I OZ 517/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II SO/Bd 51/12 w przedmiocie wymierzenia Staroście B. grzywny w sprawie z wniosku A. S. w przedmiocie wymierzenia grzywny Staroście B. za nieprzekazanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić zażalenie. A. S. w złożonym przez siebie piśmie z dnia 16 kwietnia 2012r. wnosił o wymierzenie grzywny Staroście B. z uwagi na – jego zdaniem - przekazanie do Sądu skargi z dnia [...] lutego 2012r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a.". Wnioskodawca podnosił przy tym, iż trzydziestodniowy termin określony w powyższym przepisie powinien być liczony od nadania skargi w urzędzie pocztowym, co zostało dokonane w dniu [...] lutego 2012 r. Organ przesłał zaś do Sądu skargę w dniu [...]marca 2012 r. W odpowiedzi na wniosek Starosta B. wnosząc o jego oddalenie, stwierdził, że przesłał skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w zakreślonym do dokonania tej czynności terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 9 maja 2012 r. oddalił złożony przez A. S. wniosek wskazując, że organ dochował terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. Sąd uznał bowiem, że mimo odmiennego sformułowania zawartego w art. 53 § 1 P.p.s.a. i art. 54 § 2 P.p.s.a., czyli zwrotu: "skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie" i "organ, o którym mowa w art. 54 § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia", nie jest zasadne ani zgodne z intencją ustawodawcy różnicowanie początku biegu terminu dla skarżącego i organu. Nie tylko bowiem względem skarżącego termin bieg swój rozpoczyna od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie, lecz również odnośnie organu, początek terminu następuje z chwilą wniesienia skargi – rozumianej jako wniesienie skargi do organu, a nie jako wniesienie jej do placówki nadawczej. Sąd uznał, że gdyby wola ustawodawcy byłaby zgodna z interpretacją wnioskodawcy, użyłby on raczej sformułowania "organ, o którym mowa w art. 54 § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej nadania". W ocenie bowiem Sądu słowo "wniesienie" nie powinno być przedmiotem różnic interpretacyjnych i w sposób bezsporny rozumieć je należy, jako czynność dokonaną – zatem zakończoną czyli, jako wniesienie skargi do organu potwierdzone w biurze podawczym tego organu, nie natomiast jako czynność dopiero wszczętą, a jeszcze niezakończoną. Sąd zwrócił także uwagę, iż w sytuacji, gdyby skarga wpłynęła do organu po dłuższym upływie czasu, skutkowałoby to skróceniem czasu wyznaczonego organowi na udzielenie odpowiedzi na skargę, stawiając w uprzywilejowanej pozycji skarżącego. Sąd uznał też, że data nadania przez skarżącego skargi w placówce nadawczej istotna jest z punktu oceny zachowania terminu przez skarżącego, nie natomiast z punktu widzenia zachowania terminu przez organ, bieg terminu liczony jest dopiero od dnia wpływu skargi do biura podawczego czy kancelarii organu. Jeżeli zatem przedmiotowa skarga została wniesiona do organu w dniu [...] lutego 2012r., trzydziestodniowy termin, do jej przekazania sądowi wraz z odpowiedzią na nią upłynął w dniu [...] marca 2012 r. Przekazanie w związku z tym skargi do sądu w dniu [...] marca 2012 r. nastąpiło w przepisanym do dokonania tej czynności terminie. A. S. w złożonym na powyższą decyzję zażaleniu, zarzucił Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie art. 54 § 2 i art. 141 § 4 P.p.s.a., art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. W obszernym uzasadnieniu, żalący się podtrzymał wyrażone we wniosku o wymierzenie grzywny stanowisko, że termin, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. powinie biec dla organu od daty nadania skargi w polskiej placówce pocztowej - zgodnie z art. 83 § 3 P.p.s.a. Zdaniem A. S., przemawia za tym przede wszystkim wykładnia celowościowa w/w przepisu. Nieprzekazanie organowi przez pocztę skargi w tym terminie lub przekazanie skargi z dużym opóźnieniem może – według autora zażalenia - co najwyżej stanowić przyczynę usprawiedliwiającą niedochowanie przez niego terminu, gdyż ustawodawca w żadnym przepisie nie wskazał, iż bieg w/w terminu rozpoczyna od momentu otrzymania skargi przez urząd. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. żalący się podnosił, że Sąd Wojewódzki nie zaprezentował w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podnoszonych we wniosku zarzutów, jak również zaprezentowanego przez Starostę stanowiska. Sąd Wojewódzki – w ocenie skarżącego – przedstawił zatem w sposób nierzetelny stan faktyczny sprawy. A. S. zwrócił przy tym uwagę, iż Sąd Wojewódzki nie dostrzegł, że organ przekazał mu akta niekompletne, co również uzasadniało wymierzenie temu organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a. Skarżący zarzucił również Sądowi I instancji, iż wydane przez niego postanowienie wraz z uzasadnieniem tylko nieznacznie różni się od orzeczenia z uzasadnieniem wydanego w sprawie o sygn. akt II SO/Bd 52/12, co narusza zawarty w art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nakaz samodzielnego rozstrzygania przez sędziego wszystkich zagadnień faktycznych i prawnych, związanych z rozpoznawaną sprawą. Powyższe uchybienie prowadziło w konsekwencji do rozpoznania przedmiotowej sprawy w sposób nienależyty, nierzetelny i niesprawiedliwy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 54 § 1 i 2 P.p.s.a., organ zobligowany jest przekazać skargę wniesioną za jego pośrednictwem do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Z kolei według art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie nieprzekaznia przez organ skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w przepisanym terminie, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Grzywna jest wymierzana przez sąd w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. W świetle powyższych przepisów wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ trzydziestodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę oraz złożenia stosownego wniosku przez stronę. Przesłanki te w niniejszej sprawie nie zostały łącznie spełnione. Jak bowiem wynika z prawidłowych ustaleń poczynionych przez Sąd I instancji, organ przekazał Sądowi Wojewódzkiemu skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w przepisanym do dokonania tej czynności terminie. Wbrew zarzutowi wnoszącego zażalenie termin, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. rozpoczyna bieg od daty fizycznego wniesienia do organu skargi, nie zaś od daty jej oddania w polskim urzędzie pocztowym. Wskazać bowiem należy, iż przepis art. 83 § 3 P.p.s.a. rozstrzyga o dacie wniesienia pisma do sądu, w przypadku dokonywania tej czynności za pośrednictwem polskiego urzędu pocztowego. Dotyczy zatem wyłącznie oceny zachowania terminu przez podmiot kierujący w opisany w tym przepisie sposób pismo do sądu. Artykuł 54 § 2 P.p.s.a., co wprost wynika z jego literalnego brzemienia, dotyczy zaś terminu przekazania skargi wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy przez organ do którego skarga została wniesiona. Gdyby zatem ustawodawca chciał utożsamiać moment wniesienia skargi, o którym mowa w art. 83 § 3 P.p.s.a z momentem wskazanym w art. 54 § 2 P.p.s.a., z pewnością użyłby w tych przepisach tożsamego zwrotu tj. "wniesienia skargi do sądu" lub też - jak słusznie Sąd Wojewódzki zauważył - w art. 54 § 2 P.p.s.a. użyłby sformułowania "od daty nadania skargi". Wskazać także należy, że uznanie prezentowanej przez skarżącego wykładni za prawidłową, w konsekwencji prowadziłoby do wniosku, iż także termin sporządzenia uzasadnienia wydanego w sprawie wyroku biegnie od daty oddania wniosku w tym przedmiocie w polskim urzędzie pocztowym, co także w żadnym zakresie nie odnajduje uzasadnienia. Podkreślenia poza tym wymaga, że zaprezentowane w zażaleniu stanowisko pozostaje również w sprzeczności z wykładnią celowościową w/w przepisu. Intencją bowiem ustawodawcy formułującego art. 54 § 2 P.p.s.a. było stworzenie organowi, za pośrednictwem którego skarga została wniesiona do sądu administracyjnego, realnej możliwości ustosunkowania się do zarzutów skargi i przygotowania akt administracyjnych sprawy umożliwiając w ten sposób dokonanie kontroli sądowoadministracyjnej wydanego przez siebie rozstrzygnięcia. Uzależnienie zatem terminu, w którym organ ten zobowiązany byłyby wykonać powyższe czynności, od zachowania operatora pocztowego stwarzałoby wyłącznie pozory udzielonej organowi w tym zakresie możliwości zajęcia w sprawie stanowiska. W świetle powyższego nie ulega zatem wątpliwości, iż Sąd Wojewódzki słusznie uznał, że trzydziestodniowy termin do przekazania przez Starostę B. skargi – z uwagi na jej wpłynięcie do tego organu w dniu [...] lutego 2012 r. – upływał z dniem [...] marca 2012 r. Nadając zatem skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami administracyjnymi w dniu [...] marca 2012 r., organ dokonał czynności, o której mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., w przepisanym terminie. Za nieuzasadnione należy w tym zakresie uznać również pozostałe podniesione przez skarżącego zarzuty. Sąd Wojewódzki wprawdzie bowiem nie odniósł się do podniesionego przez stronę zarzutu przekazania niekompletnych akt oraz błędnie sformułowanej odpowiedzi na skargę, naruszenie to jednak nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania w sprawie wymierzenia grzywny. Organ jest wprawdzie zobligowany do przekazania kompletnych akt administracyjnych, ewentualne jednak braki w tym zakresie mogą zostać wyłącznie stwierdzone na etapie merytorycznego badania wniesionej przez A. S. skargi. Wówczas skarżącemu również będzie przysługiwało prawo do domagania się wymierzenia grzywny wobec niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. Identyczne stanowisko należało odnieść do zagadnienia przesłanej przez organ odpowiedzi na skargę. Wyłącznie bowiem od organu zależy, w jakim zakresie odpowie na podniesione przez skarżącego zarzuty. Za nieuzasadniony należało także uznać zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Takie samo sformułowanie uzasadnień postanowień wydanych na gruncie identycznych stanów faktycznych, nie przesądza o braku wydania przez Sąd samodzielnego rozstrzygnięcia, lecz stanowi wyraz prezentowania identycznego w tym zakresie poglądu. Wskazać przy tym należy, iż oba orzeczenia zostały wydane przez ten sam sąd, choć w innym składzie. W świetle powyższego trudno także uznać, iż Sąd I instancji, przy wydaniu zaskarżonego postanowienia, naruszył art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w sentencji.