II SA/Sz 426/12

WyrokWSA w Szczecinie2012-06-06

Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Barbara Gebel, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ dyscyplinarny prawidłowo wznowił postępowanie dyscyplinarne, nie badając uprzednio, czy wniosek o wznowienie został złożony w ustawowym terminie i czy powołano się na ustawowe przesłanki wznowienia?
Ratio decidendi
Organ dyscyplinarny, wznawiając postępowanie dyscyplinarne, naruszył przepisy ustawy o Policji, w szczególności art. 135r ust. 1 i 7, poprzez brak zbadania, czy wniosek o wznowienie został złożony w ustawowym terminie oraz czy powołano się na ustawowe przesłanki wznowienia. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego orzeczenia.
Stan faktyczny
R. A., policjant, został ukarany dyscyplinarnie wydaleniem ze służby. Po wycofaniu przez sąd środków dowodowych w postaci podsłuchów telefonicznych w sprawie karnej, R. A. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego. Organy dyscyplinarne wznowiły postępowanie i odmówiły uchylenia pierwotnego orzeczenia. R. A. zaskarżył orzeczenie organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym nierzetelne przeprowadzenie czynności dowodowych i brak rozważenia wszystkich istotnych okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji. Stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi R. A. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, orzeczenia w sprawie ukarania karą dyscyplinarną I. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Komendant Policji orzeczeniem[...] na podstawie art. 133 ust. 8 pkt 1, art. 135 s ust. 5 i art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez R. A. - utrzymał w mocy orzeczenie nr [...] Komendanta Policji z dnia [...]odmowie uchylenia orzeczenia nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] ., którym organ uznał. R.A. winnym zarzucanego mu czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 § 3 kk i wymierzył karę dyscyplinarną. Jak wynika z uzasadnienia powyższego orzeczenia Komendanta Policji zostało ono wydane w następujących okolicznościach sprawy. Komendant Policji orzeczeniem nr [...] na podstawie art. 133 ust. 1 i art. 135 j ust. 1 pkt 3 oraz art. 134 pkt 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277 ze zm.) uznał R. A. za winnego popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 kk, to jest tego, że w dniu [...], będąc funkcjonariuszem Policji, w związku z pełnieniem funkcji publicznej, przyjął za pośrednictwem M. L. bądź osobistej w zamian za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) polegające na zaniechaniu uniemożliwienia A.I. korzystania z pojazdu którego stan techniczny zagrażał bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu po kolizji drogowej w dniu [...]. Powyższe orzeczenie przesłano R. A. pocztą za zwrotnym poświadczeniem odbioru na adres zamieszkania. Przesyłka była podwójnie awizowana przez pocztę tj. w dniu [...], a następnie odesłano nieodebraną przesyłkę[...]. Mając na uwadze treść przepisów dotyczących doręczeń tj. art. 135p ust. 1 ustawy o Policji oraz art. 131 § 1 kpk i art. 132 § 1 i § 2 kpk i art. 133 § 1 kpk w związku z art. 135 k ust. 1 i art. 135 o ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji organ uznał, że doręczenie R. A. przedmiotowego orzeczenia nastąpiło z dniem[...]. Policjant miał zatem prawo złożenia odwołania do dnia [...]. Po tej dacie orzeczenie stało się prawomocne. W dniu [...] do Komendanta Policji wpłynęło pismo R. A., w którym wniósł o weryfikację przewinienia dyscyplinarnego oraz wymierzonej kary z uwagi na wycofanie przez Sąd rozpatrujący sprawę karną środków dowodowych w postaci podsłuchów telefonicznych. W związku z powyższym Komendant Policji postanowieniem z dnia [...]wznowił postępowanie dyscyplinarne przeciwko R.A. zakończone prawomocnym orzeczeniem z dnia [...]. W toku postępowania organ I instancji uzyskał dodatkowe materiały, między innymi akt oskarżenia R. A., postanowienie Sądu Rejonowego którym uchylono środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych R. A., protokół z rozprawy głównej Sądu Rejonowego z [...] w sprawie oskarżenia R. A. o czyn z art. 228 § 3 kk., wyrok tego Sądu z [...] o uznaniu R.A. winnym popełnienia czynu z art. 228 § 3 kk., apelacji [...] od tego wyroku. Uzyskano również informację, iż apelacja pozostaje nadal nierozpoznana. Następnie Komendant Policji orzeczeniem z dnia [...] na podstawie art. 135 s ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji odmówił uchylenia orzeczenia [...] stwierdzając brak podstaw do uchylenia prawomocnego orzeczenia w przedmiocie kary dyscyplinarnej z uwagi na to, iż sąd w toku postępowania nie wycofał środków dowodowych w postaci podsłuchów, a apelacja obrońcy obwinionego pozostaje nadal nierozpoznana. Organ I instancji wskazał również, iż rozstrzygając o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wzięto pod uwagę nie tylko nagrania z prowadzonych rozmów telefonicznych, ale również inne dokumenty, zeznania i wyjaśnienia poszczególnych osób. Wykorzystanie nagrań z przeprowadzonych rozmów telefonicznych, w świetle zgromadzonego materiału, stanowi jedynie dodatkowe potwierdzenie zaistniałej sytuacji i nie jest głównym środkiem dowodowym. R. A. zaskarżył powyższe orzeczenie, zarzucając Komendantowi Policji nierzetelność i brak wszystkich dotyczących tej sprawy danych. Według skarżącego, Przewodniczący Sądu Rejonowego uznał podsłuchy telefoniczne za bezprawne i nie mogące służyć jako środki dowodowe. Ponadto nie został jeszcze skazany prawomocnym wyrokiem, a uznano, że należy go dyscyplinarnie zwolnić ze służby. Jeżeli byłby winny, to prokurator nie prowadziłby sprawy przez ponad trzy lata mając do przesłuchania dwóch świadków, jednego kierującego samochodem i policjanta, i można go było przesłuchać w każdej chwili. R. A. podniósł również zarzut, że nie próbowano rozważyć postanowienia Sądu Rejonowego, którym uchylono środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia go w czynnościach służbowych policjanta i nie został przywrócony do służby, gdzie mógłby oczekiwać prawomocnego wyroku Sądu, wykonując przydzielone obowiązki. Ponadto pozostaje nadal Związków Zawodowych i chciałby skorzystać ze szczególnej ochrony. Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Policji orzeczeniem Nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. Komendant Policji wskazał w uzasadnieniu orzeczenia, że zgodnie z art. 135 r ust. 1 pkt i 2 ustawy o Policji zakończone prawomocnym orzeczeniem postępowanie dyscyplinarne wznawia się, jeżeli zostały ujawnione istotne dla sprawy okoliczności, nieznane w toku postępowania dyscyplinarnego. Ustęp 6 tego przepisu stanowi m.in. że przełożony dyscyplinarny, który wydał prawomocne orzeczenie dyscyplinarne, wznawia postępowanie na wniosek ukaranego. Na podstawie art. 135 s ust. 1 ustawy o Policji, po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego przeprowadza się czynności dowodowe ograniczone do przyczyn wznowienia. Zgromadzone w toku wznowionego postępowania dokumenty, a w szczególności treść wyroku Sądu Rejonowego [...] świadczą o tym, że w toku postępowania karnego korzystano m.in. z zarejestrowanych rozmów prowadzonych przez R. A. z M. L., bowiem ich fragmenty zostały zacytowane w uzasadnieniu wyroku. Także apelacja strony od wyroku. wskazuje na to, iż sąd I instancji orzekając oparł się na treści utrwalonej rozmowy telefonicznej. Niezrozumiały pozostaje zatem wywód R. A. odnoszący się do uznania podsłuchów telefonicznych za bezprawne i nie mogących służyć jako środki dowodowe. Następnie, odnosząc się do zarzutu R. A. braku prawomocnego wyroku skazującego i jednoczesnego jego zwolnienia dyscyplinarnego, organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 132 ust. 4 ustawy o Policji czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne, wypełniający jednocześnie znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Zatem właściwy przełożony jest uprawniony do oceny zachowania policjanta w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej bez względu na to, czy i ewentualnie jakie rozstrzygnięcia zapadały w postępowaniu karnym. Odnosząc się do zarzutów nie uwzględnienia przez organ postanowienia Sądu Rejonowego, którym uchylono środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych i nie przywrócenia go do służby, organ odwoławczy podkreślił, że stosowany przez Sąd środek zapobiegawczy służy specyficznym celom postępowania karnego. R. A. od [...] pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych na podstawie art. 39 ust. 1 i 3 ustawy o Policji. Przepis ten zobowiązuje przełożonego do zawieszenia w czynnościach służbowych policjanta w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego oraz przewiduje możliwość jego przedłużenia do czasu zakończenia postępowania karnego w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Uchylenie środka zapobiegawczego przez sąd w żaden sposób nie oddziałuje na decyzję przełożonego o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych, podjętą w oparciu o przepisy ustawy o Policji, nie zaś Kodeksu postępowania karnego. Pełnienie przez stronę funkcji przewodniczącego Związków Zawodowych w kontekście postanowień Statutu Policjantów (przewidującego szczególną ochronę niektórych członków Związku) nie ma żadnego wpływu na możliwość wymierzenia przez przełożonego kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Tryb postępowania dyscyplinarnego został szczegółowo określony przez ustawodawcę w rozdziale 10 ustawy o Policji. Prawodawca nie przewidział w tym zakresie szczególnej ochrony członków związków zawodowych, a statut Policjantów nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa. Ponadto, mimo postanowień art. 67 ust. 2 ustawy o Policji, zgodnie z którym przepisy ustawy o związkach zawodowych stosuje się odpowiednio do policjantów będących członkami wskazanych organów związków zawodowych, regulacja ta nie ma zastosowania do policjanta, któremu wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby, ponieważ w art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji ustawodawca przewidział bezwzględny obowiązek zwolnienia policjanta ze służby przy spełnieniu wymienionych w tym przepisie przesłanek (por. wyrok NSA z 11 lipca 2001 r. II SA 1563/01, LEX nr 77682). Zdaniem organu, powyższe przesądza o tym, że zarzuty R. A. z odwołania nie mogą być podstawą do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. R. A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na orzeczenie nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 135 s ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji poprzez nierzetelne i niewnikliwe przeprowadzenie czynności dowodowych w zakresie przyczyn stanowiących podstawę wznowienia, nie rozważnie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, w tym nie przeprowadzenie własnych ustaleń w zakresie nielegalności dowodów w postaci podsłuchów telefonicznych dopuszczonych w postępowaniu sądowym, co skutkowało dokonaniem niewłaściwych ustaleń, które nie dały podstaw do uchylenia dotychczasowego orzeczenia oraz art. 77 kpa, art. 78 § 1 kpa i art. 80 kpa poprzez wydanie orzeczenia w sprawie na podstawie powierzchownej analizy dowodów przeprowadzonych w sprawie, art. 107 § 3 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia na podstawie jakich dowodów organ doszedł do przekonania, iż o winie oprócz zakwestionowanych nagrań z podsłuchów przesądzają jeszcze inne dowody i ograniczenie się do lakonicznego stwierdzenia, iż zawinienie potwierdzają jeszcze inne dowody, nie wskazując jakie, co uniemożliwia merytoryczne zbadanie zasadności takich twierdzeń i rzetelne odniesienie się do nich. R. A. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia nr [...] Komendanta Policji w całości i o dopuszczenie dowodu z wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sądu Rejonowego, sygn. akt [...] i Sądu Okręgowego sygn. akt [...]na okoliczność nielegalności dowodów dopuszczonych w sprawach w postaci podsłuchów telefonicznych oraz na okoliczność wznowienia przez Sąd Okręgowy przewodu sądowego z uwagi na przychylenie się przez Sąd do wniosków skarżącego w przedmiocie nielegalności tychże dowodów. Zdaniem skarżącego, zgodnie z przepisami ustawy o Policji, Komendant Policji miał obowiązek rzetelnie i wszechstronnie przeanalizować przyczyny, które legły u podstaw wznowienia postępowania, a mianowicie zasadność zarzutu legalności dowodów dopuszczonych w postępowaniu dyscyplinarnym i sądowym w postaci podsłuchów telefonicznych. W sytuacji postawienia zarzutu nielegalności dowodów w postaci podsłuchów telefonicznych, a więc dowodu kluczowego dla ustalenia jego winy, Komendant Policji, a następnie Komendant Policji powinien w zakresie własnych uprawnień ustalić, chociażby na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego, czy zakwestionowane dowody rzeczywiście przeprowadzone zostały z naruszeniem przepisów prawa czy też nie. Organ zaś nie poczynił w tym zakresie żadnych własnych ustaleń. W ocenie skarżącego, zaskarżone orzeczenie wydane zostało z naruszeniem przepisów ustawy o Policji, a także Kodeksu postępowania administracyjnego, które nakazują organom prowadzić postępowania rzetelnie, wnikliwie oraz czynić ustalenia na podstawie wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. O zasadności zarzutu świadczy fakt, iż Sąd Okręgowy w sprawie o sygn. akt [...] wznowił przewód sądowy z uwagi na konieczność przeanalizowania zarzutu w przedmiocie niezgodnego z prawem przeprowadzenia dowodu z podsłuchów telefonicznych. Ponadto w zaskarżonym orzeczeniu organ II Instancji zamiast wnikliwego przeanalizowania całej sprawy ograniczył się tylko do powielenia stanowiska organu I Instancji pomimo, iż ten wydając orzeczenie dopuścił się szeregu uchybień procesowych, które powinny być brane pod uwagę również na tym etapie sprawy. Skarżący podkreślił, iż przy wydawaniu decyzji o wydaleniu go ze służby nie został wezwany do raportu w celu złożenia wyjaśnień, co jest wymagane przepisami prawa. Wezwanie do stawienia się do raportu doręczono mu za pomocą poczty natomiast czynność została przeprowadzona tego samego dnia, a więc dwie godziny przed zawiadomieniem o tym. Pomimo tego naruszenia prawa oraz jego prawa do złożenia wyjaśnień w sprawie żaden organ nie dopatrzył się tych uchybień. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. przepisami prawa procesowego i materialnego obowiązującego w dniu podjęcia zaskarżonego aktu lub czynności. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi skarżący. Zgodnie z 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest orzeczenie Komendanta Policji Nr [...] wydane w postępowaniu w trybie nadzwyczajnym, po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem Komendanta Policji nr [...], którym uznano policjanta R. A. winnym popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 kk i wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Tak więc w tym postępowaniu nie podlega merytorycznej ocenie Sądu prawomocne orzeczenie dyscyplinarne wydane w stosunku do skarżącego, lecz jedynie postępowanie zainicjowane na jego wniosek w celu wzruszenia tego orzeczenia w ramach instytucji wznowienia uregulowanej w całości w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm.). Zgodnie z art. 135r ustawy o Policji, postępowanie dyscyplinarne zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli: 1) dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności, okazały się fałszywe; 2) zostały ujawnione istotne dla sprawy okoliczności, które nie były znane w toku postępowania dyscyplinarnego; 3) orzeczenie wydano z naruszeniem obowiązujących przepisów, jeżeli mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia; 4) orzeczenie zostało wydane w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione (ust. 1). Postępowanie dyscyplinarne wznawia się na wniosek ukaranego lub obwinionego, albo w przypadku jego śmierci na wniosek członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej, jeżeli w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny będący podstawą wydania orzeczenia dyscyplinarnego (ust. 2). Postępowania dyscyplinarnego nie wznawia się po upływie 5 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia (ust. 5). Przełożony dyscyplinarny, który wydał prawomocne orzeczenie dyscyplinarne, wznawia postępowanie dyscyplinarne z urzędu lub na wniosek ukaranego lub obwinionego albo, w przypadku jego śmierci, na wniosek członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej. O wznowieniu postępowania dyscyplinarnego z urzędu zawiadamia się ukaranego lub obwinionego albo, w przypadku jego śmierci, członka rodziny uprawnionego do renty rodzinnej (ust. 6). Wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego wnosi się do przełożonego dyscyplinarnego, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji, w terminie 30 dni od dnia, w którym obwiniony dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (ust. 7). Jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność przełożonego dyscyplinarnego, o którym mowa w ust. 6, o wznowieniu rozstrzyga wyższy przełożony dyscyplinarny (ust. 8). Na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego ukaranemu oraz członkowi rodziny uprawnionemu do renty rodzinnej, o którym mowa w ust. 6, służy zażalenie do wyższego przełożonego dyscyplinarnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia, z tym że na postanowienie wydane przez Komendanta Głównego Policji przysługuje jedynie w takim samym terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 9). Poza wyżej cytowanymi przepisami istotne znacznie dla sądowej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu ma art. 135 s ust. 1 stanowiący, że po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego przeprowadza się czynności dowodowe ograniczone do przyczyn wznowienia, a po ich zakończeniu, stosownie do poczynionych ustaleń, wydaje się orzeczenie: 1) uchylające dotychczasowe orzeczenie i stwierdzające uniewinnienie ukaranego lub umorzenie postępowania dyscyplinarnego albo 2) zmieniające dotychczasowe orzeczenie i wymierzające inną karę dyscyplinarną, albo 3) odmawiające uchylenia dotychczasowego orzeczenia. Na podstawie powyższych uregulowań można wyróżnić dwie fazy postępowania wznowieniowego, mianowicie, fazę wstępną zainicjowaną wnioskiem o wznowienie postępowania oraz fazę następującą po wydaniu przez organ formalnego postanowienia o wznowieniu tego postępowania. W pierwszej kolejności, po wpłynięciu wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, organ winien ustalić, czy występują formalne podstawy do wznowienia tego postępowania, a więc czy podanie pochodzi od właściwego podmiotu, czy zostało złożone w ustawowym terminie i czy strona powołała się na ustawowe przesłanki wznowienia określone w art. 135r ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji. Pozytywny wynik tego badania daje podstawy do formalnego wszczęcia postępowania wznowieniowego. Po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, organ – w myśl art. 135 s ust. 1 ustawy o Policji – może przystąpić do merytorycznego badania przyczyn wznowienia postępowania dyscyplinarnego. A następnie, stosownie do poczynionych ustaleń, wydaje orzeczenie oparte na jednym z przepisów art. 135s ust. 1 ustawy o Policji. Podkreślić należy, że warunkiem wszczęcia postępowania na wniosek strony jest wniesienie tego wniosku z zachowaniem ustawowego terminu określonego a art. 135 r ust. 7 ustawy o Policji. Natomiast wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia pomimo uchybienia terminu do złożenia wniosku o wznowienie stanowi – zdaniem Sądu - rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, a więc i orzeczeń dyscyplinarnych. Uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania winno skutkować odmową wszczęcia tego postępowania, a w przypadku gdy organ wadliwie wszczął takie postępowanie to winno ono ulec umorzeniu (por. wyrok WSA z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 920/11, LEX nr 965383). W świetle powyższego stanu prawnego stwierdzić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie organy obu instancji naruszyły tryb postępowania wznowieniowego. Jak wynika to z akt administracyjnych, R. A. w dniu [...] zwrócił się do Komendanta Policji z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym z dniem [...] orzeczeniem dyscyplinarnym. W motywach wniosku skarżący powołał się na okoliczność odstąpienia przez Sąd od przeprowadzenia dowodu z podsłuchów telefonicznych w sprawie [...] prowadzonej przeciwko niemu przed Sądem Rejonowym. We wniosku nie została wskazana w żaden sposób data dowiedzenia się przez wnioskującego o okolicznościach stanowiących – jak przyjął organ - przesłankę wznowieniową określoną w art. 135 r ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. Z kolei organ I instancji nie poczynił żadnych ustaleń w tym zakresie. Nie zbadał przed wszczęciem postępowania wznowieniowego, czy wniosek skarżącego o wznowienie postępowania dyscyplinarnego został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu 30 dni od daty dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących przyczynę wznowienia. W tej sytuacji postanowienie o wszczęciu tego postępowania było co najmniej przedwczesne. Ta wada postępowania wstępnego mogła być i powinna być usunięta w drugim etapie wznowionego postępowania. W przypadku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ustalenia w jego wyniku, że przedmiotowy wniosek nie został złożony w terminie, wadliwie wszczęte postępowanie należało umorzyć. Tymczasem, jak już wskazano powyżej, organ I instancji skupił się jedynie na ustaleniach, że wskazana we wniosku przyczyna wznowienia w rzeczywistości nie wystąpiła, a nie zbadał w ogóle, czy zachodziły podstawy do wznowienia postępowania w sprawie orzeczenia dyscyplinarnego określone w art. 135 r. ust. 7 ustawy o Policji. Niezależnie bowiem od nierozważnej kwestii zachowania przez stronę terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie wyjaśniono również we wstępnej fazie postępowania czy wskazana przez stronę przyczyna mieści się w ogóle w katalogu przesłanek wznowienia określonych w art. 135r ust.1 pkt 1 – 4 ustawy o Policji. W przypadku wniosku o wznowienie postępowania nie chodzi bowiem o jakikolwiek powód, który w przekonaniu wnioskodawcy, może rzutować na prawidłowość decyzji ostatecznej. Wznowienie postępowania jest bowiem możliwe wyłącznie wówczas, gdy strona powołuje się na ustawową podstawę wznowienia. Nieprecyzyjna treść wniosku o wznowienie obligowała organ I instancji do wezwania wnioskodawcy do jego uzupełnienie i wykazania, na którą z podstaw wymienionych w art. 135r ust.1 ustawy o Policji, powołuje się domagając się wznowienia postępowania. Dopiero ustalenie, że spełnione zostały warunki formalne dające podstawę do wznowienia postępowania mogło dojść do wydania postanowienia o jego wszczęciu i do przejścia do drugiej fazy postępowania w tym nadzwyczajnym trybie. Wobec powyższego Sąd uznał, że organy obu instancji wbrew ciążącym na nich obowiązkom naruszyły art. 135r ust.1 i 7 ustawy o Policji, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w zakresie postępowania wznowieniowego, a więc zachodziły podstawy do uwzględnienia skargi, zaś organ, rozpatrując sprawę ponownie, winien uwzględnić wskazane uchybienia. W kwestii zarzutów skarżącego wyjaśnić należy, nie przesądzają ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia, że zgodnie z art. 132 ustawy o Policji, policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną niezależnie od odpowiedzialności karnej. Dlatego też ostateczny wynik tego postępowania nie jest zależny od wyniku postępowania karnego o popełnienie przestępstwa z kodeksu karnego. Tak samo uchylenie zastosowanego na podstawie przepisów kodeksu postępowania karnego w toku postępowania karnego środka zapobiegawczego pozostaje bez wpływu na legalność zastosowanego w stosunku do policjanta w postępowaniu dyscyplinarnym toczącym się o ten sam czyn, będący jednak przewinieniem dyscyplinarnym, zawieszenia w czynnościach służbowych. Zawieszenie to dokonywane jest na podstawie ustawy o Policji i jest odrębnym instrumentem prawnym od orzekanego na podstawie przepisów prawa karnego. Sąd oddalił wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sądu Rejonowego o sygnaturze [...] Sądu Okręgowego, gdyż w świetle powyższego należało uznać, że nie mają one znaczenia prawno-procesowego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Odnośnie pozostałych zarzutów skargi dotyczących sposobu przeprowadzenia przez organy postępowania wznowieniowego, w szczególności w kwestii zbadania powoływanej podstawy wznowieniowej, Sąd uznał, że wobec stwierdzonych uchybień proceduralnych, analiza przedmiotowych zarzutów byłaby przedwczesna. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło