II GSK 1759/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-01-24

Skład orzekający: Joanna Kabat-Rembelska, Hanna Kamińska, Małgorzata Korycińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej, będący jednostką sektora finansów publicznych, jest uprawniony do otrzymania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych na podstawie art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, mimo że jego działalność jest finansowana ze środków publicznych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wyłączenie z dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych pracodawców z sektora finansów publicznych, oparte na wykładni art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej, jest błędne. Przepis ten wyłącza jedynie sytuację podwójnego dofinansowania tego samego wynagrodzenia z różnych źródeł publicznych, a nie całkowicie pozbawia publiczne zakłady opieki zdrowotnej możliwości uzyskania dofinansowania. Odmowa dofinansowania wyłącznie z powodu statusu jednostki sektora finansów publicznych narusza art. 32 i art. 69 Konstytucji RP.
Stan faktyczny
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej (SPZOZ) złożył wniosek o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za maj 2011 r. Prezes Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych odmówił wypłaty, a Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując, że SPZOZ jest jednostką sektora finansów publicznych, a jego działalność jest finansowana ze środków publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę SPZOZ, uznając stanowisko organów za prawidłowe. SPZOZ wniósł skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu PFRON, zasądzając jednocześnie koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Protokolant Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. P. Z. O. Z. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 686/12 w sprawie ze skargi S. P. Z. O. Z. w K. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...]; 3. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz S. P. Z. O. Z. w K. 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego. I Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę S. P. Z. O. Z. w K. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2012 r. w przedmiocie odmowy wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji przedstawiał się następująco: skarżący SPZOZ przekazał za pośrednictwem systemu obsługi dofinansowań i refundacji, do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc maj 2011 r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych odmówił skarżącemu wypłaty dofinansowania. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2012 r.. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że stosownie do art. 26b ust. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721, ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji zawodowej), miesięczne dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzenia pracowników w części finansowanej ze środków publicznych. Minister podkreślił, że skarżący zakład jest jednostką sektora finansów publicznych. Zgodnie zaś z postanowieniami ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm., dalej: ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej), środki finansowe przekazywane przez Narodowy Fundusz Zdrowia samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej w ramach płatności za świadczone przez te placówki usługi są środkami publicznymi. Ponoszone w ramach prowadzonej przez te zakłady koszty, w tym koszty zatrudnienia, finansowane są więc ze środków publicznych. Organ przyznał, że dotychczasowe stanowisko Ministra Pracy i Polityki Społecznej, na które powoływał się skarżący zakład zostało zakwestionowane przez Ministra Finansów. W ocenie bowiem ministerstwa finansów wypłacane ze środków PFRON miesięczne dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych nie przysługuje między innymi samodzielnym zakładom opieki zdrowotnej, które są jednostkami sektora finansów publicznych finansujących swoją działalność ze środków publicznych. Sąd I instancji oddalając skargę stwierdził, że organ prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej. Sąd uznał, że treść tego przepisu jest jasna i wynika z niej jednoznacznie, że dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzenia pracownika w części finansowanej ze środków publicznych. Stwierdził również, że w powołanym przepisie brak jest związku pomiędzy brakiem podstawy do dofinansowania do wynagrodzenia a ukierunkowanym przekazaniem na ten cel pieniędzy ze środków publicznych. Sąd wskazał również, że wobec faktu, iż samodzielne zakłady opieki zdrowotnej są jednostkami sektora finansów publicznych finansujących swą działalność, w tym wynagrodzenia pracowników, w całości ze środków publicznych, bez znaczenia pozostawało, że w art. 26b ust. 7 powołanej ustawy, nie rozróżniono, czy przepis ten dotyczy prefiansowania czy refinansowania, a także nie przesądza, na jakiej podstawie następuje przekazanie środków publicznych na wynagrodzenia. Poza wpływem dla rozstrzygnięcia sprawy Sąd I instancji uznał zmianę stanowiska organu, jakiej ten dokonał w oparciu o wyjaśnienia Ministra Finansów zawarte w piśmie poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji. Sąd przyjął, że organ zobowiązany był do odstąpienia od błędnej interpretacji przepisu w momencie uzyskania świadomości błędu oraz stosowania od tej chwili właściwej wykładni we wszystkich sprawach, w których wydał decyzję na podstawie art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej. Sąd I instancji uznał także, że nie doszło do naruszeń przez organ przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.). W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). II S. P. Z. O. Z. w K. zaskarżył skargą kasacyjną wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie: I. przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię: 1. art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej w zw. z art. 132 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej i art. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2006 r. o przekazaniu środków finansowych świadczeniodawcom na wzrost wynagrodzeń (Dz. U. Nr 149, poz. 1076 ze zm., dalej: ustawa o przekazywaniu środków) poprzez przyjęcie, że dofinansowaniu podlegają środki finansowe z Narodowego Funduszu Zdrowia przekazane skarżącemu w ramach odpłatności za świadczone usługi, a nie środki przeznaczone z wyraźnym wskazaniem na wynagrodzenie pracowników zgodnie z ustawą o przekazywaniu środków; 2. art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej w zw. z art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm., dalej: ustawa o finansach publicznych) poprzez przyjęcie, że w przypadku braku w ustawie o rehabilitacji zawodowej definicji "środków publicznych" w zakresie dofinansowania wynagrodzeń osób niepełnosprawnych należy definiować to pojęcie wyłącznie w oparciu o art. 5 ustawy o finansach publicznych bez uwzględnienia ustawowego przeznaczenia tych środków w ramach odpłatności za usługi na podstawie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej lub na wynagrodzenia na podstawie ustawy o przekazywaniu środków; 3. art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej w zw. z art. 32 Konstytucji RP poprzez różnicowanie sytuacji prawnej w zakresie dofinansowania wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych w podmiotach leczniczych nie będących przedsiębiorcami (publicznych zakładach opieki zdrowotnej) i zatrudnionych w podmiotach leczniczych będących przedsiębiorcami (niepublicznych zakładach opieki zdrowotnej) co doprowadziło do usytuowania skarżącego w sytuacji gorszej niż niepubliczne zoz-y; II. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8 i 11 k.p.a., wobec nie wyjaśnienia przez WSA zróżnicowania sytuacji samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej jako podmiotów leczniczych nie będących przedsiębiorcami i podmiotów leczniczych będących przedsiębiorcami w kontekście dofinansowania wynagrodzeń osób niepełnosprawnych, a nadto niedostrzeżenia przez Sąd, że zmiana stanowiska organu wynikała jedynie z faktu uzyskania niewiążącej interpretacji Ministra Finansów z dnia 30 grudnia 2011 r. przy braku zmiany przepisów prawa, wobec czego wątpliwości co do treści przepisu powinny być interpretowane na korzyść skarżącego w myśl zasady zaufania do organów państwa. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. III W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. IV Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Istota zagadnienia prawnego objętego zarzutami skargi kasacyjnej sprowadza się do kontroli prawidłowości wykładni art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej stanowiącego, że miesięczne dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzenie pracownika w części finansowanej ze środków publicznych. Przepis w takim brzmieniu obowiązuje od 1 czerwca 2004 r., przy czym w okresie od 1 czerwca 2004 r. do 1 stycznia 2009 r. był zawarty w ust. 4 art. 26b omawianej ustawy. Z akt sprawy wynika, że co najmniej do 30 grudnia 2010 r. publicznym zakłady opieki zdrowotnej zatrudniającym osoby niepełnosprawne wypłacano miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Ta niekwestionowana praktyka uległa zmianie na skutek stanowiska wyrażonego w piśmie z dnia 30 grudnia 2011 r. przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów. W piśmie tym stwierdzono, że "wypłacane ze środków PFRON miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych nie przysługuje SPZOZ oraz zakładom aktywności zawodowej funkcjonującym w formie samorządowych zakładów budżetowych, które są jednostkami sektora finansów publicznych finansujących swą działalność (w tym wynagrodzenia pracowników) ze środków publicznych". Z zacytowanej treści pisma wynika, że odmowa dofinansowania w oparciu o 26b ust 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej obejmuje samodzielne zakładu opieki zdrowotnej, natomiast wyłączenie określone w tym przepisie nie ma zastosowania w stosunku do niepublicznych zakładów opieki zdrowotnej. Potwierdził to na rozprawie pełnomocnik organu, przyznając, że zakłady opieki zdrowotnej niestanowiące jednostki sektora finansów publicznych otrzymują miesięczne dofinansowanie wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Pogląd wyrażony w powołanym piśmie został wprost przeniesiony przez organ, którego działanie zaskarżono do uzasadnienia decyzji, co uprawnia Naczelny Sąd Administracyjny do weryfikacji postawionej w nim tezy. Podkreślenia wymaga, że w istocie opiera się ona na wykluczeniu samodzielnych zakładów opieki zdrowotnej z możliwości miesięcznego dofinansowania wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego tylko z tego powodu, że stanowią one jednostkę sektora finansów publicznych, o której mowa w art. 9 pkt 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 o finansach publicznych (obecnie tekst jedn. Dz.U. 2013, poz. 885, dalej ustawa o finansach publicznych). Wniosek ten wypływa zarówno z treści pisma jak i z potwierdzonej przez pełnomocnika organu praktyki wypłaty dofinansowania niepublicznym zakładom opieki zdrowotnej. Z tego z kolei wynika, że dokonana przez organ i zaaprobowana przez Sąd I instancji wykładnia art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej opiera się na przesłance nieokreślonej w tym przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że ustawa o rehabilitacji zawodowej posługuje się, w zakresie istotnym dla rozważanego zagadnienia, pojęciem pracodawcy, nie wyłączając jej stosowania w stosunku do jednostek sektora publicznego. Stosownie do treści art. 21 ust. 1 tej ustawy, co do zasady, każdy pracodawca osiągający określony wskaźnik zatrudnienia zobligowany jest do dokonywania miesięcznych wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wyłączenie tego obowiązku, zgodnie z art. 21 ust. 2e dotyczy publicznych i niepublicznych jednostek organizacyjnych niedziałających w celu osiągnięcia zysku, których wyłącznym przedmiotem prowadzonej działalności jest rehabilitacja społeczna i lecznicza, edukacja osób niepełnosprawnych lub opieka nad osobami niepełnosprawnymi. Z wpłat zwolnieni są także ci pracodawcy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi co najmniej 6 %. Obowiązkowi ciążącemu na pracodawcy dokonywania wpłat na Fundusz odpowiadają stosowne uprawnienia. W myśl art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej (w brzmieniu wiążącym w tej sprawie) pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1. Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, przysługuje w kwocie: 1) 180 % najniższego wynagrodzenia - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia niepełnosprawności; 2) 100 % najniższego wynagrodzenia - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 3) 40 % najniższego wynagrodzenia - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia niepełnosprawności. W ocenie składu orzekającego podkreślenia wymaga zróżnicowanie kwoty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego w zależności od ustalonego stopnia niepełnosprawności. Oznacza to m.in., że dofinansowanie stanowi swego rodzaju premię za umożliwienie przez pracodawcę adaptowania się zatrudnionych osób niepełnosprawnych do społecznej gospodarki rynkowej. Im większy jest stopień niepełnosprawności, a tym samym mniejsza potencjalna możliwość uzyskania przez osobę niepełnosprawną zatrudnienia, tym większa kwota dofinansowania przysługuje pracodawcy, który zdecydował się na zatrudnienie tej osoby. Zwrócił na to uwagę Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt P/25/06, w uzasadnieniu którego podkreślono również, że pracodawcy zatrudniający osoby niepełnosprawne wykonują zadania publiczne, z mocy art. 69 Konstytucji ciążące na państwie. Wyłączenie z możliwości uzyskania dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego pracodawców z sektora finansów publicznych poprzez zaaprobowanie wykładni art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej zaprezentowanej w tej sprawie przez Sąd I instancji i organy orzekające w sprawie pozostaje w sprzeczności z zaprezentowaną powyżej wykładnią celowościową a także z art. 69 Konstytucji stanowiącym, że osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji. Narusza także art. 32 Konstytucji, co trafnie zarzucono w skardze kasacyjnej. Zważyć bowiem należy, że takie same są zasady zawierania umów o świadczenie opieki zdrowotnej obowiązujące w stosunku do publicznych jak i niepublicznych zakładów opieki zdrowotnej. Zarówno publicznym jak i niepublicznym zakładom opieki zdrowotnej ustawodawca zagwarantował także przekazanie środków finansowych na wzrost wynagrodzeń w oparciu o zasady określone w ustawie o przekazywaniu środków na wzrost wynagrodzeń. Wynika to wprost z jej art. 1 ust. 1 pkt 1. Załącznik do ustawy o przekazywaniu środków na wzrost wynagrodzeń określa wskaźnik udziału kosztów pracy w kosztach poszczególnych rodzajów świadczeń opieki zdrowotnej określonych w umowach. Ustawa o rehabilitacji zawodowej weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 r. (wyjątki określa art. 70 pkt 2 i 3 tej ustawy). Od początku jej obowiązywania przepis art. 26 obejmował, acz w różnej formie, pomoc dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne związaną ze zwrotem określonych kosztów wynagrodzenia, czy też dofinansowaniem do wynagrodzenia. Z dniem 1 stycznia 2004 r. dodano art. 26b. Zgodnie z ust. 4 tego przepisu w brzmieniu dodanym ustawą z dnia 20 grudnia 2002 r. ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 7 poz. 79) miesięczne dofinansowanie nie obejmuje wynagrodzenia pracownika, w części finansowanej przez Fundusz na podstawie innych przepisów ustawy. Kolejna zmiana tego przepisu nastąpiła z dniem 1 czerwca 2004 r. i przepis ten w brzmieniu nadanym tą zmianą obowiązywał w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przy czym na skutek zmian jednostek redakcyjnych stanowi ust. 7 art. 26b ustawy o rehabilitacji zawodowej. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w takiej sytuacji błędem jest dokonywanie wykładni przepisu w brzmieniu obowiązującym od 1 czerwca 2004 r. w oparciu o przepisy ustawy o finansach publicznych, która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2010 r. Nie wymaga głębszego wywodu teza, że pojęcie "środków publicznych", którym posłużył się ustawodawca zmieniając z dniem 1 czerwca 2004 r. omawiany przepis nie mogło odnosić się do definicji środków publicznych zawartej w art. 5 ustawy o finansach publicznych z 2009 r. Z tego powodu za usprawiedliwiony należało uznać zarzut skargi kasacyjnej obejmujący naruszenie art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji w związku z art. 5 ustawy o finansach publicznych, aczkolwiek z inną, wyżej wskazaną argumentacją, niż ta którą przedstawiono w tym zarzucie. Nowe brzmienie art. 26b ust. 7 (wówczas ust. 4) zostało nadane art. 131 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99 poz. 1001 ze zm., dalej: ustawa o promocji zatrudnienia). Ustawa ta jak podkreślono w uzasadnieniu jej projektu ma na celu precyzyjne określenie zasad i sposobów finansowania przez państwo aktywnych form przeciwdziałania bezrobociu. Z jej przepisów wynika, że środki na realizację zadań określonych w ustawie pochodzą z państwowego funduszu celowego – Funduszu Pracy tworzonego ze składek pracodawców, dotacji budżetu państwa, środków samorządów terytorialnych oraz środków Europejskiego Funduszu Społecznego (np. art. 4 ust.1 pkt 6, art. 8 ust.1 pkt 6, art. 108). W art. 108 ust.1 ustawy o promocji zatrudnienia określono przeznaczenie środków Funduszu Pracy. Z przepisu tego wynika, że z Funduszu Pracy finansowane są w różnym stopniu również koszty wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia bezrobotnych. Istotne pozostaje także, że w stosunku do bezrobotnych niepełnosprawnych (art. 49 pkt 6 omawianej ustawy) zaliczonych przez ustawodawcą do "osób będących w szczególnej sytuacji na rynku pracy", mogą być dodatkowo stosowane działania określone w art. 50 - 61. Zgodnie natomiast z art. 51 ust.1 ustawy o promocji zatrudnienia starosta zwraca pracodawcy, który zatrudnił w ramach prac interwencyjnych na okres do 6 miesięcy skierowanych bezrobotnych, o których mowa w art. 49, część kosztów poniesionych na wynagrodzenia, nagrody oraz składki na ubezpieczenia społeczne skierowanych bezrobotnych w wysokości uprzednio uzgodnionej, nieprzekraczającej jednak kwoty ustalonej jako iloczyn liczby zatrudnionych w miesiącu w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy oraz kwoty zasiłku określonej w art. 72 ust. 1, obowiązującej w ostatnim dniu zatrudnienia każdego rozliczanego miesiąca i składek na ubezpieczenia społeczne od refundowanego wynagrodzenia. Wskazano już, że przepis art. 26b ust. 4 dodany został z dniem 1 stycznia 2004 r. i wówczas stanowił o zakazie dofinansowania w części finansowanej przez Fundusz na podstawie innych przepisów ustawy. Wtedy to dofinansowanie wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych było możliwe tylko ze środków Państwego Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Z dniem wejścia w życie ustawy o promocji zatrudnienia część kosztów poniesionych na wynagrodzenia osób niepełnosprawnych, przy spełnieniu określonych warunków, jest zwracana z Funduszu Pracy (przychodami, którego są m.in. środki unijne). Z tego też powodu art. 131 ustawy o promocji zatrudnienia dokonano zmian w ustawie o rehabilitacji. I tak zgodnie z pkt 1 tego przepisu art. 11 ust. 1 nadano następujące brzmienie: "osoba niepełnosprawna zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy, jako bezrobotna albo poszukująca pracy niepozostająca w zatrudnieniu ma prawo korzystać z usług lub instrumentów rynku pracy na zasadach określonych w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy". Przepis ust. 2 art. 11 stanowił w nowym brzmieniu, że wydatki na instrumenty lub usługi rynku pracy, dotyczące bezrobotnych osób niepełnosprawnych, przewyższające wydatki określone w przepisach, o których mowa w ust. 1, a także wydatki dotyczące osób niepełnosprawnych zarejestrowanych jako poszukujące pracy i niepozostających w zatrudnieniu są realizowane i finansowane na zasadach określonych w ustawie (tzn. w ustawie o rehabilitacji zawodowej). Zgodnie natomiast z art. 131 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia art. 26b ust. 4 otrzymuje brzmienie: "miesięczne dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzenia pracownika w części finansowanej ze środków publicznych". W ocenie składu orzekającego użyty w obecnym art. 26b ust. 7 (poprzednio ust. 4) zwrot "w części finansowanej ze środków publicznych" z przyczyn podanych powyżej, obejmuje dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych ze środków przeznaczonych na ten cel z Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych i Funduszu Pracy. Odnosi się zatem do zakazu podwójnego dofinansowania wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w oparciu o przepisy ustaw regulujących dofinansowanie lub zwrot części wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych. Naczelny Sąd Administracyjny nie znajduje podstaw do dokonywania wykładni art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej tylko w oparciu o zwrot "środków publicznych" bez powiązania finansowania z celem tego finansowania, którym jest dofinansowanie na osoby niepełnosprawne z tytułu ich zatrudnienia. Przepis art. 26b ust. 1 stanowi o miesięcznym dofinansowaniu przysługującym na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia. Ustęp 7 tego artykułu odnosi się do miesięcznego dofinansowania i nie budzi wątpliwości, że obejmuje dofinansowanie, o którym mowa w ust. 1. Określona w art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji negatywna przesłanka wyłączenia z miesięcznego dofinansowania wynagrodzenie pracownika "w części finansowanej ze środków publicznych" obejmuje tę część wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, która została sfinansowana z innego źródła przeznaczonego na dofinansowanie do wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia pracownika niepełnosprawnego, czyli w oparciu o instrument prawny ściśle ukierunkowany na pomoc pracodawcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, że ustawodawca z dniem 1 stycznia 2012 r. dodał ust. 8 do art. 26b ustawy o rehabilitacji. Zmiana ta, co wymaga wyraźnego podkreślenie, wprowadzona po zmianie wieloletniej praktyki wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych pracodawcom będącym publicznymi zakładami opieki zdrowotnej potwierdza pogląd, że nie było wolą ustawodawcy wyłączenie uprawnień tych pracodawców do uzyskania dofinansowania na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej zarzucono błędną wykładnię art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej. Naczelny Sąd Administracyjny z przedstawionych powyżej powodów uznał zarzut ten za usprawiedliwiony. Przyjmując, że stan sprawy jest bezsporny Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o uprawnienia określone w art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę. Oceniając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję stwierdził naruszenie prawa materialnego – art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej, które miało wpływ na wynik sprawy. Wobec tego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. i art.135 p.p.s.a. uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono w oparciu o art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art.200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. 2013 r. poz. 490).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło