I SA/Wa 440/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Przemysław Żmich WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z [...] stycznia 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2011 r. nr [...] odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] lipca 2009 r. nr [...]. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wojewoda [...] decyzją z [...] lipca 2009 r. nr [...], na podstawie art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133 poz. 872 ze zm.), stwierdził nabycie przez Gminę Miasto S. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości położonej w S., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2, zajętej pod część ul. [...] w S. Z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją wystąpił [...] lipca 2010 r. były właściciel nieruchomości – J. K., powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 5 k.p.a. W uzasadnianiu wniosku – wskazywał on na okoliczności mające wynikać z przekazanego mu przy piśmie z [...] kwietnia 2010 r. protokołu z [...] Sesji Rady Miejskiej w S. oraz projektu uchwały Rady w sprawie nabycia należących do niego działek nr [...] i [...]; a także okoliczności wynikające z pism Urzędu Miasta S. z [...] maja 2010 r. i [...] czerwca 2010 r. W oparciu o treść ww. pism i projektu uchwały wnioskodawca wywodził, że na dzień 31 grudnia 1998 r. na działce nr [...] nie była urządzona ulica, a jedynie była ona dopiero przeznaczona w planie zagospodarowania przestrzennego pod ulicę. Następnie, pismem z [...] lutego 2011 r., zmodyfikował on przedmiotowy wniosek, wskazując jako podstawę żądania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz podnosząc, że termin miesięczny winien być liczony od dnia 11 lutego 2011 r., tj. od dnia doręczenia mu pisma Urzędu Miasta S. z [...] stycznia 2011 r. znak [...], gdyż dopiero z jego treści dowiedział się w sposób jednoznaczny, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła ul. A. Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2011 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 w związku z art. 148 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a.") odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] lipca 2009 r. nr [...], uznając, że przedmiotowy wniosek został złożony z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a. Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. K. podnosząc, iż w zaskarżonej decyzji bezpodstawnie przyjęto, iż nie został zachowany miesięczny termin do złożenia wniosku, gdyż wcześniej prowadzona korespondencja z Urzędem Miejskim w S. nie dała jednoznacznej informacji na temat przeznaczenia działki pod ul. [...]. Informację taką uzyskał dopiero z pisma z 28 stycznia 2011 r., doręczonego mu w dniu 10 lutego 2011 r. i to od tej daty winien być liczony termin do złożenia wniosku o wznowienia postępowania. W następstwie rozpoznania tego odwołania Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z [...] stycznia 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2011 r., podtrzymując argumentację organu pierwszej instancji o uchybieniu przez J. K. terminu do skutecznego wniesienia podania o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] lipca 2009 r. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Minister wskazał na istotę postępowania wznowieniowego oraz wynikający z art. 148 k.p.a. termin w jakim podanie strony o wznowienie postępowania może być skutecznie wniesione. W dalszej kolejności Minister wyjaśnił, że złożony w niniejszej sprawie wniosek oparty został na podstawie wskazanej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a zatem termin do wniesienia podania należało liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Okolicznością tą zaś był, ponoszony przez stronę fakt braku zajęcia w dniu 31 grudnia 1998 r. jego działki drogą publiczną. W ocenie Ministra o okoliczności tych wnioskodawca dowiedział się zaś z pism datowanych na 16 kwietnia 2010 r. i 11 czerwca 2010 r. (doręczonych odpowiednio 27 kwietnia 2010 r. i 29 czerwca 2010 r.) – o czym świadczyły powołane przez skarżącego na poparcie jego stanowiska dowody zaprezentowane we wniosku o wznowienie. Jednocześnie organ nie dał wiary twierdzeniom skarżącego, że o braku zajęcia działki pod drogę dowiedział się z pisma z 28 stycznia 2011 r., skoro już we wniosku z 30 lipca 2010 r. powołał się na tą okoliczność. Na powyższą decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. K., podnosząc, że wniosek o wznowienie postępowania oparł na dwóch przesłankach, mianowicie braku zajęcia w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowej działki pod drogę publiczną oraz w związku ze stwierdzeniem, że w planie zagospodarowania przestrzennego miasta S. - obowiązującym w dniu 1 stycznia 1999 r. - przedmiotowa nieruchomość nie została zaliczona do drogi publicznej, tj. ul. [...], (gdyż stało się to dopiero [...] lipca 2003 r., tj. po zmianie uprzednio obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego), o czym skarżący dowiedział się z pisma z 28 stycznia 2011 r. W tym stanie rzeczy, w jego ocenie, termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie winien być liczony od daty doręczenia powyższego pisma, a co za tym idzie, został on zachowany. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł on o uchylenie obydwu wydanych w sprawie decyzji i wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] lipca 2009 r. . W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając sprawę w ramach tych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, rozstrzygając sprawę nie uchybił zasadom i przepisom postępowania administracyjnego. Na wstępie podkreślić należy, że w ramach uruchamianego żądaniem strony postępowania wznowieniowego wyodrębnić można dwie jego fazy. W pierwszej fazie (wstępnej) organ administracji publicznej bada jedynie czy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od podmiotu będącego stroną w sprawie, czy osoba występująca z takim żądaniem posiada zdolność do czynności prawnych oraz czy podanie zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a. Jedynie pozytywne ustalenia w powyższym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, które stanowi dopiero podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Ustalenie na etapie poprzedzającym formalne wszczęcie postępowania, że wniosek złożony został po upływie terminu wskazanego w art. 148 k.p.a. (a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie), skutkuje wydaniem na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. decyzji (w stanie obowiązującym przed 11 kwietnia 2011 r., a po tej dacie postanowienia) o odmowie wznowienia postępowania w sprawie z powodu jego niedopuszczalności. Zważyć przy tym należy, że organ administracyjny jest zobowiązany z urzędu badać zachowanie tego terminu. Wszczęcie bowiem postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w ustanowioną w art. 16 k.p.a. ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych (por. wyrok NSA z 6.07.2007 r., II OSK 976/05, Lex nr 275519). Podstawowym zatem zagadnieniem, istotnym z punktu widzenia oceny legalności podjętego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia, jest ustalenie czy wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] lipca 2009 r. o nabyciu przez Gminę Miasto S. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności zajętej pod część drogi publicznej –ul. [...], nieruchomości położonej w S., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2, został złożony w terminie, jak utrzymuje strona skarżąca, czy też nie. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Okolicznościami, na które powoływał się J. K. w swoim żądaniu z 30 lipca 2010 r., miały być okoliczności wynikające z pism Urzędu Miasta S. z: 16 kwietnia 2010 r., 6 maja 2010 r. i 11 czerwca 2010 r., wskazujące, że na dzień 31 grudnia 1998 r. działka nr [...] nie była zajęta pod drogę publiczną – gminną (ul. [...]), a tym samym nie została spełniona podstawowa przesłanka z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133 poz. 872 ze zm.), warunkująca przejęcie z mocy prawa tej nieruchomości przez gminę. Jak wynika z akt sprawy ww. pisma skarżący odebrał odpowiednio w dniu 27 kwietnia 2010 r., 17 maja 2010 r. oraz 29 czerwca 2010 r. W związku z czym nie budzi wątpliwości Sądu, że miesięczny termin do złożenia przez J. K. wniosku o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie rozpoczął swój bieg najpóźniej 29 czerwca 2010 r., tj. w dniu otrzymania ostatniego z przywołanych we wniosku pism, z których miał on dowiedzieć się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. To zaś oznacza, że termin do skutecznego złożenia w tym przedmiocie wniosku upłynął mu 29 lipca 2010 r. Zgodnie bowiem z art. 57 § 3 k.p.a. terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu. Tymczasem, żądanie wznowienia postępowania skarżący wniósł 30 lipca 2010 r. (data stempla pocztowego umieszczonego na kopercie, w której przesłał on wniosek organowi), a więc dzień po upływie terminu, określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Termin ten jest zaś terminem zawitym, co oznacza, że czynność dokonana z jego przekroczeniem (niezależnie od tego czy przekroczenie to wynosi dzień, miesiąc czy rok) jest bezskuteczna. Trafnie zatem Wojewoda [...], wobec stwierdzenia uchybienia terminu do skutecznego złożenia podania o wznowienie postępowania, odmówił stronie - na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.- jego wznowienia, a Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z [...] stycznia 2012 r. utrzymał rozstrzygnięcie Wojewody w mocy. Także zastosowana przez Ministra forma rozstrzygnięcia sprawy – decyzja, a nie postanowienie, jak przewiduje obecna treść art. 149 § 3 k.p.a., w brzmieniu nadanym art. 1 pkt 22 lit. a ustawy z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r., Nr 6, poz. 18), odpowiada prawu. Jak wynika bowiem z art. 3 powołanej ustawy nowelizacyjnej w sprawach, w których do dnia jej wejścia w życie została wydana decyzja (taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie), a zgodnie ze znowelizowanymi przepisami kodeksu, powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja. Podnoszone zaś przez skarżącego argumenty, że początek biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania wyznaczyła w rzeczywistości data doręczenia mu pisma Urzędu Miasta S. z [...] stycznia 2011 r., są o tyle nietrafne, że wniosek o wznowienia postępowania skarżący złożył na długo przed otrzymaniem tego pisma. Zasadnie również organy oceniły, że kolejne wniesione do Wojewody przez skarżącego pismo z 17 lutego 2011 r., nie mogło stanowić nowego wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] lipca 2009 r., ale było wyłącznie uzupełnieniem uprzednio złożonego w tym przedmiocie podania z 30 lipca 2010 r. Wskazuje na to treść tego pisma, gdzie skarżący expressis verbis podnosi, że "zmienia swój wniosek o wznowienie postępowania w sprawie w ten sposób, że wskazuję jako jego podstawę art. 145 § 1 pkt 5" ( w miejsce pierwotnie przywoływanego art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a.). Także podnoszone w tym piśmie okoliczności nawiązują do okoliczności podnoszonych przez stronę we wniosku z 30 lipca 2010 r. (kwestii braku zajętości działki nr [...] drogą publiczną – ul. [...], na dzień 31 grudnia 1998 r.). Brak więc było jakichkolwiek podstaw do uznania przez organy, że stanowi ono kolejny (odrębny) wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. To zaś oznacza, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.