I SAB/Wa 103/12
WyrokWSA w Warszawie2012-06-19
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Dorota Apostolidis, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. dopuścił się przewlekłości w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, składając go w 1996 roku i niezałatwiając sprawy do 2012 roku?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając przewlekłość postępowania przez Prezydenta W. w sprawie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Organ zobowiązany został do rozpoznania wniosku w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, a stwierdzono, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę kilkunastoletni okres od złożenia wniosku do momentu orzekania.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o odszkodowanie za nieruchomość we wrześniu 1996 r. Pomimo podejmowania przez Prezydenta W. pewnych czynności, postępowanie trwało kilkanaście lat bez merytorycznego rozstrzygnięcia i bez informowania strony o przyczynach zwłoki. Po złożeniu zażalenia na bezczynność, organ wyznaczył kolejne terminy, których nie dotrzymał. Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłość postępowania.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzono od Prezydenta W. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Protokolant referent-stażysta Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi M. P. i D. M. na przewlekłość Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] września 1996 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], uregulowaną w księdze wieczystej "[...]" hip. [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących M. P. i D. M. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. M. P. i D. M. reprezentowane przez pełnomocnika radcę prawnego M. A., złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] uregulowaną w księdze wieczystej "[...]" hip. [...].
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżących wyjaśnił, że w dniu 17 września 1996 r. złożony został wniosek w przedmiocie przyznania i wypłacenia odszkodowania za opisaną powyżej nieruchomość, na podstawie art., 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603). Wskazał przy tym, że choć organ podejmował czynności, które zmierzały do wydania decyzji w sprawie, takie jak gromadzenie materiału dowodowego, czy dopuszczenie dowodu z opinii biegłego geodety, jednakże czynności te następowały w znacznych odstępach czasu, a nadto organ nie informował strony o przyczynach zwłoki i o nowym terminie zakończenia sprawy. Jednocześnie podkreślił, że dopiero pismem z dnia 31 maja 2011 r. organ poinformował, że sprawa zostanie rozpoznana do 30 września 2011 r., jednak terminu tego nie dotrzymał oraz nie poinformował o nowym terminie rozpoznania przedmiotowego wniosku. Dopiero po wniesieniu zażalenia do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie, organ wystosował w dniu 18 stycznia 2012 r. pismo do strony.
Odpowiadając na skargę Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że przedmiotowa nieruchomość położona przy ul. [...], objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, a następnie na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy Państwowej stała się własnością Skarbu Państwa.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., Nr [...] wyznaczył termin zakończenia przedmiotowego postępowania do dnia 6 czerwca 2012 r. Jednocześnie Prezydent podniósł, że pismem z dnia 18 stycznia 2012 r. poinformował stronę, iż zgromadzony materiał dowody nie daje podstaw do wydania decyzji merytorycznie kończącej postępowanie. Jako datę zakończenia postępowania podał dzień 30 kwietnia 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku skarżących w określonym terminie.
Zgodnie z art. 35 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji publicznej obowiązane są do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie zaś do § 3 tego artykułu załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Przepis art. 36 § 1 kpa nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia.
Ponadto stosownie do art. 12 § 1 kpa, organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
W tym miejscu wskazać należy, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest przewlekłość Prezydenta W. w sprawie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość.
Wyjaśnienia zatem wyga, że bezczynność oraz przewlekłość postępowania stanowią dwie różne instytucje procesowe. Z przewlekłością postępowania mamy do czynienia w sytuacji, gdy organ wprawdzie podejmuje określone czynności, niemniej jednak nie są to czynności zmierzające do końcowego załatwienia sprawy. Organ podejmuje zatem pewne działania lecz nie są to działania konieczne dla wyjaśnienia okoliczności sprawy i wydania stosownego merytorycznego rozstrzygnięcia, gdy postępowanie jest nadmiernie rozciągnięte w czasie i nadal w nieuzasadniony sposób się przedłuża.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że w sprawie doszło do przewlekłości, o której mowa w art. 37 kpa, art. 3 § 2 pkt 8 i 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
Jak wynika z akt sprawy, i co również podniósł Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] lutego 2012 r., Prezydent W. podejmował co prawda pewne czynności w sprawie, jednak nie były to działania systematyczne. Ponadto na przestrzeni kilkunastu lat organ nie informował w ogóle stron postępowania o przyczynie zwłoki oraz o przewidywanym terminie zakończenia sprawy. Dopiero pismem z dnia 31 maja 2011 r., organ powiadomił strony, iż z uwagi na konieczność zebrania kompletnego materiału dowodowego sprawa o odszkodowanie będzie rozpoznana do dnia 30 września 2011 r.
Termin ten nie został jednak dotrzymany, a kolejne pismo do strony skierowane zostało do strony dopiero po tym jak wnioskodawczynie złożyły zażalenie do Wojewody [...].
Z tych względów na podstawie art. 149 § 1 ppsa, organ został zobowiązany do załatwienia wniosku skarżących w terminie 2 miesięcznym od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem.
Wyznaczając taki termin sąd uznał, że będzie on wystarczający do zakończenia postępowania w sprawie wszczętej na skutek wniosku M. P. i D. M. o odszkodowanie za nieruchomość położoną przy ul. [...] w W.
Ponadto biorąc pod uwagę, że postępowanie w niniejszej sprawie toczy się od 1996 roku, Sąd stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zwłaszcza, że z nadesłanych przez organ przy odpowiedzi na skargę akt administracyjnych nie wynika aby w okresie od września 1996 r. do września 2006 r. podejmowane były w sprawie w ogóle jakiekolwiek czynności zmierzające do zebrania w sprawie materiału dowodowego umożliwiającego jej merytoryczne zakończenie .
Sąd na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło