II SA/Kr 463/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rynczak Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 25 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. na rzecz skarżącego J. K. kwotę 557 zł (pięćset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. IISA/Kr 463/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...].12.2010r., znak:[...], Starosta N. udzielił Firmie Handlowo-Usługowej "[...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie studni wierconej na działce nr ew. [...] zlokalizowanej w miejscowości K. oraz na pobór wody ze studni w miejscowości K. Decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych. Firma Handlowo-Usługowa "[...], złożyła wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie studni wierconej O-1 na działce nr ew. [...] zlokalizowanej w miejscowości K. oraz na pobór wody z tej studni w celu zaopatrzenia w wodę projektowanego budynku usługowego - dom weselny, załączając do wniosku operat wodnoprawny na wykonanie studni wierconej O-1 i pobór wody oraz dokumentację hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z otworu poszukiwawczego O-1, przyjętą bez zastrzeżeń pismem Starosty N. z dnia 21.06.2010 r., znak:[...] . O wszczęciu postępowania i zarządzeniu rozprawy administracyjnej połączonej z oględzinami na dzień 15.09.2010 r., pismem z dnia 30.08.2010 r., znak: [...] zawiadomiono wnioskodawcę, właścicieli działek znajdujących się w zasięgu leja depresji studni O-1 (A.C. T.G. M.K. J.G. , T.G. M.K. J.G. , S.S. , , T. i W.M. , M.K. J.C. M.P. A.S. M.S. B. i B. B. T.Z. , , Dyrektora RZGW w K. , Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w N. i Wójta Gminy N. . Informację o wszczęciu postępowania podano do publicznej wiadomości .M.S. , wniósł sprzeciw wobec planowanej inwestycji, podnosząc, że jest ona niezgodna z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy N. , ponieważ wg planu działki położone w sąsiedztwie dz. nr [...] przeznaczone zostały pod budownictwo mieszkaniowe, wskazał na samowolne wybudowanie studni przez J.K. i wyraził obawę, że On i sąsiad A.C. z powodu tej studni nie będą mieli własnej wody. A.C. również przedstawił swoje stanowisko, żądając równych praw do zabezpieczenia w wodę właścicieli działek sąsiadujących z działką nr [...] i wyraził sprzeciw wobec budowy domu weselnego jako niezgodnego z przeznaczeniem w planie zagospodarowania, aby woda ze studni O-1 była pobierana tylko na potrzeby domku jednorodzinnego. Starostwo Powiatowe w N. , w przesłanym stronom do wiadomości piśmie z dnia 24.09.2010 r. wyjaśniło m.in., że otwór studzienny został wykonany legalnie, na podstawie projektu prac geologicznych na wykonanie otworu poszukiwawczego O-1 ale obecnie nie jest on podłączony do eksploatacji, a pobór wody będzie możliwy dopiero po udzieleniu pozwolenia na wykonanie studni, tj. uzbrojenia otworu umożliwiającego pobór wody, że przy planowanym poborze wody 1,2 m3/h depresja eksploatacyjna wyniesie 20 m, nie oznacza to jednak zbierania całej wody w promieniu oddziaływania studni. Starosta wystąpił też z zapytaniem do Wójta Gminy N. o zgodność inwestycji będącej przedmiotem postępowania z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy N . Pismem z dnia 3.11.2010 r. Wójt stwierdził, że "ustalenie planu dopuszczają wykonanie na działce nr [...] położonej w m. K. studni do poboru wód podziemnych". Od powyższej decyzji odwołał się A.C. , zarzucając, że we wniosku podano, że studnia zostanie wykonana, podczas gdy odwiert wykonano dużo wcześniej; wydane pozwolenie wodnoprawne narusza ustalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy N. – obszar[...], ponieważ pobierana woda będzie wykorzystywana do celów usługowych domu weselnego, a nie, zgodnie z przeznaczeniem podstawowym, dla potrzeb zabudowy mieszkaniowej, gospodarczej lub, zgodnie z przeznaczeniem dopuszczalnym - potrzeb gospodarstw agroturystycznych, budynków inwentarskich, pojedynczych obiektów i urządzeń usług wbudowanych lub wolnostojących, dostosowanych do przeznaczenia podstawowego. Podniósł, że Starosta uznał, że wykonanie studni wierconej i pobór wody są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym dla tego terenu, jak również, że uciążliwość związana z wykonaniem studni i poborem wody nie wykracza poza granicę działki nr[...], podczas gdy w piśmie Gminy N. znajduje się informacja tylko o zgodności wykonania studni na działce nr [...], a nie o poborze wody. Starosta rozszerzając tą zgodę wykroczył więc poza swoje kompetencje (powinien dodatkowo wystąpić z zapytaniem o pobór wody). Ponadto odwołujący zarzucił, że decyzja nie zawiera pełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego - nie podano przyczyn nieuwzględnienia słusznych uwag Skarżącego i uwag M.S. . Decyzją z dnia [...] stycznia 2012r. znak [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji W uzasadnieniu Organ II Instancji wskazał, że przedstawiony w odwołaniu zarzut niezgodności pozwolenia wodnoprawnego z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy N. - obszar [...] (zwanego dalej planem miejscowym) wymaga ponownej analizy i wyjaśnienia, czy zapisy planu zawarte w § 16 dopuszczają budowę "domu weselnego" i pobór wody dla potrzeb tego domu. Znajdujące się w aktach sprawy pismo Wójta Gminy N. informujące, że wykonanie studni zgodne jest z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy N. dla działki nr [...] i że uciążliwość wykonania studni (urządzenia wodnego) ogranicza się do działki [...] odnosi się tylko do wykonania studni, bez uwzględnienia celu, któremu ta studnia ma służyć. Nie potwierdza więc jednoznacznie o zgodności wnioskowanego pozwolenia wodnoprawnego z planem zagospodarowania przestrzennego, co jest warunkiem jego udzielenia - zapisy ustawy Prawo wodne stanowią, że w pozwoleniu wodnoprawnym określa się cel i zakres korzystania z wód (art. 128 ust 1), i że pozwolenie nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (art. 125 pkt 2). Organ II Instancji stwierdził, że uchybieniem jest także pominięcie w postępowaniu jednej ze stron. Z danych w operacie wodnoprawnym (str. 5 pkt 6 "Obowiązek ubiegającego się o wydanie pozwolenia w stosunku do osób trzecich") oraz z kopii mapy ewidencyjnej, na której zaznaczono zasięg leja depresji wynika, że działka nr [...]należąca do G.L. i S.L. , znajduje się w obrębie leja depresji czyli w zasięgu oddziaływania studni i zamierzonego poboru wód podziemnych. Państwo L. są więc stronami postępowania. Zdaniem Organu II Instancji decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a rozstrzygnięcie sprawy wiąże się z przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego, które może mieć wpływ na ustalenie uprawnień i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego. W świetle zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wskazuje to na potrzebę ponownego rozpatrzenia sprawy w I instancji. Pozostałe zarzuty przedstawione w odwołaniu zdaniem organu II Intonacji nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 141 ustawy prawo wodne "Przepisy art. 122-140 dotyczące wykonywania studni do poboru wód podziemnych nie naruszają przepisów ustawy - Prawo geologiczne i górnicze". Otwór studzienny wykonany został na podstawie zapisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze, która reguluje zasady wykonywania prac geologicznych - w rozumieniu ustawy pracą geologiczną jest m.in. projektowanie i wykonywanie badań w celu poszukiwania i rozpoznawania złóż wód podziemnych, a także sporządzanie map i dokumentacji geologicznych oraz projektowanie i wykonywanie badań na potrzeby ujmowania wód podziemnych, natomiast ujęciem wód podziemnych jest otwór wiertniczy, grupa otworów wiertniczych, obudowane źródło naturalne lub inne wyrobisko konstrukcyjnie przygotowane do korzystania z wód podziemnych (art. 6. pkt 2 i 5a). Odwiert wykonywany jest na podstawie zatwierdzonego projektu prac geologicznych, następnie, ustala się zasoby eksploatacyjne tego otworu studziennego i sporządza dokumentację hydrogeologiczną. Wykonanie otworu studziennego oraz ustalenie zasobów eksploatacyjnych odbywa się więc na podstawie zapisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze, natomiast wykonanie urządzeń umożliwiających pobór wody z tego otworu i sam pobór odbywa się po uzyskaniu stosownego pozwolenia wodnoprawnego wydawanego na podstawie ustawy Prawo wodne. Organ II instancji nie podzielił także zarzutu nieprawidłowego uzasadnienia decyzji. Art. 107. § 3. ustawy KPA reguluje, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Organu odwoławczego uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie jest wadliwe - dość szczegółowo omawia stwierdzony stan faktyczny i zebrane dowody oraz przedstawia przyczyny pozytywnego załatwienia wniosku (szerzej należałoby tylko przedstawić podstawy prawne orzeczenia). Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J.K. reprezentowany przez pełnomocnika adwokata. DW. . W skardze zarzucił naruszenie art. 138 § 2 KPA poprzez oczywiście błędne przyjęcie że decyzja organu I Instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania oraz naruszenie art. 28 KPA poprzez oczywiście błędne przyjęcie ze w postępowaniu nie brały udział wszystkie strony i wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji w całości. W uzasadnieniu wskazał, że zupełnie niezasadnym jest uchylenie decyzji i skierowanie jej do ponownego rozpoznania ze względu na konieczność wyjaśnienia czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza możliwość wybudowania na działce ewidencyjnej nr [...] domu weselnego a to wobec pisma wójta gminy N. , w którym stwierdza on, że "ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczają wykonanie na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości K. studni od poboru wód podziemnych" Zaświadczenie to odnosi się tylko do studni bez uwzględnienia tego czemu ma ona służyć Do kompetencji organów wydających pozwolenie wodnoprawne należy ocena czy dopuszczalna jest budowa studni, natomiast kwestia dopuszczalności budowy domu weselnego będzie zagadnieniem odrębnym rozpatrywanym w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Podniósł też, że państwo L. nie powinni być stroną postępowania a ustalenia organu II Instancji w tym zakresie są oczywiście błędne, bo opierają się o pojęcie leja depresji, który nie występuje a jest jedynie zjawiskiem potencjalnym. Budowa tej studni nie może wpływać na działkę nr [...]a tym samym nie może wpływać na prawa i obowiązki jej właścicieli – państwa L. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. 2012 poz 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. W wyniku dokonanej przez Sąd oceny postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie wskazane w niej argumenty zasługują na akceptację. Niewątpliwie wykonanie studni wierconej i pobór z niej wody podziemnej wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, zgodnie z art.122 ust. 1 pkt. 1 i 3 ustawy z dnia z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jednolity DZ. U. z 2012 poz. 145) i o takie właśnie pozwolenie wystąpił J.K. Zgodnie z art. 126 pkt. 1 ustawy prawo wodne, można odmówić wydania pozwolenia wodnoprawnego tylko wówczas gdy projektowany sposób korzystania z wody narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 1 i 2 (miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy oraz decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego), lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 125 pkt 3 (narusza wymagania ochrony zdrowia ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów). Należy zwrócić uwagę, że wydane w niniejszej sprawie przez Organ I Instancji pozwolenie wodnoprawne wydane zostało po uzyskaniu stanowiska, wyrażonego pismem z dnia 3 listopada 2010r., Wójta Gminy N. w którym przytoczył on treść obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz w konkluzji stwierdził, że "ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczają wykonanie na działce nr ewid.:[...] położonej w miejscowości K. studni do poboru wód podziemnych". Z treści pisma wynika także, że miał on wiedze co do celu dla którego studnia ma być wykorzystywana. Oznacza to, że organ I Instancji przeprowadził wystarczające postępowanie dowodowe w zakresie jednej z podstawowych przesłanek wydania pozwolenia wodnoprawnego tj. zgodności projektowanego sposobu korzystania z wody z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zalecenie organu II Instancji dotyczące konieczności dodatkowego przeanalizowania treści planu pod kątem możliwości budowy w tym terenie domu weselnego jest nieuzasadnione. W pierwszej kolejności trzeba stwierdzić, że stanowisko wójta gminy na obszarze której obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest wystarczające do ustalenia czy planowane urządzenie wodnoprawne i sposób korzystania z wody pozostają w zgodności z tym planem. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to właśnie wójt (burmistrz, prezydent) jest organem prowadzącym całą procedurę planistyczną – aż do momentu przekazania Radzie Gminy projektu uchwały w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jest zatem właściwym i odpowiednim organem do wydania swego rodzaju "zaświadczenia" co do zgodności pozwolenia wodnoprawnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Sądu niepodobna racjonalnie uzasadnić, w jaki sposób – wbrew treści znajdującego się w aktach sprawy stanowiska wójta gminy N. - pozwolenie wodnoprawne narusza postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Trzeba podkreślić, że rozstrzygnięcie dotyczące możliwości wybudowania domu weselnego w tym terenie będzie przedmiotem badania przez organ architektoniczno – budowlany na etapie ewentualnego postępowania zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę. Wówczas dopiero nastąpi ocena możliwości realizacji docelowego zamierzenia inwestycyjnego pod kątem jego zgodności z miejscowym planem. Przesądzanie tej kwestii na etapie wydawania pozwolenia wodnoprawnego byłoby w niniejszej sprawie przedwczesne. Ponadto decyzja o odmowie wydania pozwolenia wodnoprawnego z powodu niezgodności kubaturowego zamierzenia inwestycyjnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego de facto rozstrzygnęłaby sprawę pozwolenia na budowę, co jest niedopuszczalne. Jeżeli na etapie prowadzenia postępowania o pozwolenie na budowę okaże się, że nie jest możliwe zrealizowanie w tym terenie planowanej inwestycji – wówczas pozwolenie wodnoprawne będzie bezprzedmiotowe, gdyż wydane zostało "dla potrzeb projektowanego budynku usługowego – domu weselnego". Odnosząc się do kwestii związanych z prawidłowym ustaleniem stron postępowania przez organ I Instancji, należy stwierdzić, że zgodnie z art. 127 ust. 7 ustawy prawo wodne, stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest między innymi władający powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Określony w decyzji "lej depresji" jest określeniem użytym w dokumentacji hydrogeologicznej przyjętej przez Starostę N. i oznacza zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. W obszarze tego właśnie zasięgu oddziaływania znajduje się działka nr ewidencyjny [...] stanowiąca własność G. i S.L. . Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia ma miejsce w przypadku orzekania przez organ I instancji w warunkach pozbawienia strony bez jej winy udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji albo też wystąpienia innych wad, przy których wydanie przez organ odwoławczy merytorycznego rozstrzygnięcia prowadziłoby do pozbawienia strony prawa do dwukrotnego rozpatrzenia sprawy. W tym przypadku rację ma zatem organ II Instancji, twierdząc, że nastąpiło naruszenie przepisów postępowania a rozstrzygnięcie sprawy wiąże się z potrzebą ponownego rozpatrzenia sprawy, tak aby nie została naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania statuowana w art. 15 KPA. Niemniej jednak ze względu na zaprezentowaną w decyzji organu II Instancji błędną zdaniem Sądu interpretację przepisów prawa materialnego tj. w szczególności art. 125 i 126 ustawy prawo wodne, decyzję na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. 2012 poz 270) należało uchylić. O kosztach postępowania orzeczono jak w pkt. II sentencji wyroku na zasadzie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo