II OZ 758/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Chlebny po rozpoznaniu w dniu 14 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. sp. z o.o. S.K.A. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II SAB/Gd 9/12 w zakresie odmowy dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. M. [...] w G. na bezczynność Prezydenta Miasta Gdańska w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek M. sp. z o.o. S.K.A w G. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. M. [...] w G. na bezczynność Prezydenta Miasta Gdańska w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wynik tego postępowania nie dotyczy interesu prawnego Spółki, albowiem przedmiotem tego postępowania jest wyłącznie zbadanie, czy organ pozostaje w bezczynności w odniesieniu do złożonego przez skarżącą wniosku o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Stronami postępowania w sprawie ze skargi na bezczynność są wyłącznie skarżący i organ administracji. Rozstrzygnięcie sprawy dotyczy tylko strony skarżącej i organu administracji, w postępowaniu tym nie ma miejsca na rozstrzygnie interesów innych osób. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 27 czerwca 2012 r. podnosząc, że posiada interes prawny w tej sprawie, ponieważ postępowanie dotyczy bezczynności w zakresie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Na podstawie tej decyzji Spółka rozpoczęła roboty budowlane polegające na budowie pierwszego etapu osiedla mieszkaniowego "A". Wznowienie postępowania i wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego będzie miało bezpośrednio wpływ na prowadzone roboty budowlane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest oparte na usprawiedliwionych podstawach. Jedynym powodem odmowy dopuszczenia Spółki do udziału w postępowaniu w tej sprawie było przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że w sprawie ze skargi na bezczynność organu jedynymi podmiotami, które mają interes prawny są skarżący i organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi. Stanowisko takie jest nieprawidłowe. Kwestia dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika została uregulowana w art. 33 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Skargę na bezczynność wnosi się w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 -4a P.p.s.a. Oznacza to, że przedmiot zaskarżenia stanowi niepodejmowanie przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu. Należy przyjąć, że interes prawny w sprawie ze skargi na bezczynność organu posiada nie tylko skarżący, który domaga się wydania aktu lub podjęcia czynności oraz organ, którego bezczynności jest przedmiotem skargi, ale także inne podmioty, które mają interes prawny w sprawie, której skarga na bezczynność dotyczy. Podstawą wyprowadzenia interesu prawnego jednostki, który przesądza o przyznaniu statusu strony postępowania sądowoadministracyjnego, są przede wszystkim przepisy prawa materialnego, stanowiące podstawę wydania aktu lub podjęcia czynności. Rozpoznając skargę na bezczynności organu Sąd ocenia nie tylko terminowość podejmowanych czynności, ale również istnienie ustawowego obowiązku wydania takiego aktu lub podjęcia czynności. Mając powyższe względy na uwadze nie można przyjąć, że interes prawny w sprawie ze skargi na bezczynność, posiada tylko skarżący, który domaga się wydania aktu lub podjęcia czynności oraz organ, którego bezczynności jest przedmiotem skargi. Takie stanowisko nie znajduje oparcia w przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Okoliczność, że w rozpoznawanej sprawie to nie Spółka wniosła skargę na bezczynność w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę nie oznacza sama przez się, że nie posiada interesu prawnego w tej sprawie. Kwestia ta wymaga dokonania przez Sąd pierwszej instancji oceny posiadania przez Spółkę interesu prawnego przy uwzględnieniu przepisów Prawa budowlanego oraz dotyczących wznowienia postępowania. Pojęcie interesu prawnego, o którym mowa w art. 33 § 2 P.p.s.a. należy interpretować w oparciu o szczegółowe regulacje ustaw prawa materialnego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.