II SO/Bk 4/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-04-03
Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Grażyna Gryglaszewska, Danuta Tryniszewska - Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów i referendarzy sądowych, które uzasadniałyby ich wyłączenie od rozpoznania sprawy, jeśli strona skarżąca podnosi, że w poprzednich sprawach pomijano jej stanowisko, a wnioski o wyłączenie były oddalane w oparciu o schematyczną argumentację?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów i referendarzy sądowych został oddalony, ponieważ podniesione przez stronę skarżącą argumenty, takie jak pomijanie jej stanowiska w poprzednich sprawach czy schematyczna argumentacja przy oddalaniu wniosków o wyłączenie, nie stanowiły uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności w rozumieniu przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że wątpliwości muszą być realne, a nie potencjalne, a subiektywne odczucia strony lub zastrzeżenia co do sposobu procedowania w innych sprawach nie są wystarczające do wyłączenia.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy grupy sędziów i referendarzy sądowych, wskazując jako podstawę art. 19 i art. 18 § 1 pkt 6a PPSA. Jako uzasadnienie podała, że wnioskowani sędziowie i referendarze skupiali się na argumentacji organu, pomijając stanowisko skarżącego, a ich ocena wniosków o wyłączenie była schematyczna. Wnioskowani złożyli oświadczenia o braku stosunku osobistego mogącego wywołać wątpliwości co do ich bezstronności.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA w O. oraz referendarzy sądowych od rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o wyłączenie sędziego NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA w O.: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Roszkowskiej, Zbigniewa Ślusarczyka, Andrzeja Błesińskiego, Zofii Skrzyneckiej, Wiesławy Pierechod, Włodzimierza Kędzierskiego, Renaty Kanteckiej, Tadeusza Piskozub, Ryszarda Maliszewskiego, Wojciecha Czajkowskiego oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Biczyk, Krzysztofa Nesteruka od rozpoznania sprawy sygn. akt [...] w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie Wojewody W. – M. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wyłączenie sędziego NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA w O.: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Roszkowskiej, Zbigniewa Ślusarczyka, Andrzeja Błesińskiego, Zofii Skrzyneckiej, Wiesławy Pierechod, Włodzimierza Kędzierskiego, Renaty Kanteckiej, Tadeusza Piskozub, Ryszarda Maliszewskiego, Wojciecha Czajkowskiego oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Biczyk, Krzysztofa Nesteruka od rozpoznania sprawy sygn. akt [...]
Skarżący pismem procesowym z dnia 23 stycznia 2012 r. zgłosił wniosek
o wyłączenie od rozpoznania sprawy sygn. akt [...] sędziego NSA Janiny Kosowskiej, sędziów WSA w O.: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Roszkowskiej, Zbigniewa Ślusarczyka, Andrzeja Błesińskiego, Zofii Skrzyneckiej, Wiesławy Pierechod, Włodzimierza Kędzierskiego, Renaty Kanteckiej, Tadeusza Piskozub, Ryszarda Maliszewskiego, Wojciecha Czajkowskiego oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Biczyk, Krzysztofa Nesteruka. Jako podstawę prawną swojego wniosku wskazał art. 19 i art. 18 § 1 pkt 6a prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu skarżący podał, że wniosek jest zasadny, albowiem w jego ocenie zachodzą okoliczności wywołujące wątpliwości co do bezstronności wnioskowanych do wyłączenia sędziów i referendarzy. Świadczy o tym przede wszystkim fakt, że sędziowie notorycznie i wyłącznie, w rozpoznawanych dotychczas sprawach skupiali się na argumentacji organu oraz NSA, pomijając stanowisko skarżącego. Wątpliwości co do bezstronności budzi również fakt, oddalania wszystkich wniosków skarżącego o wyłączenie sędziów i referendarzy w oparciu o schematyczną argumentację o braku jakichkolwiek podstaw do wyłączenia, a opartą na autorytecie zajmowanej funkcji sędziego. Ocena wniosków skarżącego o wyłączenie sędziów odbywała się bez rzetelnej analizy jego uzasadnień. "Uzasadniona przesłanka stosunku osobistego" wnioskowanych do wyłączenia sędziów i referendarzy wobec skarżącego wynika również z podjętych przez niego działań polegających na zaskarżaniu orzeczeń do NSA jak również z faktu składania wniosków o wyłączenie.
Wnioskowani do wyłączenia sędziowie i referendarze złożyli oświadczenia,
z których wynika, że między nimi a stroną nie zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności oraz, że nie występuje żadna z przesłanek wskazanych w art. 18 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wedle których zachodziłaby podstawa do wyłączenia ich z mocy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Wniosek podlegał oddaleniu.
W ustawie z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., istnieją dwie niezależne kategorie przesłanek wyłączenia sędziego: z mocy ustawy (iudex inhabilis) – art. 18 i w przypadku wystąpienia uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie (iudex suspectus) – art. 19. Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu przez sędziego wyjaśnienia. Powyższe przepisy stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego – art. 24 § 1 p.p.s.a.
Przepis art. 18 p.p.s.a. zawiera osiem okoliczności wykluczających sędziego od udziału w sprawie. Ocena wniosku zgłoszonego w sprawie niniejszej nie wskazuje, aby wystąpiła jakakolwiek z nich. Tę konkluzję potwierdzają złożone przez sędziów i referendarzy oświadczenia (k. 96-114).
Odnośnie podstawy wyłączenia z art. 19 p.p.s.a. wypracowano w orzecznictwie stanowisko, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiarygodności w bezstronność sędziego wynikająca z subiektywnych odczuć strony. Konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 22 września 2011 r., II GZ 424/11, Lex nr 965152). Uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego nie uzasadniają zastrzeżenia co do sposobu procedowania, w tym nieuwzględnianie wniosków strony, czy też wadliwe prowadzenie rozprawy w innej sprawie (postanowienie NSA z 22 września 2011 r., II OZ 813/11, Lex nr 966289). Również subiektywne odczucia skarżącego co do stosunku sędziego do jego osoby nie mogą stać się przyczyną wyłączenia od rozpoznawania określonej sprawy (postanowienie NSA z 1 września 2011 r., I OZ 617/11, Lex nr 964706).
Zdaniem składu orzekającego uwzględniając powyższe uwagi nie można stwierdzić, aby w sprawie występowały okoliczności podważające bezstronność sędziów i referendarzy wskazanych we wniosku o wyłączenie. Argumentacja wniosku sprowadza się do wykazania, że wnioskowani do wyłączenia sędziowie i referendarze są do skarżącego uprzedzeni, albowiem w rozpoznawanych wcześniej sprawach z jego udziałem pomijali jego stanowisko. Uprzedzenie sędziów, zdaniem skarżącego, może również wynikać z faktu domagania się przez niego ich wyłączenia jak również z faktu zaskarżania orzeczeń do NSA. W ocenie Sądu z okoliczności wskazanych przez skarżącego nie można automatycznie wywodzić wniosku, że w kolejnej sprawie sędzia nie będzie obiektywny i że będzie uprzedzony z uwagi na działania strony podjęte w poprzednich sprawach.
Ze wskazanych powyżej względów na podstawie art. 22 § 1 i 2 a w odniesieniu do referendarzy także art. 24 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło