II SA/Bk 251/12
WyrokWSA w Białymstoku2012-06-12
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Anna Sobolewska-Nazarczyk, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę zbiornika na ścieki bytowe, wybudowanego przed 1970 r. wraz z budynkiem mieszkalnym, może zostać utrzymana w mocy, jeśli obiekt ten został wykonany i usytuowany niezgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi, a właściciel nie wykonał nałożonych przez organ obowiązków w zakresie oceny technicznej zbiornika?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo wydały decyzję nakazującą rozbiórkę zbiornika na ścieki bytowe. Mimo że zbiornik został wybudowany legalnie przed 1970 r., jego wykonanie i usytuowanie naruszało obowiązujące warunki techniczne zarówno w dacie budowy, jak i obecnie. Ponadto, właściciel nie wykonał nałożonych przez organy obowiązków w zakresie przedłożenia wymaganej oceny technicznej, co uzasadniało zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. M. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nakazującą rozbiórkę zbiornika na ścieki bytowe. Zbiornik, wybudowany przed 1970 r. wraz z budynkiem mieszkalnym, został uznany za wykonany i usytuowany niezgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi. H. M. nie przedłożył wymaganej oceny technicznej zbiornika, co doprowadziło do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.),, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...].02.2012 r. nr [...]P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. po rozpatrzeniu odwołania H. M., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...].12.2011 r. nr [...] nakazującej ww. inwestorowi rozbiórkę zbiornika na ścieki bytowe na działce o nr geod. [...] w miejscowości M. D., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że na wniosek B. K. w dniu [...].09.2009 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego S. (zwany dalej: PINB) wszczął postępowanie w sprawie zbiornika na ścieki bytowe na działce o nr geod. [...] we wsi M., gm. P.
Podczas oględzin przeprowadzonych na ww. działce w dniu [...].10.2009 r. organ ustalił, że znajduje się tam zbiornik na ścieki bytowe odprowadzane
z istniejącego budynku mieszkalnego. Ustalono również, że na gruncie widoczny jest betonowy wylot zbiornika o wym. zewn. 0,55 x 0,55 m, który znajduje się
w odległości 3,15 m od ogrodzenia z działką nr 51/2 i 0,75 m od ogrodzenia z działką nr 6340 (droga). Odległość od najbliższego otworu okiennego w budynku mieszkalnym wynosi ok. 5,50 m. Według oświadczenia H. M., przedmiotowy zbiornik został wybudowany razem z budynkiem mieszkalnym przez jego ojca prawdopodobnie przed 1970 r. Podczas oględzin B. K. oświadczyła, że H. M. nie opróżnia przedmiotowego zbiornika oraz, że w okolicach szamba istnieje zapach charakterystyczny dla zanieczyszczonego gruntu.
W związku z powyższym PINB postanowieniem z dnia [...].12.2009 r.
nr [...]zobowiązał H. M. do przedłożenia w terminie do [...].02.2010 r., sporządzonej przez osobę uprawnioną, oceny technicznej zbiornika na ścieki bytowe na działce o nr geod. [...]w miejscowość M.,
w zakresie której powinna być określona: pojemność zbiornika, odniesienie do jego szczelności oraz zgodności z obowiązującymi warunkami technicznymi. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości powyższa ocena powinna wskazać sposób ich usunięcia. Ponadto organ poinformował ww., że do oceny winna być dołączona kopia uprawnień budowlanych autora i zaświadczenie o jego przynależności do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa.
W dniu [...].05.2010 r. H. M. przedłożył ocenę techniczną, jednakże PINB stwierdził, że brak w niej odniesienia do zgodności obiektu z warunkami technicznymi oraz wyjaśnienie czy zapis o treści "w dwóch miejscach nie stwierdzono oznak wycieku ścieków bytowych", oznacza, że zbiornik jest szczelny. Ponadto stwierdzono brak kopii decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych oraz ww. zaświadczenia. W związku z powyższym organ w dniu [...].05.2010 r. wezwał H. M. do uzupełnienie ww. braków, informując jednocześnie o tym, że ich nieuzupełnienie będzie skutkowało uznaniem dostarczonej oceny technicznej za niekompletną i niezgodną z zobowiązaniem zawartym w postanowieniu z dnia [...].12.2009 r.
W związku z nieuzupełnieniem przez H. M. ww. dokumentów organ pierwszej instancji w dniu [...].06.2010 r. podjął czynności zmierzające do wykonania zastępczego wymaganej oceny technicznej.
W dniu [...].08.2010 r. do PINB wpłynęło uzupełnienie dostarczonej przez H. M. oceny, jednakże nie obejmowała ona sprawdzenia szczelności przedmiotowego zbiornika, gdyż wg zapisu, zawartego w treści oceny, właściciel odmówił wykonania zalecenia jej autora, dotyczącego wypompowania ścieków ze zbiornika (wypełnionego w 90%).
W związku ze skargą B. K. na bezczynność i przewlekłe załatwianie sprawy przez PINB w S., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (zwany w skrócie: [...]WINB) w dniu [...].10.2011 r. wyznaczył organowi pierwszej instancji 2 miesięczny termin na załatwienie przedmiotowej sprawy.
PINB decyzją z dnia [...].12.2011r. nr[...], nakazał H. M. rozbiórkę zbiornika na ścieki bytowe na działce o nr geod. [...]
w miejscowości M.
Po rozpatrzeniu odwołania, [...]WINB decyzją z dnia [...].02.2012 r.
nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji zasadnie nakazał rozbiórkę przedmiotowego zbiornika na ścieki bytowe ze względu na niespełnienie warunków technicznych. Organ wskazał, że wprawdzie ww. zbiornik nie jest samowolą budowlaną (został wybudowany wraz z domem przed 1970 r. w oparciu
o pozwolenie na budowę), jednakże został on wykonany i usytuowany niezgodnie
z warunkami technicznymi obowiązującymi zarówno obecnie, tj. z naruszeniem § 35
i § 36 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
(Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.) , jak i w dacie budowy, tj. z naruszeniem
§ 56 ust. 2 i 4 zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29.06.1966 r.
Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z oświadczeniem H. M., zawartym w odwołaniu, w chwili obecnej kanalizacja odprowadzająca ścieki z budynku mieszkalnego do przedmiotowego zbiornika została zdemontowana, ścieki są obecnie odprowadzane do przydomowej oczyszczalni ścieków. W związku z tym, zdaniem organu ,istnienie przedmiotowego szamba stało się bezcelowe. [...]WINB zaznaczył również, że H. M. nie opróżnił przedmiotowego szamba w celu zbadania jego szczelności.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem H. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc jednocześnie
o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w chwili obecnej w związku z faktem zamontowania przydomowej biologiczno-mechanicznej oczyszczalni ścieków, przyłącze do zbiornika zostało rozebrane, a nieczystości w nim się znajdujące wywiezione.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko
w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo zaznaczył, że fakt, iż w chwili obecnej przedmiotowy zbiornik nie jest użytkowany nie zmienia stanu rzeczy, gdyż przedmiotem postępowania nie jest samo użytkowanie , lecz istnienie ww. zbiornika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga okazała się niezasadna.
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działań organów administracji publicznej stosując kryterium zgodności tych działań z prawem. Nie dostrzegając
w sprawie mających wpływ na wynik sprawy naruszeń prawa materialnego ani mogących mieć wpływ na wynik sprawy naruszeń prawa procesowego, i nie stwierdzając wad kwalifikowanych decyzji (skutkujących nieważnością decyzji), oddala skargę (vide: art. 145 w związku z art. 151 ustawy dnia 30.08.2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). W sprawie niniejszej zaskarżona decyzja została wydana zgodnie
z przepisami prawa.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem, przed upływem
2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy rozbiórkę orzec można tylko wówczas, jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się, że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa (zob. wyrok WSA w Lublinie z dnia 18.09.2008 r. sygn. akt II SA/Lu 375/08, opubl. Lex nr 522599). Rozbiórkę, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, można orzec, jeżeli inwestor wprawdzie legitymuje się pozwoleniem na budowę, ale obiekt budowlany realizowany jest w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego. Dopiero w przypadku niewykonania nałożonych przez organ obowiązków, właściwy organ może w drodze decyzji nakazać inwestorowi zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części.
W przedmiotowej sprawie organy, na podstawie oświadczenia H. M. stwierdziły, że zbiornik na ścieki bytowe został wybudowany wraz z domem przed 1970 r. na podstawie pozwolenia na budowę. Z akt sprawy wynika również, że organy przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające. W dniu [...].10.2009 r. zostały przeprowadzone oględziny, podczas, których ustalono, że na przedmiotowej działce znajduje się zbiornik na ścieki bytowe odprowadzane
z istniejącego budynku mieszkalnego. Ustalono również, że na gruncie widoczny jest betonowy wylot zbiornika o wym. zewn. 0,55 x 0,55 m, który znajduje się
w odległości 3,15 m od ogrodzenia z działką nr 51/2 i 0,75 m od ogrodzenia z działką nr 6340 (droga). Odległość od najbliższego otworu okiennego w budynku mieszkalnym wynosi ok. 5,50 m. Z akt sprawy wynika również, że postanowieniem
z dnia [...].12.2009 r. PINB zobowiązał H. M. do przedłożenia
w terminie do [...].02.2010 r., sporządzonej przez osobę uprawnioną, oceny technicznej zbiornika na ścieki bytowe na działce o nr geod. [...] oraz, że w dniu [...].05.2010 r. H. M. przedłożył ocenę techniczną, w której brakowało odniesienia do zgodności obiektu z warunkami technicznymi oraz wyjaśnienia czy zbiornik jest szczelny. Z akt sprawy wynika również, że dostarczona przez H.M. uzupełniona oceny nie obejmowała sprawdzenia szczelności przedmiotowego zbiornika z uwagi na odmowę jej wykonania przez właściciela.
W świetle powyższych ustaleń, organy prawidłowo wydały decyzję nakazującą rozbiórkę przedmiotowego zbiornika na ścieki bytowe. Skarżący nie wykonał bowiem nałożonych przez organy obowiązków. Ponadto zasadnie organy stwierdziły, że przedmiotowy zbiornik został wykonany i usytuowany niezgodnie z warunkami technicznymi obowiązującymi zarówno obecnie, tj. z naruszeniem § 35 i § 36 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.), jak i w dacie budowy, tj. z naruszeniem § 56 ust. 2 i 4 zarządzenia nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych
z dnia 29.06.1966 r. Dz. Bud. z dnia 19.07.1966 r. Nr 10, poz. 44), wydanego na podstawie rozporządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 11.06.1966 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. Nr 26, poz. 157).
Otóż § 56 ust. 2 cyt. zarządzenia nakazywał wykonanie zbiornika ze ścianami i dnem nieprzepuszczalnym, szczelnym przykryciem, wentylacją i otworem do czyszczenia zaopatrzonym w podwójne, szczelne zamknięcie. Z kolei z § 56 ust. 4 cyt. zarządzenia wynikało, że odległość od ściany zbiornika do linii regulacyjnej drogi winna wynosić 2 m. Tymczasem z oceny technicznej wynika, że wylot zbiornika jest przykryty deskami, brak jest instalacji wentylacyjnej, a odległość od ściany zbiornika do drogi wynosi ok. 0,5 m. Zatem organy słusznie stwierdziły, że zbiornik naruszał warunki techniczne obowiązujące w dacie jego budowy.
Przedmiotowy zbiornik narusza też przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. Wylot zbiornika znajduje się bowiem w odległości 0,75 m od ogrodzenia z drogą i 5,5 m, co stanowi naruszenie § 36 ust. 2 ww. rozporządzenia. Zgodnie z powołanym przepisem w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości urządzeń sanitarno-gospodarczych,
o których mowa w ust. 1, powinny wynosić co najmniej: (1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej, (2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 2 m. Ponadto zasadnie organ stwierdził, że wyposażenie zbiornika narusza § 35 cyt. rozporządzenia. Stosownie do ww. przepisu zbiorniki bezodpływowe na nieczystości ciekłe, doły ustępów nieskanalizowanych oraz urządzenia kanalizacyjne i zbiorniki do usuwania
i gromadzenia wydalin pochodzenia zwierzęcego powinny mieć dno i ściany nieprzepuszczalne, szczelne przekrycie z zamykanym otworem do usuwania nieczystości i odpowietrzenie wyprowadzone co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu. W niniejszej sprawie Skarżący nie opróżnił przedmiotowego szamba w celu zbadania jego szczelności.
W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia zamontowanie przez Skarżącego przydomowej biologiczno-mechanicznej oczyszczalni ścieków. Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy fakt, iż w chwili obecnej przedmiotowy zbiornik nie jest użytkowany nie zmienia stanu rzeczy, gdyż przedmiotem postępowania nie jest samo użytkowanie, lecz istnienie ww. zbiornika.
W związku zaś z tym, że Skarżący nie wykonał nałożonych przez organ obowiązków właściwy organ zasadnie w drodze decyzji nakazał mu rozbiórkę obiektu lub jego części.
Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.
Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło