II OZ 690/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA - Małgorzata Jaśkowska po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "K." na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 407/12, oddające wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], znak: [...] w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], znak: [...] wydaną w przedmiocie wycofania produktu z obrotu. postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 407/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek J. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "K." złożony w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], znak: [...] utrzymującej w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z dnia 2 października 2010 r. wydaną w przedmiocie wycofania z obrotu na terenie całego kraju produktu "T." określonego jako przeznaczony dla celów kolekcjonerskich oraz wszystkich podobnych wyrobów mogących mieć wpływ na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. W tej samej decyzji administracyjnej Główny Inspektor Sanitarny nakazał zaprzestania działalności obiektów służących produkcji, obrotowi hurtowemu i detalicznemu wspomnianych produktów. Decyzji nadano również rygor natychmiastowej wykonalności. Zdaniem Sądu I instancji, J. F. ograniczył się jedynie do sformułowania wniosku bez wskazania jakichkolwiek przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Obszerne uzasadnienie skargi wskazujące na nieprawidłowości w toku postępowania przed Głównym Inspektorem Sanitarnym i wady samej decyzji nie mogą - w ocenie Sądu I instancji - zostać uznane za uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodano, że na tym etapie postępowania sądowego nie jest możliwa ocena, czy zaskarżona decyzja o wycofaniu z obrotu na terenie całego kraju określonego wyrobu jest prawidłowa, ponieważ w innym wypadku doszłoby do zniweczenia celu postępowania sądowoadministracyjnego jakim jest kontrola legalności wydawanych przez organy aktów administracyjnych. Tym samym nie wystarczy samo sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, ponieważ we wniosku należy wskazać jakie konkretnie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki zaistnieją w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji. Dopiero wskazanie negatywnych skutków, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji, mogłoby przemawiać za uwzględnieniem takiego wniosku. Sąd I instancji nie dopatrzył się również z urzędu jakichkolwiek okoliczności przemawiających za udzieleniem skarżącemu ochrony tymczasowej przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu z dnia 4 kwietnia 2012 r. J. F. podnosił, że prowadził działalność gospodarczą w zakresie handlu wyrobami kolekcjonerskimi, która to działalność stanowiła jego jedyne źródło utrzymania. Wskutek zaś wydania decyzji został on pozbawiony możliwości zarobkowania w sposób zgodny z przepisami prawa. J. F. musiał zamknąć sklep, a zatem jego działalność zaczęła generować straty finansowe. Dodatkowo musiał on zwolnić pracowników co spowodowało konieczność wypłaty ekwiwalentów za urlopy. Musiał także wypowiedzieć wiążące go umowy cywilnoprawne dotyczące m. in. dostawy wyrobów kolekcjonerskich, najmu lokali oraz dostawy mediów. Ponadto J. F. argumentował, że brak natychmiastowej wykonalności decyzji o wycofaniu z obrotu na terenie całego kraju produktu "T." oraz wyrobów jemu podobnych, mogących mieć wpływ na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, pozwoliłoby mu na "wygaszenie" działalności przy ograniczeniu strat materialnych. Mógłby wówczas sam wycofać z obrotu produkty, których skład został zakwestionowany przez organ inspekcji sanitarnej. W dalszej części uzasadnienia J. F. wskazywał głównie na uchybienia w zakresie przeprowadzonego w tej sprawie postępowania dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Zażalenie J. F. nie zasługuje na uwzględnienie i jako takie podlega oddaleniu. Przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) powoływanej dalej jako p.p.s.a., stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., zobowiązuje jednoczesnie stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Wniosek J. F. został poparty jedynie generalnymi twierdzeniami, które w zasadzie sprowadzały się do wskazania ogólnie wymienionych strat materialnych związanych z koniecznością zaprzestania sprzedaży określonego (jednego rodzaju) produktu kolekcjonerskiego. Wykonanie decyzji eliminującej z obrotu na terenie całego kraju produktów mogących mieć wpływ na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia może przynosić zmiany w zakresie działalności gospodarczej danego podmiotu (wnioskodawcy), ale nie oznacza to, że w każdym przypadku zmiany takie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania tzw. ochrony tymczasowej. Twierdzenia te powinny być - przynajmniej w pewnym zakresie - poparte dokumentami źródłowymi, które pozwalają na ich weryfikację. Wniosek J. F. dotyczący wstrzymania decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] zawarty w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 stycznia 2012 r. nie został wcale uzasadniony. Twierdzenia zawarte w zażaleniu J. F. z dnia 4 kwietnia 2012 r. mają charakter ogólnikowy i nie są poparte żadnymi dokumentami wskazującymi na zajście w chwili obecnej niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest wystarczający bowiem sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w danej sprawie zasadne. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego takie okoliczności nie zostały wykazane przez J. F. Dodać należy, że Sąd I instancji słusznie wskazał, że to na skutek obrotu produktem niebezpiecznym lub potencjalnie szkodliwym, może dojść do nieodwracalnych skutków prawnych po stronie osób trzecich, jak i samego wnioskodawcy. Zasadniczym celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w ramach rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej przez J. F. decyzji należy ważyć dwa dobra. Pierwszym z nich jest pogorszenie warunków prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę, w stosunku do której w trybie administracyjnym wstrzymano obrót produktem mogącym mieć wpływ na bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ("T." i wyroby jemu podobne). Drugim dobrem, które podlega ochronie jest - choćby potencjalne - zagrożenie życia lub zdrowia osób zażywających tego rodzaju substancje. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zestawienie dwóch wspomnianych wartości prowadzi do wniosku, iż to wstrzymanie zaskarżonej przez J. F. decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]., znak: [...] wydanej w przedmiocie wycofania produktu z obrotu gospodarczego mogłoby nieść ryzyko wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia lub wręcz nieodwracalnych skutków. W świetle powyższego, Sąd I instancji prawidło odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. ......................................... s. Małgorzata Jaśkowska