II SA/Bk 240/12

WyrokWSA w Białymstoku2012-06-14

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wydana w trybie zmiany poprzedniej decyzji, może zostać uznana za nieważną z powodu naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym, w szczególności art. 155 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej, wydając decyzję zmieniającą decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, powinien zastosować tryb określony w art. 155 k.p.a. lub art. 163 k.p.a., a nie działać w zwykłym trybie jak przy wydawaniu decyzji po raz pierwszy. Brak wyraźnego wskazania w decyzji, że jest to zmiana poprzedniej decyzji, oraz ustalenie warunków dla przedsięwzięcia, które już zostało rozstrzygnięte inną ostateczną decyzją, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Spółka W. Sp. z o.o. uzyskała decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie 10 elektrowni wiatrowych. Następnie wystąpiła o zmianę tej decyzji w celu powiększenia zakresu działek o tereny przeznaczone na infrastrukturę drogową. Wójt Gminy wydał decyzję z dnia [...].11.2008 r. ustalającą środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia obejmującego budowę elektrowni i infrastruktury drogowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność tej decyzji, uznając, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) oraz dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). Spółka zaskarżyła decyzję SKO do WSA, kwestionując zastosowanie art. 155 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. sprawy ze skargi W. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia inwestycyjnego oddala skargę. Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...].01.2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu wniosku W. Spółki z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej również "Spółką") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...].12.2011 r. nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy S. znak: [...] z dnia [...].11.2008 r. ustalającej (na wniosek Spółki) środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie 10 elektrowni wiatrowych o łącznej mocy zespołu 25 MW wraz z infrastrukturą drogową, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne. Decyzją z dnia [...].11.2008 r. znak: [...]Wójt Gminy S. ustalił Spółce środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na: budowie 10 elektrowni wiatrowych o łącznej mocy zespołu 25 MW, zlokalizowanych w miejscowościach: P. – 1 szt. na działce nr [...], P. - 2 szt. na działkach nr [...], M. – 1 szt. na działce nr [...], B. - 2 szt. na działkach nr [...], K. - 3 szt. na działkach nr [...] i Ś. - l szt. na działce nr [...] oraz infrastruktury drogowej w miejscowościach: G. (działki nr [...]), Ś. (działki nr [...]), B. (działki nr [...]), O. (działki nr [...]), K. (działki nr [...]), P. (działki nr [...]). P. (działki nr [...]), miasto S. (działki nr [...]), M. (działki nr [...]). Na skutek wniosku Stowarzyszenia E.-S. "S" w S. z dnia [...].11.2011 r. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji w związku z tym, iż została wydana z rażącym naruszeniem prawa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...].11.2011 r. nr [...]wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji i dopuściło do udziału w postępowaniu na prawach strony ww. Stowarzyszenie. Decyzją z dnia [...].12.2011 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło nieważność przedmiotowej decyzji w związku z tym, iż została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.pa.) oraz dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzja ostateczną (art. 156 § 1 pkt 3 k.pa.). Odnośnie wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, Kolegium wyjaśniło, że Wójt Gminy S. wydając decyzję z dnia [...].11.2008 r. nie zastosował żadnego z trybów wskazanych w Dziale II Rozdziale 13 k.p.a., ani trybu wskazanego w art. 154, 155, 156 czy też 163 k.p.a., a zastosował wyłącznie przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska odnośnie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ odwoławczy podniósł przy tym, że ustawa szczególna, tj. Prawo ochrony środowiska, nie przewiduje dodatkowego trybu wzruszania decyzji ostatecznych oraz, że art. 56a tej ustawy wskazuje jedynie, że do zmiany decyzji o środowiskowych uregulowaniach stosuje się odpowiednio przepisy o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jeżeli zaś chodzi o naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. , to organ stwierdził, że decyzja z dnia [...].1,.2011 r. w części w jakiej ustala środowiskowe warunki zgody na budowę zespołu 10 elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 25 MW, jest tożsama z rozstrzygnięciem zawartym w poprzedniej ostatecznej decyzji z dnia [...].05.2007 r. znak: [...]. Powyższe zdaniem organu oznacza, że decyzja z dnia [...].11.2011 r. w tej części dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Ponadto Kolegium wskazało, że obie decyzje dotyczą tego samego przedmiotu, gdyż ustalają warunki budowy przez Spółkę tej samej ilości elektrowni wiatrowych, na tych samych działkach, w tych samych miejscowościach, zostały wydane przez ten sam organ kolejno po sobie przy niezmienionym stanie prawnym. Wniosek o ponowne rozpatrzenie powyższej sprawy złożyła skarżąca Spółka, wnosząc jednocześnie o uchylenie w całości decyzji SKO i w tym zakresie umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 155 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. W uzasadnieniu strona skarżąca zarzuciła, że Kolegium błędnie przyjęło, że do wydania decyzji z dnia [...].11.2008 r. miał zastosowanie art. 155 k.p.a. Zdaniem Spółki do zmiany ww. decyzji miały zastosowanie przepisy rozdziału 2 ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27.04.2001 r. (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), stanowiące, że do zmiany decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.. Dodatkowo skarżąca Spółka podkreśliła, że dopiero ustawa z dnia 21.05.2010 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 119, poz. 804), która weszła w życie 20.07.2010 r., zmieniła przepis art. 87. W ocenie Spółki, skoro dopiero wyżej wskazana nowelizacja wprowadziła regulację, zgodnie z którą przepis art. 155 k.p.a. stosuje się odpowiednio, to oznacza, że do czasu opisywanej zmiany przepis ten nie miał zastosowania. Ponadto zdaniem Spółki treść art. 56 a ustawy Prawo ochrony środowiska wskazuje, że ustawodawca pozostawił ocenę co do tego, które z przepisów ustawy stosuje się wprost, które z modyfikacjami, a których w ogóle się nie stosuje do wyłącznego uznania organu administracji, a zatem organ wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nie musiał wyraźnie wskazywać, że jest to decyzja o zmianie poprzedniej decyzji środowiskowej, ani tym bardziej w odrębnym punkcie uchylać poprzednio wydanej decyzji. Poza tym zdaniem Spółki, Kolegium nieprawidłowo przyjęło, że w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje regulujące częściowo tę samą materię, a tym samym, iż doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ stwierdził, że z uwagi na fakt, że przepisy ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska stanowiącej wówczas, z mocy art. 153 ustawy z dnia 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227) materialnoprawną podstawę do ustalenia środowiskowych warunków zgody na realizację przedsięwzięcia, nie przewidywały odrębnego, szczególnego trybu zmiany decyzji, organ obowiązany był wszcząć i przeprowadzić stosowne postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. Kolegium, wbrew twierdzeniu skarżącej Spółki, stwierdziło również, że uregulowanie zawarte w art. 56a ustawy Prawo ochrony środowiska nie stanowi samodzielnej podstawy zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ww. przepis, w ocenie organu, wprowadza jedynie rozszerzenie przesłanek warunkujących dokonanie zmiany takiej decyzji przewidzianych w przepisach k.p.a. Kolegium podniosło, że z mocy tego przepisu w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wystąpi konieczność przeprowadzenia ponownie całego postępowania poprzedzającego wydanie decyzji środowiskowej. Nie wyłącza on natomiast zastosowania trybu i formy zmiany decyzji wynikających z przepisów k.p.a. Ponadto Kolegium, wbrew stanowisku skarżącej Spółki, zaznaczyło, że oprócz wskazania w osnowie decyzji, że została ona wydana w wyniku rozpoznania wniosku o zmianę decyzji, w jej treści nie ma mowy o zmianie decyzji, ani o zakresie tej zmiany w stosunku do decyzji z dnia [...].05.2007 r. Powyższe powoduje naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Poza tym Kolegium stwierdziło, że organ po raz drugi orzekł o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla budowy tych samych 10 elektrowni wiatrowych, na tych samych działkach, co do których ustalił już środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...].05.2007 r., przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. Organ odwoławczy podniósł, że wprawdzie w dacie wydawania ocenianej decyzji obowiązywały już przepisy cyt. ustawy z dnia 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, jednakże na podstawie art. 153 ust. 1 tej ustawy, do spraw wszczętych i niezakończonych przed jej wejściem w życie należało stosować przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska. Powyższe zdaniem organu spowodowało, że w części dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji zaskarżona decyzja obarczona jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Spółka złożyła skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...].12.2011 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) przepisu art. 56a ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 15.11.2008 r., poprzez jego błędną interpretację, polegającą na przyjęciu, iż nie stanowił samodzielnej i wystarczającej podstawy do zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i co za tym idzie niewłaściwe zastosowanie, 2) przepisu art. 155 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż znajdował on obligatoryjne zastosowanie do wydania decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż wydana decyzja rażąco narusza prawo i w konsekwencji niezgodnego z prawem zastosowania art. 156 § 1 pkt. 2 w związku z art. 158 § 1 k.p.a. i wydania decyzji stwierdzającej nieważność ww. decyzji Wójta Gminy S.; 3) przepisu art. 155 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż znajdował on obligatoryjne zastosowanie do wydania decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż nie doszło zgodnie z prawem do zmiany decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].05.2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a przez to błędnego przyjęcia, iż decyzja została wydana w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności i w konsekwencji niezgodnego z prawem zastosowania art.156 § 3 pkt 3 w związku z art. 158 § 1 k.p.a. i wydania decyzji stwierdzającej nieważność ww. decyzji Wójta Gminy S. 4) przepisu art. 163 k.p.a poprzez uznanie, że prawo organu administracji publicznej do uchylenia lub zmiany decyzji, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w Dziale 2 Rozdział 13 k.p.a , o ile przewidują to przepisy szczególne, nie daje wystarczającej podstawy do zastosowania procedury zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie przewidzianym w art. 56 a ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska bez odwoływania się do art. 155 k.p.a. 5) przepisu art. 16 k.p.a. poprzez jego błędną interpretację de facto ograniczającą prawo strony do skutecznego wnioskowania o zmianę ostatecznej decyzji, na podstawie której strona nabyła prawo, polegającą na uzupełnieniu treści tej decyzji o elementy niezbędne do prawidłowej realizacji uzyskanego prawa W uzasadnieniu Spółka wskazała, że dokonana przez Kolegium interpretacja art. 16 k.p.a. prowadzi do absurdalnego wniosku, że zasada trwałości decyzji w zasadniczy sposób ogranicza prawo strony do zmiany treści decyzji ostatecznej, także w przypadkach, gdy nie stoi w sprzeczności z innymi przepisami prawa, a realizuje uzasadniony interes strony. Ponadto strona skarżąca podniosła, że decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...].05.2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia została zmieniona w trybie określonym w art. 56a ustawy -Prawo ochrony środowiska. Natomiast art. 155 k.p.a. nie miał zastosowania do tej zmiany. Skarżąca zgodziła się z opinią Kolegium, iż Wójt Gminy S. w sentencji przedmiotowej decyzji z 2008 r. nie wskazał jednoznacznie, że jest to decyzja zmieniająca, jednakże wskazanie przez organ w komparacji decyzji, że jest wydawana po rozpatrzeniu wniosku Spółki w sprawie zmiany decyzji oraz postanowienie w pouczeniu decyzji, iż "Wydana decyzja Wójta Gminy S. [...] z dnia [...].05.2007 r. [...] wygasa z chwilą uprawomocnienia się powyżej decyzji'', świadczy, iż była to decyzja o zmianie wydanej decyzji środowiskowej i zastąpiła poprzednio wydaną decyzję, która wygasła z chwilą uzyskania przez decyzję zmieniającą statusu decyzji ostatecznej. W ocenie strony skarżącej nie było zatem podstaw do uchylenia przez Wójta Gminy S. decyzji zmienionej przez ten sam organ, albowiem zmiana jednoznacznie wynikała z treści decyzji. Ponadto skarżąca Spółka wyjaśniła, że Kolegium błędnie przyjęło, że nie doszło do zmiany decyzji środowiskowej i, że w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje regulujące tę samą materię, w następstwie czego niewłaściwie stwierdziło, iż decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, dotyczy częściowo sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Zdaniem autora skargi o zakresie postępowania decyduje wniosek strony, który zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a. wszczyna postępowanie w sprawie. Wskazano, że w sytuacji gdy Spółka sformułowała swój wniosek jednoznacznie, ani Wójt, ani skarżąca Spółka, nie mieli wątpliwości, że decyzja z dnia [...].11.2008 r. została wydana w wyniku przeprowadzenia postępowania wszczętego wnioskiem o zmianę decyzji z dnia [...].05.2007 r. Potwierdza to zarówno treść decyzji, jak i zawartość akt postępowania i wbrew stanowisku Kolegium, jedno odwołanie się w decyzji do tego faktu wystarcza i nie jest konieczne powtarzanie w uzasadnieniu, że decyzja jest wydawana po rozpatrzeniu wniosku inwestora o zmianę poprzedniej decyzji. Treść uzasadnienia jest przy tym zgodna z art. 56a Prawa ochrony środowiska, zawiera bowiem te same elementy, co decyzja zmieniana, zgodne z wymogami powołanego przepisu, a to nie stanowi, zdaniem skarżącej Spółki, dowodu na wydanie decyzji w sprawie już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wobec powyższego, zdaniem strony skarżącej, SKO bezpodstawnie uznało, iż doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., a poprzednia decyzja ostateczna z dnia [...].05. 2007 r. nie wygasła wraz z "ustatecznieniem" się decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Skarżąca podkreśliła również, że nie jest możliwe stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w sytuacji, gdy decyzja administracyjna zmieniona została w przewidziany prawem sposób. Wnosząca skargę, podobnie jak w odwołaniu, wskazała także, że z uwagi na treść art. 56a ustawodawca pozostawił ocenę co do tego, które z przepisów tej ustawy stosuje się wprost, które z modyfikacjami, a których w ogóle się nie stosuje, do wyłącznego uznania organu administracji. Organ wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nie musiał zatem, zdaniem strony skarżącej, wykazywać wyraźnie w sentencji, iż jest to decyzja o zmianie poprzedniej decyzji środowiskowej, ani tym bardziej w odrębnym punkcie, uchylać poprzednio wydanej decyzji, jakkolwiek postanowienie o jej wygaśnięciu w treści decyzji zostało zawarte. Zdaniem Spółki, nawet gdyby takiego powołania się w treści decyzji nie było, należy wskazać, że nie byłoby to rażące naruszenie prawa, skutkujące koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji, a brak powołania się w decyzji na wniosek o zmianę lub brak podania przepisu stanowiącego podstawę prawną decyzji mogą być usunięte w trybie uzupełnienia decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby zarówno decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...].01.2012 r., jak i poprzedzająca jej wydanie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...].12.2011 r. zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że decyzją z dnia [...].05.2007 r. nr [...]Wójt Gminy S. ustalił środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie 10 elektrowni wiatrowych w miejscowościach: P.-1 szt. (działka o nr [..]), P.- 2 sztuki (działki o nr [...]), M.-1 sztuka (dz. [...]), B. -2 sztuki (działki o nr [...]), K. -3 sztuki (działki o nr [...]) i Ś.-1 sztuka (działka o nr [...]). Z akt sprawy wynika również, że wnioskiem z dnia [...].05.2008 r. skarżąca Spółka wystąpiła do Wójta Gminy S. z wnioskiem o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację ww. przedsięwzięcia poprzez powiększenie zakresu działek o tereny przeznaczone na infrastrukturę drogową. Poza sporem pozostaje również fakt, że decyzją z dnia [...].11.2008r. nr [...]Wójt Gminy S. ustalił środowiskowe warunki zgody na realizację przedsięwzięcia obejmującego roboty polegające i polegającego na budowie 10 elektrowni ww. miejscowościach oraz infrastruktury drogowej na określonych działkach w miejscowościach: G., Ś., B., O., K., P., P., Miasto S., M. Bezsporne jest również to, że ww. decyzją została zmieniona decyzja z dnia [...].05.2007 r. oraz, że podstawę prawną zmiany decyzji z dnia [...].11.2008 r. stanowił art. 56a ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 25 poz. 150 ze zm.). Istota sprawy sprowadza się do ustalenia czy zasadnie -jak twierdzi skarżąca Spółka– Wójt Gminy S. na podstawie art. 56a Prawo ochrony środowiska decyzją z dnia [...].11.2008 r. zmienił własną decyzję z dnia [...].05.2007 r. , czy wniosek strony skarżącej z dnia [...].09.2008 r. powinien, jak stwierdziło w zaskarżonej decyzji z dnia [...].01.2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., być rozpoznany w którymś z trybów nadzwyczajnych, wskazanych w art. 16 k.p.a., czyli w odniesieniu do zmiany decyzji, na mocy której strona nabyła prawo na podstawie 155 albo 163 k.p.a. Zdaniem Sądu stanowisko organu jest słuszne. Zgodnie z art. 155 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji dnia [...].11.2011 r. , decyzja ostateczna na mocy, której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Z kolei art. 163 k.p.a. stanowił, że organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale, o ile przewidują to przepisy szczególne. W związku zaś z tym, że przepisy cyt. ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (teks jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 25 ze zm.) stanowiły wówczas, że z mocy art. 153 ustawy z dnia 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227), materialnoprawną podstawę do ustalenia środowiskowych warunków zgody na realizację przedsięwzięcia, nie przewidywały odrębnego, szczególnego trybu zmiany decyzji, w ocenie Sądu organ powinien wszcząć i prowadzić postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. Jak słusznie stwierdziło Kolegium w zaskarżonej decyzji, art. 56 a cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska nie stanowi samodzielnej podstawy zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z powołanego wyżej artykułu wynika bowiem, że do zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stosuje się odpowiednio przepisy o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zatem na podstawie tego przepisu w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje konieczność przeprowadzenia ponownie całego postępowania poprzedzającego wydanie "decyzji środowiskowej". Ww. przepis nie wyłącza natomiast , jak słusznie wskazało Kolegium, zastosowania trybu i formy zmiany decyzji wynikającej z przepisów k.p.a. Również odnosząc się do stanowiska K. Gruszeckiego, na które powołała się skarżąca Spółka, Sąd stwierdził, że zasadnie organ wskazał, że przytoczone przez stronę skarżąca stanowisko ww. autora do art. 56a ustawy nie wyłącza stosowania art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji środowiskowych, a jedynie sugeruje wyłączenie niektórych jego postanowień. Odnośnie podniesionej przez stronę skarżącą nowelizacji art. 87 obecnie obowiązującej ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, to zasadnie Kolegium wskazało, że potwierdza ona jedynie, że dotychczasowa regulacja nie wyłączała stosowania kodeksu postępowania administracyjnego do zmiany decyzji środowiskowej. Nowelizacja dokonana ustawą z dnia 21.05.2010 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 119 poz. 804) nie wprowadziła nowej instytucji zmiany decyzji, a jedynie doprecyzowała w przepisach prawa materialnego obowiązujące dotychczas zasady wynikające z przepisów ogólnych postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu, słusznie Kolegium w decyzji z dnia [...].01.2012 r. wskazało, że Wójt Gminy S. wydał decyzję z dnia [...].11.2008 r. w zwykłym trybie, czyli tak jakby rozstrzygał w sprawie po raz pierwszy, a zatem wbrew dyspozycji art. 16 k.p.a. Powyższe doprowadziło do rażącego naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia [...].11.2008 r. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13.12.1988 r., sygn. akt II SA 981/88, opubl. ONSA 1988/2/96; z dnia 21.10.1992 r., sygn. akt V SA 86/92, opubl. ONSA 1993, z. 1, poz. 23 oraz z dnia 09.02.2012 r. sygn. akt II OSK 1280/11, opubl. LEX nr 1123108). Taka sytuacja, jak to już zostało wcześniej podniesione, miała miejsce w niniejszej sprawie. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 25.09.2008 r. skarżąca Spółka wystąpiła do organu o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację ww. przedsięwzięcia poprzez powiększenie zakresu działek o tereny przeznaczone na infrastrukturę drogową. Tymczasem, jak słusznie podniósł organ rozpatrujący sprawę ponownie, oprócz wskazania w osnowie decyzji, że decyzja została wydana w wyniku rozpoznania wniosku o zmianę decyzji, w jej treści nie ma mowy o zmianie decyzji, ani o zakresie tej zmiany w stosunku do decyzji z dnia [...].05.2007 r. Bezzasadne jest stanowisko strony skarżącej, ze organ wydający decyzję nie musiał pisać, że jest to decyzja o zmianie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zmiana decyzji stanowi bowiem istotę rozstrzygnięcia i nie można domniemywać, czy jest to zmiana, jak również zakresu tej zmiany. Ponadto zasadnie, Kolegium stwierdziło, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Stosownie do powołanego przepisu organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wójt Gminy S. po raz drugi orzekł o ustaleniu środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy tych samych 10 elektrowni wiatrowych, na tych samych działkach, co do których ustalił już środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...].05.2007 r., przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. Obie decyzje zostały wydane przez ten sam organ przy niezmienionym stanie prawnym i faktycznym. Jak słusznie podniosło Kolegium , decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. w istocie nie zmieniła warunków środowiskowych realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie 10 elektrowni wiatrowych, a ustaliła warunki dla dodatkowego przedsięwzięcia polegającego na budowie zjazdów z dróg publicznych, dróg wewnętrznych i placów manewrowych, na innych nieruchomościach niż objęte decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...].05.2007 r. Ponadto wbrew stanowisku skarżącej Spółki , wydanie nowej decyzji w sprawie, tj. decyzji z dnia [...].11.2008 r. nie spowodowało, że zastąpiła ona poprzednio wydaną decyzję z dnia [...].05.2007 r. Decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...].05.2007 r., jest decyzją ostateczną , która dotychczas nie została wyeliminowana w żadnym z trybów nadzwyczajnych, o których mowa w art. 16 k.p.a. W ocenie Sądu zasadne jest zatem stanowisko Kolegium, że część decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].11.2008 r. dotycząca ustalenia warunków środowiskowych dla 10 elektrowni, dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Podkreślenia wymaga okoliczność, że w decyzji z [...].11.2008 r. umieszczone jest pouczenie, w którym organ stwierdza o wygaśnięciu decyzji oraz wskazuje na podstawę prawną, która powinna znaleźć się w petitum decyzji, a nie w pouczeniu. Tego rodzaju zapis w decyzji nie znajduje umocowania w przepisach prawa. W związku z tym jest kolejną podstawą stwierdzenia nieważności tejże decyzji (art. 156 §1 pkt 2 k.p.a.). Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Nie doszło też do naruszenia art. 8 k.p.a. Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło