II OZ 495/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1855/11 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi M. W. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania instalacji odprowadzania spalin postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1855/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił M. W. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania instalacji odprowadzania spalin. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący wnosząc skargę uiścił kwotę 100 złotych tytułem wpisu od skargi. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 grudnia 2011 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia wpisu od skargi w kwocie 400 złotych w terminie 7 dni od doręczenia pisma pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 20 grudnia 2011 r. W dniu 28 grudnia 2011 r. skarżący wpłacił 400 złotych i złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu. W uzasadnieniu podał, że w okresie świątecznym przebywał poza Krakowem i miał problemy z dotarciem do banku. Ponadto w dniu 27 grudnia 2011 r. w miejscu jego pobytu miała miejsce awaria łącza internetowego, która została usunięta dopiero w dniu 28 grudnia 2011 r. i dopiero wtedy możliwe było dokonanie przelewu. Skarżący wskazał, iż te okoliczności przemawiają za tym, że nie ponosi on winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia wpisu od skargi. Sąd I instancji odmawiając skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia wpisu stwierdził, że skarżący nie dochował odpowiedniej staranności w swoim postępowaniu dotyczącym uzupełniania braków formalnych skargi. Sąd I instancji wskazał, że z samego wniosku o przywrócenie terminu wynika, że już w dniu 20 grudnia 2011 r. skarżący miał możliwość zapoznania się z treścią wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi, ponieważ pismo procesowe odebrała żona skarżącego. Pismo to zawierało jednoznaczne pouczenie, że nieuzupełnienie wpisu w zakreślonym terminie pociągnie za sobą poważne skutki procesowe w postaci odrzucenia skargi. Sąd I instancji zaznaczył, że skarżący nie wskazał na żadne przeszkody, które uniemożliwiałyby komunikację między skarżącym a jego żoną. Sąd I instancji uznał, że skarżący mógł się dowiedzieć o treści wezwania, koniecznych do podjęcia czynnościach oraz płynącym terminie. Sąd I instancji wskazał, że z treści wniosku o przywrócenie terminu nie wynika też, że wyjazd skarżącego poza miejsce zamieszkania był wynikiem zaistnienia jakichś niespodziewanych czy też nagłych okoliczności. Przeciwnie, skarżący podał, że w okresie świątecznym przebywał na urlopie, co w ocenie Sądu I instancji wskazuje, że wyjazd poza Kraków był przez niego planowany. Sąd I instancji stwierdził, że skarżący po otrzymaniu w dniu 20 grudnia 2011 r. wezwania do uzupełnienia wpisu od skargi był świadom biegnącego terminu, konsekwencji jego niedochowania. Mimo to, wiedząc, iż udaje się do miejsca, gdzie dokonanie przelewu może być utrudnione, nie podjął odpowiednich działań, które mogły go uchronić przed uchybieniem terminu. Sąd I instancji wskazał, że okoliczności sprawy nie pozwalają na uznanie, że uchybienie terminu do uzupełnienia wpisu nastąpiło bez winy strony. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. W. zarzucając mu naruszenie: - art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, dalej jako "p.p.s.a."), poprzez odmowę przywrócenia terminu mimo spełnienia przesłanki zawartej w powołanym przepisie; - art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wskazując na powyższe uchybienia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, iż Sąd I instancji nie rozważył wszystkich argumentów podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący podkreślił, iż w wyznaczonym przez Przewodniczącego Wydziału terminie na uzupełnienie braków skargi przypadały Święta Bożego Narodzenia, które ustawowo traktowane są jako dni wolne od pracy, co oznacza między innymi, że placówki banków były nieczynne. Skarżący podniósł, iż dochował należytej staranności, gdyż przygotowując się do wyjazdu na świąteczny urlop zabrał ze sobą wezwanie z dnia 9 grudnia 2011 r. w celu jego realizacji. Skarżący podniósł , iż chciał niezwłocznie dokonać przelewu z konta internetowego, jednak okazało się, iż łącze z którego chciał skorzystać w miejscu pobytu jest niesprawne, a jego awaria została usunięta dopiero w dniu 28 grudnia 2011 r. Skarżący wskazał, iż z uwagi na to, że o awarii łącza dowidział się dopiero wieczorem, po zamknięciu placówek, nie mógł zlecić osobiście dokonania przelewu. Zdaniem skarżącego awaria internetu stanowiła niezależną od niego i niemożliwą do przezwyciężenia okoliczność, z powodu której doszło do przekroczenia wyznaczonego terminu i powinna być traktowana jako siła wyższa, czyli zdarzenie nadzwyczajne, zewnętrzne i niemożliwe do zapobieżenia, którego wystąpienie powoduje zawieszenia terminu. Skarżący podniósł, iż miał uzasadnione podstawy, aby przypuszczać, iż będzie mógł dokonać przelewu internetowego nie uchybiając wyznaczonemu terminowi. Zdaniem skarżącego odmienna ocena tych okoliczności dokonana przez Sąd I instancji jest niesłuszna i pozbawia go prawa do rozpatrzenia jego skargi przez niezawisły i bezstronny sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek przywróci termin (art.86 § 1 p.p.s.a). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodobniając równocześnie okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie okoliczności braku winy, a nie dowiedzenie takiej sytuacji, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanego. Zatem, aby zaistniała przesłanka do przywrócenia terminu strona czy też jej pełnomocnik musi uprawdopodobnić, że zaistniała okoliczność, która uniemożliwiła jej dokonanie czynności w terminie na to przewidzianym. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni popiera argumentację Sądu I instancji przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Przede wszystkim przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu nie miała charakteru nagłego. Skarżący powinien planować swoje wyjazdy z uwzględnieniem ewentualnych wezwań ze strony Sądu, bowiem to sam skarżący zainicjował postępowanie sądowoadministracyjne w swojej sprawie i w jego interesie powinno być dołożenie należytej staranności w celu terminowego wykonania wezwań sądowych. Z kolei trudna sytuacja materialna skarżącego może co najwyżej stanowić przesłankę ewentualnego przyznania skarżącemu prawa pomocy. O możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący został skutecznie pouczony w wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Podkreślić trzeba, iż sposób dysponowania terminem do dokonania czynności procesowej należy do strony i nic nie stoi na przeszkodzie, by dokonać jej w ostatnim dniu terminu. Jednakże w takim przypadku strona powinna dołożyć najwyższej staranności przy dokonaniu danej czynności. Na gruncie niniejszej sprawy, stwierdzić należy, iż skarżący miał zamiar uzupełnić wpis od skargi w ostatnim dniu zakreślonego terminu. Skarżący podniósł, iż usprawiedliwieniem dla niedokonania czynności w terminie była awaria łącza internetowego oraz zamknięte placówki bankowe. Jednak stwierdzić należy, iż skarżący nie wskazał nazwy miejscowości w której przebywał tego dnia oraz nie przedstawił żadnego potwierdzenia na okoliczność awarii łącza internetowego, które uprawdopodobniłoby jego twierdzenie. W takiej sytuacji należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawidłowo ocenił, że skarżący nie dochował należytej staranności jakiej należy wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy procesowe i zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 stycznia 2012 r. odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił zażalenie oddalić.