II FZ 731/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-08-21

Skład orzekający: Jan Rudowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi, biorąc pod uwagę jej dochody, majątek oraz ponoszone wydatki?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ustalenie, że skarżąca otrzymuje emeryturę w kwocie 2616 zł miesięcznie, jest współwłaścicielką mieszkania i dwóch działek, uprawniało sąd pierwszej instancji do oceny, iż nie została spełniona przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Kwota wpisu od skargi (100 zł) nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania skarżącej.
Stan faktyczny
Skarżąca M.R. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (wpisu od skargi w wysokości 100 zł), wskazując na niskie dochody z emerytury, posiadany majątek oraz znaczne wydatki związane z leczeniem. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał tę decyzję, uznając, że skarżąca dysponuje wystarczającymi środkami. Skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc m.in. kwestię błędnego zarejestrowania jej skargi jako trzech odrębnych spraw.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 904/12 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 13 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie. W odpowiedzi na wezwanie Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł skarżąca M.R. zwróciła się na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że jest osobą samotną, utrzymującą się z emerytury w wysokości 2.615 zł miesięcznie. Jest także współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 42 m 2 oraz dwóch działek po 1842 m2 każda. Jednocześnie stwierdziła, że w związku z problemami zdrowotnymi (usunięta nerka oraz złamana noga w kostce) ponosi znaczne wydatki na lekarstwa oraz koszty utrzymania, które miesięcznie wynoszą około 1000 zł. Na postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2012r., odmawiające przyznania prawa pomocy, skarżąca wniosła sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 czerwca 2012 r. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu wskazano, że z przedstawionego przez skarżącą zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków wynika, że po uregulowaniu wszystkich należności pozostaje jej do dyspozycji kwota około 1322 zł. Z tego powodu poniesienie wpisów od trzech wniesionych skarg w wysokości 100 zł nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania. W zażaleniu z dnia 13 lipca 2012 r. skarżąca wskazała, że pomimo tego, iż wniosła jedną skargę na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, to WSA w Warszawie zarejestrował trzy oddzielne sprawy i zwrócił się o uiszczenie wpisów sądowych w łącznej wysokości 300 zł. Zauważyła również, że pomaga materialnie synowi i wnuczce, ale nie jest w stanie udokumentować tych okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedmiotem kontroli instancyjnej dokonywanej w postępowaniu zażaleniowym przez Naczelny Sąd Administracyjny jest zgodność z prawem orzeczeń wydawanych przez sądy pierwszej instancji. Co do zasady NSA nie rozpoznaje ponownie sprawy merytorycznie, a jedynie bada, czy przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia nie doszło do naruszenia przepisów prawa. Przedmiotem rozstrzygnięcia NSA nie jest więc istota sprawy, a jedynie ocena postępowania przed sądem pierwszej instancji. W rozpatrywanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Ustalenie, że wnioskodawczyni otrzymuje emeryturę w kwocie 2616, 00 zł oraz jest współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 42m2 oraz dwóch działek o powierzchni 1842 m2 każda, uprawniało Sąd pierwszej instancji do oceny, iż nie została spełniona przesłanka przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym. Zestawienie kwoty przychodów uzyskiwanych miesięcznie przez skarżącą, z kwotą wpisu od skargi 100 zł. prowadzi do wniosku, że była w stanie ponieść pełne koszty postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nietrafiony był również zarzut dotyczący zasadności zarejestrowania skargi wniesionej przez skarżącą jako trzech odrębnych spraw, który nie podlega rozpatrzeniu w postępowaniu wszczętym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy Reasumując powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji, wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów obowiązującego prawa. Opłacenie przez skarżącą wpisu należnego w niniejszej sprawie nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania. Przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, określona w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nie została zatem w kontrolowanej sprawie spełniona. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji zobligowany był oddalić wniosek skarżącej, co też uczynił, stosownie do przepisów obowiązującego prawa. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło