II SO/Wa 22/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-03
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, może również uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W sytuacji, gdy wnioskodawca uzyskuje jedynie niewielkie świadczenie przeznaczone na leczenie i nie posiada majątku, należy uznać, że spełnia przesłanki do ustanowienia adwokata z urzędu.Stan faktyczny
A. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Wnioskodawczyni jest bezrobotna, uzyskuje jedynie 600 zł z tytułu świadczenia na leki i nie posiada majątku. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla A. S. adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. S. adwokata z urzędu.
A. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi
na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Wniosek ten, przekazany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przy piśmie z dnia 26 marca 2012 r., wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 29 marca 2012 r.
Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy, złożonym przed wniesieniem skargi, ustalono,
co następuje.
Wnioskodawczyni sama prowadzi gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, nie otrzymuje zasiłku dla osób bezrobotnych. Uzyskuje 600 zł z tytułu świadczenia przyznanego na zakup leków. Oświadczyła, że środki, jakimi dysponuje
w całości przeznaczane są na leczenie. Wnioskodawczyni nie posiada majątku.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa
do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a., strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a do takich należy wymieniona sprawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu skarżąca z mocy prawa zwolniona jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania.
Z tego względu, na podstawie art. 243, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt
7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia.
Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, że prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże,
że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Wnioskodawczyni wykazała, że spełnia ustawową przesłankę. A. S. uzyskuje wyłącznie świadczenie w wysokości 600 zł, które przeznacza na leczenie.
Z informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wynika, że wnioskodawczyni znajduje się aktualnie w bardzo trudnej sytuacji finansowej i nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wnioskodawczyni nie ma żadnych oszczędności, które mogłyby zostać przeznaczone
na ustanowienie pełnomocnika z wyboru.
Z tego względu, na podstawie art. 243, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt. 2 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło