I SA/Rz 338/12

WyrokWSA w Rzeszowie2012-06-12

Skład orzekający: Jacek Surmacz, Maria Serafin-Kosowska, Małgorzata Niedobylska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo wyłączył z akt kontroli skarbowej dokument zawierający dane osoby trzeciej, odmawiając tym samym wydania uwierzytelnionej kopii tego dokumentu skarżącemu?
Ratio decidendi
Organ podatkowy, powołując się na art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej, zasadnie wyłączył dokument z akt kontroli skarbowej, ponieważ zawierał on dane osobowe osoby trzeciej, których ujawnienie mogłoby naruszyć jej interes. Odmowa wydania uwierzytelnionej kopii dokumentu była zatem uzasadniona. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu, uznając skargę za nieuzasadnioną.
Stan faktyczny
Skarżący M.D. zwrócił się o wydanie uwierzytelnionej kopii pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z akt kontroli skarbowej. Dyrektor Izby Skarbowej wyłączył wskazany dokument z akt, uznając, że zawiera dane osoby trzeciej, których ujawnienie naruszyłoby jej interes. Po rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor utrzymał w mocy swoje postanowienie. Skarżący złożył skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowień organu. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz /spr./ Sędziowie NSA Maria Serafin- Kosowska WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant ref. st. Eliza Kaplita po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 czerwca 2012r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2010r.. nr [...] w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z dokumentami - oddala skargę - Dyrektor Izby Skarbowej w R., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], po rozpoznaniu zażalenia M.D. na własne postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionej kopii dokumentu - pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...]- z akt kontroli skarbowej, prowadzonej wobec M.D. , utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Postanowienie z dnia [...] stycznia 2010 r. zapadło w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z dnia 29 października 2009 r. M.D. zwrócił się do Dyrektora Izby Skarbowej w R. o przesłanie mu z akt sprawy uwierzytelnionej kopii pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w R., postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...]wyłączył z akt kontroli skarbowej wskazany we wniosku dokument, powołując się na art. 179 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, ze zm., zwana dalej: Ordynacją podatkową), gdyż przedmiotowe pismo, w jego ocenie, zawiera dane i informacje dotyczące osoby trzeciej - niebędącej stroną w toczącym się postępowaniu, których upowszechnienie mogłoby naruszyć interes publiczny – dobro osoby trzeciej. Zażalenie na to postanowienie wniósł M.D. , domagając się jego uchylenia, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Skarbowej w R., postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Powołując się na swoje postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r., w przedmiocie wyłączenia dokumentu z akt kontroli skarbowej, Dyrektor Izby Skarbowej w R., postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...], odmówił przesłania skarżącemu uwierzytelnionej kopii, wskazanego przez niego pisma. Zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] listopada 2009 r., złożył M.D. , domagając się jego uchylenia i przesłania mu uwierzytelnionej kopii pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w R., po rozpoznaniu zażalenia M.D. , utrzymał w mocy zaskarżone – własne postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia podano, że pismo o doręczenie kopii którego wniósł M.D. zawiera informacje nie związane z toczącym się postępowaniem podatkowym, tj. dane osobowe osoby niebędącej stroną postępowania. Z tego też względu, w ocenie organu, zasadnym jest wyłączenie z akt sprawy całego dokumentu, w celu zapobieżenia upowszechnieniu zawartych w nim informacji. Ma to służyć ochronie interesu osób trzecich, w których realizuje się interes publiczny. Niezależnie od powyższego organ zaznaczył, że wskazany we wniosku dokument nie stanowi podstawy ustaleń faktycznych ani merytorycznych w dotyczącej skarżącego sprawie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] stycznia 2012 r. wniósł M.D. , domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak i poprzedzającego go postanowienia tego organu z dnia [...] listopada 2009 r. Skarżący zarzucił Dyrektorowi Izby Skarbowej w R. naruszenie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej, podnosząc że odmówienie mu prawa do wglądu do wskazanego w postanowieniu dokumentu nie zostało należycie uzasadnione. Zwrócił ponadto uwagę na fakt, że orzecznictwo stoi na stanowisku, że organy podatkowe, wykorzystujące informacje dotyczące podatników niezwiązanych ze sprawą mają obowiązek utrzymać w tajemnicy tylko te ich cechy, które pozwoliłyby osobom nieuprawnionym na ich identyfikację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w R., wyrokiem z dnia 27 maja 2010r., sygn. I SA/Rz 210/10, uchylił zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r., a także postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] listopada 2009 r., w przedmiocie wyłączenia dokumentu z akt sprawy, podzielając argumenty skargi, co do nieuzasadnionego wyłączenia z akt całego dokumentu i braku podstaw do odmowy skarżącemu prawa do zapoznania się z jego treścią, po usunięciu informacji identyfikujących osobę trzecią. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2012 r., sygn. II FSK 1958/10, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w R. od wyżej wymienionego wyroku uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w R. W uzasadnieniu tego orzeczenia podano, że sąd I instancji, uchylając zaskarżone postanowienie, nie wykazał, że w sprawie doszło do naruszenia prawa, ponadto z art. 179 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej nie wynika obowiązek wyłączenia z akt sprawy tylko części dokumentu (danych wrażliwych), ale co najwyżej części jego treści. WSA nie zbadał także kwestii wpływu ewentualnego naruszenia art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie niniejszych rozważań należy zaznaczyć, że rozpoznając sprawę ponownie, na skutek rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego – wyroku z dnia 3 kwietnia 2012 r., sygn. II FSK 1958/10, uchylającego zaskarżony wyrok, Sąd jest związany, z mocy art., 190 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - określanej dalej jako p.p.s.a.), wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Tym samym wojewódzki sąd administracyjny, ponownie rozpoznając sprawę, winien uwzględnić wskazania zawarte w wyroku NSA. Z mocy art. 135 p.p.s.a, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Oznacza to, że w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym zakres kognicji sądu nie ogranicza się jedynie do zaskarżonego aktu, ale obejmuje wszystkie postanowienia wydane w granicach danej sprawy. Oznacza to, że Sąd zobligowany jest do dokonania także kontroli legalności postanowienia w przedmiocie wyłączenia z akt sprawy wskazanego przez skarżącego dokumentu, które ma bezpośredni wpływ na treść rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wydanie uwierzytelnionej kopii dokumentu. Zgodnie z art. 179 § 2, w zw. z art. 236 § 1 Ordynacji podatkowej na postanowienie w przedmiocie wyłączenia dokumentu z akt sprawy nie przysługuje zażalenie. Nie służy również na nie skarga do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Zasadność takiego postanowienia podlega jednakże ocenie w ramach rozpoznania skargi na postanowienie w przedmiocie odmowy zapoznania się z treścią dokumentu, jako że oba te rozstrzygnięcia są ze sobą immanentnie związane, gdyż wyłączenie dokumentu z akt sprawy stanowi jedną z ustawowych przesłanek odmowy wydania jego uwierzytelnionej kserokopii. Zasadność wyłączenia dokumentu z akt sprawy może być także badana w ramach sądowoadministracyjnej kontroli aktu wydanego po przeprowadzeniu postępowania, w trakcie którego postanowienie w przedmiocie wyłączenia zostało wydane. W okolicznościach przedmiotowej sprawy Dyrektor Izby Skarbowej, wyłączając z akt kontroli podatkowej pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], nie uchybił przepisom prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a.).Przede wszystkim bowiem organ, wbrew twierdzeniom podnoszonym w skardze, nie dopuścił sią naruszenia art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej – regulacji o charakterze procesowym, odmawiając skarżącemu wydania uwierzytelnionej kopii żądanego przez niego dokumentu, który wcześniej został wyłączony, postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] listopada 2009 r., z akt kontroli skarbowej. Wspomniany przepis – art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej - pozwala bowiem na ograniczenie jawności akt postępowania w stosunku do jego strony, w sytuacji, gdy jest to uzasadnione koniecznością ochrony informacji niejawnych lub ważnym interesem publicznym, pod którym, należy rozumieć, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i orzecznictwa, między innymi interes osób trzecich, wyrażający się poprzez ochronę ich danych osobowych, przed udostepnieniem ich osobom postronnym. Powołując się zatem na te okoliczności organ zasadnie wyłączył wskazany przez skarżącego dokument z akt kontroli skarbowej, to zaś przesądziło rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o wydanie jego uwierzytelnionej kserokopii. Nie zasługuje na uwzględnienie argument podnoszony w skardze, że w tej sytuacji organ, mając na uwadze interes osób trzecich, powinien był jedynie uniemożliwić zapoznanie się przez skarżącego z danymi identyfikującymi konkretną osobę, której dane te dotyczą, albowiem takie ograniczenie, chociaż możliwe do zastosowania, nie jest obligatoryjne i nie wynika z obowiązujących przepisów prawa. Tak więc nieskorzystanie z tej możliwości, wywodzonej z ogólnych zasad Ordynacji podatkowej, a także regulacji konstytucyjnych, nie może być poczytywane jako naruszenie przepisów czy też nadużycie przez organ prawa, skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu, zwłaszcza, że brak jest podstaw do przyjęcia, że takie postępowanie organu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na uwzględnienie nie zasługuje także kolejny zarzut podnoszony przez skarżącego, odnośnie lakonicznego charakteru uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia, gdyż przedmiotowe uzasadnienie wskazuje wyraźnie podstawę prawną wydanego postanowienia, jej prawidłowe wyjaśnienie, a także stan faktyczny oraz przytoczenie motywów przeprowadzonej w stosunku do niego subsumcji. Tak skonstruowane uzasadnienie wydanego aktu odpowiada wymogom art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, wobec czego brak jest podstaw do zakwestionowania jego prawidłowości. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej w R., postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...], wyłączył z akt kontroli skarbowej dokument w postaci pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], o doręczenie uwierzytelnionej kopii którego skarżący wystąpił, po czym, po rozpoznaniu wniesionego przez M.D. zażalenia na to postanowienie, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie własne. Przedmiotowe rozstrzygnięcie, wydane na skutek wniesienia środka odwoławczego jest jednakże wadliwe, gdyż na postanowienie w przedmiocie wyłączenia dokumentu z akt sprawy, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, zażalenie nie przysługuje. Tym samym organ, pouczając stronę o przysługującym środku odwoławczym od postanowienia o wyłączeniu dokumentu z akt sprawy, dopuścił się naruszenia prawa, w szczególności art. 179, w zw. z art. 236 § 1 oraz art. 217 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. Naruszenie to, a w konsekwencji rozpoznanie wniesionego środka odwoławczego, stanowiące bez wątpienia uchybienie przepisom prawa procesowego, nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza, że organ utrzymał w mocy zaskarżone własne postanowienie z dnia [...] listopada 2009 r., przytaczając w uzasadnieniu argumenty tożsame z tymi, które zostały użyte poprzednio. W tym miejscu należy także dodać, że te same argumenty zostały powtórzone w uzasadnieniu postanowienia o odmowie wydania dokumentu, tak więc ich zasadność została poddana pod ocenę Sądu, rozpoznającego skargę na drugie z tych postanowień. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło