I OZ 81/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-02-12
Skład orzekający: Janina Antosiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania administracyjnego, właścicielka nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością objętą postępowaniem egzekucyjnym, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym oceny legalności pisma organu egzekucyjnego?Ratio decidendi
Osoba niebędąca stroną postępowania administracyjnego może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym jako uczestnik, jeśli wykaże, że wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Właściciel nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością objętą postępowaniem egzekucyjnym nie posiada interesu prawnego do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym oceny legalności pisma organu egzekucyjnego, jeśli nie posiada tytułu prawno-rzeczowego do nieruchomości będącej przedmiotem egzekucji, a ewentualne oddziaływanie inwestycji na jego nieruchomość wynika z decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub zezwoleniu na przeprowadzenie gazociągów, które nie są przedmiotem rozpoznawanej sprawy.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił dopuszczenia W. D. do udziału w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi I. P. na pismo Wojewody Podkarpackiego dotyczące egzekucji administracyjnej. W. D., właścicielka sąsiadującej nieruchomości, twierdziła, że wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego ze względu na potencjalne oddziaływanie inwestycji gazowej na jej nieruchomość oraz kwestie bezpieczeństwa. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenia W. D. i I. P. na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenia W. D. i I. P.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. D. oraz zażalenia I. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 80/12 o odmowie dopuszczenia W. D. do udziału w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi I. P. na pismo Wojewody Podkarpackiego z dnia 18 lipca 2011 r., nr N.I.7731-5/10 w przedmiocie egzekucji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenia.
Przedmiotem skargi I. P. jest pismo Wojewody Podkarpackiego w Rzeszowie z 18 lipca 2011 r. nr N.I.7731-5/10 w sprawie postępowania egzekucyjnego dotyczącego przymusu bezpośredniego zmierzającego do udostępnienia nieruchomości celem założenia i przeprowadzenia sieci gazociągów przesyłowych, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...], obręb [...] w Rzeszowie, zgodnie z decyzją Wojewody Rzeszowskiego z dnia [...] marca 1993 r., znak [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji pn. "Zagospodarowanie istniejących odwiertów eksploatacyjnych oraz budowa gazociągów kopalnianych i matanolociągów łączących odwierty z ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego [...] w Rzeszowie".
Postanowieniem z 12 października 2011 r. WSA w Rzeszowie odrzucił skargę orzekając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 12/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie uznając, że Sąd I instancji nie określił znaczenia prawnego pisma Wojewody Podkarpackiego z 18 lipca 2011 r. przez pryzmat aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a.
W toku postępowania prowadzonego pod nową sygn. II SA/Rz 80/12 po wyznaczeniu rozprawy pismo wniosła W. D. , oznaczając je jako "Wniosek o udział w postępowaniu dotyczącym gruntu niezbędnego do budowy urządzeń wydobywczych kopalni [...] w Rzeszowie". Z jego treści wynika, że wnioskodawczyni jest właścicielką nieruchomości sąsiadującej, bezpośrednio przylegającej do działki oznaczonej geodezyjnie nr [...] obręb [...]. W ocenie W. D. prowadzone postępowanie administracyjne, egzekucyjne, sądowe bezpośrednio dotyczy jej uprawnień. W dalszej części pisma wnioskodawczyni powołała się na konieczność respektowania bezpiecznych odległości w zakresie przepisów przeciwpożarowych i wybuchowych, zarzuciła iż organy nie zebrały w całości niezbędnego materiału dowodowego do podjęcia właściwej decyzji, zaś materiał ten, o charakterze fragmentarycznym, był podstawą błędnego rozstrzygnięcia. Wnioskodawczyni wywodzi o rażącym naruszeniu prawa w aspekcie pominięcia przepisów o planowaniu przestrzennym w obszarze górniczym.
Postanowieniem z dnia 13 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił dopuszczenia W. D. do udziału w postępowaniu sądowym. W ocenie Sądu wniosek nie był uprawniony, albowiem wnioskodawczyni nie wykazała, aby wynik aktualnie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego dotyczył jej interesu prawnego. Przedmiotem postępowania sądowego jest ocena legalności pisma Wojewody Podkarpackiego z 18 lipca 2011 r. w sprawie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zagospodarowania złoża gazu ziemnego [...] - udostępnienia terenu nieruchomości siedliskowej obszaru górniczego Zalesie, oznaczonego geodezyjnie jako działka nr [...], obręb [...]. Z wniosku W. D. wynika bezspornie, że wnioskodawczyni do działki, która miała być przedmiotem czynności egzekucyjnych nie posiada tytułu prawno-rzeczowego, jest natomiast właścicielką innej, sąsiadującej działki. Z tego względu, w ocenie Sądu, wynik postępowania w sprawie II SA/Rz 80/12 nie dotyczy interesu prawnego W. D. to zaś uzasadnia podjęcie postanowienia o odmowie dopuszczenie jej do udziału w tym postępowaniu.
Na powyższe postanowienie W. D. wniosła zażalenie. Wskazała, że swój interes prawny do występowania w sprawie upatruje w oddziaływaniu instalacji górniczej, rur wydobywczych na swoją nieruchomość, a to w zakresie stref ochronnych i zagrożenia jakie posadowienie takiej instalacji będzie powodowało dla jej nieruchomości. Wpływ na możliwość zagospodarowania jej terenu, jak również szkoda w postaci całkowitej utraty wartości gruntu prowadzi także, jej zdaniem, do wniosku o istnieniu interesu prawnego. Podniosła ponadto, że przedmiotowa egzekucja była prowadzona także w stosunku do jej gruntu.
Zażalenie wniosła również skarżąca – I. P. , podnosząc argumenty nie odnoszące się do rozpoznawanej kwestii dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym W. D. , lecz dotyczące działalności organów administracji i postępowania egzekucyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
W wyroku NSA z dnia 22 lutego 1984 r., I SA 1748/83 (LexPolonica nr 332569) przyjęto: "Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji".
Mając powyższe na uwadze oraz wzgląd na okoliczności sprawy niniejszej, należy podzielić pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że W. D. - domagająca się dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi I. P. nie legitymuje się interesem prawnym, który pozwalałaby na jej uczestnictwo w tejże sprawie. Jak bowiem trafnie wskazał Sąd I instancji, wnioskodawczyni nie posiada tytułu prawno-rzeczowego do działki, która była przedmiotem czynności egzekucyjnych, a których dotyczy skarżone pismo Wojewody Podkarpackiego. Jest ona natomiast właścicielką działki sąsiadującej. Nie wskazują również na istnienie jej interesu prawnego do występowania w sprawie niniejszej argumenty podniesione przez W. D. w zażaleniu. Podniesiona przez nią kwestia ewentualnego oddziaływania spornej inwestycji – instalacji gazowej na nieruchomość, której jest właścicielem, nie ma bowiem prawnego związku z prowadzoną egzekucją wobec działki sąsiadującej, lecz z będącą podstawą prowadzenia postępowania egzekucyjnego decyzją Wojewody Rzeszowskiego z dnia [...] marca 1993 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji pn. "Zagospodarowanie istniejących odwiertów eksploatacyjnych oraz budowa gazociągów kopalnianych i matanolociągów łączących odwierty z ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego [...] w Rzeszowie", która ustaliła takie właśnie usytuowanie inwestycji oraz decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] października 2006 r. znak: [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie gazociągów przesyłowych. Decyzje te nie są jednak przedmiotem postępowania w rozpoznawanej sprawie. Bez znaczenia jest też podniesiona przez W. D. okoliczność, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone także w stosunku do jej działki.
W takiej sytuacji należało uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 listopada 2012 r. odmówił dopuszczenia W. D. do udziału w postępowaniu sądowym o sygn. akt II SA/Rz 80/12.
Odnosząc się natomiast do zażalenia I. P., stwierdzić należało, że nie posiadała ona interesu prawnego w zaskarżeniu przedmiotowego postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym W. D. , czyli innej osoby, gdyż postanowienie to bezpośrednio jej nie dotyczyło. Z tego względu zażalenie I. P. podlegało także oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) postanowił zażalenia oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło