I OZ 422/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] Towarzystwo Żeglugowe Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1879/11 wstrzymujące wykonanie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w sprawie ze skargi Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1879/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał wykonanie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], którą stwierdzono nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia [...] stycznia 1996 r. nr [...] potwierdzającej prawo zarządu Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku do zabudowanego gruntu położonego przy ul. [...] w Gdyni, oznaczonego jako działka nr [...] o pow. 0,1154 ha. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając go tym, że decyzja ta jest ostateczna i jako taka pozostająca w obrocie prawnym może wywołać skutki prawne i stanowić podstawę do występowania przez kuratora z nowymi żądaniami w przedmiocie np. wydania nieruchomości. Skarżący zaznaczył również, że wysoce prawdopodobnym jest, że kurator będzie posługiwał się ostateczną decyzją w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządu KWP w Gdańsku w celu wytaczania następnych powództw mających na celu odzyskanie nieruchomości, a nie skupiając się na powołaniu organów spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie mając na względzie przedstawioną przez stronę argumentację oraz treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej "P.p.s.a." stwierdził, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2011 r., nr [...], zasługuje na uwzględnienie. Sąd wskazał, że w sprawie niniejszej zapadło orzeczenie stwierdzające nieważność decyzji potwierdzającej prawo zarządu dla opisanej w niej nieruchomości, które to prawo przysługiwało Komendzie Wojewódzkiej Policji w Gdańsku. Podniósł, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że postępowanie zakończone decyzją zaskarżoną do sądu ma związek z innym postępowaniem prowadzonym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w Gdańsku z dnia [...] października 1954 r. nr [...] dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości o powierzchni 0,1154 ha, zapisanej w księdze wieczystej Sądu Powiatowego w G. – [...], oznaczonej katastralnie jako parcela nr [...], karta mapy [...], położonej w Gdyni przy ul. Portowej 13/15, stanowiącej własność [...] Towarzystwo Żeglugowe spółka z o.o. z siedzibą w G.. Przedstawione okoliczności, jak również argumenty skarżącego – zdaniem Sądu – uprawdopodabniają zaistnienie przesłanki spowodowania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła [...] Towarzystwo Żeglugowe Sp. z o.o. z siedzibą w G.. Zaskarżając postanowienie w całości Spółka zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. przez jego błędne zastosowanie wskutek uznania, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji administracyjnej na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 in principio K.p.a. podlega wykonaniu, a zatem możliwe jest wstrzymanie jej wykonania na zasadzie art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz, że skarżąca – Komenda Wojewódzka Policji w Gdańsku – uprawdopodobniła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a to w świetle związku zaskarżonej decyzji z innym postępowaniem, tj. o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej, na podstawie której jako właścicieli nieruchomości, na której miał powstać zarząd na rzecz skarżącego, został ujawniony Skarb Państwa, zakończonej ostatecznymi i prawomocnymi decyzjami Ministra Infrastruktury stwierdzającymi nieważność decyzji wywłaszczeniowej oraz prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 610/10 co przesądza, że zarząd na rzecz skarżącego na przedmiotowej nieruchomości nie mógł powstać, a zatem organ administracji właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji potwierdzającej powstanie zarządu, tj. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Gdyni z dnia [...] stycznia 1996 r. nr [...], powinien stwierdzić nieważność tej decyzji z urzędu. W takiej sytuacji - zdaniem Spółki - skoro zarząd na rzeczonej nieruchomości nie mógł powstać na rzecz KWP w Gdańsku, to nie zachodzi ryzyko naruszenia interesów skarżącego, a zatem nie występuje podstawowa przesłanka niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazując na powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz zasądzenie kosztów według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Nie można zgodzić się z zajętym w zażaleniu stanowiskiem, że deklaratoryjny charakter zaskarżonej decyzji wykluczał możliwość zastosowania w sprawie instytucji wstrzymania wykonania decyzji przewidzianej w art. 61 P.p.s.a. Użyte w tym przepisie pojęcie "wykonanie decyzji" należy bowiem rozumieć szeroko, jako oznaczające wywoływanie skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, podobnie jak szerokie znaczenie ma "wykonanie decyzji" w rozumieniu art. 130 § 1 i 2 k.p.a. (takie stanowisko w odniesieniu do art. 152 P.p.s.a. zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 591/04, ONSA i WSA 2004/2/32). Wstrzymanie wykonania decyzji w takim jak w niniejszej sprawie przypadku oznacza zawieszenie jej skutku prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający zażalenie nie podziela w powyższym względzie stanowiska wyrażanego w judykaturze i piśmiennictwie, do którego odwołano się w zażaleniu. Za całkowicie chybione uznać także należało stwierdzenie, że na ocenę niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., winna składać się też ocena prawdopodobieństwa zasadności skargi. Przeciwnie, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie może dokonywać żadnych ocen, które wkraczałyby w ocenę legalności zaskarżonego aktu. Przyznanie stronie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanki, jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania w sposób wyczerpujący zostały określone w art. 61 § 3 P.p.s.a., w myśl którego są to niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił złożony w sprawie wniosek. Zasadą jest, że to strona ubiegająca się o udzielenie jej ochrony tymczasowej winna wykazać, że w sprawie występuje niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Chociaż złożony w sprawie wniosek nie został obszernie uzasadniony, to Sąd zobowiązany był uwzględnić wszystkie okoliczności wynikające z akt sprawy, co też uczynił. W niniejszym postępowaniu przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2011 r., która utrzymuje w mocy decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2011 r. stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Gdyni z dnia [...] stycznia 1996 r. potwierdzającej prawo zarządu Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku do zabudowanego gruntu położonego przy ul. [...] w G. oznaczonego jako działka nr [...] o powierzchni 0,1154 ha. Jak podniósł Sąd pierwszej instancji zaskarżona decyzja pozostaje w ścisłym związku z postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej obejmującej tę nieruchomość. Dodać trzeba, że postępowanie to nie tylko zakończyło się ostatecznie w administracyjnym toku instancji stwierdzeniem nieważności decyzji wywłaszczeniowej, ale także prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2011 r. sygn. akt I OSKA 610/10, co zresztą podniesiono w zażaleniu. Ponadto zauważyć należy, że do skargi dołączone zostały kserokopie orzeczeń sądów powszechnych, w tym postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 20 lipca 2011 r. sygn. akt I ACz 1159/11 wydanego w sprawie z powództwa [...] Towarzystwo Żeglugowe Sp. z o.o. z siedzibą w G. przeciwko Skarbowi Państwa – Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w Gdańsku o nakazanie wydania przedmiotowej nieruchomości. Obawa, że Spółka przed zakończeniem postępowania sądowoadministarcyjnego może podjąć czynności, których skutki odpowiadają przesłankom wstrzymania wykonania decyzji określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. została więc niewątpliwie wykazana. Treść uzasadnienia zażalenia, podniesione tam okoliczności, w tym akcentowana treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2011 r. i skutków, jakie według żalącej się Spółki, wyrok ten będzie miał na wynik postępowania w niniejszej sprawie, potwierdza zasadność udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej. Uwzględniając powyższe okoliczności należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki wynikające z treści art. 61 § 3 P.p.s.a. skutkujące wstrzymaniem zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a., postanowił jak na wstępie.