I SA/Gd 375/12

WyrokWSA w Gdańsku2012-06-20

Skład orzekający: Ewa Wojtynowska, Małgorzata Gorzeń, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił podstawę opodatkowania podatkiem akcyzowym dla wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, kwestionując cenę wskazaną w umowie kupna-sprzedaży i stosując przepisy o ustalaniu podstawy opodatkowania w przypadku braku wiarygodności umowy?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo zakwestionował wiarygodność umowy kupna-sprzedaży samochodu osobowego ze względu na liczne rozbieżności w danych dotyczących daty transakcji, tożsamości sprzedającego oraz stanu technicznego pojazdu. W sytuacji braku możliwości ustalenia podstawy opodatkowania na podstawie faktycznie zapłaconej ceny, organ zasadnie zastosował przepisy dotyczące ustalania podstawy opodatkowania na podstawie przeciętnych cen rynkowych, pomniejszonych o udokumentowane koszty naprawy pojazdu.
Stan faktyczny
Skarżący nabył wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy, deklarując cenę 2000 euro i podatek akcyzowy w wysokości 988 zł. Organy podatkowe zakwestionowały wiarygodność umowy kupna-sprzedaży ze względu na rozbieżności w datach, zmianę nazwiska sprzedającej oraz sprzeczności dotyczące stanu technicznego pojazdu i daty jego sprowadzenia do Polski. W konsekwencji, organ I instancji określił zobowiązanie podatkowe na kwotę 2.384 zł, opierając się na wycenie z systemu EurotaxGlass's, pomniejszonej o koszty naprawy. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym i błędne ustalenie podstawy opodatkowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J.O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia 3 lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego oddala skargę. Przedmiotem skargi J. O. jest decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia 3 lutego 2012 r. wydana w przedmiocie określenia podatnikowi zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego Zaskarżone rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu 9 listopada A. O. złożył w imieniu swojego ojca, J. O. uproszczoną deklarację wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego marki Audi A6, rok prod. 2003, o pojemności silnika 2393 cm3 i nr nadwozia [...]. Podstawę opodatkowania zadeklarowano w wysokości 7.263 zł jako równowartość wyszczególnionej w umowie ceny 2 000 euro, ustalonej przez strony w tej wysokości z uwagi na fakt poważnych uszkodzeń samochodu. W związku z zadeklarowaną podstawą opodatkowania podatnik wyliczył podatek akcyzowy od sprowadzonego auta w wysokości 988 zł. Do złożonej deklaracji załączono m.in.: wniosek o wydanie dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy wraz z oświadczeniem, że pojazd został wprowadzony na terytorium RP w dniu 2 listopada 2007 r., zaświadczenie o przeprowadzonym przez diagnostę D. W. pierwszym badaniu technicznym pojazdu z dnia 2 listopada 2007 r. oraz umowę kupna-sprzedaży sporządzoną w dniu 30 października 2007 r. w A., w której wskazano, że J. O. nabył samochód od M. K. Pierwotnie wpisane w umowie nazwisko sprzedającej tj. G. zostało przekreślone i zamienione na nazwisko K. Jednocześnie na drugiej stronie umowy umieszczone zostało podpisane przez M. K. oświadczenie, w którym wyjaśniła, że jej nazwisko uległo zmianie z nazwiska panieńskiego G. na nazwisko po mężu K., w związku z zawarciem w dniu 7 lipca 2007 r. związku małżeńskiego. Wobec wątpliwości powziętych co do rzetelności podanej w umowie ceny zakupu i opisanych przez strony uszkodzeń samochodu (powziętych wobec faktu dopuszczenia go do ruchu w tym samym dniu, w którym miał on przekroczyć granicę, przy jednoczesnym oświadczeniu, że przedmiotem transakcji jest samochód powypadkowy) organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym od nabytego przez J. O. samochodu. Decyzją z dnia 6 października 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego działając m.in. na podstawie art. 80 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 3 oraz art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.) określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Audi A6, rok prod. 2003, o poj. silnika 2393 cm i nr nadwozia [...] w wysokości 2 384 zł. W uzasadnieniu wskazano, że przesłuchana w charakterze świadka M. K. zeznała, iż niska cena samochodu wynikała z faktu rozległych uszkodzeń, którym samochód uległ w wyniku wypadku, który jej mąż miał prowadząc ten właśnie samochód w sierpniu lub wrześniu 2007 r. na terenie Niemiec. Po wypadku samochód został przetransportowany do Hiszpanii, gdzie został kupiony przez działającego na rzecz i w imieniu J. O. (sąsiada sprzedającej z poprzedniego zamieszkania w Polsce) - syna kupującego A. O.. Wśród dokumentów uzyskanych przez organ znajdował się hiszpański urzędowy dokument poświadczający wyrejestrowanie pojazdu. Wniosek o wyrejestrowanie został złożony przez M. G. w dniu 27 czerwca 2007 r., a samochód został w Hiszpanii definitywnie wyrejestrowany dzień później, tj. 28 czerwca 2007 r. w związku z przeniesieniem jego własności w granicach Unii Europejskiej. Na dokumencie tym zaznaczono, iż samochód zostanie przemieszczony w ramach UE oraz dopisano odręcznie "Polonia", precyzując, iż przemieszczenie to odbędzie się do Polski. W związku z powyższym dokumentem organ zakwestionował wyżej opisane zeznanie M. K. w kwestii daty wypadku męża. Świadek stwierdziła, iż w takim razie wypadek musiał wydarzyć się przed datą wyrejestrowania pojazdu. Zgodnie z dalszymi zeznaniami świadek zawarła małżeństwo w dniu z lipca 2007 r. zmieniając nazwisko z G. na K. Dlatego też wpisane początkowo nazwisko G. które później zostało przekreślone, a obok zostało wpisane K. Świadek potwierdziła, iż pierwotny zapis na umowie kupna-sprzedaży, tj. M. G. był poprawny w dniu sprzedaży pojazdu. W związku z tym organ nie dał wiary późniejszym wyjaśnieniom M. K. która stwierdziła, iż kwestia wyrejestrowania samochodu w czerwcu 2007 r. była związana jedynie z kwestią uniknięcia opłacania składki polisy OC. W piśmie z dnia 25 kwietnia 2011 r. A. O. stwierdził, iż pojazd zakupił w październiku 2007 r. w A. oraz że został on sprowadzony na lawecie kilka dni po zakupie, czyli na początku listopada 2007 r. Jednocześnie w piśmie z dnia 29 czerwca 2011 r. stwierdził, iż auto zostało zakupione i sprowadzone pod koniec września 2007 r., a nie zgodnie z zapisem na umowie pod koniec października 2007 r. A. O. stwierdził ponadto, że ani on ani też sprzedająca nie zwrócili uwagi na błąd w dacie zawieranej umowy. Dodatkowo do pisma z dnia 27 września 2011 r. dołączył fakturę za naprawę pojazdu wystawioną w dniu 30 października 2007 r. Mając na względzie wyżej wskazane rozbieżności organ nie dał wiary wyjaśnieniom A. O. który w toku postępowania kilkakrotnie zmieniał wersje dotyczące daty nabycia pojazdu i przyjął ostatecznie, że przeniesienie własności samochodu musiało nastąpić najpóźniej w dniu 6 lipca 2007 r., czyli przed zmianą nazwiska przez M. G. na K. W zakresie stanu technicznego pojazdu obie strony transakcji zgodnie podnosiły, że samochód był uszkodzony. Organ nie zakwestionował tego faktu, wskazał jednakże, iż skoro przesłuchany w sprawie diagnosta potwierdził jednoznacznie, że w dniu 2 listopada 2007 r. pojazd był całkowicie sprawny technicznie i nic nie wskazywało na to, iż jest on pojazdem powypadkowym, to nie jest możliwe aby w tym samym dniu samochód przekroczył granicę w stanie technicznym wskazywanym przez strony (uszkodzenie silnika, przodu i tyłu pojazdu). Organ zaznaczył, że wątpliwości w kwestii istnienia uszkodzeń pojazdu ostatecznie rozwiała przesłana przez A. O. faktura VAT nr [...] z dnia 30 października 2007 r., którą udokumentowano koszty poniesione na naprawę pojazdu. Zgodnie z opisem na fakturze naprawa obejmowała wymianę silnika, lamp z przodu, pasa przedniego z chłodnicą, błotników przednich prawego i lewego, maski, lamp z tyłu, naprawę błotników z tyłu (prawego i lewego), naprawę klapy z tyłu, zderzaka tylnego oraz ściany tylnej, a cała usługa kosztowała 27.000 zł. W oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy organ stwierdził, że umowa kupna sprzedaży została opatrzona inną datą niż data, w której faktycznie nastąpiło przeniesienie własności pojazdu oraz, że wyszczególniona w tej umowie cena pojazdu również pozostaje niewiarygodna. Innymi słowy - choć podatnik niewątpliwie nabył pojazd - samej dołączonej do deklaracji umowie trudno przypisać walor autentyczności z uwagi na zawarte w niej nieprawdziwe dane. Wobec powyższego organ podkreślił, że skoro kupujący nie zachował należytej staranności przy zawieraniu umowy, to musiał się też liczyć ze wszelkimi negatywnymi konsekwencjami z tym związanymi, w tym określeniem postawy opodatkowania w podatku akcyzowym w innej wysokości niż to wskazano w dołączonej w deklaracji umowie. Podstawę opodatkowania w wysokości 17.533 zł ustalono w ten sposób, że wycenę pojazdu o parametrach zbliżonych do parametrów pojazdu sprowadzonego przez podatnika dokonaną w oparciu o system EurotaxGlass’s (51.300 zł), pomniejszono o udokumentowane koszty naprawy pojazdu (27.000 zł) oraz podatek VAT 22% i akcyzę 13,6%. Przy tak obliczonej podstawie opodatkowania zobowiązanie podatnika wyniosło 2.384 zł, z czego wobec uiszczenia przez podatnika w związku ze złożoną deklaracją kwoty 988 zł do zapłaty pozostało 1.396 zł. W złożonym odwołaniu J. O. wniósł o zmianę decyzji poprzez wymierzenie podatku w oparciu o wynikającą z umowy rzeczywistą cenę pojazdu, a nie zawyżoną cenę obliczoną w oparciu o nieadekwatny, w jego ocenie, dla okoliczności przedmiotowej sprawy system EurotaxGlass’s. Podatnik podkreślił, że zgodnie z art. 81 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym, w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, którą nabywca jest zobowiązany zapłacić, a nie wycena pojazdu podobnego, nieuszkodzonego, o parametrach jak najbardziej zbliżonych do auta sprowadzonego, pomniejszona o koszty hipotetycznej naprawy. Podatnik uznał za niedopuszczalne, aby organ przy ustalaniu podstawy opodatkowania zakwestionował cenę faktycznie uiszczoną podczas zawierania ważnej z punktu widzenia prawa umowy, tylko dlatego, że powziął wątpliwości co do jej autentyczności. Podatnik nadmienił jednocześnie, że nietrafne jest przyjęcie, aby 4 - letnie Audi po naprawach udokumentowanych fakturami mogło osiągnąć wartość 51.300 zł, ponieważ auto uszkodzone a następnie naprawione nigdy nie osiągnie wartości identycznej jak podobne auto nigdy nieuszkodzone. Z tych też względów, w ocenie podatnika, skorzystanie z systemu EurotaxGlass’s przez organ było nieuprawnione. Zaskarżoną decyzją z dnia 3 lutego 2012 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji jako zgodne z prawem. Dyrektor Izby Celnej w pełni podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Celnego, że ceny pojazdu nie można było ustalić na podstawie niewiarygodnej (zawierającej nierzetelne dane) umowy załączonej do deklaracji podatkowej i do wniosku o rejestrację pojazdu. Organ stwierdził, że podatnik niezasadnie żąda zastosowania art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym, zgodnie z którym w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota jaką nabywca jest zobowiązany zapłacić. Organ stwierdził, że żądanie to nie ma podstaw, ponieważ na podstawie zabranego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie zakwestionowano umowę kupna - sprzedaży pojazdu. Skoro zatem na podstawie umowy załączonej do deklaracji nie można było ustalić kwoty faktycznie zapłaconej, dlatego konieczne stało się odniesienie do przepisu ogólnego ustawy, tj. art. 10 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, który stanowi, że jeżeli nie można określić kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, 10 podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju w dniu powstania obowiązku podatkowego, pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Dlatego też wyceny pojazdu o parametrach najbardziej zbliżonych do parametrów pojazdu sprowadzonego przez podatnika dokonano w profesjonalnym systemie wyceny wartości pojazdów EurotaxGlass's, a tak uzyskaną wartość pomniejszono o udokumentowane koszty naprawy pojazdu w kwocie 27.000 zł. Powyższa decyzja została przez podatnika zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji błędne określenie podstawy opodatkowania. W całości podtrzymując argumentację przedstawioną uprzednio w odwołaniu, skarżący podkreślił w szczególności, że ustalenie wartości pojazdu przez organy było obarczone błędem nie tylko poprzez sam fakt odrzucenia treści umowy, ale również poprzez dokonanie wyceny w oparciu o system EurotaxGlass’s, który uwzględnia pojazdy nieuszkodzone. Odnosząc się do zakwestionowanej umowy skarżący wskazał, że podana w niej kwota zakupu odpowiada rynkowym cenom powypadkowych samochodów używanych. Zadeklarowana cena była jednocześnie zgodna z faktyczną ceną zakupu. W odróżnieniu, przyjęta przez organy wartość samochodu osobowego tej samej marki nie uwzględniła natomiast faktu, że sprowadzony przez skarżącego pojazd był uszkodzony. Wobec powyższego skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i wymierzenie podatku akcyzowego w oparciu o opinię biegłego z zakresu szacowania wartości pojazdów mechanicznych, ewentualnie o uchylnie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do ponownego rozpoznania. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie tj., że całokształt nieścisłości ujawnionych w materiale dowodowym oraz fakt, że ceny pojazdu nie można ustalić na podstawie niewiarygodnej umowy załączonej do deklaracji podatkowej spowodował konieczność pominięcia w sprawie art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym. Organ podkreślił, że wycena pojazdu została obliczona prawidłowo z uwzględnieniem analizy całokształtu materiału dowodowego, obowiązujących przepisów prawa i doświadczenia życiowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej jajko ustawa "P.u.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), - dalej jako "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Mając na uwadze treść zawartych w skardze żądań podkreślenia wymaga, że wyżej wskazane przepisy ustawy P.u.s.a. i ustawy P.p.s.a. nie dają Sądowi kompetencji do zmiany treści zaskarżonej decyzji w sytuacji stwierdzenia zasadności skargi, a jedynie kompetencję do uchylenia wadliwego aktu i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez właściwy organ. Jak wskazano wyżej, Sąd jest bowiem uprawniony jedynie do kontroli działań administracji i nie może przejmować kompetencji jasno przypisanych innym organom. Tym samym w ramach postępowania sądowoadministracyjnego nie jest prowadzone postępowanie wyjaśniające mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a dokonywana jest wyłącznie kontrola, czy postępowanie to na wcześniejszym etapie zostało prawidłowo przeprowadzone przez organy podatkowe. Z tych względów kierowane do Sądu żądanie powołania biegłego dla dokonania wyceny pojazdu należało uznać w świetle art.106 § 3 P.p.s.a. za wykraczające poza ramy uzupełniającego postępowania dowodowego, ograniczonego wyłącznie do przeprowadzenia dowodu z dokumentu. Istota sporu w przedmiotowej sprawie dotyczy zasadności i prawidłowości przyjętej przez organy dla potrzeb wyliczenia podatku akcyzowego ceny sprowadzonego przez skarżącego z Hiszpanii samochodu osobowego. W ocenie skarżącego organy bezpodstawnie zakwestionowały cenę pojazdu wynikającą z przedłożonej wraz deklaracją umowy, a dokonując wyceny w oparciu o system EurotaxGlass’s zawyżyły ją znacznie, nie uwzględniając faktu złego stanu technicznego pojazdu. Organy stoją natomiast na stanowisku, że wobec stwierdzonego na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego braku wiarygodności umowy, musiały dokonać wyceny w sposób zgodny z wytycznymi zawartymi art. 10 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, przy czym wbrew twierdzeniom skarżącego uwzględniły w cenie fakt poważnych, spowodowanych wypadkiem uszkodzeń samochodu. W rozpatrywanej sprawie nie jest sporne, że J. O. dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Obie strony niniejszego postępowania pozostają również zgodne, że przedmiotem transakcji był samochód uszkodzony, który po sprowadzeniu na terytorium Polski został poddany naprawie. Zasadniczy przedmiot sporu dotyczy zatem wyłącznie prawidłowości określenia przez organy podstawy opodatkowania, co przekłada się na wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Z uwagi na to, że obowiązek podatkowy w akcyzie z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego powstał przed dniem wejścia w życie ustawy o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 r. (Dz.U. z 2009 r., nr 3, poz. 11 ze zm.) w sprawie miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym, o czym przesądza treść art. 154 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 r. Zgodnie z treścią art. 80 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W stanie prawnym obowiązującym w dacie powstania obowiązku podatkowego w akcyzie z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, którą jest chwila nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, podstawą opodatkowania była kwota, jaką nabywca był obowiązany zapłacić (art. 10 ust.1 pkt 2 oraz art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym). Wyjątkowo w sytuacji, gdy nie można określić kwoty jaką nabywca był zobowiązany zapłacić, podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy (art.10 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym). W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości prawidłowość zastosowania przez organy art. 10 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym. Wbrew zarzutom skargi niemożliwe było określenie podstawy opodatkowania na podstawie art. 82 ust. 3 tej ustawy, bowiem dla jego zastosowania konieczne jest ustalenie kwoty, jaką "nabywca jest obowiązany zapłacić", a ta kwota nie była znana. Jedynym dowodem, zaoferowanym przez stronę celem wykazania okoliczności, że uiszczona cena wyniosła 2000 euro była umowa sprzedaży opatrzona datą, z której wynikało, że skarżący nabył przedmiotowy samochód od M. K. w dniu 30 października 2007 r. Jak zasadnie wskazały organy wyjaśnienia złożone w toku postępowania przez A. O., M. K. oraz D. W. w powiązaniu z informacjami wynikającymi z zebranych w sprawie dokumentów, w całości podważyły wiarygodność wskazanej umowy. Organy nie miały podstaw aby dać wiarę zeznaniom stron transakcji, w szczególności w sytuacji, w której zeznania te nie były ze sobą spójne. Możliwość sprowadzenia samochodu do Polski w dniu 2 listopada 2007 r. (jak wskazano w umowie) została ostatecznie podważona przez wobec stwierdzenia, że naprawa samochodu miała miejsce w dniu 30 października 2007 r. Data wystawienia faktury za naprawę w Polsce pokrywa się bowiem ze wskazaną w umowie datą sprzedaży samochodu w Hiszpanii, który niewątpliwie musiał być wobec tego sprawdzony do Polski w terminie wcześniejszym. W oparciu o całokształt zebranych w sprawie dowodów organy prawidłowo przyjęły jednocześnie, że przeniesienie własności samochodu musiało nastąpić najpóźniej w dniu 6 lipca 2007 r. czyli przed zmianą nazwiska przez sprzedającą. Istotne pozostaje, że przesłuchana w charakterze świadka sprzedająca sama potwierdziła, że pierwotny zapis na umowie kupna - sprzedaży tj. M. G. był poprawny w dniu sprzedaży pojazdu, a zatem sprzedaż musiała nastąpić przed dniem zawarcia małżeństwa przez sprzedającą tj. przed dniem 7 lipca 2007 r. Potwierdza to także hiszpański urzędowy dokument poświadczający wyrejestrowanie pojazdu. Wniosek o wyrejestrowanie został złożony bowiem przez M. G. w dniu 27 czerwca 2007 r., a samochód został w Hiszpanii definitywnie wyrejestrowany dzień później, tj. 28 czerwca 2007 r. w związku z przeniesieniem jego własności w granicach Unii Europejskiej. Na dokumencie tym zaznaczono jednocześnie, iż samochód zostanie przemieszczony w ramach UE oraz dopisano odręcznie "Polonia", precyzując, iż przemieszczenie to odbędzie się do Polski. W związku z tym uprawniony jest wniosek organów, że powyższa umowa nie odzwierciedlała faktycznie dokonanej transakcji i na jej podstawie nie było możliwe ustalenie podstawy opodatkowania odpowiadającej faktycznej cenie nabycia. Skarżący nie przedstawił przy tym żadnych innych dowodów wskazujących na tę cenę, w szczególności brak jest dowodów zapłaty. Postępowanie dowodowe, mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy zostało przeprowadzone przez organy bardzo skrupulatnie i przy uwzględnieniu wszelkich obowiązujących organy tym zakresie zasad wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej. Zdaniem Sądu, w zakresie odnoszącym się do oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie oraz ich wiarygodności, organ podatkowy prowadził postępowanie w sprawie w sposób zgodny z zasadą prawdy obiektywnej i zasadą swobodnej oceny dowodów. Zasady prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej) i swobodnej oceny dowodów (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej) pozostają ze sobą w bezpośrednim i ścisłym związku. Z punktu widzenia oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, dokonywanej z perspektywy analizy akt sprawy, przywołać należy chociażby stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 14 stycznia 1994 r., w sprawie sygn. akt III SA 491/94, z którego wynika, iż o przekroczeniu granic prawa do oceny dowodów świadczy to, że organ administracji pozostawia poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę i pomija istotne dla sprawy dowody lub dokonuje ich oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Dowody zebrane i przeprowadzone w sprawie, organy podatkowe oceniły zgodnie z dyrektywami zawartymi w przepisach art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Konsekwencją zasady swobodnej oceny dowodów, rozumianej jako adresowanej do organów podatkowych dyrektywy, zgodnie z którą, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, oceniają one wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych oraz wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności jest to, że rozpatrzeniu podlegają nie tylko poszczególne dowody odrębnie, ale komplementarnie wszystkie dowody we wzajemnej ich łączności, co uzasadnia twierdzenie, że w tym względzie, jako istotny jawi się również tzw. punkt widzenia. Dokonując oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie, organy podatkowe nie przekroczyły jej granic. Rezultat oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie nie może być zaś kwalifikowany, jako naruszenie przepisów prawa, tylko i wyłącznie z tego powodu, że strona ocenę tę uznaje za niezgodną z jej oczekiwaniami. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji (tak w warstwie faktycznej, jak i prawnej) nie uzasadnia stanowiska o dowolności, ani w zakresie odnoszącym się do przeprowadzonych w sprawie dowodów, poczynionych na ich podstawie ustaleń faktycznych, ani też oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również ustalenia prawnopodatkowych konsekwencji stwierdzonych faktów. Zebrane i przeprowadzone w sprawie dowody, ocenione zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej, ponad wszelką wątpliwość obrazują, że choć skarżący niewątpliwie nabył powypadkowy samochód osobowy i sprowadził go do Polski, to przedłożona wraz z deklaracją umowa kupna - sprzedaży nie odpowiadała rzeczywistemu zdarzeniu. Skoro w sprawie nie było możliwe ustalenie podstawy opodatkowania zgodnie z art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym, zastosowanie znalazły zasady ogólne, w tym wskazywany już art. 10 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, w myśl którego jeżeli nie można określić kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, to podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. W rozpatrywanej sprawie organy ustaliły przeciętną cenę samochodu tego samego rodzaju, stosowaną na rynku krajowym, przy wykorzystaniu danych wynikających z katalogu EurotaxGlass’s. Sąd za prawidłowy uznaje taki sposób określenia podstawy opodatkowania, bez potrzeby powoływania przez organy biegłego z zakresu wyceny wartości pojazdów mechanicznych. Informatory o rynkowych wartościach pojazdów prowadzone są w sposób profesjonalny, przy wykorzystaniu danych pochodzących z największych giełd samochodowych, auto-komisów, salonów sprzedaży oraz ogłoszeń prasowych z całej Polski. O wartości zawartych w nich danych może świadczyć fakt, iż są one powszechnie wykorzystywane zarówno przez rzeczoznawców samochodowych, jak i firmy ubezpieczeniowe. Zaznaczenia wymaga przy tym, że posłużenie się przez organy podatkowe tego rodzaju katalogiem służy ustaleniu przeciętnej ceny tego typu pojazdów na rynku krajowym, a nie wartości tego konkretnego pojazdu. Bezzasadny jest zarzut nieuwzględnienia przez organy przy dokonywaniu wyceny pojazdu jego powypadkowego stanu. Przeciwnie, jak wynika z uzasadnienia decyzji organy obniżyły wartość pojazdu ustaloną na podstawie systemu EurotaxGlass’s o udokumentowane fakturą z dnia 30 października 2007 r. koszty jego naprawy w kwocie 27.000 zł. W rezultacie podstawa opodatkowania została ustalona prawidłowo w następujący sposób: wartość pojazdu ustalona na podstawie przeciętnych cen na rynku krajowym w kwocie 51.300 zł pomniejszona została o koszty naprawy w kwocie 27.000 zł, następnie odjęto podatek VAT i akcyzę, w rezultacie otrzymując kwotę 17.533 zł. Podatek akcyzowy należny do zapłaty, przy zastosowaniu stawki akcyzy 13,6%, wyniósł 2.384 zł. Skarżący zarzuca organom, że czteroletni samochód Audi6 po naprawach udokumentowanych fakturami nie mógł osiągnąć wartości 51.300 zł. Wbrew twierdzeniom skarżącego, jak wskazano wyżej, za ostateczną cenę pojazdu nie została jednak podana uznana kwota 51.300 zł, lecz kwota 17.533 zł. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło