II FZ 732/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-08-21
Skład orzekający: Jan Rudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ustalenie, że skarżąca otrzymuje emeryturę w kwocie 2616 zł miesięcznie, jest współwłaścicielką mieszkania i dwóch działek, a także że wpis od skargi wynosi 100 zł, prowadzi do wniosku, że skarżąca była w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zastosowanie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA nie było uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżąca M.R. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody z emerytury i znaczne wydatki związane z problemami zdrowotnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżąca jest w stanie ponieść wpis od skargi w wysokości 100 zł. Skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc m.in. kwestię rejestracji jej skargi jako trzech oddzielnych spraw.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 905/12 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M.R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 13 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.
W odpowiedzi na wezwanie Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł skarżąca M.R. zwróciła się na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że jest osobą samotną, utrzymującą się z emerytury w wysokości 2.615 zł miesięcznie. Jest także współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 42 m 2 oraz dwóch działek po 1842 m2 każda. Jednocześnie stwierdziła, że w związku z problemami zdrowotnymi (usunięta nerka oraz złamana noga w kostce) ponosi znaczne wydatki na lekarstwa oraz koszty utrzymania, które miesięcznie wynoszą około 1000 zł.
Na postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2012r., odmawiające przyznania prawa pomocy, skarżąca wniosła sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 czerwca 2012 r. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu wskazano, że z przedstawionego przez skarżącą zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków wynika, że po uregulowaniu wszystkich należności pozostaje jej do dyspozycji kwota około 1322 zł. Z tego powodu poniesienie wpisów od trzech wniesionych skarg w wysokości 100 zł nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania.
W zażaleniu z dnia 13 lipca 2012 r. skarżąca wskazała, że pomimo tego, iż wniosła jedną skargę na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, to WSA w Warszawie zarejestrował trzy oddzielne sprawy i zwrócił się o uiszczenie wpisów sądowych w łącznej wysokości 300 zł. Zauważyła również, że pomaga materialnie synowi i wnuczce, ale nie jest w stanie udokumentować tych okoliczności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedmiotem kontroli instancyjnej dokonywanej w postępowaniu zażaleniowym przez Naczelny Sąd Administracyjny jest zgodność z prawem orzeczeń wydawanych przez sądy pierwszej instancji. Co do zasady NSA nie rozpoznaje ponownie sprawy merytorycznie, a jedynie bada, czy przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia nie doszło do naruszenia przepisów prawa. Przedmiotem rozstrzygnięcia NSA nie jest więc istota sprawy, a jedynie ocena postępowania przed sądem pierwszej instancji.
W rozpatrywanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Ustalenie, że wnioskodawczyni otrzymuje emeryturę w kwocie 2616, 00 zł oraz jest współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 42m2 oraz dwóch działek o powierzchni 1842 m2 każda, uprawniało Sąd pierwszej instancji do oceny, iż nie została spełniona przesłanka przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym. Zestawienie kwoty przychodów uzyskiwanych miesięcznie przez skarżącą, z kwotą wpisu od skargi 100 zł. prowadzi do wniosku, że była w stanie ponieść pełne koszty postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nietrafiony był również zarzut dotyczący zasadności zarejestrowania skargi wniesionej przez skarżącą jako trzech odrębnych spraw, który nie podlega rozpatrzeniu w postępowaniu wszczętym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy
Reasumując powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji, wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów obowiązującego prawa. Opłacenie przez skarżącą wpisu należnego w niniejszej sprawie nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania. Przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, określona w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nie została zatem w kontrolowanej sprawie spełniona. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji zobligowany był oddalić wniosek skarżącej, co też uczynił, stosownie do przepisów obowiązującego prawa.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło