IV SA/Wa 31/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] września 2011r. Nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu B. K. z pobytu stałego w lokalu [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż postępowanie w sprawie wszczęto na wniosek M. K.- żony wymeldowanego, współwłaścicielki lokalu. W toku postępowania ustalono, że B. K. opuścił miejsce pobytu stałego w styczniu 2010r. – co strony zgodnie oświadczyły i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Od tego momentu zamieszkuje w innych miejscach. Nie zgłosił pobytu czasowego. Mając na uwadze, iż fakt niezamieszkiwania przez w/w w miejscu zameldowania na pobyt stały został potwierdzony w ocenie organu zasadnym było wydanie decyzji o jego wymeldowaniu. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł do Wojewody [...] B. K. Decyzją z dnia [...] listopada 2011r. nr [...] Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania na podstawie art. 138 §1 pkt. 1 k.p.a utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m.in., iż w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ustalono, że w sprawie spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu przez odwołującego się, określona w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. M. K. wyjaśniła, iż B. K. wyprowadził się z miejsca pobytu stałego 4 stycznia 2010r. i od tego czasu nie pojawił się w nim. B. K. potwierdził, iż opuścił mieszkanie w w/w dacie. Oświadczył, iż uczynił to z uwagi na stan zdrowia i konflikty z żoną. Podkreślił, iż żona wymieniła drzwi i nie udostępniła mu kluczy. Wskazał także, iż zamierza powrócić do lokalu po orzeczeniu rozwodu. Mając na uwadze powyższe ustalenia organ odwoławczy uznał, iż opuszczenie lokalu przez B. K. było dobrowolne i ma charakter trwały, a zatem decyzja organu I instancji o wymeldowaniu go jest zgodna z obowiązującym prawem. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. K. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż nie uwzględnia ona iż zmuszony był do opuszczenia lokalu, stanowiącego jego współwłasność, wobec niemożliwości realizacji swoich podstawowych funkcji życiowych z uwagi na konflikty z żoną. W dniu 12 stycznia 2010r. złożył wniosek rozwodowy. Jednocześnie podkreślił, iż w toku postępowania administracyjnego wielokrotnie podkreślał, iż po orzeczeniu rozwodu zamierza powrócić do swojego miejsca zameldowania na pobyt stały. Przedłożył także w uzupełnieniu do protokołu przesłuchania strony z dnia 28 lipca 2011r. dokumenty uzasadniające w jego ocenie decyzję o przymusowym opuszczeniu mieszkania, do których organy nie odniosły się. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W świetle zarzutów podniesionych w skardze punkt wyjścia do rozważań na temat prawidłowości procedowania przez organy administracji jak i wydanych w toku postępowania aktów administracyjnych stanowić winna wykładnia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który w dacie orzekania przez organy administracji stanowił, iż organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Wskazać należy, iż w ocenie Sądu sam fakt przejściowej nieobecności czy też występowanie nawet regularnych okresów fizycznej nieobecności w miejscu stałego zameldowania nie upoważniają jeszcze do automatycznego stwierdzenia, iż zameldowany opuścił je w rozumieniu, jakie nadaje temu terminowi art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. O stosownym opuszczeniu może być mowa dopiero wtedy, gdy całokształt zachowań zameldowanego będzie wskazywał na to, iż lokal, w którym był na stałe zameldowany, przestał być miejscem koncentracji jego interesów życiowych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. w tej materii wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 1999 r., V SA 252/99, baza Lex nr 49952 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2000 r., V SA 1784/99, baza Lex nr 49415) ustalenia organów orzekających w przedmiocie wymeldowania winny się koncentrować wokół tego, czy dana osoba opuściła lokal i czy opuszczenie to nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały. Co istotne, takie ustalenia muszą być dokonane w sposób rzetelny z poszanowaniem reguł wyznaczonych przez kodeks postępowania administracyjnego, przy czym organ administracji zobowiązany jest mieć na względzie zwłaszcza art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Generalnie zadaniem organu administracji publicznej jest bowiem wyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wyjaśnienie okoliczności sprawy w sposób przekonywujący. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego z punktu widzenia zaistnienia przesłanki do wymeldowania, zważywszy na podniesione w skardze zarzuty, nie uzasadnia oceny prawnej dokonanej przez organy. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwie skarżący nie przebywa od stycznia 2010r. w miejscu pobytu stałego, istotnym w sprawie było jednak ustalenie - czy opuszczenie przez niego spornego lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako konieczna przesłanka wymeldowania w świetle art. 15 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, powinna być bowiem rozumiana, jako zaniechanie posiadania lokalu, jako miejsca pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Jednak rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu musi nastąpić w sposób wyraźny, poprzez złożenie stosownego oświadczenia woli, jak i w drodze odpowiedniego zachowania się, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby. W reasumpcji powyższych rozważań uznać należało, iż orzekające w sprawie organy wbrew ciążącemu na nich obowiązkowi dokładnego i wyczerpującego zbadania w oparciu o całokształt materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona, jak również mając na uwadze słuszny interes obywateli (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a) nie rozważyły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Z akt sprawy w ocenie Sądu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, iż skarżący nie opuścił lokalu w sposób trwały. Jego wyprowadzka ma charakter tymczasowy, jest wynikiem konfliktu trwającego pomiędzy nim a jego żoną, który w ocenie skarżącego zostanie zakończony w drodze orzeczenia rozwodu, a co za tym idzie rozstrzygnięcia o sposobie korzystania z lokalu stanowiącego współwłasność małżonków. Orzeczenie w powyższym zakresie w ocenie skarżącego umożliwi mu dalsze zamieszkiwanie w miejscu pobytu stałego. Podkreślenia wymaga, iż skarżący na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012r. oświadczył, iż cały czas regularnie opłaca czynsz (połowę) za mieszkanie w którym jest zameldowany na pobyt stały, co świadczy o tym, iż nie zrezygnował on z prawa przebywania w tym lokalu. Pomimo tego, iż stanowisko skarżącego w kwestii tymczasowości opuszczenia miejsca pobytu stałego było znane organom orzekającym w niniejszej sprawie, nie uwzględniły go przy rozstrzyganiu sprawy, co w ocenie Sądu stanowi naruszenie wskazanych powyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W tym stanie sprawy, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 sentencji. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji zapadło w oparciu o art. 152 w/w ustawy.