I OSK 2232/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 11 października 2012 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prokuratora Rejonowego w Zgorzelcu od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 455/12, o odrzuceniu skargi Prokuratora Rejonowego w Zgorzelcu na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 455/12, odrzucił skargę Prokuratora Rejonowego w Zgorzelcu na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że stosownie do postanowień art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że Sąd odrzuca skargę, wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, stanowi warunek jej dopuszczalności i podlega ocenie sądu już, na wstępnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Dalej Sąd zauważył, że decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. będąca przedmiotem skargi Prokuratora Rejonowego, została mu doręczona w dniu 10 stycznia 2012 r. Skarżący natomiast nadał skargę w Urzędzie Pocztowym w Zgorzelcu w dniu 10 lutego 2012 r. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego skarga została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., ponieważ ostatni dzień terminu do wniesienia skargi upłynął w dniu 9 lutego 2012 r. (czwartek) i z tego względu podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił również, że Prokurator Rejonowy w Zgorzelcu był stroną postępowania administracyjnego, otrzymał przedmiotową decyzję wraz ze stosownym pouczeniem co do sposobu i terminu wniesienia skargi i z tego powodu nie przychylił się do jego stanowiska, wyrażonego w piśmie z dnia 28 marca 2012 r., iż do wniesienia skargi przez prokuratora, powinien mieć zastosowanie termin wskazany w art. 53 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, prokurator może wnieść skargę w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej, a w pozostałych przypadkach w terminie sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie aktu lub podjęcia innej czynności uzasadniającej wniesienie skargi. Przepis ten, przyznaje prokuratorowi, termin sześciu miesięcy na wniesienie skargi jeżeli tego wymaga ochrona praworządności, interesu społecznego, własności lub praw obywateli. W przedmiotowej sprawie, Prokurator złożył skargę w sprawie w której był stroną. Mając powyższe na względzie Sąd Wojewódzki odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 w zw. art. 53 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Prokurator Rejonowy w Zgorzelcu w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów postępowania tj. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie prokurator występując w imieniu interesu społecznego nie był związany terminem określonym a art. 53 § 2 p.p.s.a. lecz przepisem szczególnym określonym w art. 53 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Prokurator podniósł, że w przedmiotowym postępowaniu faktycznie występował w charakterze organu administracyjnego prowadzącego czynności w trybie ustawy o prokuraturze i K.p.a. w przedmiocie oceny zasadności wystąpienia z pozwem przeciwko S. K. o ustalenie wysokości alimentów na rzecz jego małoletniego syna. Sporne interesy w postępowaniu przed prokuratorem dotyczyły zatem relacji pomiędzy S. K., a jego byłą żoną realizującą uprawnienia w zakresie dochodzenia alimentów. Prokurator podkreślił jednak, że spór pomiędzy stanowiskiem GIODO a Prokuratorem co do interpretacji przepisów ustawy o ochronie danych osobowych nie dotyczy indywidualnej kwestii postępowania w przedmiocie udzielenia danych osobowych S. K., a odnosi się do całościowego działania Prokuratury w zakresie oceny zasadności udziału w postępowaniu cywilnym. Stanowisko GIODO kwestionuje uprawnienie prokuratora do udzielenia pomocy polegającej na wskazaniu danych osobowych wymaganych do skierowania pozwu przez osoby, które nie znają niezbędnych danych osobowych przyszłego pozwanego. Tym samym przedmiot postępowania GIODO, pomimo pozornie indywidualnego charakteru, dotyczy ogólnego obszaru działania Prokuratury, co wpływa na interes społeczny, a przede wszystkim prawa obywateli do dochodzenia praw stanu czy roszczeń alimentacyjnych. Stanowisko Generalnego Inspektora Danych Osobowych kwestionuje całościowo uprawnienia Prokuratury do pozyskiwania danych z Centralnej Ewidencji Ludności na potrzeby postępowania cywilnego. W takim stanie Prokurator kwestionując stanowisko organu administracyjnego, powołując się na potrzeby ochrony praworządności i dobra społecznego korzysta z uprawnień wynikających z jego szczególnej roli określonej w art. 53 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. W skardze kasacyjnej Prokurator Prokuratury Rejonowej w Zgorzelcu podniósł zarzut naruszenia przepisu art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej "p.p.s.a.") mającego istotny wpływ na wynik sprawy. Powołany przepis stanowi, że sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Według art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast w myśl § 3 tego artykułu prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich mogą wnieść skargę w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej, a w pozostałych przypadkach w terminie sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie aktu lub podjęcia innej czynności uzasadniającej wniesienie skargi. Sposób wnoszenia przez prokuratora skargi do sądu administracyjnego, zarówno w zakresie konieczności wyczerpania toku instancji, jak i terminu do wniesienia skargi uzależniony jest od tego, czy brał on wcześniej udział w postępowaniu administracyjnym na prawach strony (uchwała 7 Sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., I OPS 6/05, ONSAiWSA 2006/3/68). Aby wymagać od prokuratora zachowania terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. trzeba wykazać, iż brał on udział w tym postępowaniu, w ramach którego wydano akt administracyjny zaskarżony następnie przez tego prokuratora do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zgorzelcu jako spóźnioną, gdyż uznał, że prokurator ten brał udział w postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji, a zatem miał do niego zastosowanie 30-dniowy a nie 6-miesięczny termin do złożenia skargi do sądu administracyjnego. W tej sytuacji zasadnicze znaczenia ma ustalenie, czy Prokurator był stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. Z akt administracyjnych wynika, że w postępowaniu wszczętym skargą S. K. organ kierował pisma do Prokuratora, jako strony postępowania m.in. zobowiązując do zajęcia stanowiska w sprawie, przesłania dokumentów (pismo z 13.12.2010 r. i 25.01.2011), czy informując o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i zgłoszenia ewentualnych żądań (pismo z 31.03.2011 r.). Następnie decyzja z dnia [...] lipca 2011 r. Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych odmawiająca uwzględnienia wniosku S. K. dotyczącego przetwarzania jego danych osobowych przez Prokuraturę Rejonową w Zgorzelcu została doręczona wnioskodawcy i Prokuratorowi Prokuratury Rejonowej w Zgorzelcu z pouczeniem o prawie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Zarówno S. K. jak i Prokurator Rejonowy w Zgorzelcu skorzystali ze swojego uprawnienia i wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Na skutek złożonych wniosków zapadła zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaistniałych okolicznościach sprawy Prokurator Prokuratury Rejonowej w Zgorzelcu brał aktywny udział w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, co przejawiało się chociażby w złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i z tego względu należało uznać, że był on stroną postępowania administracyjnego. W tej sytuacji prokurator wnosząc skargę w dniu 10 lutego 2012 r. przekroczył 30-dniowy termin obowiązujący tak stronę postępowania, jak i podmiot działający na prawach strony, do wniesienia skargi na decyzję administracyjną do sądu. Wobec powyższego Sąd Wojewódzki był uprawniony do orzeczenia o odrzuceniu skargi, jako wniesionej po upływie ustawowego terminu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Argumentacja skargi kasacyjnej, wskazująca na potrzebę działania Prokuratury z uwagi na interes społeczny i ochronę praworządności, nie mogła mieć wpływu na ocenę wymogów formalnych związanych z zachowaniem terminu do złożenia skargi. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.