II SAB/Lu 20/12
WyrokWSA w Lublinie2012-06-13
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Witold Falczyński, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli pozostawił wniosek o świadczenie z pomocy społecznej bez rozpoznania z powodu nieprzedłożenia dokumentów, które nie stanowią wymogów formalnych wniosku?Ratio decidendi
Organ administracji pozostaje w bezczynności, jeśli nie rozpoznał wniosku w ustawowym terminie. Pozostawienie wniosku o zasiłek celowy i usługi opiekuńczych bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. z powodu nieprzedłożenia dokumentów, które nie są wymogami formalnymi wniosku, jest nieuprawnione i stanowi o bezczynności organu. Sąd zobowiązał organ do rozstrzygnięcia wniosku, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ podjął czynności procesowe, a bezczynność wynikała z wadliwego zastosowania przepisów.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zasiłek celowy i usługi opiekuńczych. Organ pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych, w tym nie przedłożył zaświadczenia lekarskiego i dowodów zapłaty. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, która została uwzględniona przez WSA. Organ odwoławczy uznał zażalenie skarżącego na bezczynność za nieuzasadnione.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej do rozstrzygnięcia wniosku skarżącego w terminie 30 dni od daty doręczenia akt administracyjnych sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Z. W. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie nierozpoznania wniosku z dnia 12 października 2011 r. dotyczącego zasiłku celowego i usług opiekuńczych I. zobowiązuje Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. działającego z upoważnienia Wójta Gminy do rozstrzygnięcia – w terminie 30 dni od daty doręczenia akt administracyjnych sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku – wniosku skarżącego z dnia 12 października 2011 r. dotyczącego zasiłku celowego i usług opiekuńczych; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. .
Z. W. wniósł w dniu [...] stycznia 2012 r. (data wpływu) skargę na bezczynność Wójta Gminy N. polegającą na nie rozpoznaniu jego wniosku z dnia 12 października 2011 r. o przyznanie zasiłku celowego i usług opiekuńczych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że wskutek nie uzupełnienia braków formalnych wniosku należało na podstawie art. 64 § 2 kpa pozostawić go bez rozpoznania, o czym zawiadomiono skarżącego pismem z dnia 30 listopada 2011 r. Organ przedstawił jednocześnie szczegółowo przebieg czynności, jakie podejmował w celu rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżącego. Wskazano, że kilkakrotnie pracownicy organu udawali się do mieszkania skarżącego celem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego – tj. w dniach 12 października 2011 r., 19 października 2011 r., 25 października 2011 r. - jednak z uwagi na odmowę udziału skarżącego w wywiadzie, z wizyt sporządzano notatki służbowe, a następnie zawiadamiano skarżącego o kolejnym terminie wywiadu. W dniu 19 października 2011 r. wyznaczono natomiast termin załatwienia sprawy na dzień 18 listopada 2011r., o czym poinformowano skarżącego pismem, doręczonym mu w dniu 24 października 2011 r. W dniu 4 listopada 2011 r. organ I instancji wezwał skarżącego do przedłożenia określonych dokumentów koniecznych – zdaniem organu – do rozpoznania wniosku o świadczenia z pomocy społecznej, mianowicie: aktualnego zaświadczenia lekarskiego z Poradni Zdrowia Psychicznego stwierdzającego systematyczne leczenie skarżącego i przyjmowanie przez niego leków z grupy psychotropowych oraz dowodów zapłaty (imiennych faktur), które świadczyłyby o znacznych wydatkach skarżącego. W wykonaniu wezwania, skarżący nadesłał pismo z dnia 7 listopada 2011r., jednak – jak stwierdził organ - nie przedłożył wskazanych dokumentów. Z tego powodu pismami z dnia 16 listopada 2011r. oraz z dnia 30 listopada 2011 r. organ poinformował skarżącego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 kpa. Zdaniem organu, w tej sytuacji nie można mu zarzucić bezczynności.
W dniu [...] listopada 2011 r. skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie zażalenie na bezczynność organu I instancji polegającą na nie rozpoznaniu jego wniosku z dnia 12 października 2011 r., jednak postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Kolegium stwierdziło, że zażalenie jest nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Organ administracji pozostaje w bezczynności wówczas, gdy w prawie określonym terminie (w terminie określonym w art. 35 kpa to jest w ciągu miesiąca, a w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania) właściwy organ nie podjął w sprawie żadnych czynności, albo wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania stosownym aktem administracyjnym lub nie podjął wymaganej czynności (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999r., I SAB 60/99, OPS 2000, Nr 6, poz.87 czy z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt II OSK 1904/09 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skarga Z. W. na bezczynność Wójta Gminy N. polegającą na nie rozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] października 2011 r. o przyznanie zasiłku celowego i usług opiekuńczych jest zasadna. Jak bowiem wynika z akt sprawy wniosek ten dotychczas nie został rozpoznany, a okoliczności wskazywane przez organ I instancji nie usprawiedliwiają jego bezczynności.
Wprawdzie organ podejmował w toku postępowania szereg czynności w celu rozpoznania wniosku, jednak ostatecznie wniosku tego nie załatwił we właściwej formie, pozostawiając go bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 kpa. Takie zakończenie postępowania było nieuprawnione, gdyż dokumenty, do nadesłania których organ wezwał skarżącego: aktualne zaświadczenie lekarskiego z Poradni Zdrowia Psychicznego stwierdzającego systematyczne leczenie skarżącego i przyjmowanie przez niego leków z grupy psychotropowych oraz dowody zapłaty (imiennych faktur), które świadczyłyby o znacznych wydatkach skarżącego nie miały charakteru wymogów formalnych wniosku. Dlatego zastosowanie przez organ art. 64 § 2 kpa było nieuzasadnione.
Zgodnie bowiem z tym przepisem, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom (niż brak adresu wnoszącego) ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Należy podkreślić, że powołanie się przez organ administracji na art. 64 § 2 kpa służyć może wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku oraz jego załączników (por. wyroki NSA z dnia 23 stycznia 1996 r., II SA 1473/94, OSP 1997, z. 7-8, poz. 136).
Skarżący wnosił o przyznanie zasiłku celowego i usług opiekuńczych na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.). W myśl art. 102 ust. 1 tej ustawy świadczenia z pomocy społecznej są udzielane na wniosek osoby zainteresowanej. Z przepisu tego ani innych przepisów ustawy o pomocy społecznej nie wynika jednak, aby jednym z wymogów formalnych wniosku o przyznanie takiego świadczenia było dołączenie do niego dokumentów zażądanych w piśmie z dnia 4 listopada 2011 r. Zatem niezłożenie przez skarżącego tych dokumentów mogło co najwyżej mieć wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie jego wniosku, nie mogło natomiast być uznane za brak formalny, skutkujący pozostawieniem wniosku bez rozpoznania w oparciu o art. 64 § 2 kpa.
Z tych względów należy stwierdzić, że Wójt Gminy N. pozostaje w bezczynności, dlatego na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz.270) należało zobowiązać go do rozstrzygnięcia – w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem – wniosku skarżącego z dnia 12 października 2011 r. o przyznanie zasiłku celowego i usług opiekuńczych. Na podstawie tego samego przepisu Sąd orzekł, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wójt Gminy N. podjął bowiem w sprawie czynności procesowe, a sama bezczynność wynikła z wadliwego zastosowania art. 64 § 2 kpa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło