IV SA/Po 217/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz (spr.) Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Izabela Bąk - Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. S. S. w P. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania stypendium naukowego oddala skarga W dniu (...) r. R. P. wniósł do Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w P. (dalej PWSZ) o przyznanie stypendium Rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2011/2012 na podstawie wysokiej średniej ocen –(...). Decyzją z dnia (...) r. nr (...) Rektor PWSZ na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) i art. 173 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 194 i art. 207 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm., dalej pszw) oraz § 4 Regulaminu przyznawania świadczeń pomocy materialnej dla studentów PWSZ odmówił przyznania R. P. nr albumu (...), studentowi (...) roku studiów niestacjonarnych, kierunku politologia PWSZ - stypendium Rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2011/2012. W uzasadnieniu wskazano, iż w dniu (...) r. wniosek o przyznanie stypendium został uzupełniony oświadczeniem wnioskodawcy, z którego wynika, iż jest on zawodowym żołnierzem. Zgodnie z art. 194 pszw studenci będący kandydatami na żołnierzy zawodowych, będący żołnierzami zawodowymi oraz funkcjonariuszami służb państwowych nie posiadają uprawnień do ubiegania się o pomoc materialną w formie stypendiów, bowiem nie ma do nich zastosowania art. 173 pszw, z którego wynikają uprawnienia studentów do ubiegania się o pomoc materialną, w tym uprawnienie do otrzymywania stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Pismem z dnia (...) r. odwołujący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując w pierwszej kolejności, iż w zaskarżonej decyzji nieprawidłowo wskazano rok akademicki za który ma być wypłacone stypendium. Powinien być wskazany rok akademicki 2010/2011 za który odwołujący osiągnął średnią ocen potrzebną do zakwalifikowania go do przyznania stypendium, a nie rok 2011/2012. Ponadto wskazał, iż zaskarżona decyzja jest niezgodna z art. 194 psz, bowiem pozbawia go praw studenckich. Interpretacja tego przepisu jest niezrozumiała, ponieważ dotyczy wszystkich żołnierzy zawodowych bez wyjątku, co oznacza, że jako żołnierz zawodowy odwołujący jest pozbawiony praw studenckich wymienionych w art. 172-187 i 191 pszw, do których odnosi się art. 194 pszw, co rażąco narusza art. 32 Konstytucji RP. W stosunku odwołującego winny mieć również zastosowanie przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie żołnierzy zawodowych, w szczególności art. 51-55 tej ustawy. Decyzją z dnia (...) r. nr (...) Rektor PWSZ utrzymał w mocy zaskarżona decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż przepis art. 194 pszw został sformułowany w sposób jasny, jednoznaczny i niemożliwa jest jakakolwiek interpretacja prowadząca do wniosku, że żołnierze zawodowi w pewnych warunkach nabywają uprawnienie do świadczeń określonych w art. 173 pszw, w tym do stypendium Rektora dla najlepszych studentów, skoro przepis art. 194 wyraźnie wyklucza te osoby z kręgu osób uprawnionych do tych świadczeń. Ponadto nie można zgodzić się z zarzutem naruszenia przepisów Konstytucji RP skoro rozstrzygnięcie oparto na przepisach obowiązującej w tym zakresie ustawy. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie podnosząc, że odmowa udzielenia stypendium ze względu na fakt, iż jest żołnierzem zawodowym jest sprzeczna z prawem. Ponadto wskazał, iż nie ubiegał się o udzielnie pomocy w formie stypendium socjalnego, a stypendium dla studentów uzyskujących najlepsze wyniki w nauce. Żołnierze, którzy nie spełniają warunków na uzyskanie zgody dowódcy jednostki wojskowej na naukę w wyższej uczelni, a tym samym na pomoc materialną podczas nauki ze strony MON, lecz uczący się w wyższych uczelniach, zgodnie z przepisami branżowymi mają obowiązek tylko poinformować swojego dowódcę o fakcie podjęcia nauki, lecz nie mogą otrzymać pomocy materialnej, tym samym na uczelni są osobami prywatnymi i zgodnie z art. 32 Konstytucji RP powinni być traktowani jak zwykli obywatele. Jednocześnie skarżący nadmienił, iż zwrócił się z wnioskiem do Dowódcy JW. (...) W. o pokrycie kosztów nauki i otrzymał decyzję odmowną nr (...) z dnia (...) r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r. poz. 270, dalej ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy prawo o szkolnictwie wyższym. Zgodnie z art. 173 ust. 1 pkt 3 pszw student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium rektora dla najlepszych studentów. Natomiast zgodnie z art. 194 pszw przepisów art. 172-187 oraz art. 191 nie stosuje się do studentów będących kandydatami na żołnierzy zawodowych, będących żołnierzami zawodowymi oraz funkcjonariuszami służb państwowych. Z powyższego uregulowania jednoznacznie wynika, że w sytuacji gdy student ubiegający się o stypendium naukowe jest kandydatem na żołnierza zawodowego, jest żołnierzem zawodowym oraz funkcjonariuszem służb państwowych to przepis art. 173 nie ma w stosunku do niego zastosowania. Przepisy ustawy o służbie żołnierzy zawodowych mają pierwszeństwo stosowania jako przepisy szczególne, zaś przepisy ustawy prawo o szkolnictwie wyższym powinny być stosowane tylko w kwestiach nieuregulowanych w przepisach szczególnych i to w taki sposób, aby nie niweczyły przyjętych uregulowań szczególnych. Skarżący jest żołnierzem zawodowym, co wynika z przedłożonego przez niego oświadczenia z dnia (...) r. Studiuje na uczelni cywilnej i zgodnie z zaświadczeniem Komendanta Jednostki Wojskowej nr (...) W. skarżący nie korzysta z pomocy finansowej wojska w związku z pobieraniem nauki w PWSZ na kierunku polityka bezpieczeństwa w zarządzaniu kryzysowym, nie był kierowany na przedmiotowe studia przez instytucje wojskowe i z tego tytułu Wojsko Polskie nie ponosi kosztów zwianych z kształceniem w PWSZ Kwestie udzielenia pomocy w związku z pobieraniem nauki przez żołnierza zawodowego zostały uregulowane w art. 52-55 ustawy o służbie żołnierzy zawodowych i w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2010 r. w sprawie nauki żołnierzy zawodowych i kandydatów na żołnierzy zawodowych (Dz. U. z dnia 6 lipca 2010 r.). Skoro skarżący nie był kierowany na studia w uczelni cywilnej przez instytucje wojskowe i Wojsko Polskie nie ponosi kosztów związanych z jego kształceniem, co wynika z powyższego zaświadczenia oraz z decyzji Komendanta 1 Regionalnej Bazy Logistycznej z dnia (...) r. nr (...) odmawiającej udzielenia pomocy finansowej w postaci zwrotu kosztów studiów licencjackich odbywanych w systemie zaocznym w PWSZ, a w art. 52 ust. 4 ustawy o służbie żołnierzy zawodowych wskazano jedynie, iż pomoc w związku z pobieraniem nauki przez żołnierza zawodowego może być udzielona wyłącznie w przypadkach, gdy poziom nauki i kierunek nauki są zbieżne z wymaganymi kwalifikacjami na zajmowanym lub planowanym do wyznaczenia stanowisku służbowym, to w przypadku gdy chodzi o kwestię stypendium naukowego żołnierza zawodowego studiującego w uczelni cywilnej z własnego wyboru, na kierunku który nie spełnia kryteriów o jakich mowa w art. 52 ust. 4 ustawy o służbie żołnierzy zawodowych zastosowanie mają przepisy ustawy prawo o szkolnictwie wyższym w zakresie nie uregulowanym ustawą o służbie żołnierzy zawodowych. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, bowiem skoro przepis art. 194 pszw stanowi, iż art. 173 pwsz nie stosuje się do studentów będących m. in. żołnierzami zawodowymi to słusznie Rektor PWSZ odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanego stypendium. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji.