czynności, opiera się bowiem na dokumentach, które organ przedstawia jako akta sprawy, nie ma natomiast obowiązku wzywania organu do dostarczenia innych, brakujących dokumentów, jeśli te nie zostały włączone do akt sprawy, a powoływane są przez organ jako podstawa faktyczna decyzji. Brak dokumentów, które mają istotne znaczenie w sprawie, a które nie znajdują się w aktach, świadczy niewątpliwie o niekompletności materiału dowodowego, będącego podstawą podjętych rozstrzygnięć, to zaś wskazuje na uchybienia w gromadzeniu dowodów, zwłaszcza że w tym zakresie organ winien stosować przepisy ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, w tym art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Każda sprawa poddana kontroli sądowej, dla jej przeprowadzenia, wymaga, by w aktach sprawy znajdowały się te dokumenty, które stanowiły faktyczną podstawę dla podjętych rozstrzygnięć. Nawet jeśli – zdaniem organu – dokumenty nie podlegają udostępnieniu stronie, winny zostać przedstawione Sądowi, jako niepodlegające udostępnieniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, celem dokonania ich oceny pod kątem przyczyny odmowy. Jednocześnie, wobec faktu, że dokumenty, o które zwrócił się pełnomocnik skarżącego we wniosku z dnia [...] września 2011 r., zostały mu pierwotnie udostępnione do wglądu w dniu [...] maja 2011 r. na wniosek złożony także w imieniu D. J., na podstawie udzielonego przez niego pełnomocnictwa, niezrozumiałym jest, dlaczego, rozpoznając wniosek z dnia [...] września 2011 r., organ tym razem zdecydował o odmowie ich udostępnienia. Skoro żądane dokumenty zostały wcześniej udostępnione stronie do wglądu i nie było wówczas powodów do odmowy, to, czy w sprawie w rzeczy samej istnieje tajemnica skarbowa ją uzasadniająca, a więc, czy istotnie występuje interes nadrzędny, determinujący konieczność odmowy? Z punktu widzenia oceny legalności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę skarbową ma to istotne znaczenie prawne, zważywszy że wniosek dotyczy dokumentów z przeprowadzonej kontroli w T. Sp. z o.o. w S. w aspekcie procesu prywatyzacji Spółki, a więc dotyczy majątku Skarbu Państwa. Brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji w tym zakresie oraz brak wskazanych dokumentów sprawiają, że wydane decyzje w przyjętej do rozpoznania części są dla Sądu nieweryfikowalne, co podważa ich zgodność z prawem. Przedstawione w rozważaniach powody świadczą o uchybieniach procesowych, które nie pozostają bez wpływu na wynik sprawy, dlatego też, rozpoznając sprawę skarżącego, Prezes Najwyższej Izby Kontroli winien uwzględnić poczynione przez Sąd wskazania. Uznając zatem skargę za uzasadnioną w przyjętej do rozpoznania części, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stosując art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 135 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w części określonej w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Niezależnie od powyższego, Sąd zwraca także uwagę, że w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Delegatury Najwyższej Izby Kontroli [...] znajduje się informacja, że wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących J. R. o przyznanie mu nagrody z tytułu doprowadzenia do wyegzekwowania wierzytelności Skarbu Państwa nie może zostać zrealizowany ze względu na to, że Delegatura NIK [...] nie dysponuje dokumentami w tym zakresie. Jest to informacja, która nie powinna być umieszczona w uzasadnieniu decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Jeśli podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie posiada żądanej informacji, powinien o tym poinformować wnioskodawcę odrębnym pismem, nie czyniąc tego w motywach decyzji odmownej, z istoty rzeczy dotyczącej innych kwestii.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło