V SA/Wa 651/12
WyrokWSA w Warszawie2012-06-26
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Jolanta Bożek, Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe przed wydaniem decyzji odmawiającej przyznania płatności rolnośrodowiskowej, w szczególności poprzez przesłuchanie świadków?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził prawidłowo postępowania dowodowego, ponieważ nie przesłuchał wskazanych przez stronę świadków, mimo że dowód ten był istotny dla rozstrzygnięcia sprawy. Zaniechanie to pozbawiło stronę prawa do udziału w przeprowadzeniu dowodu i zadawania pytań. W związku z tym, sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że sprawa wymaga ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 dla S. Sp. z o.o. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, uznając, że spółka nie spełnia warunków określonych w przepisach, w tym nie realizuje zobowiązania zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, wskazując na istotne naruszenia postępowania dowodowego, w szczególności nieprzesłuchanie świadków. Skargę do WSA wniosła spółka B. sp.j., która była stroną w postępowaniu administracyjnym i kwestionowała uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi B. ... i S. sp. j. w P. z udziałem S. Sp. z o o. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia ... grudnia 2011 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 oddala skargę
Przedmiotem skargi B. sp.j. (zwana dalej: skarżącą) w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w W. z dnia ... grudnia 2011 r. nr ... uchylająca w całości decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia ... sierpnia 2011 r. nr ... o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 S. Sp. z o.o. w F. (uczestnikowi postępowania sądowego) i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia, która zostało wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
S. Sp. z o.o. złożyła w dniu ... maja 2010 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2010 rok. We wniosku zadeklarowane zostały grunty rolne o powierzchni łącznej ... ha, położone na działkach ewidencyjnych nr: [...]. Następnie S. Sp. o.o. złożyła ... lipca 2010 r. zmianę do wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 w zakresie deklaracji działek rolnych A, B, C, D, E, co dało w sumie ogólną powierzchnię nieruchomości równą ... ha.
W dniu ... sierpnia 2010 r. Kierownik BP ARiMR w B., w związku z wykryciem konfliktu krzyżowego dotyczącego deklaracji tych samych działek ewidencyjnych o numerach: ... oraz ... przez dwóch różnych producentów rolnych, wezwał P. M. - reprezentanta S. Sp. z o.o. oraz reprezentanta "B." sp.j. do złożenia wyjaśnień dotyczących wykrytej nieścisłości w sprawie. W dniu ... grudnia 2010 r. do BP ARiMR w B. wpłynęła kserokopia dokumentacji zgromadzonej przez BP ARiMR w P. dotyczącej wniosku o przyznanie płatności "B." spółka jawna.
Następnie w dniu ... stycznia 2011 r. Kierownik BP ARiMR w B. wezwał P. M. - reprezentanta S. Sp z o.o. - do uzupełnienia wyjaśnień dotyczących sposobu użytkowania gruntów rolnych zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych o numerach: ... oraz ....
W odpowiedzi na powyższe wezwanie P. M. złożył w organie pismo, w którym podtrzymał stanowisko dotyczące użytkowania spornych gruntów, także wniósł o przesłuchanie na tę okoliczność świadków: W. K., Z. B., A. R. i T. S. Kierownik BP ARiMR pismem z dnia ... lutego 2011 r. wezwał wymienionych świadków oraz P. M. do złożenia wyjaśnień na dzień... lutego 2011 r. w sprawie użytkowania gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych: ... oraz ...
Natomiast w dniu ... lutego 2011 r. do postępowania zgłosiła się - reprezentowana przez pełnomocnika r.pr. Z. W. – B. sp.j., która wskazała, że jest właścicielem i posiadaczem przedmiotowych nieruchomości rolnych od listopada 2009 r. a także ich wyłącznym użytkownikiem. Kierownik BP ARiMR w B. postanowieniem z dnia ... marca 2011 r. uznał B. " sp.j. jako stronę przedmiotowego postępowania.
P. M. reprezentujący S. Sp. o.o. w dniu ... lutego 2011 r. złożył wniosek o przesunięcie terminu przesłuchania świadków. W związku z tym Kierownik BP ARiMR pismem z dnia ... marca 2011 r. ponownie wezwał ww. świadków na dzień ... kwietnia 2011 r. W tym dniu wpłynęły wnioski świadków o przesunięcie terminu przesłuchania, a P. M. złożył pismo zawierające prośbę o ich przesłuchanie. Organ wyznaczył kolejny termin przesłuchania na dzień ... maja 2011 r. P. M. w dniu ... kwietnia 2011 r. złożył kolejny wniosek o przesunięcie terminu przesłuchania ze względu na wezwanie Sądu Rejonowego w G. do obowiązkowego stawiennictwa na rozprawie. Powyższy wniosek nie został przez Kierownika BP ARiMR uwzględniony, o czym strona została poinformowana pismem z dnia ... maja 2011 r.
Natomiast w dniu ... maja 2011 r. Wójt gminy N. przekazał do BP ARiMR w B. dokumentację dotyczącą wyznaczonego na dzień ... maja 2011 r. przesłuchania T. S.
Pismem z dnia ... maja 2011 r. Kierownik BP ARiMR poinformował strony o zakończeniu przedmiotowego postępowania i o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. S. Sp. z o.o. w piśmie z dnia ... czerwca 2011 r. wniosła prośbę o przesłuchanie wskazanych świadków, jak również o przesłuchanie w charakterze świadków użytkowników działek sąsiadujących ze spornymi gruntami.
Kierownik BP ARiMR w B. decyzją z dnia ... sierpnia 2011 r., Nr ... odmówił S. Sp. z o.o. przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 ze względu na niespełnienie warunków określonych w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 wskazanego wyżej rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowei, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowei.
Z kolei zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w przypadku zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego, zmianę wprowadza się w planie działalności rołnośrodowiskowei, gdzie do zmiany planu działalności rolnośrodowiskowej przepis § 2 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Tym samym realizacja zobowiązania rolnośrodowiskowego opiera się na wykonaniu założeń dotyczących sposobu uprawy i korzystania z gruntów rolnych objętych zobowiązaniem w sposób określony w planie działalności rolnośrodowiskowej. Zatem plan działalności rolnośrodowiskowej jest zasadniczym dokumentem stanowiącym wytyczną do realizacji podjętego zobowiązania.
Dalej organ wyjaśnił, iż w toku prowadzonego, na rok 2010, postępowania administracyjnego strona postępowania przedstawiła plan działalności rolnośrodowiskowej prowadzonej dla wariantu 2.4 jak i 3.1 nie uwzględniający zmian w realizacji w/w wariantów dokonanych w roku 2010. We wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 z dnia ....05.2010 r., wnioskodawca zadeklarował prowadzenie działalności rolnośrodowiskowej w ramach wariantów 2.2 oraz 6.1 na powierzchni ... ha. Zgodnie z dokumentem zmiany do wniosku złożonym w dniu ...07.2010 r., uległ zmianie sposób realizacji zobowiązania w ramach wariantów 2.4 oraz 3.1 dla wszystkich zadeklarowanych działek rolnych. W planie działalności rolnośrodowiskowej złożonym w dniu ...11.2010 r. wskazano realizację zaciągniętych zobowiązań rolnośrodowiskowych na powierzchni użytków rolnych na działce rolnej A, B, C, D, E oraz sumaryczną powierzchnię uzytkowanej w ramach wariantów 2.4 oraz 3.1 wynoszącą ... ha, a zatem nie uwzględniono zmniejszenia powierzchni użytków rolnych na działce rolnej A, B, C oraz zwiększenia powierzchni użytków rolnych na działce rolnej D, E, co dało w sumie powierzchnię ogólną, użytkowaną w ramach wariantów 2.4 oraz 3.1 wynoszącą ... ha.
Reasumując Kierownik BP ARiMR w B. stwierdził, iż w roku 2010, strona postępowania, wnioskująca o przedmiotową płatność, realizowała zobowiązanie rolnośrodowiskowe niezgodnie z planem i tym samym nie spełnia warunków określonych w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła S. Sp. z o.o. w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji celem uzupełnienia postępowania dowodowego i podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o poprawne i pełne przeprowadzenie postępowania administracyjnego.
Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją z ... grudnia 2011 r. Nr ... – na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W jej uzasadnieniu wskazał, że istotnym środkiem dowodowym w sprawie są zeznania świadków, a organ I instancji nie wypełnił dyspozycji art. 75 k.p.a., ponieważ do momentu wydania zaskarżonej decyzji nie przesłuchał wskazanych przez stronę świadków, o których przesłuchanie na każdym etapie postępowania wnioskowała strona. W przedmiotowej sprawie ma to bardzo istotne znaczenie, gdyż podstawą odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej było stwierdzenie przez organ I instancji braku realizacji założeń planu rolnośrodowiskowego. Bezspornym jest, że organ prowadzący postępowanie otrzymywał od świadków stosowne pisma informujące o niemożności stawienia się w wyznaczonych terminach na przesłuchanie. Zatem strona w prowadzonym postępowaniu pozbawiona została prawa wynikającego z art. 79 § 2 k.p.a. stanowiącego, iż strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia. W ocenie organu II instancji Kierownik BP ARiMR w B. ponownie rozpatrując sprawę winien przeprowadzić rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania oraz stosownych świadków celem ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii użytkowania gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych o nr ... oraz ... W ocenie organu przedmiotowa kwestia powinna być rozstrzygnięta tak, aby wszelkie wątpliwości zostały wyjaśnione, przy pomocy dowodów pochodzących, od stron konfliktu krzyżowego, jak również tych pochodzących z zeznań świadków, których obowiązkiem jest stawienie się przed organem administracji na stosowne wezwanie. Organ odwoławczy wykazując wady postępowania organu I instancji uznał, że nie zaistniała w sprawie sytuacja umożliwiająca sanowanie braków pierwszoinstancyjnego postępowania wyjaśniającego, gdyż powyższe wiąże się z koniecznością ponownej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i ponownej analizy prawidłowości rozstrzygnięcia w przedmiocie płatności.
Skargę na powyższą decyzję złożył uczestnik postępowania administracyjnego B. sp.j., którą zaskarżył w całości decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z ... grudnia 2011 r. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie niezastosowanie w sprawie:
a) § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, według którego płatność rolnośrodowiskowa przysługuje wyłącznie rolnikowi, który realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;
b) § 2 ust. 1 pkt 2 powyższego rozporządzenia, zgodnie z którym płatność rolnośrodowiskowa przysługuje rolnikowi wyłącznie do powierzchni działek rolnych będących w jego posiadaniu;
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć i w rzeczywistości miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) błędne zastosowanie art. 7 k.p.a., polegające na uznaniu, że na organie prowadzącym postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej ciąży obowiązek podejmowania - z urzędu lub na wniosek stron - wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, chociaż obowiązek ten został wyłączony przez art. 21 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich;
b) błędne zastosowanie art. 77 § 1 k.p.a., polegające na uznaniu, że na organie prowadzącym postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej ciąży obowiązek zebrania materiału dowodowego, chociaż obowiązek ten został wyłączony przez art. 21 ust. 2 pkt 2 w zw. z ust. 3 u.r.o.w.;
c) niezastosowanie art. 21 ust. 2 pkt 2 u.r.o.w., zgodnie z którym organ prowadzący postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
d) niezastosowanie art. 21 ust. 3 u.r.o.w., zgodnie z którym organ prowadzący postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej ma obowiązek wydać decyzję odmawiającą przyznania tej płatności w razie niewykazania przez wnioskodawcę - jako podmiot, na którym spoczywa ciężar dowodu - faktu spełnienia określonych w u.r.o.w. oraz w r.p.r. przesłanek jej uzyskania;
e) naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe, wybiórcze oraz niespójne uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, w którym jedynie selektywnie odniesiono się do ustaleń organu pierwszej instancji, czym uchybiono podstawowym zasadom postępowania administracyjnego, a mianowicie: zasadzie pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) i zasadzie wyjaśniania zasadności przesłanek leżących u podstaw przyjętego rozstrzygnięcia (art. 11 k.p.a.); okoliczność ta doprowadziła do sformułowania w decyzji błędnych, niespójnych i niejasnych wytycznych, którymi z mocy art. 138 § 2 zd. drugie k.p.a. - w razie nieuchylenia zaskarżonej decyzji - będzie związany organ pierwszej instancji.
Po szczegółowym ustosunkowaniu się do powyższych zarzutów skarżący dodatkowo wyjaśnił, iż wnioskowane przez S. przesłuchanie świadków i dokonanie oględzin działek miało wyłącznie na celu udowodnienie faktu rzekomego dokonania na działkach pod koniec lipca 2010 r. zabiegu agrotechnicznego polegającego na ich nielegalnym skoszeniu, a tym samym rozważane dowody - niezależnie od tego, że organ pierwszej instancji uczynił wszystko, by doprowadzić do przesłuchania świadków, co uniemożliwiły działania S. , a żądanie oględzin było w oczywisty sposób bezzasadne - należało w świetle prawa pominąć. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a. przedmiotem dowodu może być bowiem jedynie okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, a skoro, jak podniósł pełnomocnik skarżącej, według orzecznictwa sądów administracyjnych jednorazowe dokonanie zabiegu agrotechnicznego nie prowadzi do uznania określonego podmiotu za posiadacza działki rolnej, to zarzuty S. dotyczące nieprzeprowadzenia wnioskowanych przez nią dowodów, uwzględnione następnie przez Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. w zaskarżonej decyzji, należy uznać za całkowicie bezpodstawne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. Jednakże rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza także, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
W myśl natomiast art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten stanowi podstawę prawną do przeprowadzenia przez sąd kontroli rozstrzygnięć podjętych przez organ I instancji, w toku rozpoznawania skargi na akt lub czynność, podjęte przez organ odwoławczy.
Analizując przedmiotową sprawę, Sąd za niezasadne uznał zarzuty skargi dotyczące wniosku o uchylenie zaskarżonej decyzji, ponieważ w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa skutkujących uchyleniem decyzji.
W tym kontekście zauważyć należy, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia ... grudnia 2011 r., ... uchylająca decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia ... sierpnia 2011 r. o odmowie przyznania S. Sp. z o.o. w F. płatności rolnośrodowiskowej, z uwagi na przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w sposób naruszający prawo.
Z decyzji organu I instancji wynika bowiem, iż w poprzedzającym jej wydanie postępowaniu wyjaśniającym (dowodowym) pełnomocnik S. Sp z o.o. w F. został wezwany do uzupełnienia wyjaśnień dotyczących sposobu użytkowania gruntów rolnych zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych o numerach: ... oraz ....
W odpowiedzi na powyższe wezwanie P. M. złożył w organie pismo, w którym wniósł o przesłuchanie świadków: W. K., Z. B., A. R. i T. S. Kierownik BP ARiMR w dniu ... lutego 2011 r. uznając wniosek pełnomocnika uczestnika za uzasadniony, pismami z dnia ... lutego 2011 r. (k. ... – ... akt adm.) wezwał powyższe osoby, w charakterze świadka na przesłuchanie celem ustalenia faktycznego użytkowania gruntów rolnych objętych deklaracją we wniosku o przyznanie płatności na rok 2010, jako działki rolne A, B, C znajdujące się na działkach ewidencyjnych [...] położonych w województwie z., powiecie g.
P. M. - reprezentujący S. Sp. o.o. - w dniu ... lutego 2011 r. złożył wniosek o przesunięcie terminu przesłuchania świadków. W związku z tym Kierownik BP ARiMR pismem z dnia ... marca 2011 r. ponownie wezwał ww. świadków na dzień ... kwietnia 2011 r. W tym dniu wpłynęły wnioski świadków o przesunięcie terminu przesłuchania, a P. M. złożył pismo zawierające prośbę o ich przesłuchanie. Organ wyznaczył kolejny termin przesłuchania na dzień .... maja 2011 r. P. M. w dniu ... kwietnia 2011 r. złożył kolejny wniosek o przesunięcie terminu przesłuchania ze względu na wezwanie Sądu Rejonowego w G. do obowiązkowego stawiennictwa na rozprawie. Powyższy wniosek nie został przez Kierownika BP ARiMR uwzględniony, o czym strona została poinformowana pismem z dnia ... maja 2011 r.
W tym miejscu Sąd zauważa, iż pomimo uwzględnienia przez organ wniosku pełnomocnika S. Sp. z o.o. w F. o przesłuchanie świadków na okoliczności wyjaśnienia, istotnych w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowaych informacji dotyczących użytkowania rolniczego przez odwołującą się spółkę w 2010 r. zarówno spornych, jak i pozostałych działek objętych wnioskiem o płatność, Kierownik BP ARiMR pismami z ... maja 2011 r. i z ... lipca 2011 r. (k-... i ... akt adm.) poinformował strony o zakończeniu przedmiotowego postępowania i o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. W dniu ... czerwca 2011 r. S. Sp. z o.o. ponownie wniosła prośbę o przesłuchanie wskazanych świadków, jak również o przesłuchanie w charakterze świadków użytkowników działek sąsiadujących ze spornymi gruntami. Pomimo tego Kierownik BP ARiMR w B. w dniu ... sierpnia 2011 r., wydał decyzję o odmowie przyznania S. Sp. z o.o. w F. płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010, co w ocenie Sądu doprowadziło do wydania tej decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy w sprawie. Zauważyć bowiem należy, że do momentu rozstrzygnięcia, stanowiącego wydanie zaskarżonej decyzji, nie został przeprowadzony dowód z przesłuchania przez stronę wskazanych świadków. Jak zasadnie podniósł organ II instancji, uchybienie to ma bardzo istotne znaczenie, gdyż podstawą odmowy płatności rolnośrodowiskowej było stwierdzenie przez organ I instancji braku realizacji założeń planu rolnośrodowiskowego. Dodatkowo, w świetle dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie można jednoznacznie stwierdzić, że spółka S. nie była użytkownikiem spornych działek.
Z uwagi na powyższe okoliczności, Sąd podziela wniosek organu, zawarty w zaskarżonej decyzji zgodnie , z którym organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę winien przeprowadzić rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania oraz stosownych świadków celem ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii użytkowania gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych o nr ... oraz .... Zaniechanie temu obowiązkowi pozbawia strony prawa wynikającego z art. 79 § 2 k.p.a., stanowiącego, iż strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia.
Sąd wyjaśnia, iż art. 7 k.p.a. ustanawia zasadę prawdy obiektywnej, co zobowiązuje organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Myśl tę rozwija następnie art. 77 § 1 k.p.a., nakładając na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tj. obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe.
W ocenie Sądu, organ administracji publicznej I instancji uwzględniając wniosek S. Sp. z o.o. w F. o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, uznał te dowody za istotne w sprawie i w toku postępowania administracyjnego kilkakrotnie wyznaczał termin do przesłuchania wskazanych świadków. Ciągłe zaś informowanie organu o niemożności stawienia się w wyznaczonych terminach na przesłuchanie nie powinno organu doprowadzić do rezygnacji z tego środka dowodowego tym bardziej, że w sytuacji zajścia przesłanek określonych w art. 88 k.p.a. organ administracji ma możliwość skorzystania ze środków przymusu zabezpieczających prawidłowy przebieg postępowania dowodowego, co w wyniku ponownego orzekania w sprawie również powinno być wzięte pod uwagę.
Wobec powyższych okoliczności nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącej, zawartym w skardze, iż w toku postępowania naruszono przepisy postępowania , w tym art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprawidłowe, wybiórcze oraz niespójne uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji. Zdaniem Sądu naruszenie w toku postępowania administracyjnego, powyższych przepisów normujących postępowanie dowodowe doprowadziło organ I instancji do analizy stanu faktycznego zachodzącego w sprawie w oparciu o niepełny materiał dowodowy, a tym samym na możliwym błędnym przyjęciu niespełnienia warunków do przyznania wnioskowanych płatności.
Z powyższych względów oraz z uwagi na wniosek organu zawarty w odpowiedzi na skargę o oddalenie skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Na marginesie dodać tylko należy, iż z racji oddalenia skargi na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR o uchyleniu w całości decyzji organu I instancji przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, przedwczesne jest bliższe ustosunkowanie się Sądu do postawionych w skardze pozostałych zarzutów, w tym dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, bowiem organ administracji ponownie orzekając w sprawie, zobowiązany będzie do merytorycznego rozpoznania sprawy i zakończy ją "nową", wydaną decyzją.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło