VI SA/Wa 61/12
WyrokWSA w Warszawie2012-04-18
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Andrzej Czarnecki, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej prawidłowo zastosował przepisy Prawa własności przemysłowej, w szczególności dotyczące definicji wzoru przemysłowego, nowości i oryginalności, przy ocenie wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, uwzględniając właściwe brzmienie przepisów obowiązujące w dacie zgłoszenia wzoru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej naruszył prawo materialne, stosując przepisy Prawa własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji, podczas gdy należało zastosować przepisy w brzmieniu pierwotnym, obowiązującym w dacie zgłoszenia wzoru. Niewłaściwe zastosowanie przepisów, zwłaszcza w zakresie definicji wzoru przemysłowego, miało wpływ na wynik postępowania, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący G.K. i P.K. zaskarżyli decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (UP) o unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. UP unieważnił prawo, uznając, że wzór nie spełnia wymogów nowości, oryginalności i trwałej postaci. Skarżący zarzucili UP naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w szczególności zastosowanie niewłaściwego brzmienia przepisów Prawa własności przemysłowej oraz błędną ocenę dowodów i interesu prawnego wnioskodawcy. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi G. K. i P. K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżących G. K. i P. K. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (nazywany dalej "UP") decyzją z dnia [...] września 2011 r., Nr [...], po rozpoznaniu wniosku P. L. prowadzącego działalność pod nazwą [...] we [...] przeciwko G. K. i P. K. i o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt.: "[...]" nr [...] na podstawie art. 102 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm., nazywanej dalej "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. unieważnił prawo z rejestracji tego wzoru przemysłowego.
W uzasadnienu decyzji organ podał, że w dniu [...] września 2010 r. P. L. prowadzący działalność pod nazwą [...] we [...] wystąpił do UP z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt.: "[...]" nr [...] udzielonego w dniu [...] września 2004 r. na rzecz G. K. i P. K., z pierwszeństwem od dnia [...] kwietnia 2004 r.
Jako podstawę żądania wnioskodawca powołał art. 102 p.w.p., podnosząc zarówno brak jednoznacznego określenia postaci spornego wzoru, tego iż nie posiada on trwałej postaci i nie jest bezpośrednim przedmiotem obrotu, jak również brak nowości i brak indywidualnego charakteru spornego wzoru.
W szczególności, wnioskodawca podkreślił, iż powłoka powierzchni fakturowanych nie znajduje się w sprzedaży w żadnej trwałej formie (okładziny, płyty, moduły itp.), lecz jest każdorazowo wykonywana z materiałów mineralnych przy pomocy urządzenia do fakturowania, a następnie pokrywana impregnatami i farbami nadającymi jej kolor drewna, jak wskazuje np. artykuł "Drewniany a jednak nie" z czasopisma "[...]", kwiecień 2003 r.
Organ podał, że wnioskodawca swój interes prawny wywodził z faktu konkurencyjnej działalności wobec uprawnionych w zakresie wykonywania powierzchni fakturowanych oraz z pozwu skierowanego przez uprawnionych do Sądu Okręgowego w [...] o zakazanie naruszania spornego wzoru, a więc sporne prawo prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej w art. 20 i 22 Konstytucji RP swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy, przy czym strony są konkurentami w zakresie wykonywania powierzchni fakturowanych.
Na poparcie swoich zarzutów oraz dla uzasadnienia interesu prawnego wnioskodawca przedłożył następujące materiały: pozew z dnia [...] sierpnia 2010r. skierowany przez uprawnionych do SO w [...] o zakazanie naruszania spornego wzoru, wydruk internetowy ze strony firmy uprawnionych ze zdjęciem domku wystawianego na Targach [...], wydruki internetowe z artykułami "Matryce do betonu architektonicznego" i "Historia podłóg - Panele laminowane", korespondencję elektroniczną z firmą [...] wraz z tłumaczeniem, wybrane strony z katalogu firmy "[...]" z 1984r. wraz z tłumaczeniem, wydruk internetowy "Beton architektoniczny", oświadczenie J. S., artykuł "Drewniany a jednak nie" z czasopisma "[...]", kwiecień 2003 r., zeznania świadków P. C. i T. H. potwierdzające udział uprawnionych w Targach [...] w 2002 r.
Ustosunkowując się do przedłożonych materiałów i postawionych zarzutów uprawnieni podnieśli brak interesu prawnego wnioskodawcy w sprawie, wskazując na zawarcie między stronami w dniu [...] grudnia 2010 r. ugody sądowej w celu zakończenia sprawy naruszania przez wnioskodawcę praw z rejestracji spornego wzoru przy realizacji inwestycji [...] w miejscowości [...].
Wskazali też, że podane przykłady z katalogu firmy “[...]" z 1984 r. nie pozwalają na osiągniecie estetycznego efektu imitacji drewna, w szczególności pod względem kolorystyki, ponadto wszystkie przedłożone materiały dotyczą produktów innego rodzaju, a w szczególności betonu ciężkiego. Ponadto, uprawnieni powołali się na zeznania R. M. oraz oświadczenia A. S., K. B. i R. M. jako na dowody potwierdzające udział uprawnionych w Targach [...] w 2003 r., a nie w 2002 r.
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy UP uznał, że wnioskodawca miał interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego, gdyż sporne prawo prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej w art. 20 i 22 Konstytucji RP swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy, przy czym strony są konkurentami w zakresie wykonywania powierzchni fakturowanych. Organ podkreślił, że w ramach wolności prowadzenia działalności gospodarczej zagwarantowanej w art. 20 Konstytucji RP - i potwierdzonej w art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.), obecnie art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.) - wnioskodawcy przysługuje uprawnienie do wprowadzania do obrotu różnorodnych rozwiązań technicznych. W ocenie UP, podmiot prowadzący taką działalność w świetle powołanych wyżej przepisów ma prawo żądać ustalenia, czy sporne prawo zostało udzielone z zachowaniem ustawowych warunków rejestracji.
Ponadto, o interesie wnioskodawcy w domaganiu się unieważnienia spornego prawa świadczy pozew z [...] sierpnia 2010 r. skierowany przez uprawnionych do Sądu Okręgowego w [...] o zakazanie naruszania spornego wzoru
Organ, powołując się na treść art. 102 p.w.p., podał, że w literaturze przedmiotu przyjmuje się, że pojęcie postaci, o której mowa w art. 102 ust. 1 p.w.p. jest tożsame z wyglądem zewnętrznym nadawanym wytworom. Ważną wskazówkę interpretacyjną dają w tym względzie przepisy Unii Europejskiej w szczególności Dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998r. w sprawie prawnej ochrony wzorów, zgodnie z którą przedmiotem ochrony wzoru nie mogą być części, które są "niedostępne dla oka". W doktrynie dostrzega się różnice brzmieniowe występujące między Dyrektywą a ustawą - Prawo własności przemysłowej w zakresie rozumienia terminu "postać", przyjmuje się jednak, że nie mają one charakteru merytorycznego, gdyż w obu aktach prawnych chodzi o wizualnie dostrzegalne cechy całego produktu lub jego części, z wyjątkiem części składowych, które nie są wizualnie postrzegane "w toku zwykłego używania produktu" ("Prawo własności przemysłowej" Ewa Nowińska, Urszula Promińska, Michał du Vail, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2003, str. 88, 91). Także w orzecznictwie przyjmuje się, że przedmiotem ochrony jest postać przedmiotu, jego ogólny efekt wizualny (wyrok SN z dnia 10 lipca 2002 r. sygn. akt II CKN 969/00). Pogląd ten, wypracowany jeszcze pod rządami poprzednio obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1963 r. w sprawie ochrony wzorów zdobniczych (Dz. U. Nr 8, poz. 45), zachowuje w pełni aktualność w obecnym stanie prawnym.
W związku z powyższym, zdaniem UP, przedmiotem oceny w sprawie mogły być tylko te cechy wzoru przemysłowego, które są widoczne na zewnątrz w toku zwykłego używania, przez które rozumie się każde używanie, z wyłączeniem konserwacji, obsługi lub naprawy, czyli dostrzegane w trakcie tego używania zmysłem wzroku.
UP podał, że przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, m.in. w wyrokach: WSA z dnia 17 stycznia 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 2058/06, WSA z dnia 9 marca 2007r. sygn. akt. VI SA/Wa 2233/06, NSA z 20 listopada 2007 r. sygn. akt II GSK 276/06.
Organ podał także, że zgodnie z ustalonym orzecznictwem ocena zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego następuje w stosunku do ujawnienia zawartego w dokumentacji rejestrowej, a więc przedmiotem takiej oceny nie mogą być cechy niewidoczne w tej dokumentacji. W szczególności przedmiotem takiej oceny nie mogą być cechy dotyczące sposobu wykonania, rodzaju materiałów itp.
Przedmiotem spornego wzoru przemysłowego jest powłoka powierzchni fakturowanych, która zgodnie z dokumentacją rejestrową charakteryzuje się tym, że faktura powierzchni na ścianach imituje zewnętrzną strukturę drewna. Przedmiot spornego wzoru przemysłowego został przedstawiony w pięciu odmianach na fotografiach, przy czym pierwsza odmiana przedstawiona na fotografiach (fig. 1 i fig. 6) imituje ściany zbudowane z bali drewnianych. Odmiana druga przedstawiona na fig. 2 imituje ścianę oszalowana deskami na zakładkę. Odmiany trzecia i czwarta przedstawione odpowiednio na fig. 3 i fig. 4 imitują ściany oszalowane deskami na styk z widocznymi spoinami poziomymi i pionowymi, natomiast odmiana piąta przedstawiona na fig.5 imituje ściany muru pruskiego.
UP zauważył, że fotografie załączone w dokumentacji rejestrowej spornego wzoru przedstawiają fragmenty powszechnie, od wieków, znanych konstrukcji drewnianych ścian, które to konstrukcje znane są z urzędu jako dziedzictwo narodowe przedstawiane na przykład w skansenach ludowych. Tak więc, nikt nie może zawłaszczyć sobie postaci zewnętrznych tych konstrukcji. Ponadto, zgodnie z dokumentacją spornego wzoru jego istotą jest to że faktura powierzchni na ścianach imituje zewnętrzną strukturę drewna, a więc z samej swojej istoty przedmiot spornego wzoru jako imitacja znanej struktury nie spełnia wymogu nowości wskazanego w art. 102 (i zdefiniowanego w art. 103) p.w.p. ani wymogu indywidualnego charakteru określonego w art. 102 (i zdefiniowanego w art. 104) p.w.p.
Żadna z fotografii załączonych w dokumentacji rejestrowej spornego wzoru nie ujawnia ponadto całej postaci ściany, którą imituje. UP stwierdził, że ściany takie mogą mieć różne kształty i postacie, w szczególności mogą być w różny sposób zwieńczone, mieć różny kształt i usytuowanie otworów użytkowych (okien i drzwi), być wykonane z różnego rodzaju drewna o różnych wzorach słojów, pęknięć, sęków itp., oraz mieć różny układ drewnianych elementów konstrukcyjnych (bali, belek, desek itp.). Tak więc słuszny jest także zarzut, iż sporny wzór nie posiada trwałej postaci, a więc nie nadaje się do powtarzalnego odtworzenia i nie może stanowić wzoru przemysłowego zdefiniowanego w art. 102 p.w.p.
Organ zauważył również, że powłoka powierzchni fakturowanych nie znajduje się w sprzedaży w żadnej trwałej formie (okładzin, płyt, modułów itp.), lecz jest każdorazowo wykonywana z materiałów mineralnych przy pomocy urządzenia do fakturowania, a następnie pokrywana impregnatami i farbami nadającymi jej kolor drewna, jak wskazuje np. artykuł "Drewniany a jednak nie" z czasopisma "[...]", kwiecień 2003 r.
Zdaniem UP konsekwencją stwierdzenia, że sporne prawo z rejestracji narusza art. 102 p.w.p., co wynika z jego dokumentacji rejestrowej i co jest wystarczającą przesłanką do jego unieważnienia, zbędne było rozpatrywanie materiału dowodowego przedłożonego przez strony.
Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. G. K. oraz P. K. (nazywani dalej “skarżącymi") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję UP z dnia [...] września 2011 r. Nr [...], wnosząc o jej uchylenie w całości.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:
a). przepisów prawa materialnego, polegające na:
- niewłaściwym niezastosowaniu przepisów art. 102 - 104 p.w.p.,
b). przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 i art. 2558 p.w.p. poprzez nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, wybiórczą ocenę dowodów w sprawie, uznanie niektórych za wiarygodne, a pominięcie innych dowodów i nie wskazanie przyczyn, z powodu których Organ odmówił im wiarygodności oraz brak oparcia rozstrzygnięcia o materiał dowodowy zebrany w sprawie i w konsekwencji oparcie zaskarżonej decyzji o fakty i okoliczności dowolnie przyjęte przez UP a nie podnoszone i nie analizowane w toku postępowania,
- naruszenie art. 77 § 4 k.p.a. poprzez nie zakomunikowanie stronom w toku postępowania faktów znanych organowi z urzędu a powołanych dopiero w zaskarżonej decyzji,
- naruszenie art. 255 ust. 4 p.w.p. polegające na przekroczeniu granic sprawy poprzez odwołanie się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji i podjęcie jej w oparciu o fakty i okoliczności dowolnie przyjęte przez UP, które nie były podnoszone i analizowane w toku postępowania,
- naruszenie art. 2558 ust. 1 pkt 6 p.w.p. polegające na błędnym wskazaniu podstawy prawnej wydanej decyzji, tj. przyjęcie przez UP za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia art. 102 - 104 p.w.p. w brzmieniu wg tekstu jednolitego ogłoszonego w Dzienniku Ustaw z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 zamiast przepisów art. 102 - 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej w jej pierwotnym brzmieniu ogłoszonym w Dzienniku Ustaw z 2001 r. Nr 49, poz. 508,
- naruszenie art. 6 i 7 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sprzeczności z
zasadą praworządności, co objawiło się w naruszeniu powołanych powyżej
przepisów prawa materialnego i proceduralnego,
- naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób
podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, poprzez
naruszenie, niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię powołanych
przepisów i nie wykazanie należytej staranności przy analizowaniu okoliczności
sprawy.
W ocenie skarżących, powyższe naruszenia przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie powołanych przepisów w konsekwencji w istotny sposób wpłynęło na nieprawidłowe zastosowanie normy prawa materialnego wyrażonej w art. 102 - 104 p.w.p. poprzez przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia błędnego ich brzmienia.
Zdaniem skarżących, UP bardzo pobieżnie analizował okoliczności sprawy oraz pisma stron i materiał dowodowy, skutkiem czego nie ustalił w sposób prawidłowy stanu faktycznego i prawnego sprawy. Skarżący zarzucili UP celowe zaniechanie systematycznego i wnikliwego zbadania materiału dowodowego, przez co uzasadnienie decyzji jest niezrozumiałe, zawiera wiele sprzeczności i nie odnosi się do argumentacji stron - a przede wszystkim - w zasadniczych kwestiach oparte jest ono na argumentach własnych UP nie podnoszonych i nie będących przedmiotem analizy w toku postępowania, z którymi skarżący mieli okazję się zapoznać dopiero w uzasadnieniu decyzji, tj. już po zakończeniu postępowania administracyjnego.
Skarżący nie zgodzili się z dokonaną przez UP oceną interesu prawnego wnioskodawcy z uwagi na brzmienie art. 20 i 22 Konstytucji RP i rzekomy stosunek konkurencyjności pomiędzy stronami sporu. Skarżący wskazali na pominięcie przez UP faktu zawarcia w dniu [...] grudnia 2010 r. ugody pomiędzy wnioskodawcą i uprawnionymi (skarżącymi) w celu zakończenia sprawy dotyczącej naruszenia przez wnioskodawcę, przy realizacji inwestycji [...] w miejscowości [...], praw z rejestracji spornego wzoru. Na mocy zawartej ugody P. L. zobowiązał się do zapłaty na rzecz Powoda odszkodowania i uznał tym samym bezprawność własnego postępowania i to, że naruszenie zostało dokonane w sposób zawiniony.
Wnioskodawca złożył oświadczenie, w którym "zobowiązał się w przyszłości do przestrzegania ochrony zastrzeżonego wzoru przemysłowego". Ugoda nie została w żaden sposób podważona, a postępowanie w sprawie w wyniku jej zawarcia zostało umorzone. Tym samym nie może być mowy o naruszeniu prawa przedsiębiorcy do swobody w prowadzeniu działalności gospodarczej skoro wnioskodawca sam takie ograniczenie na siebie przyjął. Skarżący podkreślili również, że wnioskodawca, uznając zasadność roszczeń zobowiązał się cofnąć wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego uzależniając cofnięcie od spełnienia przez uprawnionych świadczenia na rzecz osoby trzeciej, tj. od zawarcia umowy licencyjnej z [...] Polska Sp. z o.o. na korzystanie przez [...] Polska Sp. z o.o. ze spornego wzoru. Z uwagi na niekorzystne warunki prawne i finansowe takiej umowy, w szczególności chęć przeniesienia praw z rejestracji w sposób wyłączny na [...] Polska Sp. z o.o. do podpisania takiej umowy nie doszło. W związku z powyższym, zdaniem skarżących, w aktualnym postępowaniu prowadzonym przez UP wnioskodawca wywodzi swój interes prawny pośrednio z interesu prawnego innej osoby. Okoliczności te zostały pominięte i nie wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Skarżący zakwestionowali ustalenia UP dotyczące daty zgłoszenia spornego wzoru do ochrony, a co za tym idzie zastosowanie niewłaściwych przepisów. Skarżący podali, że sporny wzór został zgłoszony do ochrony w dniu [...] kwietnia 2002 r. (a nie 2004 r. - jak stwierdził UP). W związku z tą pomyłką UP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na przepisy p.w.p. w niewłaściwym brzmieniu. W konsekwencji zaskarżona decyzja została podjęta w oparciu o niewłaściwa podstawę prawną. W ocenie skarżących, właściwe do oceny wniosku o unieważnienie powinny być przepisy obowiązujące w dniu [...] kwietnia 2002 r. (data zgłoszenia spornego wzoru przemysłowego), czyli przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej w jej pierwotnym brzmieniu ogłoszonym w Dzienniku Ustaw z 2001 r. Nr 49, poz. 508. Prawidłowe brzmienie ww. przepisów zostało w toku postępowania powołane przez strony co najmniej kilka razy m.in. przez wnioskodawcę we wniosku o unieważnienie z dnia [...] września 2010 r. oraz przez uprawnionych ze wzoru np. w piśmie z [...] maja 2011 r.
Powołanie przez UP przepisów w innym brzmieniu (tj. w brzmieniu wg tekstu jednolitego p.w.p. ogłoszonego w Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117) miało istotny wpływ na wynik sprawy z uwagi na powołanie się przez organ w decyzji na przepisy Unii Europejskiej, w szczególności przepisy Dyrektywy 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1998 roku, które można, zdaniem UP traktować jako wytyczne w spornej sprawie. Jednak, jak wskazywali skarżący w swoim piśmie z [...] maja 2011 r., obecnie obowiązujące regulacje prawne dotyczące ochrony wzorów przemysłowych zawarte w art. 102 - 119 p.w.p. stanowią rezultat harmonizacji prawa polskiego z wymogami ww. Dyrektywy dopiero od 18 października 2002 r., kiedy weszła w życie ustawa nowelizacyjna o zmianie ustawy p.w.p. (Dz. U. z 2002 r. Nr 108, poz. 945) dostosowująca przepisy p.w.p. do wymogów ww. aktu wspólnotowego.
Skarżący podkreślili, że wszystkie pisma stron oraz argumenty przedstawiane na rozprawach przed Urzędem odnosiły się do przepisów sprzed nowelizacji i były one przytaczane, omawiane i analizowane we wszystkich pismach obu stron sporu. Niezrozumiałe jest dla skarżących pominięcie tego faktu i ponownie nasuwa się wniosek, że organ administracji bardzo pobieżnie zapoznał się z aktami sprawy, co uniemożliwiło rzetelną ich ocenę.
W związku z tym, że podstawą oceny spornego wzoru powinny być art. 102 - 104 p.w.p. sprzed nowelizacji dostosowującej polskie prawo do wymogów Dyrektywy, ocena jego nowości i oryginalności powinna być dokonywana w powiązaniu z polskim orzecznictwem dotyczącym wspomnianych przepisów w pierwotnym brzmieniu, a powoływanie wytycznych i orzecznictwa wspólnotowego nie zawsze będzie uzasadnione.
Błędne wskazanie przez UP przepisów w brzmieniu znowelizowanym, jako podstawy oceny spornego wzoru, mogło też, zdaniem skarżących, mieć wpływ na wynik postępowania, ponieważ definicja nowości wskazana pierwotnie w art. 103 p.w.p. nie jest tożsama z definicją obecną. Pierwotnie ustawodawca wskazał, że "wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, nie został taki wzór podany do powszechnej wiadomości w sposób umożliwiający jego odtworzenie (ten fragment usunięto po nowelizacji) ani nie był z wcześniejszym pierwszeństwem zgłoszony i następnie zarejestrowany". Brzmienie tego przepisu ma kluczowe znaczenie, ponieważ jak wskazywali skarżący, przed datą zgłoszenia spornego wzoru nie były znane powłoki powierzchni fakturowanych o wyglądzie i estetyce według wzoru i w związku z tym ujawnienie budynków o konstrukcji betonowej lub drewnianej (ale niepokrytych powłoką według wzoru) nie jest wystarczające do podważenia nowości wzoru. Nie da się bowiem jak wskazuje art. 103 p.w.p. odtworzyć powłoki według wzoru bazując na ujawnieniu ciężkich elementów konstrukcyjnych (materiałów budulcowych ścian budynków).
Skarżący za nieprawidłowe uznali powoływanie przez UP na argumenty, które pojawiły się dopiero w uzasadnieniu decyzji i nigdy wcześniej nie zostały zakomunikowane przez organ stronom. Strona powołała m.in. wzmiankę UP, że "ilustracje spornego wzoru przedstawiają konstrukcje znane z urzędu jako dziedzictwo narodowe przedstawione w skansenach ludowych" oraz wyjaśnienie organu, że "z samej swojej istoty przedmiot spornego wzoru jako imitacja znanej struktury nie spełnia wymogu nowości wskazanego w art. 102 p.w.p.". Skarżący nie mieli możliwości zapoznać z argumentami UP w toku postępowania i nie mogli się do nich w żaden sposób odnieść.
Skarżący podkreślili dodatkowo, że UP, stwierdzając dopiero w uzasadnieniu decyzji, że ilustracje obrazujące sporny wzór przedstawiają konstrukcje znane z urzędu jako dziedzictwo narodowe przedstawione na przykład w skansenach ludowych naruszył art. 77 § 4 k.p.a., który wskazuje, że fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie.
Mając powyższe na uwadze, skarżący za niezrozumiałe uznali postępowanie organu, który badając nowość i indywidualny charakter przedmiotu wzoru porównywał je z obiektami architektonicznymi, tj. gotowymi budynkami. Skarżący wielokrotnie podnosili w toku postępowania, że sporny wzór dotyczy powłoki, a nie konstrukcji budynku, czyli dotyczy wyrobów z klasy lekkich materiałów wykończeniowych, a nie konstrukcji budynków. UP, badając nowość i indywidualny charakter przedmiotu wzoru zaniechał ustalenia rodzaju porównywanych wyrobów. Zestawiane i porównywane powinny być wzory przemysłowe tego samego rodzaju.
Skarżący wskazali na brak ustalenia przez UP rodzajowości porównywanych produktów i pominięcie informacje zawartych w opisie spornego wzoru (i sam jego tytuł). Uzasadnienie decyzji nie zawiera żadnych argumentów czy wyjaśnień pozwalających zrozumieć wybiórczą analizę przez UP dokumentacji rejestrowej spornego wzoru. Pominięcie danych zawartych w opisie spornego wzoru doprowadziło UP do błędnych wniosków, że sporny wzór dotyczy "konstrukcji" budynków.
Skarżący podkreślili, że UP w uzasadnieniu decyzji nie dokonał oceny spornego wzoru z punktu widzenia osoby zawodowo związanej z dziedziną budownictwa, zwłaszcza dziedziną wykańczania elewacji budynków. Ocena nowości wzoru powinna być dokonana z punktu widzenia osób zajmujących się zawodowo dziedziną, której wzór dotyczy. Skarżący w swych pismach argumentowali, że osoby zajmujące się zawodowo ww. dziedziną odróżnią, czy mają do czynienia z litym betonem, litym drewnem (jako materiałami konstrukcyjnym budynku), czy też z lekką powłoką według spornego wzoru mającą nadawać jedynie walory estetyczne. UP w żaden sposób nie odniósł się do tych argumentów skarżących i nie wyjaśnił dlaczego uznał je za nieistotne.
Jako niezrozumiałe, skarżący uznali, stwierdzenie UP, że "z samej istoty spornego wzoru sporne prawo narusza art. 102 p.w.p., zbędne było rozpatrywanie materiału dowodowego przedłożonego przez strony". UP nie wyjaśnił wyczerpująco, jakich przesłanek zdolności rejestrowej dotyczyło to stwierdzenie.
Polemizując z twierdzeniami wnioskodawcy dotyczącymi braku trwałej postaci wyrobu według wzoru, skarżący wyjaśniali w toku postępowania, że powłoka sama w sobie jest również przedmiotem obrotu i przedstawili gotową powłokę na rozprawie w dniu [...] września 2011 r.
Skarżący wskazali, że UP nie wyjaśnił dlaczego za udowodnione uznał twierdzenia wnioskodawcy, że powłoka według wzoru nie znajduje się w sprzedaży w żadnej trwałej formie, natomiast odmówił wiarygodności dowodom w postaci przykładowych wyrobów trwałych w postaci powłok według spornego wzoru przedstawionym do wglądu na rozprawie w dniu [...] września 2011 r. Niezrozumiałe, w ocenie skarżących, było postępowanie UP, który sformułowanego stwierdzenia, że sporny wzór nie posiada trwałej postaci, a więc nie nadaje się do powtarzalnego odtworzenia i nie może stanowić wzoru przemysłowego, nie opatrzył żadnym wyjaśnieniem. Uprawnieni w toku postępowania wielokrotnie podnosili, że powłoka według wzoru posiada specyficznie ukształtowaną, oryginalną trwałą postać o szczególnych walorach estetycznych. Skoro wzorem jest "postać wytworu", a wytwór to przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy - to sporny wzór jest wyrażony w specyficznej powłoce.
Skarżący przyznali, że UP próbował badać nowość i indywidualny charakter spornego wzoru, jednak, zdaniem strony, uczynił to zupełnie ignorując fakt, że odnośnie nowości wzoru należy dokonać analizy z punktu widzenia zorientowanego użytkownika i osoby zajmującej się zawodowo daną dziedziną. Jednocześnie UP badał indywidualny charakter wzoru zamiast jego oryginalności (jak nakazuje brzmienie pierwotne art. 102 p.w.p.) i w konsekwencji nie wziął pod uwagę np. znaczenia właściwości powierzchni (pierwotne brzmienie art. 102) dla oceny jego oryginalności.
W odpowiedzi na skrgę, UP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrazone w zaskarzonej decyzji.
Pismem z dnia [...] marca 2012 r. P. L. – uczestnik postepowania wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Uczestnik postępowania stwierdził, że zarzuty stawiane przez skarżących decyzji UP nie znajdują oparcia tak w materiale faktycznym jak i prawnym sprawy, gdyż UP trafnie uznał, że prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "[...]"[...] zostało udzielone z naruszeniem art.102 p.w.p.
Uczestnik postępowania za bezpodstawny uznał zarzut skarżących dotyczący braku po stronie uczestnika interesu prawnego w postępowaniu o unieważnienie wzoru przemysłowego [...] i opieranie powyższego stwierdzenia na treści ugody sądowej, zawartej w trakcie postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym w [...] Wydział [...] w sprawie o sygn. akt [...]. Uczestnik postępowania stwierdził, iż w trakcie powyższego postępowania pozwany, jakim był P. L., nie uznał żadnych roszczeń powodów, którymi byli skarżący, powyższe zaś wynika jednoznacznie z jego odpowiedzi na pozew, złożonej w tym postępowaniu, a stanowiącej załącznik do pisma do uczestnika z dnia [...] marca 2011r., skierowanego do UP. Uczestnik postępowania, mając na względzie fakt, iż przed UP toczyło się postępowanie o unieważnienie wzoru przemysłowego [...], mające definitywnie i kompleksowo rozstrzygnąć problematykę związaną z prawem z rejestracji spornego wzoru, oraz deklaracje ugodowe powodów przystąpił do negocjacji, celem zakończenia sporu sądowego.
Istotny dla sprawy był również fakt, iż na etapie składania wniosku o unieważnienie wzoru [...] P. L., uzasadniając swój interes prawny, nie wskazywał jedynie na toczące się postępowanie sądowe. Wnioskodawca powoływał się bowiem również na swoje prawa wynikające z Konstytucji. Powyższe zaś przesłanki same w sobie kreują interes prawny.
Przywołany przez skarżących zarzut w postaci omyłkowo wskazanej przez UP daty wzoru do ochrony i wynikającego stąd błędnego przywołania treści art.102 p.w.p. nie miał wpływu na wynik sprawy. Proste zestawienie brzmienia przywołanej podstawy orzekania w jej brzmieniu pierwotnym oraz po nowelizacji jasno wskazuje, iż zasadnicze przesłanki ochrony nie uległy zmianie, a zostały jedynie inaczej sformułowane, co wynikało z potrzeby harmonizacji prawa krajowego z prawem wspólnotowym. Uczestnik postępowania podkreślił, że organ powołał prawidłową podstawę prawną, tj. prawidłowy przepis ustawy statuujący przesłanki, od których uzależniona jest ochrona wzoru przemysłowego.
Zdaniem uczestnika postępowania z zestawienia pierwotnego brzmienia art. 102 p.w.p. z brzmieniem obecnie obowiązującym jasno wynika, iż nowość oraz oryginalność czy indywidualny charakter są przesłankami bezwzględnie wymaganymi dla uzyskania ochrony na wzór przemysłowy podobnie jak "postać wytworu", która przesądza o jego trwałej formie. UP, rozpatrując sprawę wzoru [...] oparł się na tych właśnie podstawowych przesłankach ochrony, które nie uległy zmianie w wyniku nowelizacji ustawy obowiązującej od października 2002r., a które jak trafnie stwierdził Urząd nie zostały zrealizowane we wzorze [...].
Uczestnik postępowania podkreślił, że art.102 p.w.p. w brzmieniu pierwotnym zawierał wyrażone wprost w przepisie kryterium "wielokrotnego odtwarzania" postaci wytworu, co miało kluczowe znaczenie dla sprawy unieważnienia wzoru [...]. UP odniósł się do tego właśnie kryterium na str.6 i 7 zaskarżonej decyzji podając, że "słuszny jest zarzut, iż sporny wzór nie posiada trwałej postaci, a więc nie nadaje się do powtarzalnego odtworzenia i nie może stanowić wzoru przemysłowego zdefiniowanego w art. 102 p.w.p. Zauważył także, że powłoka powierzchni fakturowanych nie znajduje się w sprzedaży w żadnej trwałej formie (okładziny, płyt, modułów itp.), lecz jest każdorazowo wykonywana z materiałów mineralnych przy pomocy urządzenia do fakturowania, a następnie pokrywana impregnatami i farbami nadającymi jej kolor drewna (...)". Zatem, UP, rozstrzygając sprawę brał pod uwagę również kryteria wyrażone w pierwotnym brzmieniu przepisu, stąd zarzut o wydaniu decyzji w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną, co mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, należy uznać za nieuzasadniony.
Za nieuzasadniony uczestnik postępowania uznał również zarzut dotyczący art. 103 p.w.p.
Uczestnik postępowania zauważył, że skarżący dopatrywali się zasadniczej różnicy w podejściu do oceny nowości wzoru na gruncie pierwotnie obowiązującego brzmienia art. 103 p.w.p., tymczasem podany zapis nie stanowi o odmiennym podejściu do oceny nowości wzoru, zaś zarzut skarżących wynika z niezrozumienia przepisu. Komentator ustawy w jej pierwotnym brzmieniu wyraźnie wskazywał bowiem, iż "wymóg nowości wzoru przemysłowego określony został przez ustawodawcę w sposób zbliżony do definicji wynalazku czy wzoru użytkowego, z tym, że nie odnosi się ona do porównania z abstrakcyjnie nieco ujętym stanem techniki, lecz z konkretnymi wzorami podanymi do powszechnej wiadomości (gdziekolwiek), w sposób wystarczająco dokładny (w naturze, na rysunku itp.) dla ich odtworzenia (...)". Jak wynika z przytoczonego poglądu sformułowanie "w sposób umożliwiający jego odtworzenie" należy rozumieć jako zobrazowanie, przedstawienie graficzne przy użyciu rysunku czy fotografii lub za pomocą próbek załączonych do zgłoszenia (np. tkaniny), zewnętrznej postaci wytworu podlegającej ochronie.
Skarżący natomiast z cytowanego postanowienia art. 103 p.w.p. próbowali wywodzić ochronę podobną do przewidzianej dla wynalazków dotyczących sposobu wytwarzania, co jak wielokrotnie wskazywano w trakcie postępowania, jest sprzeczne z założeniami ochrony przewidzianej dla wzoru przemysłowego. Rozumowanie skarżących oparte jest na błędnym założeniu, iż przedmiotem ochrony w ramach wzoru przemysłowego może być coś więcej aniżeli postać wytworu tożsama z jego wyglądem zewnętrznym. Nie ma znaczenia dla sprawy jaką metodą został uzyskany efekt końcowy w postaci faktury powierzchni na ścianach licowych elementów budowlanych, gdyż taka metoda nie może być objęta ochroną w ramach wzoru przemysłowego. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie jak i orzecznictwie w ramach wzoru przemysłowego może być chroniona wyłącznie zewnętrzna postać przedmiotu, nie zaś sposób jej uzyskania.
Za bezpodstawny uznał również zarzut skarżących o zaniechaniu przez UP ustalenia rodzaju porównywanych wyrobów i pominął informacje zawarte w opisie wzoru, które powinny być wzięte pod uwagę przy ustalaniu rodzaju wytworu.
Uczestnik postępowania podkreślił, że bez znaczenia dla oceny podobieństwa pozostał pogląd skarżących, że wzór [...] dotyczy powłoki czyli wyrobu z klasy materiałów lekkich, gdyż elementy towaru, które nie są widoczne lub ze względu na jego właściwości nie mogą być uwidocznione bez istotnej zmiany postaci wytworu w trakcie jego oglądania na rynku, nie mają znaczenia dla oceny nowości i indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego, a tym samym nie mogą być objęte ochroną. Ochronie podlegają bowiem tylko te cechy charakterystyczne, które są wizualnie postrzegalne w toku jego zwykłego używania przez użytkownika końcowego, wyłączając używanie związane z konserwacją, obsługą i naprawą.
Uczestnik postępowania wyjaśnił również znaczenie pojęcia “zorientowanego użytkownika", podając, że jest to osoba, która używa w sposób stały dany produkt. Nie jest to więc ani przeciętny konsument, ani przeciętny fachowiec. W literaturze za "zorientowanego użytkownika" proponuje się uznać "znawcę danej grupy towarowej". Jest to osoba mająca wystarczający zasób wiedzy ogólnej, aby pod tym kątem ocenić wzór.
W rozważanym przypadku "zorientowanym użytkownikiem" będzie osoba mieszcząca się w przedziale pomiędzy projektantem czy wykonawcą a mieszkańcem budynku zawierającego zastosowany wzór.
Za słuszny, wbrew twierdzeniom skarżących, uczestnik postepowania uznał również pogląd UP, iż wzór [...] nie posiada trwałej postaci, a przez to nie nadaje się do "wielokrotnego odtwarzania". Strona zauważyła, że powyższe stwierdzenie UP stanowi potwierdzenie, iż przy rozstrzyganiu sprawy analizowany był przepis art.102 p.w.p. w jego pierwotnym brzmieniu.
Na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. skarżący złożyli załącznik do protokołu, w którym ustosunkowali się do odpowiedzi organu na skargę oraz pisma uczestnika postępowania z dnia [...] marca 2012 r.
Skarżący uznali odpowiedź na skargę jako próbę uzupełnienia przez UP zaskarżonej decyzji poprzez odniesienie się do kwestii pominiętych w decyzji.
W odpowiedzi na skargę UP poruszył kwestię dowodów w postaci przedstawionej przez stronę trwałej formy wyrobu według wzoru. Jednakże nadal bez odpowiedzi pozostał problem, czy organ oceniał materiał dowodwy w dacie podejmowania kwestionowanej decyzji.
W nawiązaniu do pisma uczestnika postępowania skarżący odnieśli się do jego uwag dotyczących odmiennego brzmienia przepisów p.w.p. przed i po nowelizacji, podkreslając jednocześnie, że poza ich wiedzą pozostaje kwestia, jak stwierdzona odmienność brzmienia: art. 102 p.w.p. i art. 103 p.w.p. mogła zaważyć na wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: "p.p.s.a." Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zdaniem Sądu, kierując się powyższymi kryteriami skarga G. K. i P. K. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo materialne w stopniu, który miał wpływ na wynik postępowania oraz przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Należy podkreślić, że przedmiotem postępowania było unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "[...]" wskutek złożenia sprzeciwu przez P. L. prowadzącego działalność pod firmą "[...]".
Co do istnienia interesu wnioskodawcy, zgodnie z art. 117 ust 1 p.w.p. do unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego przepisy art. 89 stosuje się odpowiednio. Z kolei z art. 89 ust. 1 p.w.p. wynika, że wzór przemysłowy może być unieważniony w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe wymagania do uzyskania tego wzoru.
Kierując się powyższymi regulacjami Sąd podzielił argumentację Urzędu Patentowego co do istnienia interesu prawnego P. L. w złożeniu wniosku o unieważnienie spornego wzoru przemysłowego. Nie budzi wątpliwości, że wnioskodawca i skarżący prowadzą działalność gospodarczą w tej samej branży i są wobec siebie konkurentami. Potwierdza to chociażby sprawa o sygn. akt [...] przed Sądem Okręgowym w [...] zakończona zawarciem ugody przez strony w dniu [...] grudnia 2010 r., co stało się podstawą do umorzenia tego postępowania postanowieniem tego Sądu w dniu [...] grudnia 2010 r.
W świetle stanowiska orzecznictwa nie budzi wątpliwości, że prowadzenie działalności gospodarczej powodującej konkurencję oznacza, że prowadzący taką działalność mają interes prawny w rozumieniu art. 89 p.w.p.
Następną kwestią wymagającą wyjaśnienia było ustalenie, która wersja przepisów prawa własności przemysłowej miała zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 315 ust. 3 p.w.p. ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku, wzoru użytkowego, znaku towarowego albo topografii układów scalonych w Urzędzie Patentowym.
Wzór został zgłoszony przez skarżących w dniu [...] kwietnia 2002 r., a nie [...] kwietnia 2004 r. (jak w decyzji wskazał UP). Zatem biorąc pod uwagę datę zgłoszenia spornego wzoru do rejestracji należało podzielić stanowisko skarżących, że UP był zobowiązany do zastosowania przepisów materialnych Prawa własności przemysłowej dotyczących wzorów przemysłowych w brzmieniu obowiązującym w tej dacie czyli w brzmieniu pierwotnym, opubl. w Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508. Do unieważnienia prawa z rejestracji należy bowiem zastosować przepisy, według których dokonuje się oceny ustawowych warunków do uzyskania rejestracji, z mocy art. 117 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 89 p.w.p. Przepisy art. 102 – art. 104 p.w.p. określające ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa do rejestracji w pierwotnej wersji miały brzmienie:
"Art. 102. 1. Wzorem przemysłowym jest nowa i oryginalna, nadająca się do wielokrotnego odtwarzania, postać wytworu, przejawiająca się w szczególności w jego kształcie, właściwościach powierzchni, barwie, rysunku lub ornamencie.
2. Nie stanowi wzoru przemysłowego postać wytworu uwarunkowana wyłącznie względami technicznymi lub funkcjonalnymi.
Art. 103. Wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, nie został taki wzór podany do powszechnej wiadomości w sposób umożliwiający jego odtworzenie ani nie był z wcześniejszym pierwszeństwem zgłoszony i następnie zarejestrowany.
Art. 104. Wzór przemysłowy uważa się za oryginalny, jeżeli różni się w sposób wyraźny od wzorów znanych i jego cechy nie są wyłącznie kombinacją cech znanych wzorów.".
Organ zaś zastosował przepisy art. 102 – 104 p.w.p. w brzmieniu obecnie obowiązującym, nadanym ustawą z dnia 6 czerwca 2002 r. o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. Nr 108, poz. 945), obowiązujące od dnia 18 października 2002 r., mimo że strony w pismach wskazywały, że powinny mieć zastosowanie przepisy materialnoprawne zawarte w pierwotnej wersji Prawa własności przemysłowej.
Przepisy Prawa własności przemysłowej dotyczące definicji wzoru przemysłowego w obu wyżej powołanych wersjach różniły się, szczególnie w odniesieniu do takiego wzoru przemysłowego, jak będący przedmiotem kontrolowanego postępowania. Wzór zatytułowany "[...]" jako przedmiot wskazuje powłokę powierzchni fakturowanych, w szczególności faktur tynku elementów budowli typu ściany, wykonanych z wyrobów cementowo-wapiennych, cementowych i wapiennych z dodatkami. Istotą tego wzoru jest nowa i oryginalna postać przedmiotu przejawiająca się w szczególności w jego kolorystyce, kształcie i właściwościach powierzchni. Nowy wzór imituje zewnętrzną strukturę drewna z charakterystycznym dla drewna układem linii słojów poprzecznego i wzdłużnego cięcia drewna oraz promieniowych pęknięć drewna powstających przy jego wysychaniu.
Zatem z opisu wzoru wynikało, że wzór ten ma przejawiać się także we właściwościach powierzchni, wprost wymienionych w art. 102 ust. 1 p.w.p. w pierwotnym brzmieniu. Tego przykładowego elementu postaci wytworu nie zawiera już art. 102 ust. 1 p.w.p. w obecnie obowiązującym brzmieniu.
Organ w odpowiedzi na skargę zaznaczył, że zastosowanie art. 102 p.w.p. w obecnej wersji nie miało wpływu na wynik sprawy, ale stanowisko to nie jest przekonywające. Zwrócić trzeba uwagę, że zmiana przepisów obejmujących definicję wzoru przemysłowego nastąpiła w celu dostosowania polskiej regulacji do regulacji wynikającej z przepisów unijnych. Gdyby zmiany nie były istotne, nie byłoby potrzeby ich wprowadzania. Wystarczyłaby odpowiednia interpretacja obowiązujących uregulowań, uwzględniająca wiążące Polskę umowy międzynarodowe. W myśl art. 9 Konstytucji RP bowiem Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego.
Niezależnie od powyższego, skoro prawa z rejestracji spornego wzoru udzielono w dniu [...] września 2004 r. czyli już po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej oraz postępowanie w przedmiocie unieważnienia toczyło się już po wejściu Polski do Unii, uprawnione było odwoływanie się UP do regulacji unijnych przy interpretacji elementów definicji wzoru przemysłowego. Zresztą co do rozumienia "postaci wytworu" nie istnieją w tym zakresie istotne rozbieżności. Chodzi generalnie o wygląd zewnętrzny wytworu lub jego części, czyli wygląd nadany przez określone cechy czy elementy postrzegane zmysłem wzroku (tak: Prawo własności przemysłowej, Komentarz pod red. P. Kostańskiego, C.H. Beck, W-wa 2010, s. 560, 562-563, J. Kępiński, Wzór przemysłowy i jego ochrona w prawie polskim i wspólnotowym, W-wa 2010, s. 32). Doprecyzowując omawiany element definicji wzoru przemysłowego należy wskazać, że postać wytworu czyli wygląd, to "składające się na jedną całość dostrzegalne wizualnie elementy produktu, nie zaś sam produkt. Na wygląd składają się zewnętrznie postrzegalne właściwości produktu. Zatem ochronie podlega nie produkt (wytwór), lecz postać wytworu traktowana jako dobro niematerialne, będące rezultatem pracy intelektualnej." (tak: J. Sieńczyło – Chlabicz, Przesłanki zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego (opubl. ZNSA z 2011 r., z. 3 s. 62). Sąd akceptuje ten pogląd.
Jednakże przy elemencie właściwości powierzchni czy materiale nie można odnosić się wyłącznie do spostrzeżeń wzrokowych, bo częstokroć postrzegane są dotykiem (tak: P.w.p.Komentarz, tamże, s.561, J. Kępiński, tamże, s. 33).
Ponadto postać wytworu mogła być uznana za wzór, jeżeli nadawała się do wielokrotnego odtwarzania czyli mogła być odtwarzana w sposób przemysłowy lub rękodzielniczy.
Przy tym, zgodnie z art. 107 ust. 1 p.w.p. w pierwotnym brzmieniu prawo z rejestracji wzoru przemysłowego ograniczało się do wytworów tego rodzaju, dla których nastąpiło zgłoszenie.
Zatem porównanie powinno być dokonywane między wzorami przemysłowymi tego samego rodzaju.
Ponadto, w myśl art. 107 ust. 2 p.w.p. w pierwotnym brzmieniu zakres przedmiotowy prawa z rejestracji wzoru przemysłowego określał łącznie rysunek wzoru i jego istotne cechy wskazane w opisie.
Jednocześnie należy zauważyć, że z art. 110 ust. 1 p.w.p. wynika domniemanie, że wydanie decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji oznaczało, iż zgłoszenie wzoru przemysłowego zostało sporządzone prawidłowo.
Wobec tego organ rozpoznając sprawę powinien zastosować przepisy materialne Prawa własności przemysłowej w prawidłowym brzmieniu, a następnie prawidłowo określić zakres przedmiotowy prawa z rejestracji spornego wzoru i dopiero wówczas przystąpić do oceny wniosku o unieważnienie tego prawa.
Skarżący konsekwentnie bowiem podnosili, że przedmiotem wzoru są właściwości powierzchni wraz z kolorem i kształtem (powłoka powierzchni fakturowanych), a nie wytwory, produkty, w których ją zastosowano. Wskazywali także, że wzór można odtwarzać.
W tej sytuacji przedwczesne i niedokładnie wyjaśnione było stanowisko UP, że sporny wzór nie spełniał kryteriów definicji wzoru przemysłowego określonych w art. 102 p.w.p., doprecyzowanych w art. 103 i 104 p.w.p. Stąd Sąd nie badał dalszych zarzutów podnoszonych w skardze.
Mając powyższe na uwadze skargę uznano za zasadną. Dlatego też Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.
Na zasadzie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2, 3 i 4 p.p.s.a. oraz na podstawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. Nr 212, poz. 2076 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło